શૌચં કુર્યાત્પ્રયત્નેન સમાદાય શુભાં મૃદમ્
શુભ માટી લઈને, શ્રદ્ધાપૂર્વક શુદ્ધિ કરવી જોઈએ.
એતન્મૂત્રમુત્સર્ગે શૌચમાહૂર્મનીષિણઃ
મૂત્ર અને વિસર્જન પછી આ રીતે શુદ્ધિ કરવી, એવું વિદ્વાનો કહે છે.
સત્પ તિસ્રઃ પ્રદાતવ્યાઃ પાદયોર્મૃત્તિકાઃ પૃથક્
પગ માટે અલગ અલગ ત્રણ ગાંઠ માટી આપવી જોઈએ.
એતચ્છૌચં ગૃહસ્થસ્ય દ્વિગુણં બ્રહ્મચારિણામ્
ગૃહસ્થ માટે આ શુદ્ધિ છે; બ્રહ્મચારી માટે એ દૂણી છે.
સ્વસ્થાને પૂર્ણશૌચં સ્યાત્પથ્યર્દ્ધં મુનિસત્તમ
પોતાના સ્થળે સંપૂર્ણ સ્વચ્છતા રાખવી જોઈએ અને રસ્તા પર એના અડધા જેટલી, હે શ્રેષ્ઠ મુનિ.
ગન્ધલેપક્ષયકરં શૌર્ચં કુર્યાદ્વિચક્ષણઃ
સુગંધ અને માળવટ દૂર થાય એવી રીતે સમજદાર માણસે સ્વચ્છતા કરવી જોઈએ.
વ્રતસ્થાનાં તુ સર્વેષાં યતિવચ્છૌચમિષ્યતે
જે બધા ઉપવાસ કરે છે, તેમના માટે યતિઓ જેવી શુદ્ધિ રાખવી કહેવામાં આવી છે.
એવં શૌચં તુ નિર્વર્ત્ય પશ્ચાદ્વૈ સુસમાહિતઃ
આ રીતે શુદ્ધિ કરીને પછી મન એકાગ્ર રાખવું જોઈએ.
ત્રિશ્ચતુર્ધા પિબેદાપો ગન્ધફેનાદિવર્જિતાઃ
ગંધ, ફેન વગેરેથી રહિત પાણી ત્રણ કે ચાર વાર પીવું જોઈએ.
તર્જન્યઙ્ગુષ્ઠયોગેન નાસારન્ધ્રદ્વયં સ્પૃશેત્
અંગુઠો અને તर्जની સાથે બંને નાસિકાના છિદ્રોને સ્પર્શ કરવા જોઈએ.
કનિષ્ટાઙ્ગુષ્ટયોગેન નાભિદેશે સ્પૃશેદ્દ્વિજઃ
અંગુઠો અને નાની આંગળી સાથે નાભિ પાસે સ્પર્શ કરવો, દ્વિજએ આવું કરવું જોઈએ.
તલેન ચાઙ્ગુલાગ્રૈર્વા સ્પૃશેદંસૌ વિચક્ષણઃ
હાથની હથેળી કે આંગળીઓના ટોચથી સમજદાર માણસે ખભા સ્પર્શ કરવા જોઈએ.
દન્તકાષ્ટં તતઃ ખાદેત્સત્વચં શસ્તવૃક્ષજમ્
પછી યોગ્ય વૃક્ષની છાલવાળી દાતણ ચાવવી જોઈએ.
પ્રક્ષાલ્ય વારિણા ચૈવ મન્ત્રેણાપ્યભિમન્ત્રિતમ્
પાણીથી ધોઈને અથવા મંત્રથી પવિત્ર કરીને તેનો ઉપયોગ કરવો.
બ્રહ્મ પ્રજ્ઞાં ચ મેધાં ચ ત્વન્નો ધેહિ વનસ્પતે
હે વૃક્ષ, તું મને બ્રહ્મ, જ્ઞાન અને બુદ્ધિ આપ.
નવાઙ્ગુલં ક્ષત્રિયશ્ચ વૈશ્યશ્ચાષ્ટાઙ્ગુલોન્મિતમ્
ક્ષત્રિય માટે દાતણ નવ આંગળ જેટલી અને વૈશ્ય માટે આઠ આંગળ જેટલી લાંબી હોવી જોઈએ.
અલાભે દૈતકાષ્ટાનાં ગણ્ડૂષૈર્ભાનુસંમિતૈઃ
યોગ્ય વૃક્ષની દાતણ ન મળે તો, સૂર્યમાપ જેટલું પાણી મોઢામાં ફેરવવું જોઈએ.
કરેણાદાય વામેન સંચર્વેદ્વામદંષ્ટ્રયા
ડાબા હાથમાં લઈ, ડાબી દાઢથી તેને ઘસવું જોઈએ.
જિહ્વામુલ્લિખ્ય તાભ્યાં તુ દલુભ્યાં નિયતેન્દ્રિયઃ
એ બંનેથી જીભને સાફ કરીને, જે ઇન્દ્રિયો પર નિયંત્રણ રાખે છે,
તતઃ સ્નાનં પ્રકુર્વીત નદ્યાદૌ વિમલે જલે
પછી નદીના આરંભે કે શુદ્ધ પાણીમાં સ્નાન કરવું જોઈએ.
પ્રણમ્ય તત્ર તીર્થાનિ આવાહ્ય રવિમણ્ડલાત્
ત્યાં તીર્થોને વંદન કરીને અને રવિમંડળમાંથી તેમને બોલાવી,
સ્નાયાન્મન્ત્રાન્સ્મરન્પુણ્યાંસ્તીર્થાનિ ચ વિરિઞ્ચિજ
પવિત્ર મંત્રો અને બ્રહ્માના તીર્થોનું સ્મરણ કરીને સ્નાન કરવું.
નર્મદે સિંધુકાવેરિ જલે ઽસ્મિન્સન્નિધિં કુરુ
નર્મદા, સિંધુ અને કાવેરી, તમે આ જળમાં તમારી હાજરી આપો.
આગચ્છન્તુ મહાભાગાઃ સ્નાનકાલે સદા મમ
મારા સ્નાન સમયે, હંમેશાં શુભવંતીઓ અહીં આવે એવી મારી ઇચ્છા છે.
પુરી દ્વારાવતી જ્ઞેયા સત્પૈતા મોક્ષદાયિકાઃ
દ્વારાવતી નગરી પવિત્ર છે અને સારા લોકો માટે મુક્તિ આપનારી છે, એ જાણવું.
સ્નાનાઙ્ગં તર્પણં કૃત્વાચમ્યાર્ધ્યં ભાનવેર્ઽપયેત્
સ્નાન અને પિતૃઓને તર્પણ કર્યા પછી, સૌરદેવને અર્જ્ય અર્પણ કરવું.
પરિધાયાહતં ધૌતં દ્વિતીયં પરિવીય ચ
સાફ અને અહેમ કાપડ પહેરી, બીજું કપડું પણ શરીરે ઓઢવું.
ઈશાનાભિમુખો વિપ્ર ગાયત્ર્યાચમ્ય વૈ દ્વિજ
ઉત્તરપૂર્વ તરફ મોઢું કરીને, ગાયત્રી મંત્રથી જળ પીને, બ્રાહ્મણએ આ વિધિ કરવી.
તતસ્તુ વારિણાત્માનં વેષ્ટયિત્વા સમુક્ષ્ય ચ
પછી શુદ્ધ જળથી શરીરને છાંટી અને સારી રીતે ધોઈ લેવું.
ભૂરાદિભિર્વ્યાહૃતિભિઃ સત્પભિઃ પ્રોક્ષ્ય મસ્તકમ્
'ભૂઃ'થી શરૂ થતા પવિત્ર વ્યાહૃતિઓ ઉચ્ચારી, શુદ્ધ જળ વડે માથું છાંટવું.