સમાયાતાત્ર ભૂપાલ મામત્તું તવ મન્દિરમ્
હે રાજા, એ અહીં તારા મહેલમાં મને લઈ જવા આવી છે.
તસ્માદિમાં પૂજયસ્વ સત્કૃત્યાગ્રજસંયુતામ્
એથી, મને અને મારી મોટી બહેનને યોગ્ય સન્માન આપ.
અનેનૈકાસનગતા જાતા ભર્તા સ મે ભવત્
એક જ આસન પર બેસવાથી, એ હવે મારા પતિ બન્યા છે.
નાન્ય ઇત્થં પુરાણેષુ શ્રૂયતે હ્યાગમેષ્વપિ
આવો બીજો કોઈ પ્રસંગ પુરાણોમાં કે શાસ્ત્રોમાં ક્યાંય સાંભળ્યો નથી.
ધર્મત સ્તેન મદ્ભર્તા ભવેદેષા મતિર્મમ
ધર્મ પ્રમાણે, એ જ મારા પતિ છે—મારી એવી મક્કમ માન्यता છે.
દેહિ વિપ્રાય માં તાત પિતમન્યં વૃણે ન ચ
પિતા, મને એ બ્રાહ્મણને આપી દો; હું બીજું કોઈ પતિ પસંદ કરતી નથી.
સાંત્વયામાસ તન્વઙ્ગીં રાક્ષસીં પ્રશ્રયાનતઃ
એણે નમ્રતાથી દુર્બળ કાયાની રાક્ષસીનું મન સમાધાન કર્યું.
યદર્થં નિહતઃ કાન્તસ્ત્વયા પૂર્વતરઃ સતિ
જે માટે તારા પ્રિયને તું પહેલાં મારી નાખ્યો હતો,
ઇમમિચ્છતિ ભર્તારં યો ઽયં ભર્તા કૃતસ્ત્વયા
એ હવે આ પુરુષને પતિ રૂપે ઈચ્છે છે, જેને તું હવે તેનો પતિ બનાવ્યો છે.
અનુમોદય સાહાય્યે સુતાં મમ સુલોચને પ્રતિપન્ને તુ વચસિ રાજ્ઞા તુષ્ટા તુ રાક્ષસી
હે સુંદર આંખવાળી, મારી દીકરીને સહાય કરવા સંમતિ આપ; રાજાના વચન સ્વીકારતાં રાક્ષસી ખુશ થઈ.
સાપત્નભાવં ત્યક્ત્વા તુ સુતાં મે પરિપાલય
ઈર્ષ્યા છોડીને, મારી દીકરીનું રક્ષણ કર.
પુરસ્ય વિષયસ્યાપિ સ્વામિની ત્વં ન સંશયઃ
તું ખરેખર શહેર અને રાજ્યની માલિક છે—આમાં કોઈ શંકા નથી.
એતચ્છ્રુત્ત્વા તુ વચનં સુદ્યુમ્નસ્ય નિશાચરી
સુદ્યુમ્નના આ વચન સાંભળીને, રાતે ફરતી સ્ત્રીએ
ઉવાચ ચ ધરાપાલં પ્રદાનાય કૃતોદ્યમમ્
પુત્રી આપવાનો નિશ્ચય કરીને, ધરાની રક્ષા કરનારને કહ્યું.
તસ્માદ્દ્વિતીયા ભાર્યેયં ભવત્વસ્ય દ્વિજન્મનઃ
એથી, આ સ્ત્રી એ દ્વિજના બીજી પત્ની બને.
સર્વૈશ્ચ નાગરૈઃ સાર્દ્ધં ફાલ્ગુને ધવલે દલે
બધા નાગરિકો સાથે, ફાગણના ઉજળા પખવાડિયામાં,
નટનર્તકયુક્તેન ગીતવાદ્યેન ભૂરિણા
નાટક અને નૃત્ય સાથે, ગાન અને વાદ્યના આનંદમાં, બહુ જ આનંદથી ઉજવણી કરવામાં આવી.
એવં પ્રકુર્વતે તુભ્યં સદા ક્ષેમકરી હ્યહમ્
હું હંમેશાં તારો કલ્યાણ કરવા માટે જ કાર્ય કરું છું, હું તારો સદા ઉપકારક છું.
તચ્છ્રુત્વા વચનં તસ્યાઃ સુદ્યુમ્નો નૃપતિસ્તદા
તેના શબ્દો સાંભળીને, તે સમયે રાજા સુદ્યુમ્ને
રાજકન્યાં દ્વિજશ્રેષ્ઠ ગૃહ્યોક્તવિધિના શુભામ્
દ્વિજશ્રેષ્ઠ, રાજાએ શુભ રાજકન્યાને ઘરમાં કહેવાતા વિધિ પ્રમાણે અપનાવી.
રાક્ષસ્યા વચનેનેહ પરિણીય નૃપાત્મજામ્
રાક્ષસીના કહેવા પ્રમાણે, તેણે અહીં રાજપુત્રી સાથે લગ્ન કર્યા.
આરુહ્ય કરિણીરૂપાં રાક્ષસીં ક્ષણમાત્રતઃ
હાથીના રૂપે આવેલી રાક્ષસી પર એક ક્ષણમાં ચડીને,
ધનરત્નસમાયુક્તો ભાર્યાદ્વયસમન્વિતઃ
ધન અને રત્નોથી ભરપૂર, પોતાની બે પત્નીઓ સાથે,
બહુશો ભર્ત્સિતા રૂક્ષૈર્વચનૈર્મર્મભેદિભિઃ
તેને વારંવાર કઠોર અને દિલને દુઃખાવે એવા શબ્દોથી ધિક્કારવામાં આવ્યો.
યસ્ત્વયા નિર્દ્ધનઃ પૂર્વં પરિત્યક્તઃ સુદીનવત્
જેને તું પહેલાં ગરીબ અને અત્યંત દુઃખી અવસ્થામાં છોડી દીધો હતો,
કાન્તાર્જિતાનિ સુભગે સ્થિરાણીતિ નિગદ્યતે
હે સુભાગ્યવતી, કહેવામાં આવે છે કે પ્રેમથી મેળવેલું સદાય સ્થિર રહે છે.
ભવિષ્યતિ પ્રવેશો ઽપિ દુષ્કરસ્તસ્ય વેશ્મનિ
આગળ જઈને પણ, તેને એ ઘરમાં પ્રવેશવું બહુ મુશ્કેલ રહેશે.
ભવિષ્યતિ દુરાચારે સુખદં ન કદાચન
જેણે ખરાબ વર્તન કર્યું હોય, તેને ક્યારેય સુખ મળતું નથી.
ત્વાં સ્નેહહીનચિત્તસ્તુ ન કદાચિન્મિલિષ્યતિ
જેનું મન તારી પ્રીતિથી ખાલી છે, તે ક્યારેય તારી સાથે મળ્યો નહીં રહે.
દંપકત્યોર્મિલનં લોકે વૈકલ્યકરણં મહત્
પતિ-પત્ની વચ્ચે વિયોગ થાય ત્યારે તેમનું મિલન દુનિયામાં મોટું દુઃખ લાવે છે.