તસ્મિન્બાલા દ્વિજશ્રેષ્ઠાશ્ચક્રે સંગીતમુત્તમમ્
હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજ, એ પર્વત પર યુવતીઓએ ઉત્તમ સંગીતનું આયોજન કર્યું.
સમીપવર્તિની તસ્ય ભૂત્વા લિઙ્ગસ્ય ભામિની
એ લિંગની નજીક એક તેજસ્વી સ્ત્રી હાજર રહી.
તસ્મિન્પ્રવૃત્તે રાજેન્દ્રગીતે મન્મથવર્દ્ધને
રાજા, એ ગીત શરૂ થયું ત્યારે કામની શક્તિમાં વધારો થયો.
ન ચ દૈવં ન ચાદૈવં ગીતં તાદૃગ્બભૂવ હ
ન તો ભાગ્યથી, ન તો પ્રયત્નથી, આવું ગીત ક્યારેય થયું નહોતું.
મોહિનીમુખનિર્ગીતં ગીતં સત્વવિમોહનમ્
મોહિનીના મુખમાંથી વહેેલું ગીત બધાના મનને મોહી લે એવું હતું.
કામાતુરો ભોક્તુમનાશ્ચચાલ તાં મોહિનીં પાર્વતિદૃષ્ટિલજ્જઃ
ઇચ્છાથી ઘેરાયેલ અને ભોગવિલાસની ઈચ્છા ધરાવતો, પાર્વતીની નજરથી શરમાતો, તેણે મોહિની તરફ આગળ વધ્યો.
સંપૂજ્ય બહુશો દેવં પીતાંબરધરં હરમ્
પીતાંબર ધારણ કરનાર હરનું ઘણીવાર પૂજન કરીને,
કૃત્વા શૂન્યં યમપથં જિત્વા વૈવસ્વતં યમમ્
યમનો માર્ગ ખાલી કરીને અને વૈવસ્વત યમને જીતીને,
આહૂય તનયં કાલે ધર્માઙ્ગદમભાષત
યોગ્ય સમયે પોતાના પુત્રને બોલાવીને ધર્માંગદને કહ્યું,
પરિપાલય વીર્યેણ સ્વધર્મે કૃતનિશ્ચયઃ
તુ તારો ધર્મ દૃઢ નિશ્ચયથી અને પુરુષાર્થથી રક્ષ કર.
તસ્ય ધર્મસ્તથા કીર્તિર્વિનસ્યતિ ન સંશયઃ
તેનું ધર્મ અને કીર્તિ નાશ પામે છે—આમાં કોઈ શંકા નથી.
અવશ્ય પાતકી સો ઽપિ વિજ્ઞેયો ભુવનત્રયે
તેને ત્રણેય લોકમાં પાપી તરીકે જ ઓળખવો જોઈએ.
માતુરુચ્ચારવજ્જાતો દ્વિજિહ્વો વિષવર્જિતઃ
માતાની વિસર્જના જેવો જન્મેલો, બે જીભ ધરાવતો, પણ વિષ વગરનો.
પ્રકાશયતિ સર્વત્ર સ્વકરૈરિવ ભાસ્કરઃ
તે પોતાના હાથથી સર્વત્ર પ્રકાશ ફેલાવે છે, જેમ સૂર્ય પ્રકાશ આપે છે.
સ પુત્રો નરકં યાતિ યાવદાભૂતસંપ્લવમ્
એવો પુત્ર સર્વ પ્રાણીઓના વિનાશ સુધી નરકમાં જાય છે.
સ યાતિ દેવ સાયુજ્યં સ્તૂયમાનો દિવિ સ્થિતૈઃ
તે દેવલોકમાં વસતા લોકો દ્વારા વખાણાતો, દેવો સાથે એકરૂપ થાય છે.
ન ભુક્તં નૈવ સુપ્તં તુ સ્વેચ્છયા પાલને સ્થિતઃ
તે પોતાની ઈચ્છાથી ન તો ખાય છે, ન તો સુવે છે, પણ રક્ષણમાં અડગ રહે છે.
વિષ્ણુવાસરભોક્તૄણાં નિગ્રહે કૃતબુદ્ધિના
વિષ્ણુના દિવસોમાં ભાગ લેતાં લોકોને રોકવા માટે દૃઢ મનથી પ્રયત્ન કરે છે.
વિરિઞ્ચિમાર્ગગાશ્ચાન્યે પાર્વત્યાશ્ચ સ્થિતાઃ પરે
બીજાઓ વિરીંચિના માર્ગે ચાલે છે અને કેટલાક પાર્વતી સાથે રહે છે.
બાલો યુવા વા વૃદ્ધો વા ગુર્વિણી વા કુમારિકા
બાળક હોય, યુવાન હોય, વૃદ્ધ હોય, ગર્ભવતી સ્ત્રી હોય કે કુમારી,
ઇત્યેવં જલ્પિતં યૈસ્તુ તાન્નિરસ્ય સમન્તતઃ
જે લોકો આવું બોલે છે, તેમને તે સર્વ રીતે ખંડન કરે છે.
સંબોધયિત્વા બહુશઃ પ્રજાનાં સુખહેતવે
પુનઃપુનઃ પ્રજાને સુખ માટે સમજાવ્યું છે.
શાસ્ત્રદૃષ્ટ્યા તુ વિદુષો મૂર્ખાન્દણ્ડનપૂર્વકમ્
શાસ્ત્ર પ્રમાણે, વિદ્વાનોએ મૂર્ખોને દંડ આપવો જોઈએ.
તેન મે ન સુખં કિઞ્ચિદવલીઢં ધરાતલે
આ કારણે, મને ધરતી પર જરા પણ સુખ મળ્યું નથી.
સ્વેભ્યો વાપિ પરેભ્યો વા યા રક્ષેચ્ચ પ્રજા નૃપઃ
રાજાએ પોતાના કે પરાયાંમાંથી, સૌ પ્રજાનું રક્ષણ કરવું જ પડે.
સો ઽહં પ્રજાકૃતે સૌમ્ય સંસ્થિતો નાત્મનઃ ક્વચિત્
મિત્ર, મેં ક્યારેય પોતાનાં માટે નહીં, પણ પ્રજાના હિત માટે જ કામ કર્યું છે.
ન પાનદ્યૂતજં પુત્ર કામયે ઽહં કદાચન
પુત્ર, મેં ક્યારેય પીણાં કે જુગારથી મળતાં સુખની ઈચ્છા કરી નથી.
ત્વત્પ્રસાદાદહં પુત્ર મૃગયાવ્યાજતો ઽધુના
પુત્ર, તારી કૃપાથી હું હવે શિકારના બહાને અહીં આવ્યો છું.
ભોક્તુકામઃ પ્રિયાન્કામાંસ્ત્વયિ ભારં નિવેશ્ય ચ
પ્રિય સુખ ભોગવવાની ઈચ્છાથી, મેં તારો ભાર તને સોંપ્યો છે.
કૃતે તવ મહાકીર્તિરકૃતે નરકસ્થિતિઃ
તારે કર્યાથી તારી મહાન કીર્તિ થશે, ન કર્યે તો નરકમાં જવું પડશે.