પુરાણં સુમહત્પુણ્યં પઠતાં શૃણ્વતાં સદા
જે લોકો હંમેશા આ મહાન અને પુણ્યમય પુરાણને વાંચે છે કે સાંભળે છે,
માર્કણ્ડેયપુરાણં તન્નવસાહસ્રમીરિતમ્
આ માર્કંડેય પુરાણ છે, જે નવ હજાર શ્લોકોમાં વર્ણવાયું છે.
પક્ષિણાં ધર્મસંજ્ઞાનં તતો જન્મનિરૂપણમ્
આમાં પક્ષીઓના ધર્મનું જ્ઞાન અને પછી જન્મોની વાર્તા છે.
તીર્થયાત્રા બલસ્યાથ દ્રૌપદેયકથાનકમ્
બલાની તીર્થયાત્રા અને પછી દ્રૌપદીપુત્રોની કથા છે.
પિતાપુત્રસમાખ્યાનં દત્તાત્રેયકથ તતઃ
પિતા અને પુત્રની વાર્તા અને પછી દત્તાત્રેયની કથા છે.
મદાલકસાકથા પ્રોક્તા હ્યલર્કચરિતાન્વિતા
મદાલકાની કથા અને અલર્કના ચરિત્રો અહીં વર્ણવાયા છે.
કલ્પાન્તકાલનિર્દેશો યક્ષસૃષ્ટિનિરૂપણમ્
કલ્પના અંતની વાત અને યક્ષોની સર્જનકથા પણ અહીં છે.
મનૂનાં ચ કથા નાનાકીર્તિતાઃ પાપહારિકાઃ
અને મનુઓની વિવિધ પાપહારી વાર્તાઓ પણ અહીં વર્ણવાઈ છે.
તત્પશ્ચાત્પ્રણવોત્પત્તિસ્ત્રયીતેજઃ સમુદ્ભવા
પછી પ્રણવ (ૐ) ની ઉત્પત્તિ, જે ત્રણેય વેદોની શક્તિમાંથી જન્મી છે, તેનું વર્ણન છે.
વૈવસ્વતાન્વયશ્ચાપિ વત્સપ્રીશ્ચરિતં તતઃ
પછી વૈવસ્વત વંશ અને પછી વત્સપ્રીના ચરિત્રો છે.
અવિક્ષિચ્ચરિતં ચૈવ કિમિચ્છવ્રતકીર્ત્તનમ્
અવિક્ષિનું ચરિત્ર અને પછી કિમિચ્છા વ્રતની વાર્તા છે.
નલસ્ય ચરિતં પશ્ચાદ્રામચન્દ્રસ્ય સત્કથા
પછી નલની કથા અને પછી રામચંદ્રજીની પવિત્ર વાર્તા છે.
પુરુરવઃ કથા પુણ્યા નહુષસ્ય કથાદ્ભુતા
પુણ્યમય પુરુરવસની કથા અને અદ્ભુત નહુષની વાર્તા છે.
શ્રીકૃષ્ણબાલચરિતં માથુરં ચરિતં તતઃ
શ્રીકૃષ્ણજીના બાળલીલાઓ અને પછી માથુરાની કથા છે.
તતઃ સાંખ્યસમુદ્દેશઃ પ્રપઞ્ચાસત્ત્વકીર્તનમ્
પછી સાંખ્યશાસ્ત્રનું વર્ણન અને જગતની સત્યતાની વાત છે.
યઃ શૃણોતિ નરો ભક્ત્યા પુરાણમિદમાદરાત્
જે મનુષ્ય આ પુરાણને ભક્તિ અને આદરથી સાંભળે છે—
યસ્તુ વ્યાકુરુતે ચૈતચ્છૈવં સ લભતે પદમ્
જે આ રીતે આનું પઠન કરે છે, તે સર્વોત્તમ અવસ્થાને પ્રાપ્ત કરે છે.
કાર્તિક્યાં દ્વિજવર્યાય સ લભેન્દ્બ્રહ્મણઃ પદમ્
કાર્તિક મહિનામાં, કોઈ શ્રેષ્ઠ દ્વિજને આનું પઠન કરાવે તો, તે બ્રહ્મનું સ્થાન મેળવે છે.
માર્કણ્ડેયપુરાણસ્ય સ લભેદ્વાઞ્છિતં ફલમ્
તેને માર્કંડેય પુરાણનું ઇચ્છિત ફળ મળે છે.
ઈશાનકલ્પવૃત્તાન્તં વસિષ્ઠાયાનલો ઽબ્રવીત્
અનલએ વશિષ્ઠને ઈશાનના વર્તનનું વર્ણન કર્યું.
પઠતાં શૃણ્વતાં ચૈવ સર્વપાપહરં નૃણામ્
જે લોકો આનું પઠન કરે છે અને સાંભળે છે, તેમના બધા પાપો નાશ પામે છે.
સૃષ્ટિપ્રકરણં ચાથ વિષ્ણુપૂજાદિકં તતઃ
પછી સર્જનનો વિભાગ અને પછી વિષ્ણુપૂજા તથા સંબંધિત વિષયો આવે છે.
સર્વદીક્ષાવિધાનં ચ અભિષેકનિરૂપણમ્
બધી દીક્ષા વિધિ અને અભિષેકનું વર્ણન પણ છે.
પવિત્રારોપણવિધિર્દેવાલયવિધિસ્તતઃ
પવિત્રા ધારણ કરવાની વિધિ અને પછી દેવાલય બનાવવાની રીત કહેવામાં આવી છે.
ન્યાસાદીનાં વિધાનં ચ પ્રતિષ્ઠાપૂર્તકં તતઃ
ન્યાસ અને અન્ય વિધિઓ, પછી પ્રતિષ્ઠા અને પૂર્ણાહુતિની વિધિ વર્ણવાઈ છે.
પ્રતિષ્ઠા સર્વદેવાનાં બ્રહ્મણ્ડસ્ય નિરૂપણમ્
બધા દેવતાઓની પ્રતિષ્ઠા અને બ્રહ્માંડનું વર્ણન છે.
ઊર્દ્ધ્વાધોલોકરચના જ્યોતિશ્ચક્રનિરૂપણમ્
ઉપરના અને નીચેના લોકની રચના અને પ્રકાશના ચક્રનું વર્ણન છે.
ષટ્કર્મ ચ તતઃ પ્રોક્તં મન્ત્રમન્ત્રૌષધીગણઃ
પછી છ વિધિઓ, મંત્રો અને ઔષધિઓનો સમૂહ જણાવવામાં આવ્યો છે.
કોટિહોમવિધાનં ચ મન્વન્તરનિરૂપણમ્
કોટિ હોમની વિધિ અને મન્વંતરનું વર્ણન છે.
ગ્રહયજ્ઞસ્તતઃ પ્રોક્તોવૈદિકસ્માર્તકર્મ ચ
પછી ગ્રહયજ્ઞ અને વૈદિક તથા સ્માર્ત કર્મોનું વર્ણન છે.