బలాహకాఞ్జననిభం బలాహకతనూరుహమ్ తేజసా వపుషా చైవ కృష్ణం కృష్ణమివాచలమ్
ఆయన రూపం మేఘంలా నలుపుగా, జుట్టు మేఘాల తంతువుల్లా మెరిసిపోతూ, తన కాంతితో నల్లటి పర్వతంలా కనిపించాడు.
దీప్తపీతామ్బరధరం తప్తకాఞ్చనభూషణమ్ ధూమాన్ధకారవపుషం యుగాన్తాగ్నిమివోత్థితమ్
ఆయన మెరిసే పసుపు వస్త్రాన్ని ధరించి, కరిగిన బంగారు ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, పొగలాంటి చీకటి వర్ణంతో, యుగాంతంలో ఉద్భవించే అగ్నిలా కనిపించాడు.
చతుర్ద్విగుణపీనాంసం కిరీటచ్ఛన్నమూర్ధజమ్ బభౌ చామీకరప్రఖ్యైర్ ఆయుధైరుపశోభితమ్
ఆయన భుజాలు నాలుగు రెట్లు విస్తరించి, కిరీటం జుట్టును కప్పి, బంగారు వలె మెరిసే ఆయుధాలతో అలంకరించబడి ప్రకాశించాడు.
చన్ద్రార్కకిరణోద్ద్యోతం గిరికూటమివోచ్ఛ్రితమ్ నన్దకానన్దితకరం శరాశీవిషధారిణమ్
ఆయన చంద్రుని, సూర్యుని కిరణాలతో మెరిసిపోతూ, పర్వత శిఖరంలా ఎత్తుగా, నందక ఖడ్గాన్ని చేతిలో పట్టుకుని ఆనందిస్తూ, పాముల వలె బాణాలను ధరించి ఉన్నాడు.
శక్తిచిత్రబలోదగ్రం శఙ్ఖచక్రగదాధరమ్ విష్ణుశైలం క్షమామూలం శ్రీవృక్షం శార్ఙ్గశృఙ్గిణమ్
వివిధ ఆయుధాలతో, అపారమైన బలంతో, శంఖం, చక్రం, గదను ధరించి, విష్ణుపర్వతంలా, భూమికి ఆధారంగా, శ్రీ వృక్షంలా, శారంగ ధనుస్సును కొమ్ముగా ధరించి ఉన్నాడు.
త్రిదశోదారఫలదం స్వర్గస్త్రీచారుపల్లవమ్ సర్వలోకమనఃకాన్తం సర్వసత్త్వమనోహరమ్
ఆయన దేవతలకు కోరికలు తీర్చేవాడు, స్వర్గస్త్రీల వలె అందమైన కొమ్మలతో, అన్ని లోకాలకూ ప్రియమైనవాడు, సమస్త జీవులకు ఆకర్షణీయమైనవాడు.
నానవిమానవిటపం తోయదామ్బుమధుస్రవమ్ విద్యాహంకారసారాఢ్యం మహాభూతప్రరోహణమ్
అనేక విమానాల శిఖరాలతో అలంకరించబడి, మేఘ జలామృతంతో తడిసి, జ్ఞానం, అహంకారం సారంగా నిలిచి, మహాభూతాల మొక్కలా విరివిగా పెరిగాడు.
విశేషపత్రైర్నిచితం గ్రహనక్షత్రపుష్పితమ్ దైత్యలోకమహాస్కన్ధం మర్త్యలోకప్రకాశితమ్
ప్రత్యేకమైన ఆకులతో కప్పబడి, గ్రహ నక్షత్రాలతో పుష్పించబడి, దానవ లోకానికి గొప్ప కాండంలా, మానవ లోకాన్ని ప్రకాశింపజేశాడు.
సాగరాకారనిర్హ్రాదం రసాతలమహాశ్రయమ్ మృగేన్ద్రపాశైర్వితతం పక్షజన్తునిషేవితమ్
సముద్రంలా గర్జించి, పాతాళంలా విస్తారంగా ఆధారంగా ఉండి, సింహాల వంటి ప్రభువుల బంధాలతో వ్యాపించి, రెక్కలున్న జంతువుల సేవతో ఉన్నాడు.
శీలార్థచారుగన్ధాఢ్యం సర్వలోకమహాద్రుమమ్ అవ్యక్తానన్తసలిలం వ్యక్తాహంకారఫేనిలమ్
ధర్మం, అర్థం పరిమళంతో పరిపూర్ణంగా, సమస్త లోకాల మహావృక్షంగా, అవ్యక్తమైన అనంత జలాలతో, వ్యక్తమైన అహంకారాన్ని నురుగు వలె కలిగి ఉన్నాడు.
మహాభూతతరఙ్గౌఘం గ్రహనక్షత్రబుద్బుదమ్ విమానవిహగవ్యాతం తోయదాడమ్బరాకులమ్
మహాభూతాల తరంగాల సమాహారంగా, గ్రహ నక్షత్రాల బుడబుడలతో, విమానాల పక్షుల వలె వ్యాపించి, మేఘాల కోలాహలంతో నిండిపోయాడు.
జన్తుమత్స్యగణాకీర్ణం శైలశఙ్ఖకులైర్యుతమ్ త్రైగుణ్యవిషయావర్తం సర్వలోకతిమిఙ్గిలమ్
జంతువులు, చేపల సమూహాలతో నిండిపోయి, పర్వతాలు, శంఖాల వంశాలతో కలసి, మూడు గుణాల వలయంగా, అన్ని లోకాల్ని మింగే తిమింగలంలా ఉన్నాడు.
వీరవృక్షలతాగుల్మం భుజగోత్కృష్టశైవలమ్ ద్వాదశార్కమహాద్వీపం రుద్రైకాదశపత్తనమ్
వీర వృక్షాలు, లతలు, పొదలతో అడవిలా, పాములతో లాగబడిన సముద్రపు తుప్పతో, పన్నెండు సూర్యుల మహాద్వీపంలా, పదకొండు రుద్రుల పట్టణంలా ఉన్నాడు.
వస్వష్టపర్వతోపేతం త్రైలోక్యామ్భోమహోదధిమ్ సంధ్యాసంఖ్యోర్మిసలిలం సుపర్ణానిలసేవితమ్
ఎనిమిది వసువులు, పర్వతాలతో కూడి, మూడు లోకాల నీటితో మహాసముద్రంలా, సంధ్యాకాలపు అనేక తరంగాలతో కలిసిపోయి, సుపర్ణుని వాయువు సేవతో ఉన్నాడు.
దైత్యరక్షోగణగ్రాహం యక్షోరగఝషాకులమ్ పితామహమహావీర్యం సర్వస్త్రీరత్నశోభితమ్
దైత్యులు, రాక్షసులు, యక్షులు, పాములు, పెద్ద పెద్ద జలజంతువులతో నిండినది, బ్రహ్మదేవుని అపారమైన శక్తితో, అన్ని రకాల స్త్రీమణులతో అలంకరించబడినది.
శ్రీకీర్తికాన్తిలక్ష్మీభిర్ నదీభిర్ ఉపశోభితమ్ కాలయోగిమహాపర్వప్రలయోత్పత్తివేగినమ్
శ్రీ, కీర్తి, కాంతి, లక్ష్మి వంటి నదులతో అందంగా కనిపించే ఈ స్థలం, కాలబలంతో, యోగశక్తితో, పెద్ద అలలతో, సృష్టి, లయాలతో ఉప్పొంగుతోంది.
తం తు యోగమహాపారం నారాయణమహార్ణవమ్ దేవాధిదేవం వరదం భక్తానాం భక్తివత్సలమ్
ఆ యోగ సముద్రాన్ని, నారాయణుని మహాసముద్రాన్ని, దేవతలకు దేవుడైన వరదాతను, భక్తులను ఎంతో ప్రేమించే వానిని వారు చూశారు.
అనుగ్రహకరం దేవం ప్రశాన్తికరణం శుభమ్ హర్యశ్వరథసంయుక్తే సుపర్ణధ్వజసేవితే
అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదించే దేవుడు, శాంతిని, మంగళాన్ని కలిగించేవాడు, హర్యశ్వుని రథంతో, గరుత్మంతుడు ఉన్న జెండాతో సేవించబడుతున్నాడు.
గ్రహచన్ద్రార్కరచితే మన్దరాక్షవరావృతే అనన్తరశ్మిభిర్యుక్తే విస్తీర్ణే మేరుగహ్వరే
గ్రహాలు, చంద్రుడు, సూర్యుడు అలంకరించిన ఈ స్థలం, మందర పర్వతంతో, మహా పాముతో చుట్టుముట్టబడి, అనంతమైన కిరణాలతో మెరిసిపోతూ, మెరు గుహలో విస్తరించి ఉంది.
తారకాచిత్రకుసుమే గ్రహనక్షత్రబన్ధురే భయేష్వభయదం వ్యోమ్ని దేవా దైత్యపరాజితాః
నక్షత్రాలతో అలంకరించబడిన పుష్పాలతో, గ్రహాలు, నక్షత్రాలతో అందంగా, భయాల్లో భయాన్ని తొలగించేవాడు, దైత్యుల చేత ఓడిపోయిన దేవతలు ఆకాశంలో నివసించారు.
దదృశుస్తే స్థితం దేవం దివ్యే లోకమయే రథే తే కృతాఞ్జలయః సర్వే దేవాః శక్రపురోగమాః
అక్కడ దేవతలు ఆ దివ్యునిని, లోకాలన్నింటినీ కలిగిన ఆ రథంలో నిలబడి ఉన్నవాడిని చూశారు. ఇంద్రుని నాయకత్వంలో ఉన్న అందరు దేవతలు చేతులు జోడించి నమస్కరించారు.
జయశబ్దం పురస్కృత్య శరణ్యం శరణం గతాః స తేషాం తాం గిరం శ్రుత్వా విష్ణుర్దైవతదైవతమ్
విజయధ్వని చేస్తూ, రక్షకుడైన వానిని ఆశ్రయించారు. వారి మాటలు విని, దేవతలకు దేవుడైన విష్ణువు స్పందించాడు.
మనశ్చక్రే వినాశాయ దానవానాం మహామృధే ఆకాశే తు స్థితో విష్ణుర్ ఉత్తమం వపురాస్థితః
ఆ మహాయుద్ధంలో దానవులను నశింపజేయాలని మనసులో నిర్ణయించుకున్నాడు. ఆ సమయంలో విష్ణువు ఆకాశంలో నిలబడి, తన పరమ రూపాన్ని ధరించాడు.
ఉవాచ దేవతాః సర్వాః సప్రతిజ్ఞమిదం వచః శాన్తిం వ్రజత భద్రం వో మా భైష్ట మరుతాం గణాః
అప్పుడు ఆయన ప్రతిజ్ఞతో కూడిన మాటలు అన్నాడు: 'మీరు శాంతిగా ఉండండి, మేలు కలుగుగాక, మరుత్ గణమా, భయపడకండి.'
జితా మే దానవాః సర్వే త్రైలోక్యం పరిగృహ్యతామ్ తే తస్య సత్యసంధస్య విష్ణోర్వాక్యేన తోషితాః
'నేను దానవులను అంతా జయించాను; మీరు మూడు లోకాలను స్వాధీనం చేసుకోండి.' విష్ణువు చెప్పిన నిజమైన మాటలకు దేవతలు సంతోషించారు.
దేవాః ప్రీతిం సమాజగ్ముః ప్రాశ్యామృతమివోత్తమమ్ తతస్తమః సంహృతం తద్ వినేశుశ్చ బలాహకాః
దేవతలు అమృతాన్ని రుచి చూసినట్టు ఆనందాన్ని పొందారు. వెంటనే అంధకారం తొలగిపోయింది, మేఘాలు కూడా కనుమరుగయ్యాయి.
ప్రవవుశ్చ శివా వాతాః ప్రశాన్తాశ్చ దిశో దశ శుద్ధప్రభాణి జ్యోతీంషి సోమశ్చక్రుః ప్రదక్షిణామ్
మంగళకరమైన గాలులు వీశాయి, పది దిశలు ప్రశాంతంగా మారాయి, నిర్మలమైన వెలుతురులు మెరిశాయి, చంద్రుడు దక్షిణవైపు తిరిగాడు.
న విగ్రహం గ్రహాశ్చక్రుః ప్రశాన్తాశ్చాపి సిన్ధవః విరజస్కాభవన్మార్గా నాకవర్గాదయస్త్రయః
గ్రహాలు కలహించలేదు, నదులు ప్రశాంతంగా మారాయి, మార్గాలు నిర్మలంగా మారాయి, ఆకాశంలోని మూడు వర్గాలు పవిత్రంగా మారాయి.
యథార్థమూహుః సరితో నాపి చుక్షుభిరే ఽర్ణవాః ఆసఞ్ఛుభానీన్ద్రియాణి నరాణామన్తరాత్మసు
నదులు సహజంగా ప్రవహించాయి, సముద్రాలు అలలేకుండా నిలకడగా ఉన్నాయి, మనుషుల హృదయాల్లో పవిత్రమైన ఇంద్రియాలు ఉట్టిపడాయి.
మహర్షయో వీతశోకా వేదాన్ ఉచ్చైరధీయత యజ్ఞేషు చ హవిః పాకం శివమాప చ పావకః
మహర్షులు దుఃఖం లేకుండా, వేదాలను గట్టిగా పారాయణం చేశారు. యజ్ఞాల్లో అగ్ని హవిస్సును స్వీకరించి, మంగళకరంగా మారింది.