సర్వధాతుమయం దివ్యం సువేలం పర్వతం ప్రతి చన్ద్రప్రభో నామ గిరిః యః శుభ్రో రత్నసంనిభః
అక్కడ అన్ని లోహాలతో తయారైన దివ్యమైన సువేళ పర్వతం ఉంది. దాని ఎదురుగా చంద్రప్రభ అనే పర్వతం ఉంది, అది రత్నంలా తెల్లగా మెరిసిపోతుంది.
తత్సమీపే సరో దివ్యమ్ అచ్ఛోదం నామ విశ్రుతమ్ తస్మాత్ప్రభవతే దివ్యా నదీ హ్యచ్ఛోదకా శుభా
దాని దగ్గర అచ్చోద అనే ప్రసిద్ధమైన దివ్య సరస్సు ఉంది. దానిలోంచి పవిత్రమైన, శుభ్రమైన అచ్చోదకా నది ప్రవహిస్తుంది.
తస్యాస్తీరే వనం దివ్యం మహచ్చైత్రరథం శుభమ్ తస్మిన్గిరౌ నివసతి మణిభద్రః సహానుగః
ఆ సరస్సు ఒడ్డున దివ్యమైన, మహా చైత్రరథం అనే శుభ్రమైన అడవి ఉంది. ఆ పర్వతంలో మణిభద్రుడు తన అనుచరులతో నివసిస్తాడు.
యక్షసేనాపతిః క్రూరో గుహ్యకైః పరివారితః పుణ్యా మన్దాకినీ నామ నదీ హ్యచ్ఛోదకా శుభా
యక్షసేనాధిపతి క్రూరుడు గుహ్యకులతో చుట్టుముట్టబడి అక్కడ ఉంటాడు. అక్కడ పవిత్రమైన, శుభ్రమైన నీటి మందాకినీ నది ప్రవహిస్తుంది.
మహీమణ్డలమధ్యే తు ప్రవిష్టే తు మహోదధిమ్ కైలాసదక్షిణే ప్రాచ్యాం శివం సర్వౌషధిం గిరిమ్
భూమి మధ్యలో, మహాసముద్రం ప్రవేశించే చోట, కైలాసానికి తూర్పు దక్షిణ దిశలో శివం అనే పర్వతం ఉంది. అది అన్ని ఔషధాలతో నిండివుంది.
మనఃశిలామయం దివ్యం సువేలం పర్వతం ప్రతి లోహితో హేమశృఙ్గస్తు గిరిః సూర్యప్రభో మహాన్
అక్కడ మనశిలతో తయారైన దివ్యమైన సువేళ పర్వతం ఉంది. దాని ఎదురుగా ఎర్రని, బంగారు శిఖరాలతో మెరిసే సూర్యప్రభ అనే గొప్ప పర్వతం ఉంది.
తస్య పాదే మహద్దివ్యం లోహితం సుమహత్సరః తస్మాత్ప్రభవతే పుణ్యో లౌహిత్యశ్చ నదో మహాన్
ఆ పర్వతపు అడివరలో గొప్పదైన, దివ్యమైన ఎర్రని సరస్సు ఉంది. దానిలోంచి పవిత్రమైన, మహత్తరమైన లౌహిత్య నది ఉద్భవిస్తుంది.
దివ్యారణ్యం విశోకం చ తస్య తీరే మహద్వనమ్ తస్మిన్గిరౌ నివసతి యక్షో మణిధరో వశీ
ఆ సరస్సు ఒడ్డున దివ్యమైన, దుఃఖం లేని గొప్ప అడవి ఉంది. ఆ పర్వతంలో మణిధరుడు అనే యక్షుడు నియమంగా నివసిస్తాడు.
సౌమ్యైః సుధార్మికైశ్చైవ గుహ్యకైః పరివారితః కైలాసాత్పశ్చిమోదీచ్యాం కకుద్మానౌషధీగిరిః
అతను శాంతమైన, ధర్మబద్ధమైన గుహ్యకులతో చుట్టుముట్టబడి ఉంటాడు. కైలాసానికి వాయవ్య దిశగా ఔషధాలతో నిండిన కకుద్మాన్ పర్వతం ఉంది.
కకుద్మతి చ రుద్రస్య ఉత్పత్తిశ్చ కకుద్మినః తదఞ్జనం త్రైకకుదం శైలం త్రికకుదం ప్రతి
కకుద్మాన్ పర్వతంలో రుద్రుని ఉద్భవం, కకుద్మిని జననం జరిగింది. అక్కడ అంజన అనే పర్వతం, త్రికకుద అనే మూడు శిఖరాల పర్వతం ఉన్నాయి.
సర్వధాతుమయస్తత్ర సుమహాన్వైద్యుతో గిరిః తస్య పాదే మహద్దివ్యం మానసం సిద్ధసేవితమ్
అక్కడ అన్ని ధాతువులతో కూడిన ఒక గొప్ప పర్వతం మెరుపులా ప్రకాశిస్తూ ఉంది. ఆ పర్వత పాదంలో మహత్తరమైన, దివ్యమైన మానస సరస్సు ఉంది, దాన్ని సిద్ధులు సందర్శిస్తారు.
తస్మాత్ప్రభవతే పుణ్యా సరయూర్లోకపావనీ యస్యాస్తీరే వనం దివ్యం వైభ్రాజం నామ విశ్రుతమ్
అక్కడినుంచి లోకాలను పవిత్రం చేసే పవిత్రమైన సరయూ నది ఉద్భవిస్తుంది. ఆ నది ఒడ్డున వైభ్రాజం అనే ప్రసిద్ధమైన దివ్యవనం ఉంది.
కుబేరానుచరస్తస్మిన్ ప్రహేతితనయో వశీ బ్రహ్మధాతా నివసతి రాక్షసో ఽనన్తవిక్రమః
అక్కడ కుబేరుని అనుచరుడైన, ప్రహేతితుని కుమారుడైన, అపారమైన శక్తి కలిగిన బ్రహ్మధాతా అనే రాక్షసుడు నివసిస్తున్నాడు.
కైలాసాత్పశ్చిమామాశాం దివ్యః సర్వౌషధిగిరిః వరుణః పర్వతశ్రేష్ఠో రుక్మధాతువిభూషితః
కైలాసానికి పడమర వైపున అన్ని ఔషధాలతో కూడిన దివ్యమైన వరుణ పర్వతం ఉంది. అది పర్వతాలలో శ్రేష్ఠమైనది, బంగారు ధాతువులతో అలంకరించబడి ఉంటుంది.
భవస్య దయితః శ్రీమాన్ పర్వతో హైమసంనిభః శాతకౌమ్భమయైర్దివ్యైః శిలాజాలైః సమాచితః
భవునికి ప్రియమైన, మహిమాన్వితమైన ఆ పర్వతం బంగారంలా మెరుస్తూ, స్వచ్ఛమైన బంగారు శిలలతో నిండినది.
శతసఙ్ఖ్యైస్ తాపనీయైః శృఙ్గైర్దివమివోల్లిఖన్ శృఙ్గవాన్సుమహాదివ్యో దుర్గః శైలో మహాచితః
వెయ్యి సంఖ్యలో తాపనీయ స్వర్ణ శిఖరాలతో, ఆకాశాన్ని చీల్చినట్లు కనిపించే గొప్ప, దివ్యమైన, శృంగవాన్ అనే పర్వతం అతి ఎత్తుగా, దుర్గముగా ఉంది.
తస్మిన్గిరౌ నివసతి గిరిశో ధూమ్రలోహితః తస్య పాదాత్ప్రభవతి శైలోదం నామ తత్సరః
ఆ పర్వతంపై ధూమ్రలోహితుడు అనే గిరిశుడు నివసిస్తున్నాడు. ఆ పర్వత పాదం వద్ద శైలోద అనే సరస్సు ఉద్భవిస్తుంది.
తస్మాత్ప్రభవతే పుణ్యా నదీ శైలోదకా శుభా సా చక్షుసీ తయోర్మధ్యే ప్రవిష్టా పశ్చిమోదధిమ్
ఆ సరస్సు నుండి పవిత్రమైన, మంగళకరమైన శైలోదకా నది ప్రవహిస్తుంది. ఆ రెండు మధ్యలో ప్రవేశించి, చక్షుషీ నది పడమటి సముద్రంలో కలుస్తుంది.
అస్త్యుత్తరేణ కైలాసాచ్ ఛివః సర్వౌషధో గిరిః గౌరం తు పర్వతశ్రేష్ఠం హరితాలమయం ప్రతి
కైలాసానికి ఉత్తరంగా సర్వౌషధ అనే పవిత్ర పర్వతం ఉంది. దానికి ఎదురుగా, తెలుపుగా, హరితాళంతో తయారైన పర్వతశ్రేష్ఠం ఉంది.
హిరణ్యశృఙ్గః సుమహాదివ్యౌషధిమయో గిరిః తస్య పాదే మహద్దివ్యం సరః కాఞ్చనవాలుకమ్
హిరణ్యశృంగ అనే గొప్ప, దివ్యమైన, ఔషధాలతో నిండిన పర్వతం అక్కడ ఉంది. దాని పాదంలో బంగారు మట్టితో నిండిన మహత్తరమైన దివ్య సరస్సు ఉంది.
రమ్యం బిన్దుసరో నామ యత్ర రాజా భగీరథః గఙ్గార్థే స తు రాజర్షిర్ ఉవాస బహులాః సమాః
అక్కడ బిందుసరోవరం అనే అందమైన సరస్సు ఉంది. అక్కడే రాజర్షి భగీరథుడు గంగా కోసం అనేక సంవత్సరాలు తపస్సు చేశాడు.
దివం యాస్యన్తు మే పూర్వే గఙ్గాతోయాప్లుతాస్థికాః తత్ర త్రిపథగా దేవీ ప్రథమం తు ప్రతిష్ఠితా
నా పూర్వీకుల ఎముకలు గంగ జలాల్లో తడవబడి, వారు స్వర్గానికి చేరుకున్నారు. అక్కడే త్రిపథగా దేవి మొదటగా అవతరించింది.
సోమపాదాత్ప్రసూతా సా సప్తధా ప్రవిభజ్యతే యూపా మణిమయాస్తత్ర విమానాశ్చ హిరణ్మయాః
సోముని పాదం వద్ద ఆమె జన్మించి, ఏడుగా విడిపోయింది. అక్కడ రత్నయుక్త యూపాలు, బంగారు విమానాలు ఉన్నాయి.
తత్రేష్ట్వా క్రతుభిః సిద్ధః శక్రః సురగణైః సహ దివ్యశ్ఛాయాపథస్ తత్ర నక్షత్రాణాం తు మణ్డలమ్
అక్కడ ఇంద్రుడు దేవతలతో కలిసి యజ్ఞాలు చేసి సిద్ధి పొందాడు. అక్కడే నక్షత్రాల మండలం, దివ్యమైన నీడల మార్గం ఉన్నాయి.
దృశ్యతే భాసురా రాత్రౌ దేవీ త్రిపథగా తు సా అన్తరిక్షం దివం చైవ భావయిత్వా భువం గతా
అక్కడ రాత్రిపూట త్రిపథగా అనే ప్రకాశవంతమైన దేవిని చూడవచ్చు. ఆమె ఆకాశం, స్వర్గాన్ని దాటి భూమికి దిగింది.
భవోత్తమాఙ్గే పతితా సంరుద్ధా యోగమాయయా తస్యా యే బిన్దవః కేచిత్ క్రుద్ధాయాః పతితా భువి
భవుని శిరస్సుపై పడిన ఆమెను యోగమాయతో ఆపారు. ఆమె కోపంతో పడిన కొన్ని బిందువులు భూమిపైకి వచ్చాయి.
కృతం తు తైర్బహుసరస్ తతో బిన్దుసరః స్మృతమ్ తతస్తస్యా నిరుద్ధాయా భవేన సహసా రుషా
ఆ బిందువులతో అనేక సరస్సులు ఏర్పడ్డాయి. అందుకే దానిని బిందుసరోవరం అంటారు. ఆ తరువాత భవుడు ఆకస్మికంగా కోపంతో ఆమెను ఆపాడు.
జ్ఞాత్వా తస్యా హ్యభిప్రాయం క్రూరం దేవ్యాశ్చికీర్షితమ్ భిత్త్వా విశామి పాతాలం స్రోతసా గృహ్య శంకరమ్
ఆ దేవి హృదయంలో ఉన్న ఉద్దేశాన్ని, ఆమె చేయదలచిన దురుద్దేశాన్ని తెలుసుకొని, నేను శంకరుణ్ని ప్రవాహంతో పట్టుకుని పాతాళంలోకి చొచ్చుకుపోయాను.
అథావలేపం తం జ్ఞాత్వా తస్యాః క్రుద్ధస్తు శంకరః తిరోభావయితుం బుద్ధిర్ ఆసీదఙ్గేషు తాం నదీమ్
ఆ నదికి అహంకారం వచ్చిందని తెలుసుకున్న శివుడు కోపంతో తన అవయవాల నుండి ఆ నదిని కనపడకుండా చేయాలని నిర్ణయించాడు.
ఏతస్మిన్నేవ కాలే తు దృష్ట్వా రాజానమగ్రతః ధమనీసంతతం క్షీణం క్షుధావ్యాకులితేన్ద్రియమ్
అదే సమయంలో, రాజును తన ముందర చూచి, అతని నరాలు ఉబ్బిపోగా, ఆకలితో ఇంద్రియాలు కలవరపడుతూ, క్షీణించిపోయినవాడిగా చూశాడు.