గ్రామాశ్చ గురవే భక్త్యా విప్రేషు ద్వాదశైవ తు వస్త్రాలంకారసంయుక్తా గావశ్చ కరకాన్వితాః
భక్తితో గురువుకు పన్నెండు గ్రామాలు, బ్రాహ్మణులకు వస్త్రాభరణాలతో అలంకరించిన దూడలతో కూడిన గోవులను కూడా సమర్పించారు.
భోజనం చ సుహృన్మిత్రదీనాన్ధకృపణైః సమమ్ తచ్చ లుబ్ధకదామ్పత్యం పూజయిత్వా విసర్జితమ్
స్నేహితులు, మిత్రులు, దరిద్రులు, అంధులు, దయనీయులతో కలిసి భోజనం పంచుకున్నారు. ఆ లోభి దంపతులను పూజించి, తరువాత పంపించారు.
స భవాంల్ లుబ్ధకో జాతః సపత్నీకో నృపేశ్వరః పుష్కరప్రకరాత్తస్మాత్ కేశవస్య న పూజనాత్
ఓ రాజాధిరాజా! నీవే ఆ వేటగాడవు, భార్యతో కలిసి. పుష్కరాల సమూహంతో కేశవుని పూజించకపోవడం వల్ల—
వినష్టాశేషపాపస్య తవ పుష్కరమన్దిరమ్ తస్య సత్త్వస్య మాహాత్మ్యాద్ అల్పేన తపసా నృప
నీ పుష్కర మండపం నీకు అన్ని పాపాలను పోగొట్టింది, ఓ రాజా! ఆ సత్కార్య మహిమతో, తక్కువ తపస్సుతోనే—
యథాకామగమం జాతం లోకనాథశ్చతుర్ముఖః సంతుష్టస్తవ రాజేన్ద్ర బ్రహ్మరూపీ జనార్దనః
నీ కోరిక మేరకు, లోకాల అధిపతి అయిన నాలుగు ముఖాల దేవుడు అవతరించాడు. ఓ రాజేంద్ర! బ్రహ్మరూపిగా జనార్దనుడు నీవుపై సంతృప్తి చెందాడు.
సాప్యనఙ్గవతీ వేశ్యా కామదేవస్య సామ్ప్రతమ్ పత్నీ సపత్నీ సంజాతా రత్యాః ప్రీతిరితి శ్రుతా లోకేష్వానన్దజననీ సకలామరపూజితా
ఆ అనంగవతి వేశ్య ఇప్పుడు కామదేవునికి భార్యగా, సహభార్యగా మారింది. లోకంలో ఆమె రతికి ప్రీతిగా, ఆనందాన్ని కలిగించేవారిగా, సమస్త దేవతలు పూజించేవారిగా ప్రసిద్ధి చెందింది.
తస్మాదుత్సృజ్య రాజేన్ద్ర పుష్కరం తన్మహీతలే గఙ్గాతటం సమాశ్రిత్య విభూతిద్వాదశీవ్రతమ్ కురు రాజేన్ద్ర నిర్వాణమ్ అవశ్యం సమవాప్స్యసి
కాబట్టి, ఓ రాజేంద్ర! ఆ పుష్కర మండపాన్ని వదిలి, గంగానది తీరాన్ని ఆశ్రయించి, విభూతిద్వాదశి వ్రతాన్ని ఆచరించు. నిశ్చయంగా ముక్తిని పొందుతావు.
ఇత్యుక్త్వా స మునిర్ బ్రహ్మంస్ తత్రైవాన్తరధీయత రాజా యథోక్తం చ పునర్ అకరోత్పుష్పవాహనః
ఇలా చెప్పి ఆ ముని అక్కడే అంతర్ధానమయ్యాడు. రాజు మళ్లీ ముని చెప్పినట్లు పుష్పవాహనుని పూజ చేశాడు.
ఇదమాచరతో బ్రహ్మన్న్ అఖణ్డవ్రతమ్ ఆచరేత్ యథాకథంచిత్ కమలైర్ ద్వాదశ ద్వాదశీర్ మునే
బ్రాహ్మణా! ఈ వ్రతాన్ని ఎలాంటి విఘ్నం లేకుండా, తన శక్తికి తగినట్టుగా పాటిస్తూ, పదకొండు రోజుల పాటు ప్రతి ద్వాదశి రోజూ కమలపువ్వులు సమర్పించాలి, మునివరా!
కర్తవ్యాః శక్తితో దేయా విప్రేభ్యో దక్షిణానఘ న విత్తశాఠ్యం కుర్వీత భక్త్యా తుష్యతి కేశవః
తన శక్తికి అనుగుణంగా బ్రాహ్మణులకు దానం చేయాలి, పాపరహితుడా! ధనంలో మోసం చేయకూడదు; భక్తితో చేసిన పనిలో కేశవుడు సంతోషిస్తాడు.
అథాతః సమ్ప్రవక్ష్యామి వ్రతషష్ఠీమనుత్తమామ్ రుద్రేణాభిహితాం దివ్యాం మహాపాతకనాశనమ్
ఇప్పుడు నేను రుద్రుడు చెప్పిన దివ్యమైన, గొప్ప పాపాలను నశింపజేసే ఉత్తమమైన షష్ఠీ వ్రతాన్ని వివరంగా చెప్పబోతున్నాను.
నక్తమబ్దం చరిత్వా తు గవా సార్ధం కుటుమ్బినే హైమం చక్రం త్రిశూలం చ దద్యాద్విప్రాయ వాససీ
ఒక సంవత్సరం రాత్రిపూట ఉపవాసం చేసి, తన కుటుంబంతో పాటు ఒక ఆవును తీసుకొని, ఒక బంగారు చక్రం, త్రిశూలం, వస్త్రాలు బ్రాహ్మణునికి దానం చేయాలి.
శివరూపస్తతో ఽస్మాభిః శివలోకే స మోదతే ఏతద్దేవవ్రతం నామ మహాపాతకనాశనమ్
ఆ తరువాత శివుని రూపాన్ని ధరించి, శివలోకంలో ఆనందంగా ఉంటాడు; ఇది దేవవ్రతం అని పిలవబడుతుంది, ఇది మహాపాపాలను నశింపజేస్తుంది.
యస్త్వేకభక్తేన సమాం శివం హైమవృషాన్వితమ్ ధేనుం తిలమయీం దద్యాత్ స పదం యాతి శాంకరమ్ ఏతద్రుద్రవ్రతం నామ పాపశోకవినాశనమ్
ఎవరైనా ఏకాగ్రభక్తితో బంగారు వృషభంతో కూడిన బంగారు ఆవును, తిలాలతో చేసిన ఆవును దానం చేస్తే, శివుని లోకాన్ని పొందుతాడు; ఇది రుద్రవ్రతం అని పిలవబడుతుంది, ఇది పాపాన్ని, దుఃఖాన్ని తొలగిస్తుంది.
యస్తు నీలోత్పలం హైమం శర్కరాపాత్రసంయుతమ్ ఏకాన్తరితనక్తాశీ సమాన్తే వృషసంయుతమ్ స వైష్ణవం పదం యాతి లీలావ్రతమిదం స్మృతమ్
ఎవరైనా బంగారంతో చేసిన నీలకమలాన్ని, పంచదారతో కూడిన పాత్రను, సంవత్సరం చివర ఉపవాసం చేసి, వృషభంతో కలిపి దానం చేస్తే, విష్ణువుని లోకాన్ని పొందుతాడు; ఇది లీలావ్రతం అని అంటారు.
ఆషాఢాదిచతుర్మాసమ్ అభ్యఙ్గం వర్జయేన్నరః భోజనోపస్కరం దద్యాత్ స యాతి భవనం హరేః జనే ప్రీతికరం నౄణాం ప్రీతివ్రతమిహోచ్యతే
ఆషాఢ మాసం మొదలు నాలుగు నెలలు శరీరానికి అభ్యంగం చేయకుండా ఉండాలి; భోజనానికి ఉపయోగించే పాత్రలను దానం చేయాలి; అప్పుడు హరిలోకాన్ని పొందుతాడు; ఇది ప్రజలకు ఆనందాన్ని కలిగించే ప్రీతివ్రతం అని పిలవబడుతుంది.
వర్జయిత్వా మధౌ యస్తు దధిక్షీరఘృతైక్షవమ్ దద్యాద్వస్త్రాణి సూక్ష్మాణి రసపాత్రైశ్చ సంయుతమ్
ఎవరైనా వసంతకాలంలో పెరుగు, పాలు, నెయ్యి, చెరకు తినకుండా, మెత్తని వస్త్రాలు మరియు ద్రవ పదార్థాల పాత్రలను దానం చేస్తే,
సమ్పూజ్య విప్రమిథునం గౌరీ మే ప్రీయతామితి ఏతద్గౌరీవ్రతం నామ భవానీలోకదాయకమ్
బ్రాహ్మణ దంపతులను పూజించి, 'గౌరీ దేవి నన్ను ప్రసన్నంగా చూడాలి' అని ప్రార్థిస్తూ, ఇది గౌరీ వ్రతం అని పిలవబడుతుంది, ఇది భవానీ లోకాన్ని ప్రసాదిస్తుంది.
పుష్యాదౌ యస్త్రయోదశ్యాం కృత్వా నక్తం మధౌ పునః అశోకం కాఞ్చనం దద్యాద్ ఇక్షుయుక్తం దశాఙ్గులమ్
పుష్య మాసం ప్రారంభంలో, త్రయోదశి రోజున రాత్రి ఉపవాసం చేసి, మళ్లీ వసంతంలో, చెరకు కలిపిన పది వేల్ల పొడవైన బంగారు అశోక వృక్షాన్ని దానం చేస్తే,
విప్రాయ వస్త్రసంయుక్తం ప్రద్యుమ్నః ప్రీయతామితి కల్పం విష్ణుపదే స్థిత్వా విశోకః స్యాత్పునర్నరః ఏతత్ కామవ్రతం నామ సదా శోకవినాశనమ్
బ్రాహ్మణునికి వస్త్రాలతో కలిసి, 'ప్రద్యుమ్నుడు నన్ను అనుగ్రహించాలి' అని చెప్పి, కర్మను పూర్తిచేసి, విష్ణువు పాదాల వద్ద నిలబడి, ఆ మనిషి దుఃఖరహితుడవుతాడు; ఇది కామవ్రతం అని పిలవబడుతుంది, ఎప్పుడూ దుఃఖాన్ని తొలగిస్తుంది.
ఆషాఢాదివ్రతం యస్తు వర్జయేన్నఖకర్తనమ్ వార్తాకం చ చతుర్మాసం మధుసర్పిర్ఘటాన్వితమ్
ఎవరైనా ఆషాఢ మాసం నుండి నాలుగు నెలలు గోరు కత్తిరించకుండా, వంకాయ తినకుండా, తేనె మరియు నెయ్యితో పాటు ఉండి,
కార్త్తిక్యాం తత్పునర్హైమం బ్రాహ్మణాయ నివేదయేత్ స రుద్రలోకమాప్నోతి శివవ్రతమిదం స్మృతమ్
కార్తీక మాసంలో, ఆ తరువాత బంగారాన్ని బ్రాహ్మణునికి సమర్పించాలి; అప్పుడు రుద్రలోకాన్ని పొందుతాడు; ఇది శివవ్రతం అని పిలవబడుతుంది.
వర్జయేద్యస్తు పుష్పాణి హేమన్తశిశిరావృతూ పుష్పత్రయం చ ఫాల్గున్యాం కృత్వా శక్త్యా చ కాఞ్చనమ్
ఎవరైనా హేమంత, శిశిర ఋతువుల్లో పువ్వులు వాడకుండా, ఫాల్గుణి మాసంలో తన శక్తికి తగినట్టు మూడు రకాల పువ్వులు, బంగారం దానం చేస్తే,
దద్యాద్ద్వికాలవేలాయాం ప్రీయేతాం శివకేశవౌ దత్త్వా పరం పదం యాతి సౌమ్యవ్రతమిదం స్మృతమ్
ఆ పుష్పాలను రెండు కాలముల మధ్య దానం చేయాలి; శివుడు, కేశవుడు సంతోషించాలి. దానం చేసినవాడు పరమపదాన్ని పొందుతాడు; ఇది సౌమ్యవ్రతం అని పిలవబడుతుంది.
ఫాల్గున్యాదితృతీయాయాం లవణం యస్తు వర్జయేత్ సమాప్తే శయనం దద్యాద్ గృహం చోపస్కరాన్వితమ్
ఎవరైనా ఫాల్గుణి మొదలు మూడవ రోజున ఉప్పు తినకుండా, చివర్లో మంచం, ఇంటిని ఉపకరణాలతో కలిపి దానం చేస్తే,
సమ్పూజ్య విప్రమిథునం భవానీ ప్రీయతామితి గౌరీలోకే వసేత్కల్పం సౌభాగ్యవ్రతముచ్యతే
బ్రాహ్మణ దంపతులను పూజించి, 'భవానీ దేవి నన్ను ప్రసన్నంగా చూడాలి' అని ప్రార్థిస్తూ, గౌరీ లోకంలో ఒక కల్పం కాలం నివసిస్తాడు; ఇది సౌభాగ్యవ్రతం అని పిలవబడుతుంది.
సంధ్యామౌనం తతః కృత్వా సమాన్తే ఘృతకుమ్భకమ్ వస్త్రయుగ్మం తిలాన్ఘణ్టాం బ్రాహ్మణాయ నివేదయేత్
సాయంకాలంలో మౌనవ్రతాన్ని పాటించి, ఆ వ్రతం పూర్తయ్యాక ఒక బ్రాహ్మణునికి నెయ్యి ఉన్న మట్టికుండ, రెండు వస్త్రాలు, నువ్వులు, గంటను సమర్పించాలి.
సారస్వతం పదం యాతి పునరావృత్తిదుర్లభమ్ ఏతత్సారస్వతం నామ రూపవిద్యాప్రదాయకమ్
అతడు తిరిగి జన్మల్లో దొరకని సరస్వత పదాన్ని పొందుతాడు. ఇది 'సరస్వత వ్రతం' అని పిలవబడుతుంది, ఇది రూపాలూ విద్యను ప్రసాదిస్తుంది.
లక్ష్మీమభ్యర్చ్య పఞ్చమ్యామ్ ఉపవాసీ భవేన్నరః సమాన్తే హేమకమలం దద్యాద్ధేనుసమన్వితమ్
ఐదవ తిథినాడు లక్ష్మీదేవిని పూజించి, ఉపవాసం ఉండాలి. వ్రతం పూర్తయ్యాక, ఒక బంగారు కమలాన్ని ఆవుతో కలిసి దానం చేయాలి.
స వైష్ణవం పదం యాతి లక్ష్మీవాఞ్జన్మజన్మని ఏతత్ సమ్పద్వ్రతం నామ సదా పాపవినాశనమ్
అతడు ప్రతి జన్మలో ఐశ్వర్యంతో కూడిన వైష్ణవ పదాన్ని పొందుతాడు. ఇది 'సంపద్ వ్రతం' అని పిలవబడుతుంది, ఎల్లప్పుడూ పాపాలను నాశనం చేస్తుంది.