లఘ్వేణకాజినం తద్వద్ వత్సం చ పరికల్పయేత్ ప్రాఙ్ముఖీం కల్పయేద్ధేనుమ్ ఉదక్పాదాం సవత్సకామ్
అలాగే, పిల్లకూ చిన్న కృష్ణాజినాన్ని సిద్ధం చేయాలి. ఆవును తూర్పు వైపు మలచి, కాళ్ల దగ్గర నీళ్లు ఉంచి, పిల్లతో కలిపి ఏర్పాటుచేయాలి.
ఉత్తమా గుడధేనుః స్యాత్ సదా భారచతుష్టయమ్ వత్సం భారేణ కుర్వీత ద్వాభ్యాం వై మధ్యమా స్మృతా
ఉత్తమమైన తీయని ఆవు ఎప్పుడూ నాలుగు భాగాల బరువుతో ఉండాలి. పిల్లను ఒక భాగం బరువుతో చేయాలి. రెండు భాగాల బరువుతో చేస్తే అది మధ్యమంగా భావిస్తారు.
అర్ధభారేణ వత్సః స్యాత్ కనిష్ఠా భారకేణ తు చతుర్థాంశేన వత్సః స్యాద్ గృహవిత్తానుసారతః
పిల్లను అర భాగం బరువుతో చేస్తే అది చిన్నది. నాలుగవ వంతు బరువుతో చేస్తే అది కనిష్ఠం. పిల్ల బరువు ఇంటి ఆర్థిక స్థితిని బట్టి నిర్ణయించాలి.
ధేనువత్సౌ ఘృతాస్యౌ చ సితసూక్ష్మామ్బరావృతౌ శుక్తికర్ణావిక్షుపాదౌ శుచిముక్తాఫలేక్షణౌ
ఆవూ, పిల్ల కూడా నెయ్యి నోట్లతో, తెల్లని మెత్తని వస్త్రాలతో, శంఖాల చెవులతో, చెక్కరకట్ట కాళ్లతో, ముత్యాల కన్నులతో ఉండాలి.
సితసూత్రశిరాలౌ తౌ సితకమ్బలకమ్బలౌ తామ్రగణ్డకపృష్ఠౌ తౌ సితచామరరోమకౌ
వీరిద్దరికీ తెల్ల దారాలతో జుట్టు, తెల్ల కంబళాలతో కప్పడం, రాగి బుగ్గలు, రాగి వెనుక భాగం, తెల్ల చామర జుట్టు ఉండాలి.
విద్రుమభ్రూయుగోపేతౌ నవనీతస్తనావుభౌ క్షౌమపుచ్ఛౌ కాంస్యదోహావ్ ఇన్ద్రనీలకతారకౌ
వీరిద్దరికీ పగడ ముద్దెలు, వెన్నతో కూడిన ఉబ్బలు, పట్టు తోకలు, కాంస్యపు పాలపాత్రలు, నీలమణి కళ్ల మణులు ఉండాలి.
సువర్ణశృఙ్గాభరణౌ రాజతైః ఖురసంయుతౌ నానాఫలసమాయుక్తౌ ఘ్రాణగన్ధకరణ్డకౌ ఇత్యేవం రచయిత్వా తౌ ధూపదీపైరథార్చయేత్
వీరిద్దరికీ బంగారు కొమ్ము అలంకారాలు, వెండి కాళ్లు,色色 పండ్లు అలంకారంగా, ముక్కుకు పరిమళపాత్రలు ఉండాలి. ఇలా సజ్జం చేసి, ధూపదీపాలతో పూజించాలి.
యా లక్ష్మీః సర్వభూతానాం యా చ దేవేష్వవస్థితా ధేనురూపేణ సా దేవీ మమ శాన్తిం ప్రయచ్ఛతు
ప్రపంచంలోని అన్ని ప్రాణులలోనూ, దేవతల్లోనూ ఉన్న లక్ష్మి దేవి, ఆవు రూపంలో నాకు శాంతిని ప్రసాదించాలి.
దేహస్థా యా చ రుద్రాణీ శంకరస్య సదా ప్రియా ధేనురూపేణ సా దేవీ మమ పాపం వ్యపోహతు
శివుడికి ఎప్పుడూ ప్రియమైన రుద్రాణి దేవి, శరీరంలో నివసిస్తూ, ఆవు రూపంలో నా పాపాలను తొలగించాలి.
విష్ణోర్వక్షసి యా లక్ష్మీః స్వాహా యా చ విభావసోః చన్ద్రార్కశక్రశక్తిర్యా ధేనురూపాస్తు సా శ్రియే
విష్ణువు ఛాతీపై ఉన్న లక్ష్మి, అగ్నికి స్వాహా, చంద్రుడు, సూర్యుడు, ఇంద్రుని శక్తి — ఇవన్నీ ఆవు రూపంలో నాకు ఐశ్వర్యాన్ని కలిగించాలి.
చతుర్ముఖస్య యా లక్ష్మీర్ యా లక్ష్మీర్ధనదస్య చ లక్ష్మీర్యా లోకపాలానాం సా ధేనుర్వరదాస్తు మే
బ్రహ్మదేవుని లక్ష్మి, కుబేరుని లక్ష్మి, లోకపాలకుల లక్ష్మి — ఇవన్నీ ఆవు రూపంలో నాకు వరాలు ప్రసాదించాలి.
స్వధా యా పితృముఖ్యాణాం స్వాహా యజ్ఞభుజాం చ యా సర్వపాపహరా ధేనుస్ తస్మాచ్ఛాన్తిం ప్రయచ్ఛ మే
పితృదేవతలకు స్వధా, యజ్ఞంలో దేవతలకు స్వాహా, అన్ని పాపాలను పోగొట్టే ఆవు నాకు శాంతిని ప్రసాదించాలి.
ఏవమామన్త్ర్య తాం ధేనుం బ్రాహ్మణాయ నివేదయేత్ విధానమేతద్ధేనూనాం సర్వాసామ్ అభిపఠ్యతే
ఈ విధంగా ఆ ఆవును సంభోదించి, బ్రాహ్మణునికి సమర్పించాలి. అన్ని ఆవులకు ఇదే విధానం చెప్పబడింది.
యాస్తాః పాపవినాశిన్యః పఠ్యన్తే దశ ధేనవః తాసాం స్వరూపం వక్ష్యామి నామాని చ నరాధిప
పాపాలను తొలగించే ఆ పది ఆవుల గురించి చెబుతారు. వాటి రూపాలు, పేర్లు నీకు చెప్పుతాను, ఓ రాజా.
ప్రథమా గుడధేనుః స్యాద్ ఘృతధేనుస్ తథాపరా తిలధేనుస్తృతీయా తు చతుర్థీ జలసంజ్ఞితా
మొదటిది బెల్లం ఆవు, రెండవది నెయ్యి ఆవు, మూడవది నువ్వుల ఆవు, నాల్గవది నీటి ఆవుగా పిలుస్తారు.
క్షీరధేనుశ్చ విఖ్యాతా మధుధేనుస్తథా పరా సప్తమీ శర్కరాధేనుర్ దధిధేనుస్తథాష్టమీ రసధేనుశ్చ నవమీ దశమీ స్యాత్ స్వరూపతః
పాలు ఆవు ప్రసిద్ధి పొందింది, తేనె ఆవు కూడా అలాగే. ఏడవది చెక్కెర ఆవు, ఎనిమిదవది పెరుగు ఆవు, తొమ్మిదవది రసం ఆవు, పదవది స్వభావంలోనే అలా ఉంటుంది.
కుమ్భాః స్యుర్ద్రవధేనూనామ్ ఇతరాసాం తు రాశయః సువర్ణధేనుమప్యత్ర కేచిదిచ్ఛన్తి భానవః
ద్రవ ఆవులకు కుండలు వాడతారు; మిగతావాటికి ముద్దలు. కొందరు భాను వంశజులు ఇక్కడ బంగారు ఆవును కూడా కోరుకుంటారు.
నవనీతేన రత్నైశ్చ తథాన్యే తు మహర్షయః ఏతదేవంవిధానం స్యాత్ త ఏవోపస్కరాః స్మృతాః
కొంతమంది మహర్షులు నవనీతంతో, రత్నాలతో కూడా ఆచరిస్తారు. ఇదే విధానం, ఇవే సరైన పరికరాలు అని భావించబడతాయి.
మన్త్రావాహనసంయుక్తాః సదా పర్వణి పర్వణి యథాశ్రద్ధం ప్రదాతవ్యా భుక్తిముక్తిఫలప్రదాః
మంత్రాలతో ఆహ్వానం చేసి, ప్రతి పర్వదినాన, మన విశ్వాసానికి అనుగుణంగా ఇవ్వాలి. ఇవి భోగమూ, మోక్షమూ ప్రసాదిస్తాయి.
గుడధేనుప్రసఙ్గేన సర్వాస్తావన్మయోదితాః అశేషయజ్ఞఫలదాః సర్వాః పాపహరాః శుభాః
బెల్లం ఆవు సందర్భంలో అన్ని ఆవులను నేను వివరించాను. ఇవన్నీ మంగళకరమైనవి, పాపాలను తొలగించేవి, యజ్ఞఫలాన్ని పూర్తిగా ఇస్తాయి.
వ్రతానాముత్తమం యస్మాద్ విశోకద్వాదశీవ్రతమ్ తదఙ్గత్వేన చైవాత్ర గుడధేనుః ప్రశస్యతే
వ్రతాలలో ఉత్తమమైనది విశోక ద్వాదశి వ్రతం కనుక, దానికి భాగంగా బెల్లం ఆవు ఇక్కడ ప్రత్యేకంగా ప్రశంసించబడుతోంది.
అయనే విషువే పుణ్యే వ్యతీపాతే ఽథవా పునః గుడధేన్వాదయో దేయాస్ తూపరాగాదిపర్వసు
అయనంలో, విషువత్కాలంలో, శుభమైన సమయాల్లో లేదా గ్రహణాది పర్వదినాలలో బెల్లం ఆవు మొదలైనవాటిని దానం చేయాలి.
విశోకద్వాదశీ చైషా పుణ్యా పాపహరా శుభా యాముపోష్య నరో యాతి తద్విష్ణోః పరమం పదమ్
ఈ విశోక ద్వాదశి పవిత్రమైనది, పాపాలను తొలగించేది, మంగళకరమైనది. దీన్ని ఆచరించినవాడు విష్ణువు పరమపదాన్ని పొందుతాడు.
ఇహ లోకే చ సౌభాగ్యమ్ ఆయురారోగ్యమేవ చ వైష్ణవం పురమాప్నోతి మరణే చ స్మరన్హరిమ్
ఈ లోకంలో అతడికి అదృష్టం, దీర్ఘాయువు, ఆరోగ్యం లభిస్తాయి. మరణ సమయంలో హరిని స్మరించుతూ విష్ణు నగరాన్ని చేరుతాడు.
నవార్బుదసహస్రాణి దశ చాష్టౌ చ ధర్మవిత్ న శోకదుఃఖదౌర్గత్యం తస్య సంజాయతే నృప
తొమ్మిది వేల, పద్దెనిమిది వేల సంవత్సరాల పాటు అతడికి శోకం, దుఃఖం, దురదృష్టం కలగవు, ఓ ధర్మజ్ఞా.
నారీ వా కురుతే యా తు విశోకద్వాదశీవ్రతమ్ నృత్యగీతపరా నిత్యం సాపి తత్ఫలమాప్నుయాత్
ఏ మహిళ అయినా విశోక ద్వాదశి వ్రతాన్ని ఆచరిస్తే, నృత్యగీతాలలో నిత్యం ఆసక్తి చూపినా, ఆమెకూ అదే ఫలం లభిస్తుంది.
తస్మాదగ్రే హరేర్నిత్యమ్ అనన్తం గీతవాదనమ్ కర్తవ్యం భూతికామేన భక్త్యా తు పరయా నృప
కాబట్టి, ఓ రాజా, ఐశ్వర్యం కోరుకునే వారు పరమ భక్తితో హరివైపు ఎల్లప్పుడూ పాటలు, వాద్యాలు వినిపించాలి.
ఇతి పఠతి య ఇత్థం యః శృణోతీహ సమ్యఙ్ మధుమురనరకారేర్ అర్చనం యశ్చ పశ్యేత్ మతిమాప చ జనానాం యో దదాతీన్ద్రలోకే వసతి స విబుధౌఘైః పూజ్యతే కల్పమేకమ్
ఈ విధంగా చదువుతాడు, వినిపిస్తాడు, మధుసూదనుని పూజను చూస్తాడు, జ్ఞానంతో దానం చేస్తాడు ఎవరో, వారు ఇంద్రలోకంలో ఒక కల్పకాలం దేవతలందరి చేత పూజింపబడతారు.
భగవఞ్ఛ్రోతుమిచ్ఛామి దానమాహాత్మ్యముత్తమమ్ యదక్షయం పరే లోకే దేవర్షిగణపూజితమ్
భగవంతుడా! నేను వినాలనుకుంటున్నాను. పరలోకంలో అక్షయంగా ఉండే, దేవతలు, ఋషులు పూజించే దాన మహిమను చెప్పు.
మేరోః ప్రదానం వక్ష్యామి దశధా మునిపుంగవ యత్ప్రదానాన్నరో లోకాన్ ఆప్నోతి సురపూజితాన్
ఓ మునిశ్రేష్ఠా! నేను మెరుపర్వత దానాన్ని పది విధాలుగా వివరించబోతున్నాను. దానిని ఇచ్చినవాడు దేవతలు పూజించే లోకాలను పొందుతాడు.