అప్సరా ఇతి సామాన్యా దేవానామబ్రవీద్ధరిః ఉర్వశీతి చ నామ్నేయం లోకే ఖ్యాతిం గమిష్యతి
హరివారు దేవతలకు, "ఇది సాధారణంగా అప్సరసే," అని చెప్పారు. "ఈమె పేరు ఉర్వశి. ఈ పేరుతో లోకంలో ప్రసిద్ధి చెందుతుంది," అని కూడా అన్నారు.
తతః కామయమానేన మిత్రేణాహూయ సోర్వశీ ఉక్తా మాం రమయస్వేతి బాఢమ్ ఇత్యబ్రవీత్తు సా
తర్వాత మిత్రుడు ఆమెను ఆకాంక్షించి పిలిపించి, "నన్ను సంతోషపర్చు" అని అన్నాడు. ఆమె "అలా జరుగుతుంది" అని సమాధానం ఇచ్చింది.
గచ్ఛన్తీ చామ్బరం తద్వత్ స్తోకమిన్దీవరేక్షణా వరుణేన ధృతా పశ్చాద్ వరుణం నాభ్యనన్దత
ఆమె నీలకంటి కన్నులతో ఆకాశంలో వెళ్తుండగా, వరుణుడు ఆమెను వెనుక నుంచి పట్టుకున్నాడు. కానీ ఆమె వరుణుని ఆహ్వానించలేదు.
మిత్రేణాహం వృతా పూర్వమ్ అద్య భార్యా న తే విభో ఉవాచ వరుణశ్చిత్తం మయి సంన్యస్య గమ్యతామ్
ఆమె, "మునుపు మిత్రుడు నన్ను ఎంచుకున్నాడు. ఈ రోజు నేను నీ భార్యను కాను ప్రభూ," అని చెప్పింది. వరుణుడు, "నీ మనసు నాపై పెట్టి వెళ్ళు," అని అన్నాడు.
గతాయాం బాఢమిత్యుక్త్వా మిత్రః శాపమదాత్తదా తస్యై మానుషలోకే త్వం గచ్ఛ సోమసుతాత్మజమ్
ఆమె "అలా జరుగుతుంది" అని చెప్పి వెళ్లిపోయిన తర్వాత, మిత్రుడు ఆమెను శపించాడు: "నీవు మానవ లోకానికి వెళ్లి సోముని కుమారునితో కలవాలి."
భజస్వేతి యతో వేశ్యా ధర్మ ఏష త్వయా కృతః జలకుమ్భే తతో వీర్యం మిత్రేణ వరుణేన చ ప్రక్షిప్తమథ సంజాతౌ ద్వావేవ మునిసత్తమౌ
"నీవు వేశ్యల ధర్మాన్ని అనుసరించావు కనుక అతనితో కలవాలి." అని మిత్రుడు చెప్పాడు. ఆ తరువాత మిత్రుడు, వరుణుడు ఇద్దరూ తమ వీర్యాన్ని నీటి కుండలో ఉంచారు. అలా ఇద్దరు గొప్ప మునులు జన్మించారు.
నిమిర్నామ సహ స్త్రీభిః పురా ద్యూతమదీవ్యత తత్రాన్తరే ఽభ్యాజగామ వసిష్ఠో బ్రహ్మసమ్భవః
ఒకసారి నిమి అనే రాజు స్త్రీలతో కలిసి జూదం ఆడుతున్నప్పుడు, బ్రహ్మ నుండి జన్మించిన వశిష్ఠుడు అక్కడికి వచ్చాడు.
తస్య పూజామకుర్వన్తం శశాప స మునిర్నృపమ్ విదేహస్త్వం భవస్వేతి తతస్తేనాప్యసౌ మునిః
రాజు తనకు గౌరవం చేయకపోవడంతో ఆ ముని అతనిని శపించాడు: "నీకు శరీరం లేకుండా పోవాలి." అందుకే ఆ రాజు కూడా మునిని అలాగే శపించాడు.
అన్యోన్యశాపాచ్చ తయోర్ విగతే ఇవ చేతసీ జగ్మతుః శాపనాశాయ బ్రహ్మాణం జగతః పతిమ్
ఇలా ఇద్దరూ పరస్పర శాపాల వల్ల మనస్సు కోల్పోయినట్టు అయి, శాప విమోచనం కోసం జగత్పతైన బ్రహ్మను ఆశ్రయించారు.
అథ బ్రహ్మణ ఆదేశాల్ లోచనేష్వవసన్నిమిః నిమేషాః స్యుశ్చ లోకానాం తద్విశ్రామాయ నారద
తర్వాత బ్రహ్మ ఆజ్ఞతో, నిమి చైతన్యం కళ్లలోకి ప్రవేశించింది. అందువల్ల నరదా, లోకాలకు విశ్రాంతికై నిమిషాలు (పిల్లకళ్ళు మూసుకోవడం) కలిగాయి.
వసిష్ఠో ఽప్యభవత్తస్మిఞ్ జలకుమ్భే చ పూర్వవత్ తతః శ్వేతశ్చతుర్బాహుః సాక్షసూత్రకమణ్డలుః అగస్త్య ఇతి శాన్తాత్మా బభూవ ఋషిసత్తమః
వశిష్ఠుడు కూడా మునుపటిలా నీటి కుండలోనే ఉన్నాడు. ఆ తరువాత శాంత స్వభావమున్న, తెల్లని, నాలుగు చేతులున్న, కళ్ళు, యజ్ఞోపవీతం, కమండలువున్న అగస్త్యుడు అనే గొప్ప ముని జన్మించాడు.
మలయస్యైకదేశే తు వైఖానసవిధానతః సభార్యః సంవృతో విప్రైస్ తపశ్చక్రే సుదుశ్చరమ్
మలయ పర్వతంలో ఒక ప్రాంతంలో, వైఖానస విధానాన్ని అనుసరించి, భార్యతో పాటు బ్రాహ్మణులతో కూడి, అతడు చాలా కఠినమైన తపస్సు చేశాడు.
తతః కాలేన మహతా తారకాద్ అతిపీడితమ్ జగద్వీక్ష్య స కోపేన పీతవాన్వరుణాలయమ్
తర్వాత చాలా కాలం తరువాత, తారకుడు ప్రపంచాన్ని చాలా బాధించడాన్ని చూసి, కోపంతో వరుణుని నివాసమైన సముద్రాన్ని తాగేశాడు.
తతో ఽస్య వరదాః సర్వే బభూవుః శంకరాదయః బ్రహ్మా విష్ణుశ్చ భగవాన్ వరదానాయ జగ్మతుః వరం వృణీష్వ భద్రం తే యదభీష్టం చ వై మునే
అప్పుడే శంకరుడు మొదలుకొని అందరు వరదాతలు అతనిపై ప్రసన్నత చూపారు. బ్రహ్మ, విష్ణువు కూడా వచ్చి, "మునీంద్రా! నీకు కావలసిన వరాన్ని కోరుకో" అని అనుగ్రహించారు.
యావద్బ్రహ్మసహస్రాణాం పఞ్చవింశతికోటయః వైమానికో భవిష్యామి దక్షిణాచలవర్త్మని
బ్రహ్మదేవుని సహస్ర సంవత్సరాల యుగాలు ఇరవై ఐదు కోట్ల వరకు, నేను దక్షిణ దిశలో ఉన్న వైమానిక లోకంలో నివసిస్తాను.
మద్విమానోదయే కుర్యాద్ యః కశ్చిత్పూజనం మమ స సప్తలోకాధిపతిః పర్యాయేణ భవిష్యతి
నా విమానం ఉదయించే సమయంలో ఎవరైనా నా పూజ చేస్తే, వారు క్రమంగా ఏడు లోకాల అధిపతిగా అవుతారు.
ఏవమస్త్వితి తే ఽప్యుక్త్వా జగ్ముర్దేవా యథాగతమ్ తస్మాదర్ఘః ప్రదాతవ్యో హ్య్ అగస్త్యస్య సదా బుధైః
'అలా జరగాలి' అని దేవతలు చెప్పి వచ్చిన దారిలోనే వెళ్లిపోయారు. అందుకే, జ్ఞానులు ఎప్పుడూ అగస్త్యునికి అర్ఘ్యం సమర్పించాలి.
కథమర్ఘప్రదానం తు కర్తవ్యం తస్య వై విభో విధానం యదగస్త్యస్య పూజనే తద్వదస్వ మే
ప్రభూ! అగస్త్యునికి అర్ఘ్యం ఎలా సమర్పించాలి? ఆయన పూజలో ఏ విధానం పాటించాలో నాకు చెప్పండి.
ప్రత్యూషసమయే విద్వాన్ కుర్యాదస్యోదయే నిశి స్నానం శుక్లతిలైస్తద్వచ్ ఛుక్లమాల్యామ్బరో గృహీ
విద్వాన్ ఉదయం సూర్యోదయ సమయాన లేదా రాత్రి స్నానం చేసి, తెల్లని వస్త్రాలు, తెల్లని పుష్పమాలలు ధరించి, తెల్ల నువ్వులు చేతిలో పట్టుకుని ఉండాలి.
స్థాపయేదవ్రణం కుమ్భం మాల్యవస్త్రవిభూషితమ్ పఞ్చరత్నసమాయుక్తం ఘృతపాత్రసమన్వితమ్ నానాభక్ష్యఫలైర్యుక్తం తామ్రపాత్రసమన్వితమ్
ఒక మచ్చలేని కలశాన్ని పుష్పమాలలు, వస్త్రాలు, అలంకారాలతో అలంకరించి, ఐదు రకాల రత్నాలు, నెయ్యి పాత్ర, వేర్వేరు భక్ష్యాలు, పండ్లు, రాగి పాత్రతో కలిపి ఉంచాలి.
అఙ్గుష్ఠమాత్రం పురుషం తథైవ సౌవర్ణమ్ అత్యాయతబాహుదణ్డమ్ చతుర్ముఖం కుమ్భముఖే నిధాయ ధాన్యాని సప్తామ్బరసంయుతాని
ఆ కలశం ముఖంలో, బొటనవేల పరిమాణంలో, పొడవైన చేతులు, నాలుగు ముఖాలు ఉన్న బంగారు మానవ రూపాన్ని, ఏడురకాల ధాన్యాలను వస్త్రంతో కట్టి ఉంచాలి.
సకాంస్యపాత్రాక్షతశుక్తియుక్తం మన్త్రేణ దద్యాద్ద్విజపుంగవాయ ఉత్క్షిప్య లమ్బోదరదీర్ఘబాహుమ్ అనన్యచేతా యమదిఙ్ముఖః సన్
కాంస్య పాత్ర, అక్షతలు, శంఖంతో, మంత్రోచ్చారణతో, దక్షిణ దిశను ఎదుర్కొని, ఏకాగ్రతతో, పొడవైన చేతులు, పెద్ద పొట్ట ఉన్న బ్రాహ్మణునికి ఆర్పణం చేయాలి.
శ్వేతాం చ దద్యాద్యది శక్తిరస్తి రౌప్యైః ఖురైర్ హేమముఖీం సవత్సామ్ ధేనుం నరః క్షీరవతీం ప్రణమ్య సవత్సఘణ్టాభరణాం ద్విజాయ
శక్తి ఉంటే, వెండి కాళ్లు, బంగారు ముఖం, పాలు నిండిన దూడతో కూడిన తెల్ల ఆవును, దూడకు గంటతో అలంకరించి, బ్రాహ్మణునికి నమస్కరించి దానం చేయాలి.
ఆ సప్తరాత్రోదయమ్ ఏతదస్య దాతవ్యమేతత్సకలం నరేణ యావత్సమాః సప్త దశాథవా స్యుర్ అథోర్ధ్వమప్యత్ర వదన్తి కేచిత్
ఈ సమస్తాన్ని ఏడు రోజుల పాటు లేదా పది రోజుల పాటు, లేదా మరికొంత కాలం, ఏడు సూర్యోదయాల వరకు, మానవుడు సమర్పించాలి.
కాశపుష్పప్రతీకాశ వహ్నిమారుతసమ్భవ మిత్రావరుణయోః పుత్ర కుమ్భయోనే నమో ఽస్తు తే
కాష పువ్వులా ప్రకాశించే, అగ్ని, వాయువుల నుండి జన్మించినవాడా, మిత్రావరుణుల కుమారుడా, కలశంలో పుట్టినవాడా, నీకు నమస్కారం.
విన్ధ్యవృద్ధిక్షయకర మేఘతోయవిషాపహ రత్నవల్లభ దేవేశ లఙ్కావాసిన్నమో ఽస్తు తే
వింధ్య పర్వతాన్ని పెంచే, తగ్గించే, మేఘాలు, నీరు, విషాన్ని తొలగించే, రత్నాలకు ప్రియమైనవాడా, దేవతల అధిపతివా, లంకా నివాసివా, నీకు నమస్కారం.
వాతాపీ భక్షితో యేన సముద్రః శోషితః పురా లోపాముద్రాపతిః శ్రీమాన్ యో ఽసౌ తస్మై నమో నమః
వాతాపిని భక్షించినవాడా, సముద్రాన్ని ఎండబెట్టినవాడా, లోపాముద్రా పతివా, మహిమాన్వితుడా, నీకు పునఃపునః నమస్కారం.
రాజపుత్రి మహాభాగే ఋషిపత్ని వరాననే లోపాముద్రే నమస్తుభ్యమ్ అర్ఘో మే ప్రతిగృహ్యతామ్ ప్రత్యబ్దం తు ఫలత్యాగమ్ ఏవం కుర్వన్న సీదతి
రాజకుమార్తె, మహాభాగ్యశాలిని, ఋషిపత్నివా, మృదువైన ముఖముగల లోపాముద్రా, నీకు నమస్కారం. నా అర్ఘ్యాన్ని స్వీకరించు. ప్రతి సంవత్సరం ఇలా చేయువారు ఎప్పుడూ క్షీణించరు, ఈ ఆచారం ఫలిస్తుంది.
హోమం కృత్వా తతః పశ్చాద్ వర్జయేన్మానవః ఫలమ్ అనేన విధినా యస్తు పుమానర్ఘ్యం నివేదయేత్
హోమం చేసిన తరువాత, మానవుడు ఆ ఫలాన్ని తినకూడదు. ఈ విధంగా ఎవరు అర్ఘ్యం సమర్పిస్తారో—
ఇమం లోకం స చాప్నోతి రూపారోగ్యసమన్వితః ద్వితీయేన భువర్లోకం స్వర్గలోకం తతః పరమ్
వారు ఈ లోకాన్ని అందంగా, ఆరోగ్యంగా పొందుతారు; రెండవ దానితో భువర్లোকాన్ని, తరువాత పరమమైన స్వర్గాన్ని పొందుతారు.