తతస్తే వధ్యమానాస్తు కావ్యమేవాభిదుద్రువుః తతః కావ్యస్తు తాన్దృష్ట్వా తూర్ణం దేవైర్ అభిద్రుతాన్
అప్పుడు వారిని చంపుతుండగా, వారు శుక్రుని వద్దకు పరుగెత్తారు. దేవతలు వేగంగా వారిని వెంబడిస్తున్నారని చూసి, శుక్రుడు చర్య తీసుకున్నాడు.
రక్షాం కావ్యేన సంహృత్య దేవాస్తే ఽప్యసురార్దితాః కావ్యం దృష్ట్వా స్థితం దేవా నిఃశఙ్కమసురాఞ్జహుః
శుక్రుడు తన రక్షణను ఉపసంహరించగా, దేవతలు అసురుల చేత బాధపడుతూ, శుక్రుడు నిలబడి ఉన్నాడని చూసి, భయపడకుండా అసురులను వదిలేశారు.
తతః కావ్యో ఽనుచిన్త్యాథ బ్రాహ్మణో వచనం హితమ్ తానువాచ తతః కావ్యః పూర్వం వృత్తమనుస్మరన్
తర్వాత కావ్యుడు, ఆ బ్రాహ్మణుడు, గతంలో జరిగిన సంగతిని గుర్తు చేసుకుంటూ, ఆలోచించి, వారికి మేలైన మాటలు చెప్పాడు.
త్రైలోక్యం వో హృతం సర్వం వామనేన త్రిభిః క్రమైః బలిర్బద్ధో హతో జమ్భో నిహతశ్చ విరోచనః
వామనుడు మూడు అడుగులతో మీ నుండి మూడు లోకాలను మొత్తం తీసుకున్నాడు. బలిని బంధించాడు, జంభుని చంపాడు, విరోచనుని కూడా సంహరించాడు.
మహాసురా ద్వాదశసు సంగ్రామేషు సురైర్ హతాః తైస్తైరుపాయైర్భూయిష్ఠం నిహతా వః ప్రధానతః
పదకొండు యుద్ధాల్లో దేవతలు మహాసురులను సంహరించారు.色色 మార్గాల్లో మీ నాయకులను ఎక్కువగా నాశనం చేశారు.
కించిచ్ఛీష్టాస్తు యూయం వై యుద్ధం మాస్త్వితి మే మతమ్ నీతిం యాం వో ఽభిధాస్యామి తిష్ఠధ్వం కాలపర్యయాత్
ఇప్పుడు మీరు కొంతమంది మాత్రమే మిగిలారు. ఇక యుద్ధం చేయకూడదని నా అభిప్రాయం. నేను మీకు ఒక మార్గాన్ని చెబుతాను—సరైన సమయం వచ్చే వరకు ఆగండి.
యాస్యామ్యహం మహాదేవం మన్త్రార్థం విజయావహమ్ అప్రతీపాంస్తతో మన్త్రాన్ దేవాత్ప్రాప్య మహేశ్వరాత్ యుధ్యామహే పునర్దేవాంస్ తతః ప్రాప్స్యథ వై జయమ్
నేను మహాదేవుని వద్దకు వెళ్లి, విజయాన్ని కలిగించే మంత్రాలను పొందుతాను. మహేశ్వరుడి వద్ద నుండి ఎవరూ ఎదుర్కోలేని మంత్రాలను పొందిన తర్వాత, మళ్లీ దేవతలతో యుద్ధం చేస్తాం. అప్పుడు మీరు ఖచ్చితంగా విజయం సాధిస్తారు.
తతస్తే కృతసంవాదా దేవాన్ ఊచుస్తదాసురాః న్యస్తశస్త్రా వయం సర్వే నిఃసంనాహా రథైర్వినా
అంతటితో, అసురులు ఒక అభిప్రాయానికి వచ్చి, దేవతలతో ఇలా అన్నారు: 'మేమందరం ఆయుధాలను వదిలేశాం, కవచాలు వేసుకోలేదు, రథాలు కూడా లేవు.'
వయం తపశ్చరిష్యామః సంవృతా వల్కలైర్వనే ప్రహ్లాదస్య వచః శ్రుత్వా సత్యాభివ్యాహృతం తు తత్
'మేము అరణ్యంలో వల్కలాలు ధరించి తపస్సు చేస్తాము,' అని వారు ప్రహ్లాదుని నిజమైన మాటలు విన్న తర్వాత చెప్పారు.
తతో దేవా న్యవర్తన్త విజ్వరా ముదితాశ్చ తే న్యస్తశస్త్రేషు దైత్యేషు వినివృత్తాస్తదా సురాః
ఆ సమయంలో, దైత్యులు ఆయుధాలను వదిలినప్పుడు, దేవతలు సంతోషంతో, భయాన్ని విడిచిపెట్టి వెనక్కు వెళ్లిపోయారు.
తతస్తానబ్రవీత్కావ్యః కంచిత్కాలముపాస్యథ నిరుత్సిక్తాస్ తపోయుక్తాః కాలం కార్యార్థసాధకమ్
తర్వాత కావ్యుడు వారికి ఇలా చెప్పాడు: 'మీరు కొంతకాలం అచంచలంగా, తపస్సులో నిమగ్నమై ఉండండి. కార్యసిద్ధికి సరైన సమయం వచ్చే వరకు ఓర్పుతో ఉండండి.'
పితుర్మమాశ్రమస్థా వై మాం ప్రతీక్షత దానవాః తత్సందిశ్యాసురాన్కావ్యో మహాదేవం ప్రపద్యత
'దానవులారా, మీరు నా తండ్రి ఆశ్రమంలో ఉండి నన్ను ఎదురుచూడండి.' అని చెప్పి, కావ్యుడు అసురులకు ఆదేశించి, మహాదేవుని దగ్గరకు వెళ్లాడు.
మన్త్రానిచ్ఛామ్యహం దేవ యే న సన్తి బృహస్పతౌ పరాభవాయ దేవానామ్ అసురాణాం జయాయ చ
'దేవా, బృహస్పతి వద్ద లేని, దేవతలు ఓడిపోవడానికి, అసురులు గెలవడానికి కావలసిన మంత్రాలు నాకు కావాలి.' అని కోరాడు.
ఏవముక్తో ఽబ్రవీద్దేవో వ్రతం త్వం చర భార్గవ పూర్ణం వర్షసహస్రం తు కణధూమమవాక్శిరాః యది పాస్యసి భద్రం తే తతో మన్త్రానవాప్స్యసి
అప్పుడు దేవుడు ఇలా అన్నాడు: 'భార్గవా, నీవు వేల సంవత్సరాలు తలకిందులుగా నిలబడి, పొగను మాత్రమే భక్షిస్తూ, వ్రతాన్ని పూర్తిగా ఆచరించు. అలా చేస్తే, నీకు మంత్రాలు లభిస్తాయి. శుభమవ్వాలి.'
తథేతి సమనుజ్ఞాప్య శుక్రస్తు భృగునన్దనః పాదౌ సంస్పృశ్య దేవస్య బాఢమిత్యబ్రవీద్వచః వ్రతం చరామ్యహం దేవ త్వయాదిష్టో ఽద్య వై ప్రభో
అప్పుడు భృగునందనుడు శుక్రుడు అనుమతి తీసుకుని, దేవుని పాదాలను తాకి, 'ప్రభూ, మీరు చెప్పినట్లుగా ఈ వ్రతాన్ని నేడు నేను ఆచరిస్తాను' అని అంగీకరించాడు.
తతో ఽనుసృష్టో దేవేన కుణ్డధారో ఽస్య ధూమకృత్ తదా తస్మిన్గతే శుక్రే హ్య్ అసురాణాం హితాయ వై మన్త్రార్థం తత్ర వసతి బ్రహ్మచర్యం మహేశ్వరే
ఆ సమయంలో శుక్రుడు వెళ్లినప్పుడు, దేవుడు కుండధారుడిని, పొగను మోసేవాడిని అతని దగ్గరకు పంపాడు. అక్కడ, అసురుల మేలుకోసం, మంత్రాలను పొందేందుకు శుక్రుడు మహేశ్వరుని వద్ద బ్రహ్మచర్యాన్ని పాటిస్తూ నివసించాడు.
తద్బుద్ధ్వా నీతిపూర్వం తు రాజ్యే న్యస్తే తదాసురైః అస్మింశ్ఛిద్రే తదామర్షాద్ దేవాస్తాన్సముపాద్రవన్ దంశితాః సాయుధాః సర్వే బృహస్పతిపురఃసరాః
ఈ విషయం తెలుసుకున్న దేవతలు, అసురులు రాజ్యాన్ని వదిలిపెట్టినందున, ఆ అవకాశాన్ని ఉపయోగించుకోవాలని కోపంతో, ఆయుధాలతో బృహస్పతి ముందుండగా వారిపై దాడి చేశారు.
దృష్ట్వాసురగణా దేవాన్ ప్రగృహీతాయుధాన్పునః ఉత్పేతుః సహసా తే వై సంత్రస్తాస్తాన్వచో ఽబ్రువన్
దేవతలు ఆయుధాలతో వస్తున్నారని చూసి, అసుర గణాలు భయంతో ఒక్కసారిగా లేచి, వారికి ఇలా అన్నారు:
న్యస్తే శస్త్రే ఽభయే దత్త ఆచార్యే వ్రతమాస్థితే దత్త్వా భవన్తో హ్య్ అభయం సమ్ప్రాప్తా నో జిఘాంసయా
'మేము ఆయుధాలు వదిలి, భద్రత ఇచ్చారని మీరు చెప్పారు. మా గురువు వ్రతంలో ఉన్నాడు. అయినా మీరు మమ్మల్ని చంపాలని వస్తున్నారు.'
అనాచార్యా వయం దేవాస్ త్యక్తశస్త్రాస్త్వవస్థితాః చీరకృష్ణాజినధరా నిష్క్రియా నిష్పరిగ్రహాః
'దేవతలారా, మాకు గురువు లేడు. మేము ఆయుధాలను వదిలి, వల్కలాలు, కృష్ణాజినాలు ధరించి, ఏ కార్యమూ చేయకుండా, ఏదీ కలిగి లేకుండా ఉన్నాము.'
రణే విజేతుం దేవాంశ్చ న శక్ష్యామః కథంచన అయుద్ధేన ప్రపత్స్యామః శరణం కావ్యమాతరమ్
యుద్ధంలో దేవతలను ఓడించడమంటే మన వల్ల కాదు. యుద్ధం చేయకుండా, మనం కావ్యమాతను ఆశ్రయిద్దాం.
యాపయామః కృచ్ఛ్రమిదం యావదభ్యేతి నో గురుః నివృత్తే చ తథా శుక్రే యోత్స్యామో దంశితాయుధాః
మన గురువు తిరిగి వచ్చే వరకు ఈ కష్టాన్ని సహించుకుందాం. శుక్రుడు వచ్చిన తర్వాత, ఆయుధాలు పట్టుకుని యుద్ధం చేద్దాం.
ఏవముక్త్వా తతో ఽన్యోన్యం శరణం కావ్యమాతరమ్ ప్రాపద్యన్త తతో భీతాస్ తేభ్యో ఽదాదభయం తు సా
ఇలా చెప్పుకుని, వారు అందరూ కలసి కావ్యమాతను ఆశ్రయించారు. ఆమె, వారి భయాన్ని చూసి, వారికి రక్షణ ఇచ్చింది.
న భేతవ్యం న భేతవ్యం భయం త్యజత దానవాః మత్సంనిధౌ వర్తతాం వో న భీర్ భవితుమర్హతి
భయపడకండి, భయపడకండి — భయాన్ని వదిలేయండి దానవులారా. నేను మీతో ఉన్నంతవరకు మీకు భయపడాల్సిన అవసరం లేదు.
తయా చాభ్యుపపన్నాంస్తాన్ దృష్ట్వా దేవాస్తతో ఽసురాన్ అభిజగ్ముః ప్రసహ్యైతాన్ అవిచార్య బలాబలమ్
ఆమె వారిని అంగీకరించినదాన్ని చూసి, దేవతలు బలవంతంగా ఆసురులను శక్తి, బలాన్ని ఆలోచించకుండా దాడి చేసారు.
తతస్తాన్బాధ్యమానాంస్తు దేవైర్దృష్ట్వాసురాంస్తదా దేవీ క్రుద్ధాబ్రవీద్దేవాన్ అనిన్ద్రాన్వః కరోమ్యహమ్
ఆ సమయంలో, దేవతలు ఆసురులను బాధిస్తున్నారని చూసి, దేవీ కోపంతో దేవతలను చూసి, 'నేను మిమ్మల్ని ఇంద్రుడు లేని వారిగా చేస్తాను' అని చెప్పింది.
సంభృత్య సర్వసమ్భారాన్ ఇన్ద్రం సాభ్యచరత్తదా తస్తమ్భ దేవీ బలవద్ యోగయుక్తా తపోధనా
అంతట ఆమె తన అన్ని శక్తులను కూడగట్టి, ఇంద్రుని దగ్గరకు వెళ్లింది. మహా తపస్సుతో, యోగబలంతో ఉన్న ఆ దేవీ, ఇంద్రుని స్థంభింపజేసింది.
తతస్తం స్తమ్భితం దృష్ట్వా ఇన్ద్రం దేవాశ్చ మూకవత్ ప్రాద్రవన్త తతో భీతా ఇన్ద్రం దృష్ట్వా వశీకృతమ్
ఇంద్రుడు స్థంభించిపోయినదాన్ని చూసి, దేవతలు ఊపిరి ఆడక భయంతో పారిపోయారు, ఇంద్రుడు ఆమె చేతిలో పడిపోయినదాన్ని చూసి.
గతేషు సురసంఘేషు శక్రం విష్ణురభాషత మాం త్వం ప్రవిశ భద్రం తే నయిష్యే త్వాం సురోత్తమ
దేవతల సమూహం పారిపోయిన తర్వాత, విష్ణువు ఇంద్రునితో ఇలా అన్నాడు: 'నీవు నన్ను ప్రవేశించు, నీకు మంగళం కలుగుగాక; నేను నిన్ను తీసుకెళ్తాను, దేవతలలో శ్రేష్ఠుడవు.'
ఏవముక్తస్తతో విష్ణుం ప్రవివేశ పురందరః విష్ణునా రక్షితం దృష్ట్వా దేవీ క్రుద్ధా వచో ఽబ్రవీత్
అలా అన్న తర్వాత, పురందరుడు విష్ణువులో ప్రవేశించాడు. విష్ణువు ఇంద్రుని రక్షిస్తున్నాడని చూసి, ఆ దేవీ కోపంతో ఇలా చెప్పింది.