ய இந்த்ரியாத்மகா தேவா யஜ்ஞபாகபுஜஸ்து தே தாந்யஜந்தி ததா தேவாஃ கல்யாதிஷு பவந்தி யே
இந்திரியங்களாகிய தேவர்கள் யாகத்தில் பங்கெடுப்பவர்கள்; அவர்கள் அப்போது வழிபடப்படுகிறார்கள். பஞ்சபூதங்களை நடத்தும் தேவர்கள் அங்கு இருக்கிறார்கள்.
அத்வர்யுப்ரைஷகாலே து வ்யுத்திதா ரு'ஷயஸ்ததா மஹர்ஷயஶ்ச தாந்த்ரு'ஷ்ட்வா தீநாந்பஶுகணாம்ஸ்ததா விஶ்வபுஜம் தே த்வப்ரு'ச்சந் கதம் யஜ்ஞவிதிஸ்தவ
அத்வர்யு அர்ச்சகர் சைகை கொடுத்தபோது, முனிவர்கள் எழுந்தார்கள்; அப்போது அந்த மிருகக் கூட்டங்கள் துன்புறும் நிலையைப் பார்த்து, அவர்கள் விஷ்வபுகனை, 'உங்கள் யாக விதி என்ன?' என்று கேட்டார்கள்.
அதர்மோ பலவாநேஷ ஹிம்ஸா தர்மேப்ஸயா தவ நவஃ பஶுவிதிஸ்த்விஷ்டஸ் தவ யஜ்ஞே ஸுரோத்தம
'இங்கே அநியாயம் அதிகமாக உள்ளது; நீர் தர்மத்தை விரும்பி செய்யும் இந்த யாகத்தில் வன்முறை நடக்கிறது. இந்த புதிய மிருக பலி விதி உங்கள் யாகத்தில் கடுமையானது, தேவர்களில் சிறந்தவரே.'
அதர்மோ தர்மகாதாய ப்ராரப்தஃ பஶுபிஸ்த்வயா நாயம் தர்மோ ஹ்யதர்மோ ऽயம் ந ஹிம்ஸா தர்ம உச்யதே ஆகமேந பவாந்தர்மம் ப்ரகரோது யதீச்சதி
'தாங்கள் மிருகங்களை கொண்டு ஆரம்பித்தது தர்மத்துக்கு எதிரானது; இது தர்மம் அல்ல, அநியாயமே. வன்முறை தர்மம் என்று சொல்லப்படாது. ஆகமப்படி தர்மத்தை நிறுவுங்கள் என்று விரும்பினால்.'
விதித்ரு'ஷ்டேந யஜ்ஞேந தர்மேணாவ்யஸநேந து யஜ்ஞபீஜைஃ ஸுரஶ்ரேஷ்ட த்ரிவர்கபரிமோஷிதைஃ
விதிப்படி யாகம் செய்து, தர்மத்தோடும் குற்றமில்லாமல், யாகத்தின் விதைகளை வைத்து செய்தால், தேவர்களில் சிறந்தவரே, வாழ்க்கையின் மூன்று குறிக்கோளும் குறையாது.
ஏஷ யஜ்ஞோ மஹாநிந்த்ரஃ ஸ்வயம்புவிஹிதஃ புரா ஏவம் விஶ்வபுகிந்த்ரஸ்து ரு'ஷிபிஸ்தத்த்வதர்ஶிபிஃ உக்தோ ந ப்ரதிஜக்ராஹ மாநமோஹஸமந்விதஃ
இந்த பெரிய யாகம், இந்திரா, பழைய காலத்தில் ஸ்வயம்புவனால் நிறுவப்பட்டது. இப்படிப் பெரிய ஞானிகள் சொன்னபோதும், விஷ்வபுகு இந்திரன், பெருமையும் மயக்கமும் கொண்டு அதை ஏற்கவில்லை.
தேஷாம் விவாதஃ ஸுமஹாஞ் ஜஜ்ஞே இந்த்ரமஹர்ஷீணாம் ஜங்கமைஃ ஸ்தாவரைஃ கேந யஷ்டவ்யமிதி சோச்யதே
இந்திரனும் மகா முனிவர்களும், உயிரோடும் உயிரில்லாதவைகளும், யாருக்கு யாகம் செய்ய வேண்டும் என்பதில் பெரிய வாதம் எழுந்தது.
தே து கிந்நா விவாதேந ஶக்த்யா யுக்தா மஹர்ஷயஃ ஸம்தாய ஸமமிந்த்ரேண பப்ரச்சுஃ கசரம் வஸும்
அந்த வாதத்தால் சோர்ந்தும், பலம் கொண்டும் இருந்த மகா முனிவர்கள், இந்திரனுடன் சேர்ந்து ஆகாயத்தில் செல்பவரான வசுவை அணுகி கேட்டார்கள்.
மஹாப்ராஜ்ஞ த்வயா த்ரு'ஷ்டஃ கதம் யஜ்ஞவிதிர்ந்ரு'ப ஔத்தாநபாதே ப்ரப்ரூஹி ஸம்ஶயம் நஸ்துத ப்ரபோ
மிகுந்த அறிவுடையவரே, உத்தானபாதனின் வம்சத்தில் பிறந்த அரசனே, நீ யாக விதியை பார்த்துள்ளாய்; எங்கள் சந்தேகத்தை நீ தீர்த்து சொல்லும்.
ஶ்ருத்வா வாக்யம் வஸுஸ்தேஷாம் அவிசார்ய பலாபலம் வேதஶாஸ்த்ரமநுஸ்ம்ரு'த்ய யஜ்ஞதத்த்வமுவாச ஹ
அவர்கள் சொற்களை கேட்ட வசு, யாருடைய பலம், பலஹீனம் என யோசிக்காமல், வேத நூல்களை நினைவுகூர்ந்து, யாகத்தின் உண்மையை விளக்கியான்.
யதோபநீதைர்யஷ்டவ்யம் இதி ஹோவாச பார்திவஃ யஷ்டவ்யம் பஶுபிர்மேத்யைர் அத மூலபலைரபி
அரசன் கூறினான்: முறையாக கொண்டுவரப்பட்டவர்களாலும், தூய மிருகங்களாலும், அல்லது வேர், பழம் கொண்டு கூட யாகம் செய்யலாம்.
ஹிம்ஸா ஸ்வபாவோ யஜ்ஞஸ்ய இதி மே தர்ஶநாகமஃ ததைதே பாவிதா மந்த்ரா ஹிம்ஸாலிங்கா மஹர்ஷிபிஃ
யாகத்தின் இயல்பு வன்மைதான் என எனக்கு மரபு வழியாக வந்த அறிவு; அதுபோல, முனிவர்கள் பாடிய மந்திரங்களிலும் வன்மையின் குறியீடு உள்ளது.
தீர்கேண தபஸா யுக்தைஸ் தாரகாதிநிதர்ஶிபிஃ தத்ப்ரமாணம் மயா சோக்தம் தஸ்மாச்சமிதும் அர்ஹத
நட்சத்திரங்களையும் மற்ற அறிகுறிகளையும் ஆராயும், நீண்ட தவம் செய்தவர்களும் இதையே அளவாக கூறியுள்ளனர்; ஆகவே, நீங்கள் இதை ஏற்க வேண்டும்.
யதி ப்ரமாணம் ஸ்வாந்யேவ மந்த்ரவாக்யாணி வோ த்விஜாஃ ததா ப்ரவர்ததாம் யஜ்ஞோ ஹ்ய் அந்யதா மாந்ரு'தம் வசஃ
உங்கள் சொந்த மந்திரங்கள் தான் ஆதாரம் எனில், அந்தபடி யாகம் நடக்கட்டும்; இல்லையெனில், அந்த வார்த்தைகள் பொய்யாகிவிடும்.
ஏவம் க்ரு'தோத்தராஸ்தே து யுஜ்யாத்மாநம் ததோ தியா அவஶ்யம்பாவிநம் த்ரு'ஷ்ட்வா தமதோ ஹ்யஶபம்ஸ்ததா
இப்படி பதில் கேட்ட பிறகு, அவர்கள் மன உறுதியுடன் தங்களை தயார் செய்தார்கள்; நடக்கப்போகும் நிகழ்வை அறிந்து, அவனை அவர்கள் சபித்தார்கள்.
இத்யுக்தமாத்ரோ ந்ரு'பதிஃ ப்ரவிவேஶ ரஸாதலம் ஊர்த்வசாரீ ந்ரு'போ பூத்வா ரஸாதலசரோ ऽபவத்
அப்படிச் சொல்லப்பட்டவுடன், அந்த அரசன் பாதாளத்துக்குள் சென்றான்; மேலே சஞ்சரித்தவன், இப்போது பாதாளத்தில் வாழ்பவனானான்.
வஸுதாதலசாரீ து தேந வாக்யேந ஸோ ऽபவத் தர்மாணாம் ஸம்ஶயசேத்தா ராஜா வஸுரதோகதஃ
முன்பு பூமியில் நடந்தவன், அந்த வார்த்தையால் அப்படி ஆனான்; தர்மத்தின் சந்தேகங்களை தீர்க்கும் அரசன் வசு கீழே வீழ்ந்தான்.
தஸ்மாந்ந வாச்யோ ஹ்யேகேந பஹுஜ்ஞேநாபி ஸம்ஶயஃ பஹுதாரஸ்ய தர்மஸ்ய ஸூக்ஷ்மா துரநுகா கதிஃ
ஆகையால், ஒருவரால் மட்டும்—even மிகுந்த அறிவுடையவராக இருந்தாலும்—சந்தேகம் தீர்க்கக் கூடாது; தர்மத்தின் பாதை பலவகை, அது நுண்ணியது, கடினம்.
தஸ்மாந்ந நிஶ்சயாத்வக்தும் தர்மஃ ஶக்யோ ஹி கேநசித் தேவாந்ரு'ஷீநுபாதாய ஸ்வாயம்புவம்ரு'தே மநும்
ஆகவே, யாராலும் தர்மத்தை உறுதியாக கூற முடியாது; ஸ்வாயம்புவமுனி மனுவைத் தவிர்த்து, தேவர்களையும் முனிவர்களையும் எடுத்துக்கொண்டு மட்டுமே முடியும்.
தஸ்மாந்ந ஹிம்ஸா யஜ்ஞே ஸ்யாத் யதுக்தம்ரு'ஷிபிஃ புரா ரு'ஷிகோடிஸஹஸ்ராணி ஸ்வைஸ்தபோபிர்திவம் கதாஃ
ஆகவே, முனிவர்கள் பழைய காலத்தில் சொன்னபடி, யாகத்தில் வன்மை இருக்கக்கூடாது; ஆயிரக்கணக்கான முனிவர்கள் தங்கள் தவத்தால் சொர்க்கத்தை அடைந்துள்ளனர்.
தஸ்மாந்ந ஹிம்ஸாயஜ்ஞம் ச ப்ரஶம்ஸந்தி மஹர்ஷயஃ உஞ்சம் மூலம் பலம் ஶாகம் உதபாத்ரம் தபோதநாஃ
அதனால், மகா முனிவர்கள் வன்மையுடன் கூடிய யாகங்களைப் புகழ்வதில்லை; தவம் செய்பவர்கள், பறித்த தானியம், வேர், பழம், காய், குடிநீர் ஆகியவற்றை மதிக்கின்றனர்.
ஏதத்தத்த்வா விபவதஃ ஸ்வர்கலோகே ப்ரதிஷ்டிதாஃ அத்ரோஹஶ்சாப்யலோபஶ்ச தமோ பூததயா ஶமஃ
இவற்றை தங்கள் திறமையின்படி வழங்கி, அவர்கள் சொர்க்கத்தில் நிலைபெற்றுள்ளனர்; பிற உயிர்களுக்கு தீங்கு செய்யாமை, ஆசை இல்லாமை, அடக்கம், இரக்கம், அமைதி ஆகியவை உள்ளன.
ப்ரஹ்மசர்யம் தபஃ ஶௌசம் அநுக்ரோஶம் க்ஷமா த்ரு'திஃ ஸநாதநஸ்ய தர்மஸ்ய மூலமேவ துராஸதம்
பிரம்மச்சரியம், தவம், தூய்மை, இரக்கம், பொறுமை, உறுதி—இவை எல்லாம் சிரமமான சனாதன தர்மத்தின் அடிப்படைகள்.
த்ரவ்யமந்த்ராத்மகோ யஜ்ஞஸ் தபஶ்ச ஸமதாத்மகம் யஜ்ஞைஶ்ச தேவாநாப்நோதி வைராஜம் தபஸா புநஃ
யாகம் பொருளும் மந்திரமும் கொண்டது; தவம் சமநிலையுடன் உள்ளது; யாகம் மூலம் தேவர்களை அடையலாம், தவம் மூலம் விராஜ் உலகை அடையலாம்.
ப்ரஹ்மணஃ கர்மஸம்ந்யாஸாத் வைராக்யாத்ப்ரக்ரு'தேர்லயம் ஜ்ஞாநாத்ப்ராப்நோதி கைவல்யம் பஞ்சைதா கதயஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ
கர்மங்களை விட்டு விலகுதல், பற்றுகளைத் துறத்தல், இயற்கையுடன் ஒன்றாகி மறைதல், அறிவு ஆகியவற்றால் ஒருவர் முழுமையான விடுதலை பெறுகிறார்; இவை ஐந்து வழிகளாகக் கூறப்பட்டுள்ளன.
ஏவம் விவாதஃ ஸுமஹாந் யஜ்ஞஸ்யாஸீத்ப்ரவர்தநே ரு'ஷீணாம் தேவதாநாம் ச பூர்வே ஸ்வாயம்புவே ऽந்தரே
இவ்வாறு, ஸ்வாயம்புவ மனுவின் காலத்தில், யாகம் நடத்துவது பற்றி முனிவர்களுக்கும் தேவர்களுக்கும் பெரிய வாதம் எழுந்தது.
ததஸ்தே ரு'ஷயோ த்ரு'ஷ்ட்வா ஹ்ரு'தம் தர்மம் பலேந து வஸோர்வாக்யமநாத்ரு'த்ய ஜக்முஸ்தே வை யதாகதம்
அப்போது, முனிவர்கள் தர்மம் பலவந்தமாக பறிக்கப்பட்டதைப் பார்த்து, வசுவின் வார்த்தைகளைப் பொருட்படுத்தாமல், வந்தபடியே திரும்பிப் போனார்கள்.
கதேஷு ரு'ஷிஸம்கேஷு தேவா யஜ்ஞமவாப்நுயுஃ ஶ்ரூயந்தே ஹி தபஃஸித்தா ப்ரஹ்மக்ஷத்ராதயோ ந்ரு'பாஃ
முனிவர்கள் அனைவரும் சென்றபின், தேவர்கள் அந்த யாகத்தைப் பெற்றனர்; தவத்தில் சிறந்து விளங்கிய பிராமணர், க்ஷத்திரியர் போன்ற மன்னர்கள் அதையே செய்ததாகக் கேட்கப்படுகிறது.
ப்ரியவ்ரதோத்தாநபாதௌ த்ருவோ மேதாதிதிர்வஸுஃ ஸுதாமா விரஜாஶ்சைவ ஶங்கபாத்ராஜஸஸ்ததா
பிரியவ்ரதன், உத்தானபாதன், த்ருவன், மேதாதிதி, வசு, சுதாமா, விரஜா, சங்கபாத் ஆகிய மன்னர்களும் அதேபோல் இருந்தார்கள்.
ப்ராசீநபர்ஹிஃ பர்ஜந்யோ ஹவிர்தாநாதயோ ந்ரு'பாஃ ஏதே சாந்யே ச பஹவஸ் தே தபோபிர்திவம் கதாஃ
பிராசீனபர்ஹி, பர்ஜன்யன், ஹவிர்தானன் போன்ற மன்னர்கள் மற்றும் பலரும் தவத்தால் விண்ணுலகை அடைந்தார்கள்.