सा देवी सर्वभूतानां मोक्षरूपा, सर्वदेहिनां पन्था, कीर्तिमन्तां कीर्तिः, सर्वदेहिनां मूर्तिमेव बभूव। रागयुक्तानां हृदयानां हर्षदायिनी, सन्तुष्टदृष्टीनां सुखरूपा, भूषितानां शोभा, दुःखार्तानां शान्तिरपि सा। सर्वविद्यायां मोहस्वरूपा, यज्ञिनां लक्ष्यं, समुद्राणां पारः, क्रीडारतां क्रीडा च सा। सा सृष्टिरूपा, लोकधारिणी, कालरात्रिः, अनन्तलोकमालाविनाशिनी च बभूव। या प्रियालिङ्गनानन्ददायिनी रात्रिः, सा देवी जगति नानारूपेण पूजिता। या वरदायिनी देवी स्तूयते पूज्यते च, सा सर्वकामानवश्यं ददाति, नात्र संशयः। एवं सम्बोधिता सा रात्रिर्देव्या, अञ्जलिं कृत्वा, "एवं भूयात्" इति प्रत्युवाच, शीघ्रं हिमवतः परमं गृहमुपजगाम। तत्र रत्नभित्तिशोभिते महाप्रासादे सा मैनां ददर्श, या शुक्लपद्मवदनारुणा बभूव। सा स्निग्धश्यामा, स्तनभारनमिता, महौषधीभूषिता, मन्त्रपत्नीसेविता च आसीत्। स्वर्णमणिमयानागेन रक्षिता, विविधरत्नदीपप्रभया दीप्तिमती, महालोकसमा बभूव। नानाविधसिद्धिसेवितया, मनोहरपार्षदसमूहया, शुद्धश्वेतच्छदोपस्तृते दीप्ततलशय्यायां सा शिश्ये। गन्धधूपसुगन्धिते, रालगन्धाभिसिक्ते रम्यस्थले, दिवसं दीर्घं गतं रात्रौ शनैः प्रवर्तमाने। तदा सुखोपगमे, या मैनाऽस्मिन् महागृहे स्वपन्त्यां जनसमूहायां, निद्रादेव्याऽनुगम्य जागर्तुम् आरब्धा। शशाङ्ककान्ते विमले प्रकाशे, निशाचरपक्षिव्यत्यासे, गृहाङ्गणे निशाचरगणसमाकुले। या प्रिया प्रियजनसमावृता कण्ठसंकोचेन गृहीता, तस्याः मैनायाः पद्मलोचनयोः किञ्चिद्विक्षेपः समजायत। सा रात्रिः, या तया दीर्घकालं संयुक्ता, तस्याः मुखं प्रविश्य शनैः जगन्मातुः गर्भं प्रविवेश। रात्रिः, स्वं जन्मत्वं मन्यमाना, अन्तरित्या गुहावने तस्याः कान्तिः रात्र्या भूषिता बभूव। ततः ब्राह्मे मुहूर्ते, हिमवतः प्रिया, लोकनाथस्य जीवनदाता, गुह्यजातां जनयामास। तस्याः जन्मसमये, स्थावरजङ्गमाः सर्वे प्राणी सर्वेषु लोकेषु प्रमोदिता अभवन्। यावत् नरकस्थाः अपि स्वर्गसमानं परमं सुखं प्रापुः; पापकृतां चेतांसि शान्तानि, देहिनां मनांसि प्रशान्तानि। तारागणस्य प्रभा देवान् अतिक्रान्तवती, वनस्पतयः मधुरफलप्रदाः। पुष्पाणि सुगन्धीनि, व्योम विशुद्धं, वातः सुखस्पर्शः, दिशः परमसुखदाः। पृथिव्याः सा देवी धान्यपुष्पफलसमृद्धिगुणैः दीप्तिमती, शालिपुष्पगुच्छैः पूरिता च बभूव। तदा तपस्विनां दीर्घसाधितानि तपांसि निर्मलचित्तानां सुफलानि अभवन्। विस्मृताः शास्त्राणि पुनः प्रादुर्भूतानि, तीर्थश्रेष्ठानि परममङ्गलानि अभवन्। तस्मिन् समये, दिवौकसां सहस्रशः विमानैः समागताः, इन्द्रेण, हरिणा, ब्रह्मणा, वायुनाऽग्निना च नेतृत्वे। ते हिमवतः शिखरे पुष्पवर्षं कृतवन्तः; गन्धर्वश्रेष्ठाः गीतानि गायन्ति, अप्सरसां गणाः नृत्यन्ति। मेरुश्चान्ये महात्मानः पर्वतानां देहवन्तः दिव्यैः हस्तैः महोत्सवे उपस्थिताः। सर्वाः नद्यः समुद्राश्च समागताः, हिमवांश्चलः सर्वचराचराणां मध्ये प्रसिद्धः अभवत्। स एव परमपर्वतः सेवनीयः, आगम्यः च, देवैः महोत्सवं अनुभूय स्वगृहाणि हर्षेण जग्मुः। तदा हिमगिरिसुता देवी, पूर्वसञ्चितपुण्ययोगेन, देवानां, गन्धर्वाणां, नागानां, पर्वतानां, शिलानां, वनानां च गुणैः सम्पन्ना बभूव। सा शनैः श्रीसम्पन्नैः, तेजस्विभिः, मुनिभिः, वृद्ध्या सौभाग्येन, रूपेण च, त्रिलोकान् प्रकाशयन्ती वर्धिता। सा कन्या पर्वतानां, विशिष्टाभरणैः भूषिता, विजयी बभूव; तस्मिन्नेव काले इन्द्रः नारदं देवानां श्रेष्ठं उपागमत्। तदा स देवर्षिः, कार्यसिद्ध्यर्थं त्वरा युक्तः, इन्द्रस्मरणात्, तस्य मनोऽभिप्रायं विज्ञाय, तत्रैव समुत्थितः। स हृष्टः महेन्द्रस्य गृहम् उपेत्य, तं दृष्ट्वा सहस्राक्षः स्वात्स्थानात् उत्थाय तं सत्कृतवान्। वासवः तं यथाविधि पाद्येन पूजयामास; तां पूजां सम्यक् प्राप्य मुनिः तदग्रहीत्। नारदः तस्य देवराजस्य कुशलं पृष्ट्वा, प्रतिपृष्टः च, स शक्रः इदं प्राह। "त्रिषु लोकेषु कल्याणाङ्कुरे जातमात्रे, त्वं मुनेश्वर सदा तदनुग्रहे फले च जागर्ता। सर्वं त्वया ज्ञातं, तथापि त्वं अन्यान् प्रेरयसि; मित्रेभ्यः विषयं निवेद्य, परमानन्दं प्राप्नोषि। अतः सर्वे मित्रगणाः शीघ्रं कार्यमाचरन्तु, यथा गिरिसुता देवी पिनाकिनं योगेन संप्राप्नुयात्।