सुरासुरयोर् घोरयुद्धे प्रवृत्ते, देवाः पराक्रमेण महता युध्यमानाः, तस्मिन् महासुरेण सम्पीडिताः, मार्गं न किञ्चिद् अपश्यन्। तस्य शस्त्रप्रहारेण भग्नाङ्गाः, शक्तिहीनाः, शीतार्तगवामिव समुदायं कृत्वा स्थिताः। तेषां तादृशं दैन्यं दृष्ट्वा भगवान् हरिः सुरान् इन्द्रं च संबोध्य उवाच— "हे इन्द्र! ब्रह्मास्त्रं स्मर, यत् कश्चन तं न सहते।" विष्णोः प्रेरणया तदस्त्रं महाबलम् इन्द्रः स्मरत्। सदा पूजितं, रिपुविनाशनं तदस्त्रं, शत्रुघ्नाय समाहितचित्तः, बुद्धिमान् इन्द्रः धनुषि संस्थाप्य, मन्त्रेण ध्यानसमाधिसंयुक्तः, तदस्त्रं जघन्याय दानवाय चिच्छेप। तदा तदस्त्रं स्फुरद्भास्वरम्, कर्णान्तगतम्, व्योम्नि पथि क्षिपन्, दृष्टिम् अनपगाम् अकरोत्। तदा दानवोऽपि तदस्त्रं दीप्तं दृष्ट्वा, स्वमायां त्यक्त्वा, वनमध्ये स्थितः, कम्पमानमुखः, शक्तिक्षयः, सन्त्रस्तदेहः, मूढचेताः अभवत्। ततः परममन्त्रबलसंयुक्तं, अर्धचन्द्राकृतिं तदिन्द्रास्त्रं, नवसूर्यचक्रमिव, रणमण्डलं प्रविश्य, शिरसि जाम्भस्य पतित्वा, मुकुटकुण्डलयुग्मं विसृज्य, पुष्पगन्धिसुरभिः, धूमनिर्गमसमाकीर्णः, केशदीप्तिविशिष्टः, तम् अघातयत्। जाम्भे हते, दानवनेता भयभीताः, सङ्कल्पभङ्गात्, तत्रैव ताऱकस्य समीपं जग्मुः। तेषां भीतभावं दृष्ट्वा, तेषां वचः श्रुत्वा, ताऱकः क्रोधात् कम्पितः, जाम्भोऽसुरपतिः सुरैः संग्रामे निहतः इति ज्ञात्वा, महोन्मादमदक्रोधशौर्यसमन्वितः, स्पष्टरूपेण तं भावम् आवहन्, विकटवदनः अभवत्। स विजयसारथिं रथम् आरुह्य, सहस्रैः गरुडध्वजैः वीरैः परिवृतः, कोपसंरम्भात् दानवराजः सुरद्विषां समरभूमिं प्रविवेश। स सर्वशस्त्राभरणयुक्तः, सर्वास्त्ररक्षितः, त्रैलोक्यसंपद्-धनः, विशालवक्त्रः, त्वरया महायुद्धाय प्रवव्राज। तस्य शरीरं जाम्भास्त्रप्रहारेण विद्धम्, ऐरावतं हस्तिनं परित्यज्य, महतीं सेनां परितः कृत्वा, व्यूढः अभवत्। तत्र, इन्द्रस्य रथः मातलिना संरक्षितः, सुवर्णमणिविचित्रः, सुसज्जितः तिष्ठति स्म। चत्वारि योजनानि विस्तीर्णः, सिद्धगणैः भूषितः, गन्धर्वकिन्नरगीतैः, नर्तकीनरैः समाकीर्णः, सर्वशस्त्रसंपन्नः, विशालः, दीप्तनिर्मितः, देवपतिरथः सर्वतः परिवृतः। लोकपालाः गरुडध्वजैः सज्जिताः, तत्र स्थिताः; पृथिवी कम्पिता, तीव्रः वातः प्रववौ। समुद्राः समुत्पेतुः, सूर्यतेजः अप्रकाशम् अभवत्, अन्धकारः समुत्पन्नः, नक्षत्राणि अदृश्यन्त। तदा शस्त्राणि दीप्तानि, सेनाः कम्पमानाः; एकस्मिन् पार्श्वे ताऱकासुरः, अपरस्मिन् देवगणाः स्थिताः। एकत्र लोकक्षयः, अपरत्र विश्वसंरक्षणम्; सर्वाणि भूतानि, चराचराणि, देवासुरभेदेन विभागमापेदुः। स एव द्वैतभावः, एकत्वमिव जातः, यथा दर्शकाः पश्येयुः; यत् किञ्चिद् त्रिषु लोकेषु सतत्त्वरूपेण तिष्ठति, तत् सर्वम् अत्रैव शक्तिसमूहत्वेन प्रकटितम्। शस्त्राणि, तेजांसि, वित्तानि, धैर्यं, सेनाबलम्, वीर्यं, पराक्रमः, सर्वप्राणशक्तिसमूहः—एषां देवदानवानां तपोबलात् अभवत्। तदा ताऱकः प्रवर्तमाने युद्धे, नवभिः अग्निशिखासदृशैः बाणैः, हृदि ताडितः। स दैत्यपतिः, अविचलितः, तैः एव बाणैः, नवभिः नवभिः देवतानां हृदयं प्रति प्रत्यविध्यत्। भूतधारासंभूतैः शूलैः अग्रे स्थितैः, देवाः अनवरतं बाणवृष्टिं मुमुचुः। तदनन्तरं, प्रियजनाश्रुवृष्टिसदृशं, दानवः तान् बाणान् व्योम्नि एव विनाशयामास। यथा दुष्टपुत्रः, स्वकर्मणा, सुविख्यातं, विशुद्धं, प्रतिष्ठितं कुलमपि नाशयति, तथा ते बाणाः नष्टाः। ततः देवैः प्रेषितां बाणवृष्टिं निवार्य, दानवः स्वबाणैः व्योम, दिशः, पृथिवीं च पूरयामास। तीक्ष्णैः, गृध्रमयूरपक्षयुक्तैः बाणैः वृष्टिं कृत्वा, तान् शीघ्रं मूलदेशे छित्त्वा, स्वस्थानस्थानेषु च छित्त्वा, प्रावर्तत। कर्णान्तगतान्, सुवर्णरजतप्रभांसि, निर्मलानि बाणानि, शास्त्रार्थनिरूपणसदृशं, यथायोग्यं प्राहिणोत्। तदा दानवः शक्रं शतबाणैः ताडितवान्, नारायणं सप्तत्याः, अग्निं नवत्याः बाणैः। मारुतं शिरसि दशभिः, यमं दशभिः, कुबेरं सप्तत्याः, वरुणं चाष्टभिः ताडितवान्। निरृतिं विंशत्या, पुनः अष्टाभिः, पुनश्च दशभिः दशभिः बाणैः ताडितवान्। तथैव मातलिं त्रिभिः शीघ्रबाणैः, गरुडं दशभिः पक्षयुक्तैः बाणैः ताडितवान्। पुनः, संधिसु विकटैः बाणैः, देवतानां कवचानि छित्त्वा, धनूंषि च छित्त्वा, तान् बाणैः विद्धवान्। तदा क्रोधात् अन्यानि धनूंषि गृह्य, लोकपालाः दानवराजं सर्वतः परिवृत्य, अक्षयैः बाणैः ताडितवन्तः; तस्मिन्काले, दानवस्य नेत्रे कोपात् रक्ताभूतम्। स अमरान् अग्निवद् बाणवृष्ट्या वर्षयन्, महाबलम् अग्निशिखासदृशं बाणं गृहित्वा, शीघ्रं महेन्द्रं वक्षसि ताडयामास, येन स महेन्द्रः रथोपविष्टः कम्पितः। व्योम्नि सहस्रसूर्यसमं मण्डलं दृष्ट्वा, दानवः शक्त्युत्थितं विष्णुं, बाणद्वयेन स्कन्धमूले ताडयामास; ततः केशवस्य बाणः शार्ङ्गधनुषः पूर्वं पतितः। ततः ताऱकः, मृत्युपतिः, वसूनां हीनभावं स्मरन्, तं वामभागे बाणैः विद्धवान्; अग्निशिखासदृशैः बाणैः, अजय्यः दानवराजः, जलेशस्य देहं समरे शोषयामास।