रात्रौ तु त्रिपुरनगरेषु, चतुर्भिः स्त्रीभिः सह त्रिभिः मानवैः, क्रोधाग्निसमदीप्तमुखैः भीषणैः प्राविश्य, ताः अद्भुतशक्तियुक्ताः कोपाविष्टाः नगराणि विविशुः। ताः अनेकदेहधारिण्यः, अस्माकं रूपाणि प्रविश्य, त्रिपुरनगरेषु प्रविष्टाः। तदा नगरी, सह गृहैः, तमसा आच्छन्ना, इव समुद्रजले निमग्ना बभूव। तत्र एकं रमणीं उल्लूकमारूढां दृष्ट्वा, अपरां नग्नां गर्दभमारूढां, अन्याः हास्ययुक्ताः सह हासन्त्यः, एकां स्त्रीरूपेण पुरुषं आलिङ्गन्तीं, चन्द्रचिह्नयुक्तां, चतुष्पदां, त्रिनेत्रां च अपश्याम। या सा स्त्री, येन प्रेरिता, येनाहं स्वयमुत्थितः, सा तु स्त्री अतीव भीषणरूपा मया दृष्टा। एवं स्वप्नमिदं दृष्टं, हे दित्यपुत्राः, किमेतत् दर्शनं, किं वा दुःखं असुराणां भविष्यति? यदि अहं भवतः राजा योग्यः, यदि च हितं जानिथ, तर्हि शृणुत ध्यानपूर्वकं, मा चासूयत। कामं, असूयां, क्रोधं, दम्भं च त्यजत; सत्ये, दमने, धर्मे, ऋषिवचने च स्थिताः भवत। शान्तिः स्थाप्यतां, महेश्वरः पूज्यतां; यदि हि एषः स्वप्नः एवं समाप्तिमियात्। नूनं रुद्रः, त्रिनेत्रः, देवेशः, न क्रुद्धः; यतः अस्माकं त्रिपुरवासिनां असुरेषु भविष्यस्य लक्षणानि दृश्यन्ते। विवादं वर्जय, सत्यं चाचर; स्वप्नस्य फलस्य च कालस्य च प्रतीक्षां कुरुत। मम वचनानि श्रुत्वा, हे दक्षकन्यापुत्राः, येषां मनसि क्रोधः असूया च, ते विनाशं प्रति यान्ति। स्वविनाशं अनुभूय, दैवेन पीडिताः, असुराः तत्र, कोपपूर्णनयनाः, परस्परं पश्यन्ति स्म। ततः, दैवबलात्, त्रिपुरनिवासिनः दानवाः, सत्यं धर्मं च परित्यज्य, अधर्मे प्रवृत्ताः। ते सत्पुरुषान् ब्राह्मणान् द्वेष्टि, देवताः न पूजयन्ति, गुरून् न मानयन्ति, परस्परं च कोपं कुर्वन्ति। विवादेषु प्रवृत्ताः, स्वकर्तव्यं उपहसन्ति, परस्परं निन्दन्ति, केवलं स्वकथां वदन्ति। ज्येष्ठान् प्रति उच्चैः वदन्ति, सत्कारे न प्रत्युत्तरं ददति, सहसा रुदन्ति, तृष्णया पीडिताः भवन्ति। रात्रौ तु दधि, लाजाः, दुग्धं, कपित्थफलानि च खादन्ति, आच्छाद्य शयानाः, अन्नशेषं त्यजन्ति। मूत्रनिर्गमे पादप्रक्षालनं विना शुद्धिं कुर्वन्ति, शय्यायामुपविशन्ति, शौचाचारान् नाचरन्ति। भीत्या, इव मूषिकाः मार्जारात् पलायन्ते; स्त्रीणां समीपं गत्वा, शुद्धिं न कुर्वन्ति, लज्जारहिताः, गूढकर्मसु। पूर्वं सदाचारयुक्ताः, इदानीं दुराचारिणः जाताः; त्रिपुरनिवासिनः देवर्षीन् पीडयन्ति। मायया अपि निगृह्य, विनाशं प्रति प्रस्थिताः, विवादे प्रवृत्ता, ब्राह्मणानां हिंसायाम् अभिप्रवृत्ताः। वैभ्रजं, नन्दनं, चैत्ररथं च, अशोकं, वराशोकं, सर्वकालफलदं वनं च—एतानि सर्वाणि ते नाशयन्ति। स्वर्गः, देवायतनानि, तपोवनानि च, यानि पूर्वं देवतानां आसन्, कोपेन तैः विनाशितानि। देवायतनानि, आश्रमाः च ध्वस्ताः, देवब्राह्मणपूजकाः च विक्षिप्ताः, लोको दुष्टैः अमराधिपैः, इव शलभैः धान्यम्, पीडितः। अधर्मिष्ठाः, दुष्टाः, पापकर्माणः दैत्याः विजित्य, लोकेषु, तपोवनानि च, विनाशयन्ति। व्योमगामिनां निनादेन, प्राणिनां भयकम्पने, त्रयो लोका भयमोहिताः तमसि प्रविशन्ति। आदित्या, वसवः, साध्याः, पितरः, मरुतः च, भयभीताः, ब्रह्माणं पितामहम् शरणं ययुः। ते ब्रह्माणं सुवर्णपद्मोपविष्टं समुपेत्य, सषट्शिरसं, सषड्वदनं, प्रणम्य, वाक्यम् ऊचुः। भगवन्, तव वररक्षणेन, त्रिपुरनिवासिनः दैत्याः अस्मान् पीडयन्ति; अतः, अनघ, यथोचितं आदेशं दातुमर्हसि। यथा मेघागमने हंसाः, सिंहभीत्या मृगाः च, पलायन्ते, एवं वयं दैत्यभीत्या विचरामः, पितामह। अस्माकं पुत्राणां, भार्याणां च नामानि विस्मृतानि, दैत्यैः पीड्यमानानां, अनघ। दैत्यैः मदमोहितैः, दिव्यायतनविनाशः, तपोवनक्षयश्च कृतः। यदि त्वं शीघ्रं न रक्षसि, दैत्यैः व्याप्रतम् इमं लोकं, तदा लोको देवहीनः, मनुष्यहीनः, तपोवनहीनश्च भविष्यति। एवं देवैः उक्तः, पद्मयोनि पितामहः, शशांकसदृशमुखः, इन्द्रादिभिः देवैः प्रत्युवाच। येन मया अभयवरः दत्तः, स सञ्जातः समाप्तिम्, यथापूर्वं मया उक्तं, हे देवाः। तेषां त्रिपुरनगरे, स बलदुर्गः, न तु बाणवर्षेण, एकबाणेनैव नाशनीयः। यूयं देवाः, एकेन बाणेन त्रिपुरं सह दैत्यैः नाशयितुं समर्थं न पश्यामि। त्रिपुरं लघुबलवता बाणेन न नाशयितुं शक्यते; महादेवात् ऋते, सृष्टिकर्तुः, अन्यः न शक्नोति। तस्मात्, यदि यूयं सर्वे सह, हरं यज्ञघ्नं प्रार्थयध्वं, स देवः त्रिपुरं नाशयिष्यति।