विशेषेण लक्षहोमस्य विधिः वसोधारायाः निर्दिष्टः। यः कोटिहोमं विधिना सम्यक् करोति, स सर्वान् कामान् आप्नोति, ततः विष्णोः धाम प्राप्नोति। यः त्रिग्रहयज्ञस्य कथा पठति वा शृणोति वा, स पापविमुक्तात्मा इन्द्रलोकं प्राप्नोति। कोटिहोमेन दशसहस्राष्ट-अश्वमेधफलम् लभ्यते। सहस्रशः ब्रह्महत्या, शतकोट्यः गर्भघ्नानि च कोटिहोमेन नश्यन्ति, यथा शिवेन सम्यक् उक्तम्। नवग्रहयज्ञं कृत्वा, इच्छितानि कर्माणि यथा वशीकरणं, अभिचारं, उत्सारणं च कर्तुं शक्यन्ते। अन्यथा, पुरुषाणां इच्छितं फलम् न कदाचित् जायते; अतः दशसहस्रहोमविधिः पूर्वं कर्तव्यः। उत्सारणे वृत्तवेदिः, वशीकरणे त्रिवलय-एकमुखा वेदिः, तस्य विस्तारः एकमुष्टिः। पलाशकाष्ठं श्रेष्ठम्, मधु-गोमूत्रेण अभ्यक्तम्, चन्दन-अगुरु-कुङ्कुमेन च छिक्तम्। अग्नौ मधु-घृतयुतं बिल्वपत्रं पद्मानि च दशसहस्रं समर्पयेत्, यथा स्वयम्भूना सदा विधातम्। वशीकरणे धर्मज्ञः 'सुमित्रिय न आप ओषधयः' मन्त्रेण बिल्वपत्रं पद्मानि च अग्नौ समर्पयेत्। अत्र स्थापने वा कलशाभिषेके वा आवश्यकता नास्ति; सर्वौषधिस्नानं कृत्वा, गृही श्वेतपुष्प-वस्त्रं धारयेत्। ब्राह्मणान् सुवर्णसूत्रहारैः पूजयेत्, उत्तमश्वेतवस्त्रैः श्वेतगव्यः सुवर्णाभरणैः दद्यात्। साधकः निःसन्देहं सर्वान् शत्रुबलान् वशं करिष्यति, मित्रशत्रुव्यतिरेकेण; अयं होमः पापं नाशयति। वैर-अभिचाराय त्रिकोणवेदिः, द्विवलया, कोणाभिमुखा, सर्वतः एकहस्तपरिमाणः विधीयते। ततः ब्राह्मणाः रक्तमाल्य-रक्ताङ्गराग-रक्तपट-रक्तपगोटकधारिणः समर्पयेत्। त्रिणवपात्रैः रक्तद्रव्यपूर्णैः, वामहस्ते काष्ठं श्येनास्थिसंयुक्तं गृहीत्वा, मुक्तकेशाः शत्रुदोषध्यानं कृत्वा समर्पयेत्। दुष्टजनः तस्य समर्पितः, 'हूं फट्' उच्चारितम्; श्येनाभिचारमन्त्रेण कर्तरीं अभिषिक्त्य। शत्रोः प्रतिमां निर्माय, कर्तरीना छित्वा, तस्य अंशाः अग्नौ क्षिप्यन्ते। ग्रहयज्ञकर्मणि समाप्ते, पुनः वैर-अभिचारं कर्तुं न अर्हति; कदाचित् न कर्तव्यम्। अयं कर्म लोकिकं फलम् दत्ते, न तु परलोकशुभम्; अतः श्रेयःकामः शान्तिकर्मैव कुर्यात्। यः त्रिग्रहयज्ञं कामेन करोति, स विष्णोः दुर्गमं धाम प्राप्नोति। यः एतत् नियमितं शृणोति वा पाठयति वा, तस्य ग्रहदोषः न भवति, न च बान्धवहानिः। यत्र त्रिग्रहयज्ञः लिखितः स्थाप्यते, तत्र बालानां न दोषः, न रोगः, न बन्धनम्। सर्वयज्ञफलप्रदं, सर्वपापनाशनं; कोटिहोमः भोगमोक्षप्रदः इति विद्वांसः जानन्ति। देवश्रेष्ठाः वदन्ति—लक्षहोमः अश्वमेधफलदः; द्वादशरात्रयज्ञः, नवग्रहयज्ञः च तद्वत्। एवं उत्सवसुखार्थम् देवयज्ञदीक्षा सर्वदोषनाशिनी वर्णिता; यः पाठयति वा शृणोति वा, स शत्रून् जयति, दीर्घायु आरोग्यसम्पन्नः भवति। सूर्यः सदा पद्मासनस्थः, पद्मधारी, पद्मयोनि-सम्प्रभः, सप्ताश्व-सप्तयम-युक्तः, द्विभुजः चित्रितव्यः। चन्द्रः श्वेतवर्णः, श्वेतवस्त्रधारी, श्वेताश्व-श्वेतवाहनः, गदाधारी, द्विभुजः, वरदः। भूमिपुत्रः मंगलः रक्तमाल्य-वस्त्रधारी, शूल-त्रिशूल-गदाधारी, चतुर्भुजः, श्वेतकेशः, वरदः। बुधः पीतमाल्य-वस्त्रधारी, कर्णिकारप्रभः, खड्ग-चर्म-गदाधारी, सिंहासनस्थः, वरदः। देवासुराचार्यौ पीत-श्वेतवर्णौ, चतुर्भुजौ, दण्डधारिणौ, वरदौ, जपमाला-कमण्डलुधारिणौ चित्रितव्यौ। सूर्यपुत्रः शनिः नीलमणिप्रभः, त्रिशूलधारी, वरदः, गृध्रवाहनः, बाण-धनुष्मान्। राहुः तीक्ष्णमुखः, खड्ग-चर्म-त्रिशूलधारी, वरदः, नीलसिंहासनस्थः। केतवः धूम्रवर्णाः, द्विभुजाः, गदाधारिणः, विकृतमुखाः, सदा गृध्रासनस्थाः, वरदाः। सर्वे ग्रहाः मुकुटिनः, लोकहिताः, निजाङ्गुल्या उत्तोलिताः, सदा एकशतमष्टदश संख्यायुक्ताः चित्रितव्याः। ततः, "हे प्रभो, भूत-भविष्यनाथ! पुनः यथाश्रुतं सर्वं भोगमोक्षप्रदं विस्तरेण कथय," इति निवेदिते, शम्भुः वाक्पतिः प्रत्युवाच—"हे ब्रह्मन्! तपसा, पुराण-वेदविस्तारैः अहं वक्ष्यामि।" एष धर्मः वृषरूपः नन्दिः गणाध्यक्षः; तस्माद् अहं शैवव्रतं नारदाय उद्घोषयामि। इत्युक्त्वा, देवेशः तत्रैव अन्तर्धानम् अगच्छत्। नारदः श्रवणोत्सुकः, शिवाज्ञया नन्दिकेश्वरं पप्रच्छ—"शैवव्रतं इह कथय।" नन्दिकेश्वरः उवाच—"शृणु ब्रह्मन्! यथा शैवव्रतं त्रैलोक्ये प्रसिद्धं शिवचतुर्दशी नाम्ना वर्णयामि।