एवं पापक्षयकरं पवित्रं व्रतदिनं यथाविधि सम्पूज्य, तत्त्वतः विष्णोः परमं धाम आप्नोति। माग्हमासस्य शुक्लपक्षे दशम्यां समुपस्थितायां घृताभ्यक्तः तिलस्नानेन शुचिर्भवेत्। ततः, व्योम्नि “नारायण” इति उच्चार्य, विष्णोः पूजनं कुर्यात्; कृष्णस्य पादौ पूजयित्वा, सर्वात्मने शिरसा नमेत्। “वैकुण्ठ” इति उच्चार्य, श्रीवत्सधारिणः वैकुण्ठस्य उरः पूजयेत्; तथैव शङ्खचक्रगदापद्मान्, नारायणस्य भुजांश्च क्रमशः पूजयेत्। “दामोदर” इत्युक्त्वा उदरं पूजयेत्; कटिं पञ्चबाणस्य, ऊरू श्रीपतये, जानु प्रजासम्भर्त्रे समर्पयेत्। श्यामाय जङ्घायाः, जगदुत्पादकाय चरणयोः, देवीशान्त्यै लक्ष्म्यै श्रीये च नमः कुर्यात्। पुनः पुनः पुष्ट्यै तुष्ट्यै धृत्यै हर्षाय च नमः; पक्षिराजाय, शीघ्रवेगाय, विषहराय गरुडाय सदा पूजनं कुर्यात्। एवं गन्धमाल्यधूपैः नानाविधोपहारैः गोविन्दं, उमापतिं, विनायकं च सम्पूज्य, गोदुग्धेन कृतं कृसरं वा घृतयुक्तं भुक्त्वा, शतपदव्रजनेन विहरेत्। न्यग्रोधदन्तकाष्ठखदिरदण्डं गृहित्वा, पूर्वोत्तराभिमुखः मुखं प्रक्षालयित्वा दन्तधावनं कुर्यात्। सायं संध्याराधनं कृत्वा, “नारायणाय नमः, त्वां शरणं प्रपन्नः” इति वदेत्। एकादश्यां उपवास्य, केशवं सम्यगर्चयित्वा, रात्रिं जागरणं कुर्यात्, क्षीरेण स्नानं च। द्वादश्यां, विशिष्टैः ब्राह्मणैः सह, घृतहोमं कृत्वा, क्षीरान्नं भुञ्जीत। “एतदहं यथाशक्ति निष्क्लेशं करिष्ये” इति संकल्प्य, भूमौ शयानः, पुनः पुराणकथाः शृणुयात्। ताः श्रुत्वा, प्रभाते नृपते, नद्यां गत्वा, पूर्ववत् मृत्तिकया स्नानं कृत्वा, पाखण्डिनः परिहरेत्। प्रातःकाले सम्यक् पूजां कृत्वा, पितृयज्ञं च, सप्तलोकैकनाथं हृषीकेशं प्रणमेत्। गृहस्य पुरतः भक्त्या मण्डपं निर्मातव्यं, दशयोजनं वा अष्टयोजनं वा, नृपश्रेष्ठ। चतुर्व्यायामं वेदिकां रम्यां निर्माय, चतुर्व्यायामद्वारं तत्र स्थापयेत्। तत्र घटं स्थाप्य, दिक्पालान् पूजयेत्; छिद्रेण जलं पूरयित्वा, कृष्णाजिनोपविष्टः, तस्य धारां शिरसि रात्र्यन्तं क्षिपेत्। तथैव विष्णोः शिरसि क्षीरधारां क्षिपेत्; अत्रैव, वितस्तिमितं त्रिवेधिपरिधिं अग्निकुण्डं निर्मायेत्। योन्याकारमुखं कृत्वा, ब्राह्मणैः, यवघृततिलैः, विष्णुमन्त्रैः एकाग्निवत् होमं कुर्यात्। गोदुग्धयुतं वैश्णवं हविः सम्यक् जुहुयात्, तत्र अर्धनिष्पावमितं घृतधारां क्षिपेत्। तत्र त्रयोदश महाशक्तियुक्तघटाः, नान्नवस्त्रैः भूषिताः स्थाप्याः। उदुम्बरपात्रैः, पञ्चरत्नैः विभूषितैः, चतुर्भिर् बह्वृचैः उत्तराभिमुखैः होमं कुर्यात्। चतुर्भिः रुद्रपाठकैः, यजुर्वेदिनः, चतुर्भिः सामवेदिभिः, वैश्णवसामगैः, अरिष्टगणैः, सर्वतो गायनं कुर्यात्। द्वादश ब्राह्मणान् वस्त्रैः, पुष्पैः, अनुलेपनैः, सुवर्णसूत्रनिर्मिताङ्गुलीयककङ्कणैः पूजयेत्। वित्ते कपटं विना, वस्त्रशय्यानि दत्वा, गीतमङ्गलवाद्यैः रात्रिं यापयेत्। आचार्याय द्विगुणं सर्वं दद्यात्; ततः त्रयोदश्यां प्रभाते उत्तिष्ठेत्। कुरुश्रेष्ठ, सुवर्णमुखराः, दुग्धदा, शीलसम्पन्नाः, कांस्यदोहनपात्रयुताः, गाः दद्यात्। रजतशकले, वस्त्रालङ्कृते, चन्दनाङ्गरागिते, ताः गाः नानाभक्ष्योपेताभिः तृप्ताः भक्त्या दद्यात्। एवं ब्राह्मणान् नानाविधभक्ष्यैः तर्पयित्वा, स्वयं लवणरहितमम्लं भोजनं कृत्वा, अनुज्ञां याचेत। पुत्रदारैः सहितः, पादयात्रया अष्टपदं गच्छेत्; एवं केशवः, देवाधिपः, दुःखनाशकः, तुष्टो भवति। शिवहृदि विष्णुः, विष्णोहृदि शिवः; न तयोः भेदं पश्यामि—एतत् मम कल्याणं दीर्घायुष्यं च भूयात्। एवं उक्त्वा, घटगावः शय्यावस्त्राणि सर्वेभ्यः दद्यात्। यदि शय्याविपुलता स्यात्, तर्हि किञ्चित्सम्पूर्णशय्यां द्विजाय दद्यात्। इतिहासपुराणकथाः श्रुत्वा, तं दिनं यापयेत्, यो विपुलश्रियं इच्छेत्। तस्मात् भीमसेन, धर्मे स्थितः, असूयारहितः, एतत् व्रतं मम स्नेहात् यथोक्तं सम्यगाचर। वीर, यदेतत् त्वया कृतं, तव नाम्ना प्रसिद्धं भविष्यति; एषा भीमद्वादशी पुण्या, सर्वपापापहा, या पूर्वं कल्याणीति ख्याता आसीत्। अद्य वराहकल्पे, त्वं अस्य प्रवर्त्ता भविष्यसि, महाबाहो, नायकश्रेष्ठ; स्मरणमात्रेण वा स्तुत्या, देवेशः पापैः प्रमुच्यते। अप्सरसां श्रेष्ठीं, या पूर्वजन्मसु गणिका आसीत्, अभिरकन्याभिः कौतूहलात्, तामेव उर्वशीं, साक्षात् स्वर्गे वासयामास।