स्रष्टा ब्रह्मा महर्षये नारदाय सन्देशं ददाति। तत्र किञ्चित् कर्म विधीयते, यत्र शुद्धिपूर्वकं कलशेषु स्फटिकं श्वेतचन्दनं पुण्यतोयानि सरषपैः सह, राजदन्तं कुमुदेन सह, उशीरणं गुग्गुलुं च स्थाप्यन्ते। सर्वाणि एतानि वस्तूनि कलशेषु स्थाप्य, तत्र देवतानामाह्वानं विधीयते। तदा समुद्राः सर्वे नद्यः पुण्यक्षेत्राणि मेघाः सरितश्च यजमानस्य पापविनाशाय आगच्छन्तु। सहस्राक्ष इन्द्रः, वज्रधारी, आदित्यपतिरिव, ग्रहपीडां नाशयतु। अग्निः सर्वदेवतामुखः सप्तज्वालामयः दीप्तिमान्, चन्द्रग्रहणजन्यां पीडां नाशयतु। यमः कृतकृत्यसाक्षी महिषवाहनः, मम चन्द्रग्रहणजन्यां पीडां निवारयतु। पिशाचाधिपतिः कालाग्निसदृशः, खड्गधारी, उग्रः, पिशाचपीडां नाशयतु। नागपाशधारी, मकरवाहनः, जलाधिपः, चन्द्रग्रहणजन्यां क्लेशं निवारयतु। वायुः, प्राणरूपेण लोकपालकः कृष्णमृगप्रियः, अत्र चन्द्रग्रहणपीडां नाशयतु। कुबेरः, खड्गशूलगदाधारी, निधिपतिः, चन्द्रग्रहणजन्यां मलिनतां निवारयतु, धनं च ददातु। शशिधरः शङ्करः धनुर्धरः वृषवाहनः, चन्द्रग्रहणदोषं नाशयतु। त्रैलोक्यस्थितानि सर्वाणि भूतानि, स्थावरजङ्गमानि, ब्रह्मविष्णुसूर्यैः सहितानि, पापं दहन्तु। एवं सम्यगाहूत्यानि, गुणयुक्तैः तैः कलशैः, ऋग्यजुःसाममन्त्रैः, श्वेतमाल्यलेपनैः, इच्छितदेवताभ्यः ब्राह्मणेभ्यश्च वस्त्रगोदानेन पूजनं विधेयम्। ततः तानि एव मन्त्राणि, करन्यासयुक्तानि, वस्त्रे वा पद्मे वा पञ्चरत्नैः सहितानि लिखेत्। ततः द्विजश्रेष्ठः तद् वस्त्रं यजमानस्य शिरसि स्थापयेत्, ग्रहणकाले विधिपूर्वकं कर्म आचरति। पूर्वदिशं प्रेक्ष्य, पूज्य नमस्कृत्य च इच्छितदेवताम्, चन्द्रग्रहणसमाप्तौ, गवां दानं कृत्वा, शुभकर्माणि च, स्नात्वा, तत् वस्त्रं ब्राह्मणाय दद्यात्। यः कश्चन एषां विधिना ग्रहस्नानं करोति, स ग्रहपीडया न बाध्यते, न च बन्धुनाशं प्राप्नोति। स उत्तमां सिद्धिं प्राप्नोति, पुनर्जन्म दुर्लभं; सूर्यग्रहणे तु सदा सूर्यनाम मन्त्रेण जपेत्। पद्मरागरत्नानि, सुशोभनं पिङ्गलवर्णं च, चन्द्रग्रहणे सूर्यग्रहणे च रात्रिपतये दातव्यम्। यः एतत् नित्यं शृणोति, अथवा अन्यैः श्रोतुं कारयति, स सर्वपापैः विमुक्तः, इन्द्रलोकसम्मानितः भवति। अथ नारदः पृष्टवान्—"किं कर्तव्यं विस्मयकाले वा संकटकाले वा? केन उपायेन दुरितं विनश्यति? मृतशिशुविद्यादिषु यज्ञेषु किं काम्यं?" ब्रह्मा प्रत्युवाच—"पूर्वकृतानि पापानि, हे तपस्विन्, अत्रैव रोगरूपेण, दरिद्रतारूपेण, कुरूपतारूपेण, इच्छितमरणरूपेण च फलं ददाति। एषां निवारणाय सप्तमीस्नापनं नाम कर्म वक्ष्यामि, यत् शुभदं, जनानां क्लेशनाशनं च। यत्र क्षीरपायिनां मृत्युः दृश्यते, वृद्धानां रोगिणां च, यौवनस्थेषु अपि। तेषां शान्त्यर्थं मृतशिशुविद्यां वर्णयामि; एषैव विस्मयस्य मनोमोहस्य च नाशिनी। तत्र वाराहावतारो भविष्यति, यदा वैवस्वतो मनुः पुरुषश्रेष्ठः तत्र प्रादुर्भविष्यति। तत्रैव पञ्चविंशे कृतनाम्नि कले, हैहयराजवंशे कृतवीर्यः वीर्यवान् उद्भविष्यति। स सप्तद्वीपां पृथिवीं सप्तत्यधिकसप्तसहस्रवर्षाणि शासनं करिष्यति। स जातमात्रः, शतपुत्रपर्यन्तं, च्यवनशापेन जीवितं त्यक्ष्यति। तस्य पुत्रः सहस्रबाहुः, मृगाक्षः, राजचिह्नयुक्तः, जातः सति, कृतवीर्यः सूर्यं सहस्रांशुं उपवासव्रतैः वेदविद्या स्तोत्रैः पूजयित्वा, पुत्रस्यायुषः सिद्ध्यर्थं एतत्स्नापनं प्राप्स्यति। कृतवीर्यस्य पृष्टः सूर्यः एतत्सर्वमखिलदोषनाशनं मलनाशनं चोपदिश्यति। स्यात्—'अलमधुर्न दुःखेन, तव पुत्रो दीर्घायुर्भविष्यति; एष एव मलनाशनः।' सर्वलोकहितार्थं सप्तमीस्नापनं वक्ष्यामि; मृतशिशौ सप्तमे मासि, अथवा शुक्लसप्तम्यां, एष एव प्रशस्यः। ग्रहणक्षेत्रबलप्राप्त्यर्थं, वेदविद्याब्राह्मणेन जपं कृत्वा, जातनक्षत्रं तिथिं च वर्जयेत्; वृद्धस्य, रोगिणः, अन्येषां च नियतं कर्म आचर्यते। गोमयलिप्ते भूमौ एकं अग्निं प्रज्वाल्य, रक्तशाल्यन्नं गोदुग्धयुतं सव्यं सूर्यरुद्राभ्यां स्वमन्त्रेण हुत्वा, सप्तश्लोकीं सूर्यस्तुतिं जपेत्, घृताहुतिं रुद्राय च सम्यक् दद्यात्। तत्रैव अर्कपलाशकाष्ठैः समिधं दद्यात्, यथाक्रमेण, यवकृष्णतिलैः अष्टशतान्युत्तमाहुतिं दद्यात्। पुनः स्वस्तिवाचनैः घृताहुतिं च अष्टशतान्युत्तमानि दद्यात्; तदनन्तरं बुद्धिमान् स्नानं कुर्यात्। वेदविद्याब्राह्मणः, कुशधरः, चतस्रः पुण्यकलशाः सम्यग् चतुर्दिक्षु स्थापयेत्। पञ्चमं कलशं दधिसर्पिषा अक्षतैः च शोभितं मध्ये स्थापयेत्, अपापं, सप्तश्लोकीमन्त्रेण संस्कृतम्। एवं विधिना कृतं कर्म, सम्पूर्णमपि शुभदं भवति।