ययातिः राजन् पतनकाले वसुमनसादिभ्यः जगत्यः ददाति — “एतान् लोकान् तुभ्यं ददामि, मम लोकाः तव सन्तु। यत्र ते दिवि वा व्योमनि वा स्थिताः, तेषु शीघ्रं आरोहतु, मोहः ते व्यपगतः।” वसुमनः प्रत्यवदत् — “राजन्, तव तुल्यं पुण्यम् अहम् इच्छामि, यः अन्यः राजन् तस्य राज्ञः रक्षणं भवति। दैवेन आपदि समुपस्थितायां, बुद्धिमान् राजा कदापि क्रूरं कर्म न कुर्यात्। धर्ममार्गम् अनुसृत्य, कीर्त्यर्थं तपः कर्तव्यम्। मम बुद्धिः धर्मे स्थितः, यथा त्वं निर्दिशसि तथा दुःखं कर्म न करिष्यामि। यदि अन्यैः अकृतं कर्म अहम् कुर्यामि ज्ञातुम् इच्छन्, तत् किम् पुण्यं स्यात्?” एवं वसुमनः उत्तमः राजा ययातये प्रत्यवदत्। ततः ययातिः वसुमनसः अश्वशामिनं पप्रच्छ — “यदि मे दिवि लोकः अस्ति, वा व्योमनि प्रसिद्धः, त्वं धर्मवित् इति मन्ये। तव तेजसा सूर्यः यथा व्योम, पृथिवी, दिशः प्रकाशयति, तथा बहवः लोकाः दिवि स्थिताः, ते तव प्रतीक्षन्ते। पतनकाले एतान् लोकान् तुभ्यं ददामि, मम लोकाः तव सन्तु। यदि शुद्धया स्वीकर्तुम् इच्छसि, तृणेनापि क्रयित्वा गृहाण।” वसुमनः अवदत् — “राजन्, बाल्ये अपि मया मिथ्या विक्रयः न कृतः। अन्यैः अकृतं कर्म अहम् कर्तुम् न इच्छामि; धर्मात् तद् न भवति। राजन्, मया दत्तान् लोकान् स्वीकुरु; यदि क्रयित्वा न इच्छसि, पुनः न प्रतिग्रहीष्यामि। सर्वे लोकाः तव सन्तु।” ततः ययातिः शिबिं उशीनरपुत्रं पप्रच्छ — “यदि मम अपि लोकाः सन्ति, व्योमनि वा दिवि वा स्थिताः, त्वं धर्मवित् इति मन्ये।” शिबिः अवदत् — “राजन्, तव वाचा वा हृदया वा लोकान् न अयाचः, न च माम् अवमानितवान्। अतः दिवि अनन्ताः लोकाः स्थिताः, विशालाः, शब्दायमानाः, विद्युत्समाः। मया दत्तान् लोकान् स्वीकुरु; यदि क्रयित्वा न इच्छसि, पुनः न प्रतिग्रहीष्यामि। यत्र गन्तुम् इच्छसि, तत्र गच्छ। इन्द्रसमानबलः त्वम् अनन्तान् लोकान् प्राप्तवान्, किंतु अद्य अहम् अन्येन दत्ते वस्तुनि न रमामि; अतः शिबे, तव वचनं न स्वीकरोमि।” ययातिः पुनः अवदत् — “यदि त्वं अस्माकं लोकान् न स्वीकरोषि, सर्वान् लोकान् दत्त्वा वयं नरकं गच्छामः। यथेष्टं कुरु, धर्मज्ञः सत्यदर्शी च त्वम्; किंतु मया पूर्वं अकृतं न स्वीकरोमि। मम अलेपस्य इह उक्तं न लागू; यत् दाने उचितं, तत् अनन्तं फलम् ददाति।” ततः ययातिः पप्रच्छ — “कस्य एते पञ्च सुवर्णरथाः, उन्नताः दीप्यन्ति, अग्निज्वालासमाः?” उत्तरम् — “एते सुवर्णरथाः तव मम च दीप्तिमन्तः; तान् आरोहतु, सह गन्तु। रथे उपविश्य, व्योमना गच्छ; वयं अपि समये अनुसरिष्यामः। सर्वे समं गन्तव्यम्, दिवि विजयः प्राप्तः, एषः पन्थाः निर्मलः देवालयं प्रति दृश्यते।” ततः सर्वे राजानः रथं आरोह्य, दिवं गच्छन्ति, धर्मेण भूमिं च व्योमं च आवृत्य दीप्तिमन्तः। ययातिः मन्यते — “अहम् प्रथमं गच्छामि, मे मित्रम् इन्द्रः सह गमिष्यति; किंतु शिबिः उशीनरपुत्रः किं केवलं शीघ्रं अश्वान् प्रेरयति?” शिबिः देवयाने सर्वं धनं निर्दोषं ददौ; एषः उशीनरपुत्रः, शिबिः श्रेष्ठः। दानं, शौचं, सत्यम्, अहिंसा, लज्जा, श्रीः, क्षमा, समता, दया — सर्वे गुणाः शिबौ स्थिताः, अनन्यबुद्धिः; लज्जा-समाचारः एतान् धारयति, अतः शिबिः रथं आरोहतु। ततः अश्टकः जिज्ञासया मातामहम् इन्द्रसमानं पप्रच्छ — “राजन्, सत्यं ब्रूहि — त्वम् कः, कुतः आगतः, कथम् आगतः? यत् त्वया कृतं, तद् अन्यः ब्राह्मणः वा क्षत्रियः न शक्नोति कर्तुम्।” ययातिः उत्तरम् — “अहम् नहुषपुत्रः ययातिः, पुरोः पिता, भूम्याः अधिपः; एषः गुह्योपदेशः वः प्रकाशयामि। सर्वां पृथिवीं विजयित्वा, ब्राह्मणेभ्यः ददौ, शुद्धाः अश्वाः, रम्याः बहवः; ततः देवाः पुण्यफलाः अभवन्। पृथिवीं ब्राह्मणेभ्यः ददौ, उत्तमं अन्नं, गोः, सुवर्णं, रत्नानि, अश्वान्, गजान् शतसहस्राणि च। सत्येन दिवि, पृथिवि, अग्निः च मानवेषु दीप्तः; मम वचनं व्यर्थं न भवति, धर्मिष्ठाः केवलं सत्यम् पूजयन्ति।” “यः द्विजातिभ्यः, अग्निभ्यः च अस्माकं कर्माणि यथावत् अकुप्रदोषः कथयति, सः अस्माकं लोकं प्राप्नोति।” एवं महात्मा ययातिः पौत्रैः मित्रैः सह, पृथिवीं त्यक्त्वा, उत्तमं कर्म कृत्वा, दिवं गच्छति, कर्म विश्वे प्रसारितम्। एवं सर्वं विस्तरेण उक्तम् — नहुषवंशस्य कर्माणि, यः पौर्ववंशे प्रसिद्धः, यत्र त्वम् जातः, नरश्रेष्ठ। शौनकवचनं श्रुत्वा, शतानिकः राजा विस्मितः, हर्षपूर्णः, पूर्णचन्द्रवत् दीप्तिमान् अभवत्। ततः राजा यथावत् शौनकं रत्नैः, गोभिः, सुवर्णेन, वस्त्रैः च पूजयामास। शौनकः सर्वं धनं स्वीकरोति, ब्राह्मणेभ्यः दत्त्वा, अन्तर्धानम् गच्छति। वयं ययातिवंशस्य विस्तरं श्रोतुम् इच्छामः — कथय, कथम् सः पुत्रैः, यदुप्रभृतिभिः, लोके प्रतिष्ठितः अभवत्। अहम् यदुवंशं, ज्येष्ठं, बलिष्ठं, क्रमशः विस्तरेण कथयिष्यामि। यदुः पञ्च पुत्रान् उत्पादितवान्, देवपुत्रैः समाः, महारथाः, महेष्वासाः — तेषां नामानि शृणु। सहस्रजित् ज्येष्ठः, ततः क्रोष्टु, नीलः, अन्तिकः, लघुः च; सहस्रजितस्य उत्तरः शतजित् नाम राजा। शतजितस्य अपि त्रयः श्रेष्ठाः पुत्राः — हैहयः, हयः, वेनुहयः च।