धर्मः अपि तं नृपं प्राह—"दीर्घायुष्मान् धर्मात्मा च भविष्यसि राजन्; तव वंशः चन्द्रसूर्यतारकासमान्कालं स्थितिं यास्यति।" स वंशः शतशः वृद्धिं गच्छतु, पृथिव्यां कदापि न नश्यतु इति कामयमानः धर्मः इति उक्त्वा सर्वे तत्रैव अन्तर्हिताः। राजा अपि स्वं राज्यं शास्तुम् अवतिष्ठत्। स राजा, राजेन्द्रः, प्रतिदिनं देवराजं द्रष्टुं यायात्, कदाचित् दक्षिणाम्बरधारिभिः सारथिभिः युक्तं रथं आरोहन्। एकदा स सूर्येण सह गगनमार्गे चित्रलेखां च उर्वशीं च केशिना दानवराजेन नीतौ अपश्यत्। तदा बुधपुत्रः, यशः प्रार्थयन्, विविधायुधधारणेन तम् असुरपतिं रणाङ्गणे निर्जित्य, वातास्त्रं ससर्ज। एवं सः इन्द्रः अपि तेन युद्धे पराजितः। ततः देवाः तेन सह सौहार्दं कृत्वा, उर्वशीं इन्द्राय ददुः। तस्मात्कालात् वज्रधारी इन्द्रः सर्वेषां लोकानां बलवीर्ययशोविभवैः अतीत्य, सख्यं प्राप। तदा सन्तुष्टः वज्रधारी उर्वशीं गीतायै भरताय दत्तवान्; सा च, पुरूरवसि स्नेहात्, तस्य महाकृत्यानि गीतवती। भरतः लक्ष्मीस्वयंवराख्यं उत्सवं स्थापयामास; तत्र मेनकाम् उर्वशीं रम्भां च नृत्याय आज्ञापयत्। तत्र उर्वशी लक्ष्मीरूपेण सुष्ठु नृत्यन्ती, पुरूरवसम् अपश्यन्ती, कामवशात् नृत्यन्ती। सा पूर्वं भरतेन उपदिष्टाः सर्वा मुद्राः विस्मृतवती। तदा क्रोधवियोगाभ्यां भरतः तां पृथिव्यां शशाप। "पञ्चपञ्चाशद्वर्षाणि त्वं लता रूपेण स्थास्यसि; तत्र पुरूरवाः भूतभावं अनुभविष्यति" इति शापम् अदात्। ततः उर्वशी पतिं गत्वा दीर्घकालं तेन सह अवतिष्ठत्; भरतशापस्य अन्ते, उर्वशी बुधवंशाय पुत्रम् अपादयत्। सा अष्टौ पुत्रान् प्रसूतवती—श्रूयतां तेषां नामानि: आयुः, दीर्घायुः, अश्वायुः, धनायुः, धृतिमान्, वसु, शुचिविद्या, शतायुः च। सर्वे देवतेजसा युक्ताः। आयोः द्वौ पुत्रौ अभवेतां—वृद्धशर्मा तथैव, राजिः, दम्भः, विपाप्मा च; एते पञ्च महाबलिनः। राजेः शतम् अपि पुत्राः अभवन्, ये राजपुत्राः इति प्रसिद्धाः। राजिः निरपराधं नारायणं तपसा पूजयामास; तुष्टः विष्णुः तस्मै वरान् अदात्। ततः सः देवान्, असुरान्, मनुष्यांश्च विजित्य, त्रिशतवर्षपर्यन्तं देवासुरयुद्धम् अभवत्। तत्र प्रह्लादशक्रयोः घोरयुद्धे न कश्चित् विजयी अभवत्। तदा देवासुरैः पृष्टः चतुर्मुखः भगवान् उवाच—"यत्र राजिः तिष्ठति, तयोः कः विजयी स्यात्?" इति। जयार्थं पृष्टे, तम् उचुः—"अस्माकं सखाः भव।" दैत्याः अपि ऊचुः—"यदि त्वं अस्माकं स्वामी भविष्यसि, तर्हि असुरेषु पर्याप्तम्; यद् असुरैः स्वीकृतम्, तत् देवैः अपि स्वीकृतम्।" "युद्धे अस्माकं स्वामी भूत्वा शत्रून् नाशय; ततः ये वज्रिणापि अजय्याः आसन्, ते सर्वे हताः।" तदा इन्द्रः तस्य कृत्यैः तुष्टः, तम् आत्मजं चकार; राज्यं पुनः इन्द्राय दत्त्वा, राजिः तपः कर्तुं प्रययौ। अनन्तरं, राजिपुत्राः तपोबलसमन्विताः, बलात् इन्द्रस्य तेजः, यज्ञभागं, राज्यं च अपाहरन्। राज्यहीनः, राजिपुत्रैः पीडितः, इन्द्रः दुःखार्तः बृहस्पतिम् उवाच—"न मे भागोऽस्ति, न राज्यं, पराजितः अस्मि, हे बृहस्पते; मम कृते प्रयत्नं कुरु, यथा राज्यं पुनः लभेय।" तदा बृहस्पतिः शत्रुशमनोपचारैः पुष्टिकर्मभिश्च इन्द्रम् उत्साहयामास। बृहस्पतिः तदा गत्वा राजिपुत्रान् वेदबाह्यं जिनमतं उपदिशन्, स्वयम् वेदविदपि, मोहयामास। स बुद्धिमान् तान् त्रिवेदपथात् पतितान् कृतवान्, वेदबाह्यान् वितण्डावादिनः च। ततः इन्द्रः धर्मात् पतितान् सर्वान् वज्रेण निहत्य, नहुषस्य सप्त धर्मपुत्रान् वर्णयिष्यामि। यति, ययातिः, साम्यति, उद्भवः, पुरुः, शर्यति, मेघजित्—एते सप्त वंशवृद्धये अभवन्। यतिः बाल्य एव योगी वनचारी च अभवत्; ययातिः धर्मनिष्ठः सदा राज्यं शशास। वृषपर्वणः कन्या शर्मिष्ठा तस्य भार्या अभवत्; तथैव भर्गवकन्या देवयानी धर्मचारिणी अपि भार्या। ययातेरपि पञ्च पुत्राः आसन्; तेषां नामानि शृणु। देवयानी यदुं तुर्वसुं च प्रसूतवती; शर्मिष्ठा तु द्रुह्युं, अनुं, पुरुं च। तेषु यदुः पुरुश्च वंशवृद्धये अभवताम्। नहुषपुत्रः ययातिः सत्यपराक्रमवान् राजा आसीत्; स पृथिवीं पालयन्, विधिवत् यज्ञान् अकरोत्। स पितृन् देवांश्च भक्त्या यथाशक्ति पूजयामास; ययातिः अजितः सर्वान् प्रजाः निगृह्य अपालयत्। स राजा, धर्मेण प्रजाः पालयन्, बहून् युगान् स्थित्वा, नहुषपुत्रः ययातिः, घोरया जरया, या रूपं नाशयति, पीडितः अभवत्। जरया क्लान्तः, राजा पुत्रान्—यदुं, पुरुं, तुर्वसुं, द्रुह्युम्, अनुं च—उवाच। "युवतिभिः सह भोगान् कर्तुम् इच्छामि; अहं तरुण्यं भोक्तुम् इच्छामि; पुत्राः, मम साहाय्यं ददात।