ਯਾਪਿ ਸ੍ਯਾਤ੍ਪੂਰ੍ਣਸਰ੍ਵਾਢ੍ਯਾ ਪਤਿਪੁਤ੍ਰਧਨਾਦਿਭਿਃ ਕਿਂ ਪੁਨਰ੍ਦੁਰ੍ਭਗਾ ਹੀਨਾ ਪਤਿਪੁਤ੍ਰਧਨਾਦਿਭਿਃ
ਜੇ ਉਹ ਪਤੀ, ਪੁੱਤਰ, ਧਨ ਆਦਿ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ, ਜਿਸਦੇ ਪਤੀ, ਪੁੱਤਰ, ਧਨ ਆਦਿ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਉਸ ਦੀ ਕੀ ਹਾਲਤ ਹੈ?
ਤ੍ਵਂ ਚੋਕ੍ਤਵਾਨ੍ਸੁਤਾਯਾ ਮੇ ਸ਼ਰੀਰੇ ਦੋषਸਂਗ੍ਰਹਮ੍ ਅਹੋ ਮੁਹ੍ਯਾਮਿ ਸ਼ੁष੍ਯਾਮਿ ਗ੍ਲਾਮਿ ਸੀਦਾਮਿ ਨਾਰਦ
ਤੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੇਰੀ ਕੁੜੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਖਾਮੀਆਂ ਹਨ। ਹਾਏ, ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਸੁੱਕ ਗਿਆ, ਥੱਕ ਗਿਆ, ਡਿੱਗ ਗਿਆ, ਨਾਰਦ।
ਅਯੁਕ੍ਤਮਥ ਵਕ੍ਤਵ੍ਯਮ੍ ਅਪ੍ਰਾਪ੍ਯਮਪਿ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍ ਅਨੁਗ੍ਰਹੇਣ ਮੇ ਛਿਨ੍ਦ੍ਧਿ ਦੁਃਖਂ ਕਨ੍ਯਾਸ਼੍ਰਯਂ ਮੁਨੇ
ਹੁਣ ਅਣਉਚਿਤ ਜਾਂ ਅਣਪਹੁੰਚੀ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਮਿਹਰ ਕਰਕੇ, ਮੂਨੀ, ਮੇਰੇ ਤੇ ਜੋ ਕੁੜੀ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਆਇਆ, ਉਹ ਦੂਰ ਕਰ।
ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇ ऽਪ੍ਯਸਂਦਿਗ੍ਧੇ ਮਨਃ ਪਰਿਭਵਾਸ਼੍ਰਯਮ੍ ਤृष੍ਣਾ ਮੁष੍ਣਾਤਿ ਨਿष੍ਣਾਤਾ ਫਲਲੋਭਾਸ਼੍ਰਯਾਸ਼ੁਭਾ
ਚਿੱਤ ਸਾਫ ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੋਣ ਤੇ ਵੀ, ਉਹ ਅਪਮਾਨ ਦਾ ਘਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਾਲਚ, ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦੀ ਤੇ ਖਰਾਬ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਹਿ ਪਰਮਂ ਜਨ੍ਮ ਕੁਲਾਨਾਮੁਭਯਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ਇਹਾਮੁਤ੍ਰ ਸੁਖਾਯੋਕ੍ਤਂ ਸਤ੍ਪਤਿਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਸਂਜ੍ਞਿਤਮ੍
ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਲਈ, ਚੰਗੀਆਂ ਜਾਂ ਆਮ ਕੁਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਜਨਮ, ਇੱਥੇ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸੁਖ ਲਈ, ਚੰਗਾ ਪਤੀ ਮਿਲਣ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੁਰ੍ਲਭਃ ਸਤ੍ਪਤਿਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਵਿਗੁਣੋ ऽਪਿ ਪਤਿਃ ਕਿਲ ਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਵਿਨਾ ਪੁਣ੍ਯੈਃ ਪਤਿਰ੍ਨਾਰ੍ਯਾ ਕਦਾਚਨ
ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਲਈ ਚੰਗਾ ਪਤੀ ਮਿਲਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ। ਮਾੜਾ ਪਤੀ ਵੀ ਮਿਲਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ। ਬਿਨਾ ਪੁੰਨ ਦੇ, ਇਸਤ੍ਰੀ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਪਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।
ਯਤੋ ਨਿਃਸਾਧਨੋ ਧਰ੍ਮਃ ਪਰਿਮਾਣੋਜ੍ਝਿਤਾ ਰਤਿਃ ਧਨਂ ਜੀਵਿਤਪਰ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਪਤ੍ਯੌ ਨਾਰ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਧਰਮ ਕੋਲ ਕੋਈ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ, ਰਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਹੱਦ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਧਨ ਸਿਰਫ ਜੀਊਣ ਲਈ ਹੀ ਕਾਫੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਔਰਤ ਦੀ ਆਸਰਾ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵਿਚ ਹੀ ਟਿਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਨਿਰ੍ਧਨੋ ਦੁਰ੍ਭਗੋ ਮੂਰ੍ਖਃ ਸਰ੍ਵਲਕ੍ਸ਼ਣਵਰ੍ਜਿਤਃ ਦੈਵਤਂ ਪਰਮਂ ਨਾਰ੍ਯਾਃ ਪਤਿਰੁਕ੍ਤਃ ਸਦੈਵ ਹਿ
ਜੋ ਪਤੀ ਗਰੀਬ, ਬਦਕਿਸਮਤ, ਮੂਰਖ ਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਖੂਬੀਆਂ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹੋਵੇ, ਉਸਨੂੰ ਵੀ ਦੇਵਤੇ ਸਦਾ ਔਰਤ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਤ੍ਵਯਾ ਚੋਕ੍ਤਂ ਹਿ ਦੇਵਰ੍षੇ ਨ ਜਾਤੋ ऽਸ੍ਯਾਃ ਪਤਿਃ ਕਿਲ ਏਤਦ੍ਦੌਰ੍ਭਾਗ੍ਯਮਤੁਲਮ੍ ਅਸਂਖ੍ਯਂ ਗੁਰੁ ਦੁਃਸਹਮ੍
ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਪਤੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ; ਇਹ ਬੇਮਿਸਾਲ ਦੁੱਖ ਅਣਗਿਣਤ, ਭਾਰੀ ਤੇ ਸਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੈ।
ਚਰਾਚਰੇ ਭੂਤਸਰ੍ਗੇ ਯਦਦ੍ਯਾਪਿ ਚ ਨੋ ਮੁਨੇ ਨ ਸ ਜਾਤ ਇਤਿ ਬ੍ਰੂषੇ ਤੇਨ ਮੇ ਵ੍ਯਾਕੁਲਂ ਮਨਃ
ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣ ਵਿਚ ਵੀ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜੇ ਤੱਕ ਵੀ ਉਹ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੇਰਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮਨੁष੍ਯਦੇਵਜਾਤੀਨਾਂ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਨਿਵੇਦਕਮ੍ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਹਸ੍ਤਪਾਦਾਦੌ ਵਿਹਿਤੈਰ੍ਲਕ੍ਸ਼ਣੈਃ ਕਿਲ
ਇਨਸਾਨਾਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ, ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮਾੜੇ ਨਤੀਜੇ ਦੱਸਣ ਵਾਲਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹਥਾਂ ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਉੱਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲੀਆਂ ਲਕੜੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਸੇਯਮ੍ ਉਤ੍ਤਾਨਹਸ੍ਤੇਤਿ ਤ੍ਵਯੋਕ੍ਤਾ ਮੁਨਿਪੁਂਗਵ ਉਤ੍ਤਾਨਹਸ੍ਤਤਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਯਾਚਤਾਮੇਵ ਨਿਤ੍ਯਦਾ
ਇਸਨੂੰ 'ਉੱਠੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲੀ' ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ; ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੰਗਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਹੀ ਉੱਠੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲੀ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁਭੋਦਯਾਨਾਂ ਧਨ੍ਯਾਨਾਂ ਨ ਕਦਾਚਿਤ੍ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤਾਮ੍ ਸ੍ਵਛਾਯਯਾਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚਰਣੌ ਤ੍ਵਯੋਕ੍ਤੌ ਵ੍ਯਭਿਚਾਰਿਣੌ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਚੰਗੀ ਤੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਪੈਰ ਆਪਣੀ ਛਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸ਼੍ਰੇਯਸਾਂ ਹ੍ਯਾਸ਼ਾ ਮੁਨੇ ਨ ਪ੍ਰਤਿਭਾਤਿ ਨਃ ਸ਼ਰੀਰਲਕ੍ਸ਼ਣਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇ ਪृਥਕ੍ਫਲਨਿਵੇਦਿਨਃ
ਉਥੇ ਵੀ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਸਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਆਸ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦੀ; ਹੋਰ ਸਰੀਰਕ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਤੀਜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।
ਸੌਭਾਗ੍ਯਧਨਪੁਤ੍ਰਾਯੁਃ ਪਤਿਲਾਭਾਨੁਸ਼ਂਸਨਮ੍ ਤੈਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਵਿਹੀਨੇਯਂ ਤ੍ਵਮਾਤ੍ਥ ਮੁਨਿਪੁਂਗਵ
ਚੰਗੇ ਭਾਗ, ਧਨ, ਪੁੱਤਰ, ਉਮਰ ਤੇ ਪਤੀ ਮਿਲਣ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ—ਇਹ ਸਾਰੇ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਇਸ ਤੋਂ ਵੰਝੀ ਹੈ।
ਤ੍ਵਂ ਮੇ ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਜਾਨਾਸਿ ਸਤ੍ਯਵਾਗਸਿ ਚਾਪ੍ਯਤਃ ਮੁਹ੍ਯਾਮਿ ਮੁਨਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਹृਦਯਂ ਦੀਰ੍ਯਤੀਵ ਮੇ
ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਹਾਲਾਤ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹੋ; ਹੇ ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਹਾਂ ਤੇ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਟੁੱਟਿਆ ਜਾਪਦਾ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਰਤਃ ਸ਼ੈਲੋ ਮਹਾਦੁਃਖਵਿਚਾਰਣਾਤ੍ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੈਤਦਖਿਲਂ ਤਸ੍ਮਾਚ੍ ਛੈਲਰਾਜਮੁਖਾਮ੍ਬੁਜਾਤ੍ ਸ੍ਮਿਤਪੂਰ੍ਵਮੁਵਾਚੇਦਂ ਨਾਰਦੋ ਦੇਵਚੋਦਿਤਃ
ਇੰਝ ਆਖ ਕੇ, ਪਹਾੜ ਨੇ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਤੋਂ ਹੱਥ ਹਟਾ ਲਿਆ; ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਮੁਖ-ਕਮਲ ਤੋਂ ਇਹ ਸਭ ਸੁਣ ਕੇ, ਨਾਰਦ ਨੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਤੇ, ਹੌਲੀ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਕਿਹਾ।
ਹਰ੍षਸ੍ਥਾਨੇ ऽਪਿ ਮਹਤਿ ਤ੍ਵਯਾ ਦੁਃਖਂ ਨਿਰੂਪ੍ਯਤੇ ਅਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਵਾਕ੍ਯਾਰ੍ਥੇ ਮੋਹਂ ਯਾਸਿ ਮਹਾਗਿਰੇ
ਤੂੰ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੇ ਵੀ ਦੁੱਖ ਹੀ ਵੇਖਦਾ ਹੈਂ; ਤੇਰੇ ਬੋਲਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਭਟਕਣ ਵਿਚ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ।
ਇਮਾਂ ਸ਼ृਣੁ ਗਿਰਂ ਮਤ੍ਤੋ ਰਹਸ੍ਯਪਰਿਨਿष੍ਠਿਤਾਮ੍ ਸਮਾਹਿਤੋ ਮਹਾਸ਼ੈਲ ਮਯੋਕ੍ਤਸ੍ਯ ਵਿਚਾਰਣੇ
ਮੇਰੀ ਇਹ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਜੋ ਅੰਦਰੂਨੀ ਭੇਤ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਮੈਂ ਕਿਹਾ, ਉਸ ਦੀ ਸੋਚ ਵਿਚ ਮਨ ਲਾ।
ਨ ਜਾਤੋ ऽਸ੍ਯਾਃ ਪਤਿਰ੍ਦੇਵ੍ਯਾ ਯਨ੍ਮਯੋਕ੍ਤਂ ਹਿਮਾਚਲ ਨ ਸ ਜਾਤੋ ਮਹਾਦੇਵੋ ਭੂਤਭਵ੍ਯਭਵੋਦ੍ਭਵਃ ਸ਼ਰਣ੍ਯਃ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤਾ ਸ਼ਂਕਰਃ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਹੇ ਹਿਮਾਚਲ, ਜੋ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦੇਵੀ ਲਈ ਪਤੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਵੱਡਾ ਦੇਵਤਾ, ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ, ਮੌਜੂਦਾ ਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਹੈ, ਆਸਰਾ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੰਕਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭੂ—ਉਹ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣ੍ਵਿਨ੍ਦ੍ਰਮੁਨਯੋ ਜਨ੍ਮਮृਤ੍ਯੁਜਰਾਰ੍ਦਿਤਾਃ ਤਸ੍ਯੈਤੇ ਪਰਮੇਸ਼ਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵੇ ਕ੍ਰੀਡਨਕਾ ਗਿਰੇ
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਇੰਦਰ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਜਨਮ, ਮੌਤ ਤੇ ਬੁਢਾਪੇ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਉਸ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਖੇਡਣ ਵਾਲੇ ਖਿਲੌਣ ਹਨ, ਹੇ ਪਹਾੜ।
ਆਸ੍ਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਤਦਿਚ੍ਛਾਤਃ ਸਮ੍ਭੂਤੋ ਭੁਵਨਪ੍ਰਭੁਃ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਯੁਗੇ ਯੁਗੇ ਜਾਤੋ ਨਾਨਾਜਾਤਿਰ੍ਮਹਾਤਨੁਃ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਹੀ ਬਣਿਆ, ਜੋ ਸਭ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ; ਵਿਸ਼ਨੂ ਹਰ ਯੁੱਗ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸਰੀਰ ਮਹਾਨ ਹੈ।
ਮਨ੍ਯਸੇ ਮਾਯਯਾ ਜਾਤਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਚਾਪਿ ਯੁਗੇ ਯੁਗੇ ਆਤ੍ਮਨੋ ਨ ਵਿਨਾਸ਼ੋ ऽਸ੍ਤਿ ਸ੍ਥਾਵਰਾਨ੍ਤੇ ऽਪਿ ਭੂਧਰ
ਤੂੰ ਸੋਚਦਾ ਹੈਂ ਕਿ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹਰ ਯੁੱਗ ਵਿਚ ਮਾਇਆ ਰਾਹੀਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਆਤਮਾ ਦਾ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਭਾਵੇਂ ਸਥਿਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਅੰਤ ਵੀ ਆ ਜਾਵੇ, ਹੇ ਪਹਾੜ।
ਸਂਸਾਰੇ ਜਾਯਮਾਨਸ੍ਯ ਭ੍ਰਿਯਮਾਣਸ੍ਯ ਦੇਹਿਨਃ ਨਸ਼੍ਯਤੇ ਦੇਹ ਏਵਾਤ੍ਰ ਨਾਤ੍ਮਨੋ ਨਾਸ਼ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਤੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਭਾਰ ਢੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਹੀ ਨਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਆਤਮਾ ਦਾ ਨਾਸ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਸ੍ਥਾਵਰਾਨ੍ਤੋ ऽਯਂ ਸਂਸਾਰੋ ਯਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਃ ਸ ਜਨ੍ਮਮृਤ੍ਯੁਦੁਃਖਾਰ੍ਤੋ ਹ੍ਯ੍ ਅਵਸ਼ਃ ਪਰਿਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਹ ਜਗਤ ਦਾ ਚੱਕਰ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੱਥਰਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਨਮ, ਮੌਤ ਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਬੇਬਸ ਹੋ ਕੇ ਘੁੰਮਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਮਹਾਦੇਵੋ ऽਚਲਃ ਸ੍ਥਾਣੁਰ੍ ਨ ਜਾਤੋ ਜਨਕੋ ऽਜਰਃ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਪਤਿਃ ਸੋ ऽਸ੍ਯਾ ਜਗਨ੍ਨਾਥੋ ਨਿਰਾਮਯਃ
ਮਹਾਦੇਵ ਅਡੋਲ, ਅਟੱਲ, ਅਜਨਮਾ, ਸਭ ਦਾ ਮੂਲ ਤੇ ਬੁੱਢਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਉਹ ਹੀ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਸਭ ਦਾ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਰੋਗ-ਰਹਿਤ ਰਹੇਗਾ।
ਯਦੁਕ੍ਤਂ ਚ ਮਯਾ ਦੇਵੀ ਲਕ੍ਸ਼ਣੈਰ੍ਵਰ੍ਜਿਤਾ ਤਵ ਸ਼ृਣੁ ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਵਾਕ੍ਯਸ੍ਯ ਸਮ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵੇਨ ਵਿਚਾਰਣਮ੍
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜਿਹੜਾ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਹੁਣ ਉਸ ਗੱਲ ਦੀ ਸਹੀ ਸਮਝ ਵੀ ਸੁਣ।
ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਦੈਵਿਕੋ ਹ੍ਯਙ੍ਕਃ ਸ਼ਰੀਰਾਵਯਵਾਸ਼੍ਰਯਃ ਸਰ੍ਵਾਯੁਰ੍ਧਨਸੌਭਾਗ੍ਯਪਰਿਮਾਣਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਃ
ਦੇਵੀ ਦਾ ਲੱਛਣ, ਜੋ ਦੈਵੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਮਰ, ਧਨ ਤੇ ਭਾਗ ਦਾ ਪਤਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਨਨ੍ਤਸ੍ਯਾਪ੍ਰਮੇਯਸ੍ਯ ਸੌਭਾਗ੍ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਭੂਧਰ ਨੈਵਾਙ੍ਕੋ ਲਕ੍ਸ਼ਣਾਕਾਰਃ ਸ਼ਰੀਰੇ ਸਂਵਿਧੀਯਤੇ
ਹੇ ਪਹਾੜ, ਜਿਸ ਭਾਗ ਦਾ ਕੋਈ ਅੰਤ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਅਣਮਾਪ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਚਿੰਨ੍ਹ ਜਾਂ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ।
ਅਤੋ ऽਸ੍ਯਾ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਗਾਤ੍ਰੇ ਸ਼ੈਲ ਨਾਸ੍ਤਿ ਮਹਾਮਤੇ ਯਥਾਹਮੁਕ੍ਤਵਾਨਸ੍ਯਾ ਹ੍ਯ੍ ਉਤ੍ਤਾਨਕਰਤਾਂ ਸਦਾ
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਪਹਾੜ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹੱਥ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।