ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ਕਲੋ ਮੁਹੂਰ੍ਤਸ੍ਤੁ ਅਹਸ੍ਤੇ ਦਸ਼ ਪਞ੍ਚ ਚ ਹ੍ਰਾਸੋ ਵृਦ੍ਧਿਰਹਰ੍ਭਾਗੈਰ੍ ਦਿਵਸਾਨਾਂ ਯਥਾ ਤੁ ਵੈ
ਇੱਕ ਪਲ ਤੀਹ ਭਾਗਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦਸ ਤੇ ਪੰਜ ਹਨ; ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘਟ-ਵਾਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਹੈ।
ਸਂਧ੍ਯਾਮੁਹੂਰ੍ਤਮਾਤ੍ਰਾਯਾਂ ਹ੍ਰਾਸਵृਦ੍ਧੀ ਤੁ ਤੇ ऋਤੇ ਲੇਖਾਪ੍ਰਭृਤ੍ਯਥਾਦਿਤ੍ਯੇ ਤ੍ਰਿਮੁਹੂਰ੍ਤਾਗਤੇ ਤੁ ਵੈ
ਸਾਂਝ ਦੇ ਪਲ ਵਿੱਚ ਘਟ-ਵਾਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ; ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਤਿੰਨ ਪਲ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ—
ਪ੍ਰਾਤਃ ਸ੍ਮृਤਸ੍ਤਤਃ ਕਾਲੋ ਭਾਗਾਂਸ਼੍ਚਾਹੁਸ਼੍ਚ ਪਞ੍ਚ ਚ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪ੍ਰਾਤਰ੍ਗਤਾਤ੍ਕਾਲਾਨ੍ ਮੁਹੂਰ੍ਤਾਃ ਸਂਗਵਸ੍ ਤ੍ਰਯਃ
ਫਿਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਸਵੇਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੰਜ ਭਾਗ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਸਵੇਰ ਆਉਣ ਤੋਂ, ਤਿੰਨ ਪਲ 'ਸਵੇਰ ਦਾ ਸਮਾਂ' ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਸ੍ਤ੍ਰਿਮੁਹੂਰ੍ਤਸ੍ਤੁ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕਾਲਾਦਨਨ੍ਤਰਮ੍ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮਧ੍ਯਂਦਿਨਾਤ੍ਕਾਲਾਦ੍ ਅਪਰਾਹ੍ਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
ਮਧਿਆਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪਲ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਨ; ਮਧਿਆਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ 'ਅਪਰਾਹਨ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰਯ ਏਵ ਮੁਹੂਰ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਕਾਲ ਏष ਸ੍ਮृਤੋ ਬੁਧੈਃ ਅਪਰਾਹ੍ਣਵ੍ਯਤੀਤਾਚ੍ਚ ਕਾਲਃ ਸਾਯਂ ਸ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਸਿਆਣਿਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਮਾਂ ਤਿੰਨ ਮੁਹੂਰਤਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ 'ਸ਼ਾਮ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦਸ਼ ਪਞ੍ਚ ਮੁਹੂਰ੍ਤਾਹ੍ਨੋ ਮੁਹੂਰ੍ਤਾਸ੍ ਤ੍ਰਯ ਏਵ ਚ ਦਸ਼ਪਞ੍ਚਮੁਹੂਰ੍ਤਂ ਵੈ ਅਹਸ੍ਤੁ ਵਿषੁਵੇ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦਸ, ਪੰਜ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਮੁਹੂਰਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਵਿਸ਼ੁਵ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਦਿਨ ਪੰਦਰਾਂ ਮੁਹੂਰਤਾਂ ਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਰ੍ਧਤ੍ਯਤੋ ਹ੍ਰਸਤ੍ਯੇਵ ਅਯਨੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੋਤ੍ਤਰੇ ਅਹਸ੍ਤੁ ਗ੍ਰਸਤੇ ਰਾਤ੍ਰਿਂ ਰਾਤ੍ਰਿਸ੍ਤੁ ਗ੍ਰਸਤੇ ਅਹਃ
ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਦੱਖਣ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਦਿਨ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂ ਘਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਦਿਨ ਰਾਤ ਨੂੰ ਖਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਰਾਤ ਦਿਨ ਨੂੰ ਖਾ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਰਦ੍ਵਸਨ੍ਤਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯਂ ਵਿषੁਵਂ ਤੁ ਵਿਧੀਯਤੇ ਆਲੋਕਾਨ੍ਤਃ ਸ੍ਮृਤੋ ਲੋਕੋ ਲੋਕਾਚ੍ਚਾਲੋਕ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਸ਼ਰਦ ਤੇ ਵਸੰਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਸ਼ੁਵ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਖਤਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਅੰਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਨੇਰਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕਪਾਲਾਃ ਸ੍ਥਿਤਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਲੋਕਾਲੋਕਸ੍ਯ ਮਧ੍ਯਤਃ ਚਤ੍ਵਾਰਸ੍ਤੇ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਸ੍ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤ੍ਯਾਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਮ੍
ਉਥੇ, ਸੰਸਾਰ ਤੇ ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਖੜੇ ਹਨ; ਉਹ ਚਾਰ ਵੱਡੇ ਜੀਵ dissolution ਤੱਕ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸੁਧਾਮਾ ਚੈਵ ਵੈਰਾਜਃ ਕਰ੍ਦਮਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ ਹਿਰਣ੍ਯਰੋਮਾ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯਃ ਕੇਤੁਮਾਨ੍ਰਾਜਸਸ਼੍ਚ ਸਃ
ਸੁਧਾਮਾ, ਵੈਰਾਜਾ, ਕਰਦਮਾ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ, ਹਿਰਣਯਰੋਮਾ, ਪਰਜਨਿਆ, ਕੇਤੁਮਾਨ ਤੇ ਰਾਜਸਾ — ਇਹ ਹਨ।
ਨਿਰ੍ਦ੍ਵਂਦ੍ਵਾ ਨਿਰਭੀਮਾਨਾ ਨਿਸ੍ਤਨ੍ਦ੍ਰਾ ਨਿष੍ਪਰਿਗ੍ਰਹਾਃ ਲੋਕਪਾਲਾਃ ਸ੍ਥਿਤਾਸ੍ਤ੍ਵੇਤੇ ਲੋਕਾਲੋਕੇ ਚਤੁਰ੍ਦਿਸ਼ਮ੍
ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਸੰਸਾਰ ਤੇ ਹਨੇਰੇ ਦੀਆਂ ਚੌਂਕਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ, ਦੁਵਿਧਾ, ਅਹੰਕਾਰ, ਥਕਾਵਟ ਤੇ ਸੰਪਤੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ।
ਉਤ੍ਤਰਂ ਯਦਗਸ੍ਤ੍ਯਸ੍ਯ ਸ਼ृਙ੍ਗਂ ਦੇਵਰ੍षਿਸੇਵਿਤਮ੍ ਪਿਤृਯਾਨਃ ਸ੍ਮृਤਃ ਪਨ੍ਥਾ ਵੈਸ਼੍ਵਾਨਰਪਥਾਦ੍ਬਹਿਃ
ਅਗਸਤਿਆ ਦਾ ਉੱਤਰੀ ਚੋਟੀ, ਜੋ ਦੇਵ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ ਰਸਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਾਨਰ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾਸਤੇ ਪ੍ਰਜਾਕਾਮਾ ऋषਯੋ ਯੇ ऽਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਿਣਃ ਲੋਕਸ੍ਯ ਸਂਤਾਨਕਰਾਃ ਪਿਤृਯਾਨੇ ਪਥਿ ਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਉਥੇ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਵੱਸਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸੰਤਾਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਕੀਤਾ; ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਭੂਤਾਰਮ੍ਭਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਆਸ਼ਿषਸ਼੍ਚ ਵਿਸ਼ਾਂ ਪਤੇ ਪ੍ਰਾਰਭਨ੍ਤੇ ਲੋਕਕਾਮਾਸ੍ ਤੇषਾਂ ਪਨ੍ਥਾਃ ਸ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਜਿਹੜੇ ਸੰਸਾਰਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਸਤਾ ਦੱਖਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਚਲਿਤਂ ਤੇ ਪੁਨਰ੍ਧਰ੍ਮਂ ਸ੍ਥਾਪਯਨ੍ਤਿ ਯੁਗੇ ਯੁਗੇ ਸਂਤਪ੍ਤਤਪਸਾ ਚੈਵ ਮਰ੍ਯਾਦਾਭਿਃ ਸ਼੍ਰੁਤੇਨ ਚ
ਜਦੋਂ ਧਰਮ ਡੋਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇਜ਼ ਤਪ, ਨਿਯਮਾਂ ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ।
ਜਾਯਮਾਨਾਸ੍ਤੁ ਪੂਰ੍ਵੇ ਵੈ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਨਾਂ ਗृਹੇषੁ ਤੇ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਸ਼੍ਚੈਵ ਪੂਰ੍ਵੇषਾਂ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਨਿਧਨੇष੍ਵਿਹ
ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਿੱਛਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਪਿੱਛਲੇ ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਥੇ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ।
ਏਵਮਾਵਰ੍ਤਮਾਨਾਸ੍ਤੇ ਵਰ੍ਤਨ੍ਤ੍ਯਾਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਮ੍ ਅष੍ਟਾਸ਼ੀਤਿਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ऋषੀਣਾਂ ਗृਹਮੇਧਿਨਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਅਭੂਤ ਸੰਪਲਵ ਤੱਕ ਚਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ — ਚੌਰਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਗ੍ਰਹਸਥ ਰਿਸ਼ੀ।
ਸਵਿਤੁਰ੍ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਮਾਰ੍ਗਮ੍ ਆਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯਾਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਮ੍ ਕ੍ਰਿਯਾਵਤਾਂ ਪ੍ਰਸਂਖ੍ਯੈषਾ ਯੇ ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨਾਨਿ ਭੇਜਿਰੇ
ਸੂਰਜ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਪਕੜ ਕੇ, ਉਹ ਅਭੂਤ ਸੰਪਲਵ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਗਿਣਤੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਤੇ ਸਮਸ਼ਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ।
ਲੋਕਸਂਵ੍ਯਵਹਾਰਾਰ੍ਥਂ ਭੂਤਾਰਮ੍ਭਕृਤੇਨ ਚ ਇਚ੍ਛਾਦ੍ਵੇषਰਤਾਚ੍ਚੈਵ ਮੈਥੁਨੋਪਗਮਾਚ੍ਚ ਵੈ
ਸੰਸਾਰਕ ਕਾਰਜਾਂ ਲਈ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਲਈ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਵੈਰ ਦੀ ਲਗਨ ਨਾਲ, ਤੇ ਮਿਲਣ-ਜੁਲਣ ਰਾਹੀਂ—
ਤਥਾ ਕਾਮਕृਤੇਨੇਹ ਸੇਵਨਾਦ੍ਵਿषਯਸ੍ਯ ਚ ਇਤ੍ਯੇਤੈਃ ਕਾਰਣੈਃ ਸਿਦ੍ਧਾਃ ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨਾਨੀਹ ਭੇਜਿਰੇ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਕਰਮ, ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ, ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਇਥੇ ਸਮਸ਼ਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ।
ਪ੍ਰਜੌषਣਿਃ ਸਪ੍ਤਰ੍षਯੋ ਦ੍ਵਾਪਰੇष੍ਵਿਹ ਜਜ੍ਞਿਰੇ ਸਂਤਤਿਂ ਤੇ ਜੁਗੁਪ੍ਸਨ੍ਤੇ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮृਤ੍ਯੁਰ੍ਜਿਤਸ੍ਤੁ ਤੈਃ
ਦਵਾਪਰ ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਜਉਸ਼ਣੀ ਨਾਮ ਦੇ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀ ਇਥੇ ਜਨਮ ਲਏ; ਉਹ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਤੋਂ ਹਟ ਗਏ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਮੌਤ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਏ।
ਅष੍ਟਾਸ਼ੀਤਿਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਤੇषਾਮਪ੍ਯੂਰ੍ਧ੍ਵਰੇਤਸਾਮ੍ ਉਦਕ੍ਪਨ੍ਥਾ ਨ ਪਰ੍ਯਨ੍ਤਮ੍ ਆਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯਾਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤਮ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਸਨ, ਚੌਰਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਪਾਣੀ ਦਾ ਰਸਤਾ dissolution ਤੱਕ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਤੇ ਸਂਪ੍ਰਯੋਗਾਲ੍ਲੋਕਸ੍ਯ ਮਿਥੁਨਸ੍ਯ ਚ ਵਰ੍ਜਨਾਤ੍ ਈਰ੍ष੍ਯਾਦ੍ਵੇषਨਿਵृਤ੍ਤ੍ਯਾ ਚ ਭੂਤਾਰਮ੍ਭਵਿਵਰ੍ਜਨਾਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਪ ਕਰਕੇ, ਪਰ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਜੋੜਿਆਂ ਵਾਲੇ ਸਰੀਰਕ ਸੰਬੰਧ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿ ਕੇ, ਈਰਖਾ ਤੇ ਵੈਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਤੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਚਦੇ ਰਹੇ,
ਤਤੋ ऽਨ੍ਯਕਾਮਸਂਯੋਗਸ਼ਬ੍ਦਾਦੇਰ੍ ਦੋषਦਰ੍ਸ਼ਨਾਤ੍ ਇਤ੍ਯੇਤੈਃ ਕਾਰਣੈਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧੈਸ੍ ਤੇ ऽਮृਤਤ੍ਵਂ ਹਿ ਭੇਜਿਰੇ
ਫਿਰ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣ, ਆਵਾਜ਼ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਜੋ ਖਾਮੀਆਂ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਾਰਨ ਬਣੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ ਉਹ ਅਮਰਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਏ।
ਆਭੂਤਸਮ੍ਪ੍ਲਵਸ੍ਥਾਨਾਮ੍ ਅਮृਤਤ੍ਵਂ ਵਿਭਾਵ੍ਯਤੇ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਸ੍ਥਿਤਿਕਾਲੋ ਹਿ ਨ ਪੁਨਰ੍ਮਾਰਗਾਮਿਣਾਮ੍
ਜੋ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਹੋਣ ਤੱਕ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਮਰਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝੋ; ਕਿਉਂਕਿ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ ਜੋ ਮੌਤ ਦੇ ਰਾਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਭ੍ਰੂਣਹਤ੍ਯਾਸ਼੍ਵਮੇਧਾਦਿਪਾਪਪੁਣ੍ਯਨਿਭੈਃ ਪਰਮ੍ ਆਭੂਤਸਮ੍ਪ੍ਲਵਾਨ੍ਤੇ ਤੁ ਕ੍ਸ਼ੀਯਨ੍ਤੇ ਚੋਰ੍ਧ੍ਵਰੇਤਸਃ
ਭ੍ਰੂਣ ਹੱਤਿਆ ਜਾਂ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਵਰਗੇ ਪਾਪ ਜਾਂ ਪੁੰਨ ਦੇ ਫਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਰਧਵ ਰੇਤਾ ਹੈ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਮੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵੋਤ੍ਤਰਮृषਿਭ੍ਯਸ੍ਤੁ ਧ੍ਰੁਵੋ ਯਤ੍ਰਾਨੁਸਂਸ੍ਥਿਤਃ ਏਤਦ੍ਵਿष੍ਣੁਪਦਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਤृਤੀਯਂ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਭਾਸ੍ਵਰਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਧ੍ਰੁਵ ਅਟੱਲ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਤੀਜਾ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾਰ, ਦਿਵਿਆ ਲੋਕ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾ ਨ ਸ਼ੋਚਨ੍ਤਿ ਤਦ੍ਵਿष੍ਣੋਃ ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍ ਧਰ੍ਮੇ ਧ੍ਰੁਵਸ੍ਯ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਯੇ ਤੁ ਲੋਕਸ੍ਯ ਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਉਸ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਥਾਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਦੇ ਦੁਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਮ ਰਾਹੀਂ ਧ੍ਰੁਵ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਏਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕਥਾਂ ਦਿਵ੍ਯਾਮ੍ ਅਬ੍ਰੁਵਂਲ੍ਲੌਮਹਰ੍षਣਿਮ੍ ਸੂਰ੍ਯਾਚਨ੍ਦ੍ਰਮਸੋਸ਼੍ ਚਾਰਂ ਗ੍ਰਹਾਣਾਂ ਚੈਵ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਇਹ ਦਿਵਿਆ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਲੌਮਹਰਸ਼ਣ ਤੋਂ ਸੂਰਜ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਚਲਣ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਭ੍ਰਮਨ੍ਤਿ ਕਥਮੇਤਾਨਿ ਜ੍ਯੋਤੀਂषਿ ਰਵਿਮਣ੍ਡਲੇ ਅਵ੍ਯੂਹੇਨੈਵ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਤਥਾ ਚਾਸਂਕਰੇਣ ਵਾ
ਇਹ ਸਾਰੇ ਤਾਰੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਗੋਲ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਕਿਵੇਂ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਤੇ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਗੜਬੜ ਦੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ?