ਇਤ੍ਯੇਤੇ ਪਰ੍ਵਤਾਃ ਸਪ੍ਤ ਕੁਸ਼ਦ੍ਵੀਪੇ ਪ੍ਰਭਾषਿਤਾਃ ਤੇषਾਂ ਵਰ੍षਾਣਿ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਪ੍ਤੈਵ ਤੁ ਵਿਭਾਗਸ਼ਃ
ਇਹ ਸੱਤ ਪਹਾੜ ਕੁਸ਼ਦਵੀਪ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੱਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਕੁਮੁਦਸ੍ਯ ਸ੍ਮृਤਃ ਸ਼੍ਵੇਤ ਉਨ੍ਨਤਸ਼੍ਚੇਵ ਸ ਸ੍ਮृਤਃ ਉਨ੍ਨਤਸ੍ਯ ਤੁ ਵਿਜ੍ਞੇਯਂ ਵਰ੍षਂ ਲੋਹਿਤਸਂਜ੍ਞਕਮ੍
ਕੁਮੁਦਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਸ਼੍ਵੇਤਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਨਨਤਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਵੀ ਇਹੀ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਨਨਤਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਲੋਹਿਤਾ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵੇਣੁਮਣ੍ਡਲਕਂ ਚੈਵ ਤਥੈਵ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ ਬਲਾਹਕਸ੍ਯ ਜੀਮੂਤਃ ਸ੍ਵੈਰਥਾਕਾਰਮਿਤ੍ਯਪਿ
ਵੇਣੁਮੰਡਲਕਾ ਵੀ ਇਹੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਲਾਹਕਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਜੀਮੂਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਰੂਪਤਾ ਆਖੀ ਗਈ ਹੈ।
ਦ੍ਰੋਣਸ੍ਯ ਹਰਿਕਂ ਨਾਮ ਲਵਣਂ ਚ ਪੁਨਃ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ਕਙ੍ਕਸ੍ਯਾਪਿ ਕਕੁਨ੍ ਨਾਮ ਧृਤਿਮਚ੍ਚੈਵ ਤਤ੍ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਦ੍ਰੋਣਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਹਰਿਕਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਲਵਣਾ ਵੀ ਮੁੜ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੰਗਕਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਕਕੁਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਧ੍ਰਤਿਮਤ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਹਿषਂ ਮਹਿषਸ੍ਯਾਪਿ ਪੁਨਸ਼੍ਚਾਪਿ ਪ੍ਰਭਾਕਰਮ੍ ਕਕੁਦ੍ਮਿਨਸ੍ਤੁ ਤਦ੍ਵਰ੍षਂ ਕਪਿਲਂ ਨਾਮ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਮਹਿਸ਼ਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਮਹਿਸ਼ਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੁੜ ਪ੍ਰਭਾਕਰ ਵੀ। ਕਕੁਦਮਿਨ ਦਾ ਖੇਤਰ ਕਪਿਲਾ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਏਤਾਨ੍ਯਪਿ ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਾਨਿ ਸਪ੍ਤ ਸਪ੍ਤ ਪृਥਕ੍ਪृਥਕ੍ ਵਰ੍षਾਣਿ ਪਰ੍ਵਤਾਸ਼੍ਚੈਵ ਨਦੀਸ੍ਤੇषੁ ਨਿਬੋਧਤ
ਇਹ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਨ—ਸੱਤ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਸੱਤ ਪਹਾੜ, ਹਰ ਇੱਕ ਅਲੱਗ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨਦੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜਾਣੋ।
ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਨਦ੍ਯਃ ਸਪ੍ਤੈਵ ਪ੍ਰਤਿਵਰ੍षਂ ਹਿ ਤਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ ਦ੍ਵਿਨਾਮਵਤ੍ਯਸ੍ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਪੁਣ੍ਯਜਲਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ
ਉਥੇ ਵੀ, ਹਰ ਖੇਤਰ ਲਈ ਸੱਤ ਨਦੀਆਂ ਯਾਦ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਭ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਦੋ-ਦੋ ਨਾਮ ਹਨ ਅਤੇ ਸਭ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਵਜੋਂ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਧੂਤਪਾਪਾ ਨਦੀ ਨਾਮ ਯੋਨਿਸ਼੍ਚੈਵ ਪੁਨਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਸੀਤਾ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾ ਵਿਜ੍ਞੇਯਾ ਸਾ ਚੈਵ ਹਿ ਨਿਸ਼ਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਧੂਤਪਾਪਾ ਇੱਕ ਨਦੀ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ, ਅਤੇ ਯੋਨੀ ਮੁੜ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੀਤਾ ਦੂਜੀ ਨਦੀ ਜਾਣੋ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਵਿਤ੍ਰਾ ਤृਤੀਯਾ ਵਿਜ੍ਞੇਯਾ ਵਿਤृष੍ਣਾਪਿ ਚ ਯਾ ਪੁਨਃ ਚਤੁਰ੍ਥੀ ਹ੍ਲਾਦਿਨੀਤ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਚਨ੍ਦ੍ਰਭਾ ਇਤਿ ਚ ਸ੍ਮृਤਾ
ਪਵਿੱਤਰਾ ਤੀਜੀ ਨਦੀ ਜਾਣੋ, ਅਤੇ ਵਿਤ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਵੀ। ਚੌਥੀ ਨਦੀ ਹਲਾਦਿਨੀ ਆਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਚੰਦਰਭਾ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵਿਦ੍ਯੁਚ੍ਚ ਪਞ੍ਚਮੀ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਸ਼ੁਕ੍ਲਾ ਚੈਵ ਵਿਭਾਵ੍ਯਤੇ ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਾ षष੍ਠੀ ਤੁ ਵਿਜ੍ਞੇਯਾ ਪੁਨਸ਼੍ਚੈਵ ਵਿਭਾਵਰੀ
ਵਿਦਯੁਚਾ ਪੰਜਵੀਂ ਨਦੀ ਆਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ੁਕਲਾ ਵੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪੁੰਡਰਾ ਛੇਵੀਂ ਨਦੀ ਜਾਣੋ, ਅਤੇ ਵਿਭਾਵਰੀ ਵੀ।
ਮਹਤੀ ਸਪ੍ਤਮੀ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਪੁਨਸ਼੍ਚੈषਾ ਧृਤਿਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਅਨ੍ਯਾਸ੍ਤਾਭ੍ਯੋ ऽਪਿ ਸਂਜਾਤਾਃ ਸ਼ਤਸ਼ੋ ऽਥ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ
ਮਹਤੀ ਸੱਤਵੀਂ ਨਦੀ ਆਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਧ੍ਰਤੀ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਸੈਂਕੜੇ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹੋਰ ਨਦੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਭਿਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਤਾ ਨਦ੍ਯੋ ਯਤੋ ਵਰ੍षਤਿ ਵਾਸਵਃ ਇਤ੍ਯੇष ਸਂਨਿਵੇਸ਼ੋ ਵਃ ਕੁਸ਼ਦ੍ਵੀਪਸ੍ਯ ਵਰ੍ਣਿਤਃ
ਉਹ ਨਦੀਆਂ ਉਥੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਇੰਦਰ ਮੀਂਹ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁਸ਼ਦਵੀਪ ਦਾ ਵਿਵਸਥਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸ਼ਾਕਦ੍ਵੀਪੇਨ ਵਿਸ੍ਤਾਰਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸਨਾਤਨਃ ਕੁਸ਼ਦ੍ਵੀਪਃ ਸਮੁਦ੍ਰੇਣ ਘृਤਮਣ੍ਡੋਦਕੇਨ ਚ
ਸ਼ਾਕਦਵੀਪ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ, ਜੋ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ। ਕੁਸ਼ਦਵੀਪ ਨੂੰ ਘੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੇ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਤਃ ਸੁਮਹਾਨ੍ਦ੍ਵੀਪਸ਼੍ ਚਨ੍ਦ੍ਰਵਤ੍ਪਰਿਵੇष੍ਟਿਤਃ ਵਿਸ੍ਤਾਰਾਨ੍ਮਣ੍ਡਲਾਚ੍ਚੈਵ ਕ੍ਸ਼ੀਰੋਦਾਦ੍ਦ੍ਵਿਗੁਣੋ ਮਤਃ
ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ, ਵੱਡਾ ਦਵੀਪ ਚੰਦ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਚੌੜਾਈ ਅਤੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਦੂਧ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਦੋਹਾਂ ਵਾਰ ਵੱਡਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪਰਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਵੀਪਂ ਯਥਾ ਤਥਾ ਕੁਸ਼ਦ੍ਵੀਪਸ੍ਯ ਵਿਸ੍ਤਾਰਾਦ੍ ਦ੍ਵਿਗੁਣਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵਿਸ੍ਤਰਃ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਕ੍ਰੌਂਚ ਦਵੀਪ ਦੀ ਵਿਆਪਕਤਾ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਇਹ ਕੁਸ਼ ਦਵੀਪ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਵੱਡਾ ਹੈ।
ਘृਤੋਦਕਃ ਸਮੁਦ੍ਰੋ ਵੈ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਵੀਪੇਨ ਸਂਵृਤਃ ਚਕ੍ਰਨੇਮਿਪ੍ਰਮਾਣੇਨ ਵृਤੋ ਵृਤ੍ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਕ੍ਰੌਂਚ ਦਵੀਪ ਨੂੰ ਘੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲਾ ਸਮੁੰਦਰ ਚੱਕਰ ਦੀ ਗੇੜ ਵਾਂਗ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੇਰਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਦ੍ਵੀਪੇ ਨਗਾਃ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾ ਦੇਵਨੋ ਗਿਰਿਰੁਚ੍ਯਤੇ ਦੇਵਨਾਤ੍ਪਰਤਸ਼੍ਚਾਪਿ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ
ਉਸ ਦਵੀਪ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਹਾੜ ਹਨ; ਇੱਕ ਦਾ ਨਾਮ ਦੇਵਨਾ ਹੈ, ਤੇ ਦੇਵਨਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਗੋਵਿੰਦਾ ਪਹਾੜ ਹੈ।
ਗੋਵਿਨ੍ਦਾਤ੍ਪਰਤਸ਼੍ਚਾਪਿ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਥਮੋ ਗਿਰਿਃ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਾਤ੍ਪਰੇ ਪਾਵਨਕਃ ਪਾਵਨਾਦਨ੍ਧਕਾਰਕਃ
ਗੋਵਿੰਦਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਕ੍ਰੌਂਚ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜੋ ਪਹਿਲਾ ਹੈ; ਕ੍ਰੌਂਚ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਪਾਵਨਕਾ, ਤੇ ਪਾਵਨਕਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਅੰਧਕਾਰਕਾ ਪਹਾੜ ਹੈ।
ਅਨ੍ਧਕਾਰਾਤ੍ਪਰੇ ਚਾਪਿ ਦੇਵਾਵृਨ੍ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ ਦੇਵਾਵृਤਃ ਪਰੇਣਾਪਿ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕੋ ਮਹਾਨ੍ਗਿਰਿਃ
ਅੰਧਕਾਰਕਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਦੇਵਾਵ੍ਰਿਤ ਪਹਾੜ ਹੈ; ਤੇ ਦੇਵਾਵ੍ਰਿਤ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਪੁੰਡਰੀਕਾ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਹੈ।
ਏਤੇ ਰਤ੍ਨਮਯਾਃ ਸਪ੍ਤ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਵੀਪਸ੍ਯ ਪਰ੍ਵਤਾਃ ਪਰਸ੍ਪਰਸ੍ਯ ਦ੍ਵਿਗੁਣੋ ਵਿष੍ਕਮ੍ਭੋ ਵਰ੍षਪਰ੍ਵਤਃ
ਕ੍ਰੌਂਚ ਦਵੀਪ ਦੇ ਇਹ ਸੱਤ ਪਹਾੜ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਹਨ; ਹਰ ਵਰਸ਼ਾ ਪਹਾੜ ਪਿਛਲੇ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਚੌੜਾ ਹੈ।
ਵਰ੍षਾਣਿ ਤਸ੍ਯ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਨਾਮਤਸ੍ਤੁ ਨਿਬੋਧਤ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਸ੍ਯ ਕੁਸ਼ਲੋ ਦੇਸ਼ੋ ਵਾਮਨਸ੍ਯ ਮਨੋਨੁਗਃ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਸ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਸੁਣੋ: ਕ੍ਰੌਂਚ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਕੁਸ਼ਲ ਹੈ, ਤੇ ਵਾਮਨ ਦਾ ਮਨੋਨੁਗਾ ਹੈ।
ਮਨੋਨੁਗਾਤ੍ਪਰੇ ਚੋष੍ਣਾਸ੍ ਤृਤੀਯੋ ऽਪਿ ਸ ਉਚ੍ਯਤੇ ਉष੍ਣਾਤ੍ਪਰੇ ਪਾਵਨਕਃ ਪਾਵਨਾਦਨ੍ਧਕਾਰਕਃ
ਮਨੋਨੁਗਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਉਸ਼ਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਤੀਜਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ; ਉਸ਼ਣਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਪਾਵਨਕਾ, ਤੇ ਪਾਵਨਕਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਅੰਧਕਾਰਕਾ ਹੈ।
ਅਨ੍ਧਕਾਰਕਦੇਸ਼ਾਤ੍ਤੁ ਮੁਨਿਦੇਸ਼ਸ੍ਤਥਾ ਪਰਃ ਮੁਨਿਦੇਸ਼ਾਤ੍ਪਰੇ ਚਾਪਿ ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਤੇ ਦੁਨ੍ਦੁਭਿਸ੍ਵਨਃ
ਅੰਧਕਾਰਕਾ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਮੁਨੀਦੇਸ਼ਾ ਹੈ, ਤੇ ਮੁਨੀਦੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਦੁੰਦੁਭਿਸਵਨਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਿਦ੍ਧਚਾਰਣਸਂਕੀਰ੍ਣੋ ਗੌਰਪ੍ਰਾਯਃ ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਜਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਾਸ੍ਤਤ੍ਰੈਵ ਨਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਤਿਵਰ੍षਂ ਗਤਾਃ ਸ਼ੁਭਾਃ
ਉਥੇ ਲੋਕ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਗੋਰੇ, ਤੇ ਸਿੱਧ ਤੇ ਚਾਰਣਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਹੋਏ; ਉਥੇ ਹਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੁਣੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਸ਼ੁਭ ਹਨ।
ਗੌਰੀ ਕੁਮੁਦ੍ਵਤੀ ਚੈਵ ਸਂਧ੍ਯਾ ਰਾਤ੍ਰਿਰ੍ਮਨੋਜਵਾ ਖ੍ਯਾਤੀ ਚ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਾ ਚ ਗਙ੍ਗਾ ਸਪ੍ਤਵਿਧਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਗੌਰੀ, ਕੁਮੁਦਵਤੀ, ਸੰਧਿਆ, ਰਾਤ੍ਰਿ, ਮਨੋਜਵਾ, ਖਿਆਤੀ, ਪੁੰਡਰੀਕਾ ਤੇ ਗੰਗਾ — ਇਹ ਸੱਤ ਨਦੀਆਂ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਾਸਾਂ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਾ ਨਦ੍ਯਃ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਸਮੀਪਗਾਃ ਅਭਿਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਤਾ ਨਦ੍ਯੋ ਬਹੁਲਾਸ਼੍ਚ ਬਹੂਦਕਾਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹੋਰ ਨਦੀਆਂ ਕੰਢੇ ਤੇ ਨੇੜੇ ਵਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਇਹ ਨਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਹਨ ਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ।
ਤੇषਾਂ ਨਿਸਰ੍ਗੋ ਦੇਸ਼ਾਨਾਮ੍ ਆਨੁਪੂਰ੍ਵ੍ਯੇਣ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ਨ ਸ਼ਕ੍ਯੋ ਵਿਸ੍ਤਰਾਦ੍ਵਕ੍ਤੁਮ੍ ਅਪਿ ਵਰ੍षਸ਼ਤੈਰਪਿ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੌਂਕੜਿਆਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕਦੇ।
ਸਰ੍ਗੋ ਯਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਤੁ ਸਂਹਾਰੋ ਯਸ਼੍ਚ ਤੇषੁ ਵੈ ਅਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸ਼ਾਲ੍ਮਲਸ੍ਯ ਨਿਬੋਧਤ
ਉਥੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ ਨਾਸ — ਹੁਣ ਮੈਂ ਹੋਰ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਬਾਰੇ ਸੁਣੋ।
ਸ਼ਾਲ੍ਮਲੋ ਦ੍ਵਿਗੁਣੋ ਦ੍ਵੀਪਃ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਵੀਪਸ੍ਯ ਵਿਸ੍ਤਰਾਤ੍ ਪਰਿਵਾਰ੍ਯ ਸਮੁਦ੍ਰਂ ਤੁ ਦਧਿਮਣ੍ਡੋਦਕਂ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਦਵੀਪ ਕ੍ਰੌਂਚ ਦਵੀਪ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਤੇ ਦਹੀਂ ਤੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲਾ ਸਮੁੰਦਰ ਉਸ ਨੂੰ ਘੇਰਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਪੁਣ੍ਯਾ ਜਨਪਦਾਸ਼੍ ਚਿਰਾਚ੍ਚ ਮ੍ਰਿਯਤੇ ਜਨਃ ਕੁਤ ਏਵ ਤੁ ਦੁਰ੍ਭਿਕ੍ਸ਼ਂ ਕ੍ਸ਼ਮਾਤੇਜੋਯੁਤਾ ਹਿ ਤੇ
ਉਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਵਸਦੇ ਹਨ; ਲੋਕ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਮਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਥੇ ਕਦੇ ਭੁੱਖਮਰੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਧਰਤੀ ਤੇ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ।