ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੈਸ਼੍ਚ ਪੁਰਾ ਦੁਗ੍ਧਾ ਵਸੁਧਾ ਸਾਪ੍ਸਰੋਗਣੈਃ ਵਤ੍ਸਂ ਚੈਤ੍ਰਰਥਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਾਨ੍ਪਦ੍ਮਦਲੇ ਤਥਾ
ਗੰਧਰਵਾਂ ਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ, ਬੱਛੜਾ ਚਿਤਰਰਥ ਬਣਾਇਆ, ਤੇ ਸੁਗੰਧ ਲੋਟਸ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ 'ਤੇ ਮਿਲੀ।
ਦੋਗ੍ਧਾ ਵਰਰੁਚਿਰ੍ਨਾਮ ਨਾਟ੍ਯਵੇਦਸ੍ਯ ਪਾਰਗਃ ਗਿਰਿਭਿਰ੍ਵਸੁਧਾ ਦੁਗ੍ਧਾ ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ
ਵਰਰੁਚਿ, ਜੋ ਨਾਟਯਵੇਦ ਦਾ ਗਿਆਨੀ ਸੀ, ਦੁੱਧ ਕੱਢਣ ਵਾਲਾ ਬਣਿਆ। ਪਹਾੜਾਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੇ ਰਤਨ ਨਿਕਲੇ।
ਔषਧਾਨਿ ਚ ਦਿਵ੍ਯਾਨਿ ਦੋਗ੍ਧਾ ਮੇਰੁਰ੍ਮਹਾਚਲਃ ਵਤ੍ਸੋ ऽਭੂਦ੍ਧਿਮਵਾਂਸ੍ ਤਤ੍ਰ ਪਾਤ੍ਰਂ ਸ਼ੈਲਮਯਂ ਪੁਨਃ
ਮੇਰੂ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ, ਦਿਵਯ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਕੱਢਣ ਵਾਲਾ ਬਣਿਆ। ਉਥੇ ਹਿਮਵੰਤ ਬੱਛੜਾ ਸੀ, ਤੇ ਪਾਤਰ ਵੀ ਪਥਰ ਦਾ ਸੀ।
ਵृਕ੍ਸ਼ੈਸ਼੍ਚ ਵਸੁਧਾ ਦੁਗ੍ਧਾ ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਛਿਨ੍ਨਪ੍ਰਰੋਹਣਮ੍ ਪਾਲਾਸ਼ਪਾਤ੍ਰੇ ਦੋਗ੍ਧਾ ਤੁ ਸ਼ਾਲਃ ਪੁष੍ਪਲਤਾਕੁਲਃ
ਵਿਰਖਾਂ ਨੇ ਵੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਟਾਹਣਿਆਂ ਲਈ ਰਸ ਨਿਕਲਿਆ। ਪਾਲਾਸ਼ ਦੇ ਪਾਤਰ ਵਿਚ, ਦੁੱਧ ਕੱਢਣ ਵਾਲਾ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬੇਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਸ਼ਾਲਾ ਸੀ।
ਪ੍ਲਕ੍ਸ਼ੋ ऽਭਵਤ੍ਤਤੋ ਵਤ੍ਸਃ ਸਰ੍ਵਵृਕ੍ਸ਼ੋ ਧਨਾਧਿਪਃ ਏਵਮਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਵਸੁਧਾ ਤਦਾ ਦੁਗ੍ਧਾ ਯਥੇਪ੍ਸਿਤਮ੍
ਫਿਰ ਪਲਕਸ਼ ਬੱਛੜਾ ਬਣਿਆ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਵਿਰਖਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਦੁੱਧ ਕੱਢਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ।
ਆਯੁਰ੍ ਧਨਾਨਿ ਸੌਖ੍ਯਂ ਚ ਪृਥੌ ਰਾਜ੍ਯਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਤਿ ਨ ਦਰਿਦ੍ਰਸ੍ਤਦਾ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ ਨ ਰੋਗੀ ਨ ਚ ਪਾਪਕृਤ੍
ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਿਥੂ ਨੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ, ਤਦੋਂ ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਧਨ-ਦੌਲਤ ਤੇ ਸੁਖ-ਚੈਨ ਸੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਨਾ ਕੋਈ ਗਰੀਬ ਸੀ, ਨਾ ਕੋਈ ਬੀਮਾਰ, ਨਾ ਕੋਈ ਬੁਰਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ।
ਨੋਪਸਰ੍ਗਭਯਂ ਕਿਂਚਿਤ੍ ਪृਥੌ ਰਾਜਨਿ ਸ਼ਾਸਤਿ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਮੁਦਿਤਾ ਲੋਕਾ ਦੁਃਖਸ਼ੋਕਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਿਥੂ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਮੁਸੀਬਤ ਜਾਂ ਡਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ, ਦੁੱਖ ਤੇ ਗਮ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸਨ।
ਧਨੁष੍ਕੋਟ੍ਯਾ ਚ ਸ਼ੈਲੇਨ੍ਦ੍ਰਾਨ੍ ਉਤ੍ਸਾਰ੍ਯ ਸ ਮਹਾਬਲਃ ਭੁਵਸ੍ਤਲਂ ਸਮਂ ਚਕ੍ਰੇ ਲੋਕਾਨਾਂ ਹਿਤਕਾਮ੍ਯਯਾ
ਉਹ ਮਹਾਂਬਲੀ ਰਾਜਾ ਆਪਣੀ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸਮਤਲ ਕਰ ਦਿੰਦੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ।
ਨ ਪੁਰਗ੍ਰਾਮਦੁਰ੍ਗਾਣਿ ਨ ਚਾਯੁਧਧਰਾ ਨਰਾਃ ਕ੍ਸ਼ਯਾਤਿਸ਼ਯਦੁਃਖਂ ਚ ਨਾਰ੍ਥਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਚਾਦਰਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਨਾ ਤਾਂ ਕੋਈ ਸ਼ਹਿਰ, ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਕਿਲੇ ਸਨ, ਨਾ ਹੀ ਹਥਿਆਰ ਫੜਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ। ਨਾ ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੁਢਾਪੇ ਜਾਂ ਦੁੱਖ ਦਾ ਡਰ ਸੀ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਧਨ ਦੀ ਚਿੰਤਾ।
ਧਰ੍ਮੈਕਵਾਸਨਾ ਲੋਕਾਃ ਪृਥੌ ਰਾਜ੍ਯਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਤਿ ਕਥਿਤਾਨਿ ਚ ਪਾਤ੍ਰਾਣਿ ਯਤ੍ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਚ ਮਯਾ ਤਵ
ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਿਥੂ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਾਰੀ ਲਗਨ ਸਿਰਫ ਧਰਮ ਵਿਚ ਸੀ। ਜਿਹੜੇ ਭਾਂਡੇ ਤੇ ਦੁੱਧ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਨ।
ਯੇषਾਂ ਯਤ੍ਰ ਰੁਚਿਸ੍ਤਤ੍ਤਦ੍ ਦੇਯਂ ਤੇਭ੍ਯੋ ਵਿਜਾਨਤਾ ਯਜ੍ਞਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਮਯਾ ਤੁਭ੍ਯਂ ਨਿਵੇਦਿਤਮ੍
ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੋ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਸਮਝਦਾਰ ਨੇ ਉਹੀ ਦਿੱਤਾ। ਹਰ ਯਜਨ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਤਰਪਣ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਕੁਝ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਦੁਹਿਤृਤ੍ਵਂ ਗਤਾ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ ਪृਥੋਰ੍ਧਰ੍ਮਵਤੋ ਮਹੀ ਤਦਾਨੁਰਾਗਯੋਗਾਚ੍ਚ ਪृਥਿਵੀ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾ ਬੁਧੈਃ
ਜਦੋਂ ਧਰਮਵਾਨ ਪ੍ਰਿਥੂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਧੀ ਵਾਂਗ ਅਪਣਾਇਆ, ਤੇ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਪਿਆਰ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ 'ਪ੍ਰਿਥਵੀ' ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੀਤਾ।
ਆਦਿਤ੍ਯਵਂਸ਼ਮਖਿਲਂ ਵਦ ਸੂਤ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍ ਸੋਮਵਂਸ਼ਂ ਚ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞ ਯਥਾਵਦ੍ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਹੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਸੁਣਾਓ, ਤੇ ਚੰਦਰ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਵੀ। ਤੁਸੀਂ ਸੱਚਾਈ ਜਾਣਦੇ ਹੋ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।
ਵਿਵਸ੍ਵਾਨ੍ਕਸ਼੍ਯਪਾਤ੍ ਪੂਰ੍ਵਮ੍ ਅਦਿਤ੍ਯਾਮਭਵਤ੍ ਸੁਤਃ ਤਸ੍ਯ ਪਤ੍ਨੀਤ੍ਰਯਂ ਤਦ੍ਵਤ੍ ਸਂਜ੍ਞਾ ਰਾਜ੍ਞੀ ਪ੍ਰਭਾ ਤਥਾ
ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਵਸਵਾਨ ਕਸ਼੍ਯਪ ਤੇ ਅਦਿਤੀ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਪਤਨੀਆਂ ਸਨ: ਸੰਜਨਾ, ਰਾਣੀ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾ।
ਰੈਵਤਸ੍ਯ ਸੁਤਾ ਰਾਜ੍ਞੀ ਰੇਵਤਂ ਸੁषੁਵੇ ਸੁਤਮ੍ ਪ੍ਰਭਾ ਪ੍ਰਭਾਤਂ ਸੁषੁਵੇ ਤ੍ਵਾष੍ਟ੍ਰੀ ਸਂਜ੍ਞਾ ਤਥਾ ਮਨੁਮ੍
ਰੈਵਤ ਦੀ ਧੀ, ਜੋ ਰਾਣੀ ਸੀ, ਨੇ ਰੈਵਤ ਨਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਪ੍ਰਭਾ ਨੇ ਪ੍ਰਭਾਤ ਨੂੰ ਜਨਮਿਆ, ਤੇ ਟਵਸ਼ਟ੍ਰੀ ਸੰਜਨਾ ਨੇ ਮਨੂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
ਯਮਸ਼੍ਚ ਯਮੁਨਾ ਚੈਵ ਯਮਲੌ ਤੁ ਬਭੂਵਤੁਃ ਤਤਸ੍ਤੇਜੋਮਯਂ ਰੂਪਮ੍ ਅਸਹਨ੍ਤੀ ਵਿਵਸ੍ਵਤਃ
ਯਮ ਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੋਵੇਂ ਜੁੜਵੇਂ ਸਨ। ਉਹ ਵਿਵਸਵਾਨ ਦੇ ਤੇਜ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕੇ।
ਨਾਰੀਮੁਤ੍ਪਾਦਯਾਮਾਸ ਸ੍ਵਸ਼ਰੀਰਾਦਨਿਨ੍ਦਿਤਾਮ੍ ਤ੍ਵਾष੍ਟ੍ਰੀ ਸ੍ਵਰੂਪਰੂਪੇਣ ਨਾਮ੍ਨਾ ਛਾਯੇਤਿ ਭਾਮਿਨੀ
ਟਵਸ਼ਟ੍ਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਵਰਗੀ ਇਕ ਨਿਰਮਲ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਇਸਤਰੀ ਬਣਾਈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਛਾਇਆ ਰੱਖਿਆ।
ਪੁਰਤਃ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਂਜ੍ਞਾ ਤਾਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਭਾषਤ ਛਾਯੇ ਤਂ ਭਜ ਭਰ੍ਤਾਰਮ੍ ਅਸ੍ਮਦੀਯਂ ਵਰਾਨਨੇ
ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੰਜਨਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ, ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ, ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੀ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇਂ।'
ਅਪਤ੍ਯਾਨਿ ਮਦੀਯਾਨਿ ਮਾਤृਸ੍ਨੇਹੇਨ ਪਾਲਯ ਤਥੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਸਾ ਦੇਵਮ੍ ਅਗਮਤ੍ ਕ੍ਵਾਪਿ ਸੁਵ੍ਰਤਾ
'ਮੇਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਵਾਂਗ ਪਾਲਣਾ ਕਰੀਂ,' ਇਹ ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਧਰਮਵਤੀ ਇਸਤਰੀ ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਕੋਲ ਚਲੀ ਗਈ।
ਕਾਮਯਾਮਾਸ ਦੇਵੋ ऽਪਿ ਸਂਜ੍ਞੇਯਮਿਤਿ ਚਾਦਰਾਤ੍ ਜਨਯਾਮਾਸ ਤਸ੍ਯਾਂ ਤੁ ਪੁਤ੍ਰਂ ਚ ਮਨੁਰੂਪਿਣਮ੍
ਦੇਵਤੇ ਨੇ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਸੰਜਨਾ ਸਮਝ ਕੇ ਪਿਆਰ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਉਸ ਵਿਚੋਂ ਮਨੂ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ।
ਸਵਰ੍ਣਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਸਾਵਰ੍ਣਿਰ੍ ਮਨੋਰ੍ਵੈਵਸ੍ਵਤਸ੍ਯ ਚ ਤਤਃ ਸ਼ਨਿਂ ਚ ਤਪਤੀਂ ਵਿष੍ਟਿਂ ਚੈਵ ਕ੍ਰਮੇਣ ਤੁ
ਉਸ ਦੀ ਰੰਗਤ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ, ਉਸਦਾ ਨਾਂ ਸਾਵਰਣੀ ਪਿਆ, ਜੋ ਮਨੂ ਵੈਵਸਵਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸ਼ਨੀ, ਤਪਤੀ ਤੇ ਵਿਟੀ ਵੀ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।
ਛਾਯਾਯਾਂ ਜਨਯਾਮਾਸ ਸਂਜ੍ਞੇਯਮਿਤਿ ਭਾਸ੍ਕਰਃ ਛਾਯਾ ਸ੍ਵਪੁਤ੍ਰੇ ऽਭ੍ਯਧਿਕਂ ਸ੍ਨੇਹਂ ਚਕ੍ਰੇ ਮਨੌ ਤਥਾ
ਭਾਸਕਰ ਨੇ ਛਾਇਆ ਵਿਚ ਸੰਜਨਾ ਸਮਝ ਕੇ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ। ਛਾਇਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਮਨੂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਪਿਆਰ ਕੀਤਾ।
ਪੂਰ੍ਵੋ ਮਨੁਸ੍ਤੁ ਚਕ੍ਸ਼ਾਮ ਨ ਯਮਃ ਕ੍ਰੋਧਮੂਰ੍ਛਿਤਃ ਸਂਤਰ੍ਜਯਾਮਾਸ ਤਦਾ ਪਾਦਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍
ਮਨੂ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਨਾ ਵੇਖਿਆ, ਪਰ ਯਮ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਸੱਜਾ ਪੈਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਡਰਾਇਆ।
ਸ਼ਸ਼ਾਪ ਚ ਯਮਂ ਛਾਯਾ ਸਕ੍ਸ਼ਤਃ ਕृਮਿਸਂਯੁਤਃ ਪਾਦੋ ऽਯਮੇਕੋ ਭਵਿਤਾ ਪੂਯਸ਼ੋਣਿਤਵਿਸ੍ਰਵਃ
ਛਾਇਆ ਨੇ ਯਮ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, 'ਤੇਰਾ ਇਹ ਇਕ ਪੈਰ ਜਖਮੀ ਹੋ ਕੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਹੇਗਾ, ਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪੀਉ ਤੇ ਖੂਨ ਵਗੇਗਾ।'
ਨਿਵੇਦਯਾਮਾਸ ਪਿਤੁਰ੍ ਯਮਃ ਸ਼ਾਪਾਦਮਰ੍षਿਤਃ ਨਿष੍ਕਾਰਣਮਹਂ ਸ਼ਪ੍ਤੋ ਮਾਤ੍ਰਾ ਦੇਵ ਸਕੋਪਯਾ
ਯਮ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਂ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਵਜ੍ਹਾ ਦੇ ਮਾਂ ਵਲੋਂ ਸ਼ਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਦੇਵਤਾ ਜੀ, ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਸੀ।"
ਬਾਲਭਾਵਾਨ੍ਮਯਾ ਕਿਂਚਿਦ੍ ਉਦ੍ਯਤਸ਼੍ ਚਰਣਃ ਸਕृਤ੍ ਮਨੁਨਾ ਵਾਰ੍ਯਮਾਣਾਪਿ ਮਮ ਸ਼ਾਪਮ੍ ਅਦਾਦ੍ ਵਿਭੋ
ਬਚਪਨ ਦੀ ਮੂਰਖਤਾ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਪੈਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ; ਮਨੂ ਨੇ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਹ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਪ੍ਰਭੂ ਜੀ।
ਪ੍ਰਾਯੋ ਨ ਮਾਤਾ ਸਾਸ੍ਮਾਕਂ ਸ਼ਾਪੇਨਾਹਂ ਯਤੋ ਹਤਃ ਦੇਵੋ ऽਪ੍ਯਾਹ ਯਮਂ ਭੂਯਃ ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਮਹਾਮਤੇ
ਉਹ ਔਰਤ ਸਾਡੀ ਮਾਂ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਮੈਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ; ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਯਮ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ, ਮਹਾਨ ਬੁਧੀ ਵਾਲੇ?"
ਮੌਰ੍ਖ੍ਯਾਤ੍ਕਸ੍ਯ ਨ ਦੁਃਖਂ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਅਥਵਾ ਕਰ੍ਮਸਂਤਤਿਃ ਅਨਿਵਾਰ੍ਯਾ ਭਵਸ੍ਯਾਪਿ ਕਾ ਕਥਾਨ੍ਯੇषੁ ਜਨ੍ਤੁषੁ
ਮੂਰਖਤਾ ਕਰਕੇ ਕੌਣ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਭੋਗਦਾ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਤੋਂ? ਜੇ ਜੀਵਨ ਹੀ ਟਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀ ਕਰੀਏ?
ਕृਕਵਾਕੁਰ੍ਮਯਾ ਦਤ੍ਤੋ ਯਃ ਕृਮੀਨ੍ਭਕ੍ਸ਼ਯਿष੍ਯਤਿ ਕ੍ਲੇਦਂ ਚ ਰੁਧਿਰਂ ਚੈਵ ਵਤ੍ਸਾਯਮ੍ ਅਪਨੇष੍ਯਤਿ
ਮੁਰਗਾ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ; ਉਹ ਨਮੀ ਤੇ ਲਹੂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰੇਗਾ, ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਖਾ ਲਵੇਗਾ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਪਸ੍ਤੇਪੇ ਯਮਸ੍ਤੀਵ੍ਰਂ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ ਗੋਕਰ੍ਣਤੀਰ੍ਥੇ ਵੈਰਾਗ੍ਯਾਤ੍ ਫਲਪਤ੍ਤ੍ਰਾਨਿਲਾਸ਼ਨਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਯਮ ਨੇ ਗੋਕਰਨ ਦੇ ਤੀਰਥ ਤੇ ਵੱਡੀ ਤਪस्या ਕੀਤੀ, ਪੱਤਿਆਂ ਤੇ ਹਵਾ ਖਾ ਕੇ, ਵੈਰਾਗ ਨਾਲ।