ਪਾਤਾਲਾਦੁਤ੍ਪਤਿष੍ਣੋਰ੍ ਮਕਰਵਸਤਯੋ ਯਸ੍ਯ ਪੁਚ੍ਛਾਭਿਘਾਤਾਦ੍ ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਖਣ੍ਡਵ੍ਯਤਿਕਰਵਿਹਿਤਵ੍ਯਤ੍ਯਯੇਨਾਪਤਨ੍ਤਿ ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਵਤਾਰੇ ਸਕਲਵਸੁਮਤੀਮਣ੍ਡਲਂ ਵ੍ਯਸ਼੍ਨੁਵਾਨਾਸ੍ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਯੋਦੀਰਿਤਾਨਾਂ ਧ੍ਵਨਿਰ੍ ਅਪਹਰਤਾਦ੍ ਅਸ਼੍ਰਿਯਂ ਵਃ ਸ਼੍ਰੁਤੀਨਾਮ੍
ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂੰਛ ਪਾਤਾਲ ਤੋਂ ਉੱਠ ਕੇ ਮਕਰਾਂ ਦੇ ਵਾਸ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਨੂੰ ਝਟਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਉਲਟ-ਪੁਲਟ ਹੋ ਕੇ ਉਪਰ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂ ਮਤਸਯ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ—ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲੇ ਹੋਏ ਬਚਨਾਂ ਦੀ ਧੁਨੀ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਨਾਂ ਦੀ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰੇ।
ਨਾਰਾਯਣਂ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਨਰਂ ਚੈਵ ਨਰੋਤ੍ਤਮਮ੍ ਦੇਵੀਂ ਸਰਸ੍ਵਤੀਂ ਚੈਵ ਤਤੋ ਜਯਮ੍ ਉਦੀਰਯੇਤ੍
ਨਾਰਾਇਣ, ਉੱਤਮ ਨਰ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਜਿੱਤ ਦੀ ਵਾਚਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਜੋ ऽਪਿ ਯਃ ਕ੍ਰਿਯਾਯੋਗਾਨ੍ ਨਾਰਾਯਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ ਤ੍ਰਿਗੁਣਾਯ ਤ੍ਰਿਵੇਦਾਯ ਨਮਸ੍ ਤਸ੍ਮੈ ਸ੍ਵਯਮ੍ਭੁਵੇ
ਜੋ ਅਜਨਮਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਨਾਰਾਇਣ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਧਾਰਕ ਹੈ—ਉਸ ਆਪ-ਜੰਮੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਸੂਤਮੇਕਾਗ੍ਰਮਾਸੀਨਂ ਨੈਮਿषਾਰਣ੍ਯਵਾਸਿਨਃ ਮੁਨਯੋ ਦੀਰ੍ਘਸਤ੍ਤ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛੁਰ੍ ਦੀਰ੍ਘਸਂਹਿਤਾਮ੍
ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਯ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ, ਲੰਬੇ ਯਜਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਇਕਾਗ੍ਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਬੈਠੇ ਸੂਤ ਜੀ ਨੂੰ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾਸੁ ਪੁਰਾਣੀषੁ ਧਰ੍ਮ੍ਯਾਸੁ ਲਲਿਤਾਸੁ ਚ ਕਥਾਸੁ ਸ਼ੌਨਕਾਦ੍ਯਾਸ੍ ਤੁ ਅਭਿਨਨ੍ਦ੍ਯ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ
ਜਦੋਂ ਪੁਰਾਣਕ, ਧਰਮਕ ਅਤੇ ਸੁਹਣੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਤਾਂ ਸ਼ੌਨਕ ਆਦਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਖੁਸ਼ੀ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕੀਤੀ।
ਕਥਿਤਾਨਿ ਪੁਰਾਣਾਨਿ ਯਾਨ੍ਯਸ੍ਮਾਕਂ ਤ੍ਵਯਾਨਘ ਤਾਨ੍ਯੇਵਾਮृਤਕਲ੍ਪਾਨਿ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮ੍ ਇਚ੍ਛਾਮਹੇ ਪੁਨਃ
ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਜੋ ਪੁਰਾਣਕ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਾਈਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਾਂਗ ਹਨ; ਅਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ।
ਕਥਂ ਸਸਰ੍ਜ ਭਗਵਂਲ੍ ਲੋਕਨਾਥਸ਼੍ਚਰਾਚਰਮ੍ ਕਸ੍ਮਾਚ੍ਚ ਭਗਵਾਨ੍ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ ਮਤ੍ਸ੍ਯਰੂਪਤ੍ਵਮ੍ ਆਸ਼੍ਰਿਤਃ
ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਹੈ, ਨੇ ਚਲਦੇ-ਫਿਰਦੇ ਅਤੇ ਅਡੋਲ ਜੀਵ ਕਿਵੇਂ ਰਚੇ? ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਮਤਸਯ ਰੂਪ ਕਿਹੜੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ?
ਭੈਰਵਤ੍ਵਂ ਭਵਸ੍ਯਾਪਿ ਪੁਰਾਰਿਤ੍ਵਂ ਚ ਕੇਨ ਹਿ ਕਸ੍ਯ ਹੇਤੋਃ ਕਪਾਲਿਤ੍ਵਂ ਜਗਾਮ ਵृषਭਧ੍ਵਜਃ
ਭਵ ਨੇ ਕਿਹੜੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਭੈਰਵ ਰੂਪ ਅਤੇ ਪੁਰਾਂ ਦਾ ਵੈਰੀ ਬਣਿਆ? ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧਵਜ ਨੇ ਕਿਹੜੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਕਪਾਲ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ?
ਸਰ੍ਵਮ੍ ਏਤਤ੍ ਸਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਸੂਤ ਵਿਸ੍ਤਰਸ਼ਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ ਤ੍ਵਦ੍ਵਾਕ੍ਯੇਨਾਮृਤਸ੍ਯੇਵ ਨ ਤृਪ੍ਤਿਰਿਹ ਜਾਯਤੇ
ਹੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਅਤੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੱਸੋ; ਜਿਵੇਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਤਿਵੇਂ ਤੁਹਾਡੇ ਬਚਨਾਂ ਦੀ ਸੁਣਨ ਵਿਚ ਵੀ ਰੁਚੀ ਘਟਦੀ ਨਹੀਂ।
ਪੁਣ੍ਯਂ ਪਵਿਤ੍ਰਮ੍ ਆਯੁष੍ਯਮ੍ ਇਦਾਨੀਂ ਸ਼ृਣੁਤ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਮਾਤ੍ਸ੍ਯਂ ਪੁਰਾਣਮਖਿਲਂ ਯਜ੍ਜਗਾਦ ਗਦਾਧਰਃ
ਹੁਣ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰ ਜੰਮੇ ਹੋਏ, ਪਵਿੱਤਰ, ਪਵਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਆਯੁਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣੋ, ਜੋ ਗਦਾਧਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ।
ਪੁਰਾ ਰਾਜਾ ਮਨੁਰ੍ ਨਾਮ ਚੀਰ੍ਣਵਾਨ੍ ਵਿਪੁਲਂ ਤਪਃ ਪੁਤ੍ਰੇ ਰਾਜ੍ਯਂ ਸਮਾਰੋਪ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਮਾਵਾਨ੍ ਰਵਿਨਨ੍ਦਨਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਮਨੁ ਨਾਮਕ ਰਾਜਾ ਨੇ ਵੱਡਾ ਤਪ ਕੀਤਾ, ਪਤ੍ਰ ਨੂੰ ਰਾਜ ਸੌਂਪ ਕੇ, ਰਵਿ ਵੰਸ਼ੀ ਹੋ ਕੇ ਧੀਰਜ ਧਾਰਨ ਕੀਤੀ।
ਮਲਯਸ੍ਯੈਕਦੇਸ਼ੇ ਤੁ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਗੁਣਸਂਯੁਤਃ ਸਮਦੁਃਖਸੁਖੋ ਵੀਰਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਾਨ੍ ਯੋਗਮ੍ ਉਤ੍ਤਮਮ੍
ਮਲਯ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਇਕ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਸੁਖ-ਦੁਖ ਵਿਚ ਸਮ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਵਿਰ ਨੇ ਉੱਚਾ ਯੋਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਬਭੂਵ ਵਰਦਸ਼੍ ਚਾਸ੍ਯ ਵਰ੍षਾਯੁਤਸ਼ਤੇ ਗਤੇ ਵਰਂ ਵृਣੀष੍ਵ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਪ੍ਰੀਤਃ ਸ ਕਮਲਾਸਨਃ
ਦਸ ਲੱਖ ਸਾਲ ਬੀਤ ਜਾਣ ਤੇ, ਕਮਲ-ਆਸਨ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, 'ਇੱਛਾ ਮੰਗੋ' ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਰਦਾਨ ਦਿੱਤਾ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਸ ਪਿਤਾਮਹਮ੍ ਏਕਮ੍ ਏਵਾਹਮ੍ ਇਚ੍ਛਾਮਿ ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਵਰਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਪਿਤਾਮਹ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਇਕ ਹੀ ਵਧੀਆ ਵਰਦਾਨ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।'
ਭੂਤਗ੍ਰਾਮਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਸ੍ਥਾਵਰਸ੍ਯ ਚਰਸ੍ਯ ਚ ਭਵੇਯਂ ਰਕ੍ਸ਼ਣਾਯਾਲਂ ਪ੍ਰਲਯੇ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤੇ
ਪ੍ਰਲੈ ਆਉਣ ਤੇ, ਮੈਂ ਸਥਾਵਰ ਅਤੇ ਚਲਦੇ-ਫਿਰਦੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਲਈ ਯੋਗ ਹੋਵਾਂ।
ਏਵਮਸ੍ਤ੍ਵਿਤਿ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਤਤ੍ਰੈਵਾਨ੍ਤਰਧੀਯਤ ਪੁष੍ਪਵृष੍ਟਿਃ ਸੁਮਹਤੀ ਖਾਤ੍ਪਪਾਤ ਸੁਰਾਰ੍ਪਿਤਾ
ਵਿਸ਼ਵ-ਆਤਮਾ ਨੇ 'ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਹੋਵੇ' ਕਹਿ ਕੇ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਲੁਕ ਗਿਆ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਚੜ੍ਹਾਈ ਗਈ ਵੱਡੀ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਡਿੱਗੀ।
ਕਦਾਚਿਦਾਸ਼੍ਰਮੇ ਤਸ੍ਯ ਕੁਰ੍ਵਤਃ ਪਿਤृਤਰ੍ਪਣਮ੍ ਪਪਾਤ ਪਾਣ੍ਯੋਰ੍ ਉਪਰਿ ਸ਼ਫਰੀ ਜਲਸਂਯੁਤਾ
ਇੱਕ ਵਾਰ, ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਤਰਪਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਉੱਤੇ ਪਾਣੀ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਮੱਛੀ ਡਿੱਗ ਪਈ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਚ੍ਛਫਰੀਰੂਪਂ ਸ ਦਯਾਲੁਰ੍ਮਹੀਪਤਿਃ ਰਕ੍ਸ਼ਣਾਯਾਕਰੋਦ੍ਯਤ੍ਨਂ ਸ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕਰਕੋਦਰੇ
ਉਹ ਮੱਛੀ ਦਾ ਰੂਪ ਵੇਖ ਕੇ, ਦਇਆਲੂ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜਤਨ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਦੀ ਖੋਹ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਲਿਆ।
ਅਹੋਰਾਤ੍ਰੇਣ ਚੈਕੇਨ षੋਡਸ਼ਾਙ੍ਗੁਲਵਿਸ੍ਤृਤਃ ਸੋ ऽਭਵਨ੍ਮਤ੍ਸ੍ਯਰੂਪੇਣ ਪਾਹਿ ਪਾਹੀਤਿ ਚਾਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਇੱਕ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਹ ਮੱਛੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਅੰਗੁਲ ਚੌੜਾ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਖਿਆ, 'ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ!'
ਸ ਤਮਾਦਾਯ ਮਣਿਕੇ ਪ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਿਪਜ੍ਜਲਚਾਰਿਣਮ੍ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਚੈਕਰਾਤ੍ਰੇਣ ਹਸ੍ਤਤ੍ਰਯਮ੍ ਅਵਰ੍ਧਤ
ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਛੋਟੀ ਮਣੀ ਵਾਲੇ ਘੜੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ; ਉੱਥੇ ਵੀ ਇੱਕ ਰਾਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਤਿੰਨ ਹੱਥ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਹਾਰ੍ਤਨਾਦੇਨ ਸਹਸ੍ਰਕਿਰਣਾਤ੍ਮਜਮ੍ ਸ ਮਤ੍ਸ੍ਯਃ ਪਾਹਿ ਪਾਹੀਤਿ ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਸ਼ਰਣਂ ਗਤਃ
ਫਿਰ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਮੱਛੀ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਿਰਣਾਂ ਵਾਲੇ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ! ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਨ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ।'
ਤਤਃ ਸ ਕੂਪੇ ਤਂ ਮਤ੍ਸ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਹਿਣੋਦ੍ ਰਵਿਨਨ੍ਦਨਃ ਯਦਾ ਨ ਮਾਤਿ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਕੂਪੇ ਮਤ੍ਸ੍ਯਃ ਸਰੋਵਰੇ
ਫਿਰ ਸੂਰਜ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਨੇ ਉਸ ਮੱਛੀ ਨੂੰ ਕੂਏ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ; ਪਰ ਜਦ ਉਹ ਉੱਥੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਮੱਛੀ ਨੂੰ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ।
ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤੋ ऽਸੌ ਪृਥੁਤਾਮਾਗਾਤ੍ ਪੁਨਰ੍ ਯੋਜਨਸਂਮਿਤਾਮ੍ ਤਤ੍ਰਾਪ੍ਯਾਹ ਪੁਨਰ੍ ਦੀਨਃ ਪਾਹਿ ਪਾਹਿ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ
ਉੱਥੇ ਪਾਇਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਵੱਡਾ ਹੋ ਕੇ ਇੱਕ ਯੋਜਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਗਿਆ; ਫਿਰ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਖਿਆ, 'ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ!'
ਤਤਃ ਸ ਮਨੁਨਾ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤੋ ਗਙ੍ਗਾਯਾਮਪ੍ਯਵਰ੍ਧਤ ਯਦਾ ਤਦਾ ਸਮੁਦ੍ਰੇ ਤਂ ਪ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਿਪਨ੍ਮੇਦਿਨੀਪਤਿਃ
ਫਿਰ ਮਨੂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ, ਉੱਥੇ ਵੀ ਉਹ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਜਦ ਇਹ ਹੋਇਆ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ।
ਯਦਾ ਸਮੁਦ੍ਰਮਖਿਲਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਯਾਸੌ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਃ ਤਦਾ ਪ੍ਰਾਹ ਮਨੁਰ੍ਭੀਤਃ ਕੋ ऽਪਿ ਤ੍ਵਮਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਜਦ ਉਹ ਪੂਰੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਭਰ ਕੇ ਉੱਥੇ ਆ ਗਿਆ, ਮਨੂ ਡਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਖਿਆ, 'ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ, ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ?'
ਅਥਵਾ ਵਾਸੁਦੇਵਸ੍ਤ੍ਵਮ੍ ਅਨ੍ਯ ਈਦृਕ੍ਕਥਂ ਭਵੇਤ੍ ਯੋਜਨਾਯੁਤਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਾ ਕਸ੍ਯ ਤੁਲ੍ਯਂ ਭਵੇਦ੍ਵਪੁਃ
ਜਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੁਸੀਂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਹੋ; ਹੋਰ ਕੌਣ ਇੰਝ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਕਿਸ ਦਾ ਰੂਪ ਵੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਜ੍ਞਾਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮਤ੍ਸ੍ਯਰੂਪੇਣ ਮਾਂ ਖੇਦਯਸਿ ਕੇਸ਼ਵ ਹृषੀਕੇਸ਼ ਜਗਨ੍ਨਾਥ ਜਗਦ੍ਧਾਮ ਨਮੋ ऽਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੱਛੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣ ਲਿਆ ਹੈ, ਕੇਸ਼ਵ; ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ। ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼, ਜਗਤ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਃ ਸ ਭਗਵਾਨ੍ ਮਤ੍ਸ੍ਯਰੂਪੀ ਜਨਾਰ੍ਦਨਃ ਸਾਧੁ ਸਾਧ੍ਵਿਤਿ ਚੋਵਾਚ ਸਮ੍ਯਗ੍ਜ੍ਞਾਤਸ੍ ਤ੍ਵਯਾਨਘ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਮੱਛੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਸ਼ਾਬਾਸ਼, ਸ਼ਾਬਾਸ਼! ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਛਾਣ ਲਿਆ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨੁੱਖ।'
ਅਚਿਰੇਣੈਵ ਕਾਲੇਨ ਮੇਦਿਨੀ ਮੇਦਿਨੀਪਤੇ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਜਲੇ ਮਗ੍ਨਾ ਸਸ਼ੈਲਵਨਕਾਨਨਾ
ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜ, ਧਰਤੀ ਆਪਣੇ ਪਹਾੜਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਗਾਂ ਸਮੇਤ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਜਾਵੇਗੀ।
ਨੌਰ੍ ਇਯਂ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਨਾਂ ਨਿਕਾਯੇਨ ਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤਾ ਮਹਾਜੀਵਨਿਕਾਯਸ੍ਯ ਰਕ੍ਸ਼ਣਾਰ੍ਥਂ ਮਹੀਪਤੇ
ਇਹ ਨੌਕਾ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਾਈ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸਮੂਹ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ।