ਇੱਕ ਵਾਰ ਪਾਂਚਾਲ ਦੇ ਰਾਜਾ ਅਨਘ ਵੈਭਰਾਜਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਧਰਮਕ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਹਰੀ ਨਾਰਾਏਣ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਬੜੀ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨਾਲ ਤੇ ਕਠੋਰ ਵਰਤ ਰੱਖ ਕੇ, ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਹਰੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕੀਤੀ। ਆਖਰਕਾਰ, ਜਨਾਰਦਨ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਹਰੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਚੰਗੇ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਤੇਰਾ ਮਨ ਚਾਹੇ, ਉਹ ਵਰ ਮੰਗ ਲੈ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਰ ਮੰਗਿਆ: "ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਐਸਾ ਪੁੱਤਰ ਦਿਓ ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਹੋਵੇ, ਸਭ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਧਰਮੀ, ਤੇ ਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੋਵੇ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਹੋਰ ਮੰਗਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਦਿਓ ਜੋ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਸਮਝ ਸਕੇ, ਤੇ ਯੋਗੀ ਹੋਵੇ।" ਹਰੀ, ਜੋ ਸਰਵਵਿਆਪੀ ਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਪ੍ਰਭੂ ਹਨ, ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ।" ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਹਰੀ ਉਥੇ ਹੀ ਲੁਕ ਗਏ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ—ਬ੍ਰਹਮਦੱਤ, ਜੋ ਬੜੀ ਕਿਰਣਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਬ੍ਰਹਮਦੱਤ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆਵਾਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਸਮਝਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਤੇ ਸਵਾਮੀਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਦਿਨ, ਉਹ ਯੋਗੀਕ ਆਤਮਾ, ਬ੍ਰਹਮਦੱਤ, ਇੱਕ ਚੀਟੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਜੋੜਾ ਕੀੜਿਆਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਚੀਟੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਈ; ਉਸਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸੋਚ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੁਸੀਂ ਅਚਾਨਕ ਹੱਸ ਕਿਉਂ ਪਏ? ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਹਾਸੇ ਦਾ ਕਾਰਣ ਨਹੀਂ ਪਤਾ, ਨਾ ਹੀ ਸਮਝ ਆਈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਵੇਲੇ ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੀਤਾ।" ਬ੍ਰਹਮਦੱਤ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, "ਇਹ ਹਾਸਾ, ਸੁੰਦਰ ਚੀਟੀ, ਚੀਟੀ ਦੀ ਬੋਲੀ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਾਸਨਾ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦ ਸਨ।" "ਇਸ ਹਾਸੇ ਦਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਕਾਰਣ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲੀ।" ਫਿਰ ਰਾਣੀ ਨੇ ਝੂਠੇ ਸ਼ਬਦ ਆਖੇ, "ਅੱਜ ਮੈਂ ਹੀ ਹੱਸਿਆ ਹਾਂ; ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੇ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਜੀਉਂਦੀ ਨਹੀਂ ਰਹਾਂਗੀ। ਇਕ ਆਮ ਮਨੁੱਖ ਚੀਟੀਆਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਿਨਾ ਕਿਵੇਂ ਜਾਣ ਸਕਦਾ ਹੈ?" "ਇਸ ਲਈ, ਤੁਹਾਡੇ ਕਰਕੇ ਹੀ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਹੱਸਿਆ ਗਿਆ—ਹੋਰ ਕੀ ਆਖਣਾ?" ਰਾਜਾ, ਜਵਾਬ ਤੋਂ ਵਿਹੋਣ, ਹਰੀ ਤੋਂ ਪੁੱਛਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੱਤ ਰਾਤਾਂ ਲਈ ਵਰਤ ਰੱਖ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ; ਇੱਕ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ, ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗਾ। ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਉਹ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜਿਸਨੂੰ ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਮਿਲੇਗਾ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣ ਲਵੇਗਾ।" ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਲੁਕ ਗਏ; ਸਵੇਰੇ, ਰਾਜਾ ਸ਼ਹਿਰ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਤੇ ਪਤਨੀ ਨਾਲ, ਅੱਗੇ ਇੱਕ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਸੀ: "ਅਸੀਂ ਉਹ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹਾਂ ਜੋ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਗਲਾ ਵਿੱਚ, ਦਾਸਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰ, ਕਾਲੰਜਰ ਵਿੱਚ ਹਿਰਨ, ਤੇ ਮਾਨਸਸਰਸ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਚਕਰਵਾਕ ਪੰਛੀ ਰਹੇ; ਇੱਥੇ ਅਸੀਂ ਸਿਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।" ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਥੱਲੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ; ਦੋ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਆ ਗਈ। ਬਾਭਰਵਿਆ, ਜੋ ਪ੍ਰੇਮ-ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਲੇਖਕ ਸੀ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਡਤ ਪਾਂਚਾਲ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਸਭ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਹਾਲੇ ਵੀ ਨੌਜਵਾਨ ਸੀ। ਕੰਡਰੀਕਾ ਵੀ, ਜੋ ਧਰਮੀ ਤੇ ਵੇਦ-ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਸੀ, ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਗਏ; ਦੁਖ ਵਿੱਚ, ਦੋਵੇਂ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਉਹ ਤਿੰਨੇ, "ਅਫਸੋਸ, ਅਸੀਂ ਯੋਗ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਗਏ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੇ!" ਕਹਿ ਕਹਿ ਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋਏ। ਉਹ ਤਿੰਨੇ, ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਸ਼ਰਾਦ੍ਹ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਨ ਤੇ ਕਈ ਪਿੰਡ ਦਿੱਤੇ, ਤੇ ਉਹ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਧਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਨੂੰ ਮੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸੀ ਗੁਣ ਸਨ, ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਕਸੇਨ ਨਾਂ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ। ਮਾਨਸਸਰਸ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਭ ਯੋਗੀ ਸਨ। ਬ੍ਰਹਮਦੱਤ ਤੇ ਹੋਰ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਤੇ ਇਰਖਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸਨ, ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ; ਇਹ ਸਭ ਮੇਰੇ ਕਰਕੇ ਹੋਇਆ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜੋ ਫਲ ਰਾਜ ਛੱਡਣ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਏ ਹਨ।" ਉਹ ਸਭ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਯੋਗ ਦੀ ਪ੍ਰਕਟੀ ਕਰ ਲਏ। ਬ੍ਰਹਮ ਰੂਪ ਦੇ ਛੇਦ ਰਾਹੀਂ, ਤਪ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਸਭ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ—ਜੀਵਨ, ਧਨ, ਗਿਆਨ, ਸਵਰਗ, ਮੁਕਤੀ, ਤੇ ਸੁਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਪਿਤਰ, ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਰਾਜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ, ਹੇ ਦੁਇਜ, ਬ੍ਰਹਮਦੱਤ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਦੁਇਜਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਂਦਾ, ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ, ਜਾਂ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸੌ ਕਰੋੜ ਕਲਪਾਂ ਲਈ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਅੱਗੇ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ: "ਕਿਹੜੇ ਸਮੇਂ ਤੇ ਸ਼ਰਾਦ੍ਹ ਅਨੰਤ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ? ਦਿਨ ਦੇ ਕਿਸ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ? ਕਿਹੜੇ ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ ਸ਼ਰਾਦ੍ਹ ਵਧੇਰੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ?" ਜੋ ਕੁਝ ਦੁਪਹਿਰ, ਅਭਿਜਿਤ ਜਾਂ ਰੌਹਿਨੀ ਚੜ੍ਹਦੇ ਵੇਲੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਟੱਲ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ, ਹੇ ਦੁਇਜਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਮੈਂ ਉਹ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਲੱਭ ਕੇ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਹਨ। ਗਇਆ, ਜੋ ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ ਤੀਰਥ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਖੁਦ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਗਾਇਆ। ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਜੇ ਇੱਕ ਹੀ ਗਇਆ ਜਾਂ ਜਾਵੇ, ਜਾਂ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਨੀਲਾ ਬਲਦ ਛੱਡੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਾਰਾਣਸੀ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਅਵਿਮੁਕਤਾ ਦੀ ਉਪਸਥਿਤੀ ਦੁਨੀਆਵੀ ਆਨੰਦ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਵਿਮਲੇਸ਼ਵਰ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਪਿਆਰਾ ਹੈ; ਪ੍ਰਯਾਗ, ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ ਤੀਰਥ, ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਵਟੇਸ਼ਵਰ ਤੇ, ਬLESed ਪ੍ਰਭੂ, ਮਾਧਵ ਦੇ ਨਾਲ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਯੋਗ ਨਿਦਰਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਕੇਸ਼ਵ ਵੀ ਉੱਥੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਾ ਅਨਘ ਵੈਭਰਾਜਾ ਦੀ ਕਥਾ, ਬ੍ਰਹਮਦੱਤ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਤੇ ਸ਼ਰਾਦ੍ਹ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਦੀ ਵਡਿਆਈ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ, ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।