ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਨੇ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਹੱਦ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਕੁਝ ਵੀ ਬੀਜ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜੇ ਉਸ ਦਾ ਮੂਲ ਰਚਨਹਾਰ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਉਹ ਜਨਮ ਅਰਥਹੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਕੁਝ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਅਸਲ ਰਚਨਹਾਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਅਨੇਕਾਂ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਜੀਵ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਵਜੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਅੰਡਾ-ਜਨਮ ਜੀਵ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅੰਡਾ-ਜਨਮ ਜੀਵ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਮਨੁੱਖ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਤੋਂ, ਮਨੁੱਖੀ ਸੁਭਾਵ ਰੱਖਦਿਆਂ, ਰੇਪਟਾਈਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਨਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸਥਾਨ ਧਰਮ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਹੋਰ ਜੀਵ ਉਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੰਤਾਨ ਨਹੀਂ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਮਨੁੱਖ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਦੇ ਕਰਤਵਾਂ ਨਹੀਂ ਨਿਭਾਉਂਦੇ; ਉਹ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਜੀਵਨ ਦੇ ਚਰਨਾਂ 'ਚ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਵ੍ਰਤ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ। ਜਿਸ ਅਜੰਤ ਦੁਆਰਾ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਜੇ ਸਭ ਜੀਵ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਯਮ 'ਚ ਰਹਿਣ, ਤਾਂ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਵਾਧਾ ਕਿਵੇਂ ਹੋਵੇ? ਇਸ ਲਈ, ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਨੂੰ ਰਚਨਹਾਰ ਨੇ ਸਰਾਹਿਆ ਹੈ—ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਮੋਹ-ਭੁਲਾਵੇ ਲਈ ਅਤੇ ਨਰਕ ਦੇ ਕਲੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਵਜੋਂ। ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਬਿਨਾਂ ਨਾਰੀ ਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ; ਨਾਰੀ ਸੁਭਾਵਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਦਯਾਲੂ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਦੁਖ-ਕਥਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਰਚਨਹਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਮਤ ਦਾ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ, ਸਪਸ਼ਟ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਕੁੜੀ ਗੁਣਵਾਨ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਦਸ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਕਥਨ ਫਲ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਮਰਦਾਂ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਦੁਖ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੁੜੀ ਦਯਾਲੂ ਅਤੇ ਵਿਲਾਪਯੋਗ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਦੁਖ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋਵੇ—ਪਤੀ, ਪੁੱਤਰ, ਧਨ ਆਦਿ—ਪਰ ਜੇ ਕਿਸੇ ਨਸੀਬ ਮਾਰੀ ਨੂੰ ਪਤੀ, ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਧਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ, ਤਾਂ ਕੀ? ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੇਰੀ ਧੀ ਸਰੀਰਕ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ; ਹਾਏ, ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਸੁੱਕ ਗਿਆ, ਥੱਕ ਗਿਆ, ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਹੇ ਨਾਰਦ! ਇਸ ਵੇਲੇ ਅਣਉਚਿਤ ਜਾਂ ਅਣਪ੍ਰਾਪਤ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਠੀਕ ਨਹੀਂ; ਆਪਣੇ ਦਇਆ ਨਾਲ, ਹੇ ਮਹਾਤਮਾ, ਮੇਰੀ ਧੀ ਤੋਂ ਆਇਆ ਦੁਖ ਕੱਟੋ। ਮਨ ਭਾਵੇਂ ਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੋਵੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਨਿਮਨਤਾ ਦਾ ਅਸਥਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਿੱਚ ਜੜੀ ਲਾਲਚ ਇਸ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਟਕਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਨਾਰੀਆਂ ਲਈ, ਉੱਚ ਅਤੇ ਆਮ ਕੁਟੰਬਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਜਨਮ ਇੱਥੇ ਅਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸੁਖ ਲਈ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਪਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਰੀਆਂ ਲਈ ਯੋਗ ਪਤੀ ਵਿਰਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਅਣਯੋਗ ਪਤੀ ਵੀ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਿਨਾਂ ਪੁੰਨ ਦੇ, ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਕਦੇ ਪਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਜਿੱਥੇ ਧਰਮ ਬਿਨਾਂ ਸਾਧਨ ਦੇ, ਸੁਖ ਬਿਨਾਂ ਮਾਪ ਦੇ, ਅਤੇ ਧਨ ਕੇਵਲ ਜੀਵਨ ਲਈ ਹੈ, ਉਥੇ ਪਤਨੀ ਦੀ ਨੀਂਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਪਤੀ ਜੇ ਗਰੀਬ, ਨਸੀਬ ਮਾਰਾ, ਮੂਰਖ, ਅਤੇ ਸਭ ਲਕੜਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾਰੀ ਲਈ ਸਰਵੋਚ ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਦਿਵਿਆ ਮਹਾਤਮਾ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਲਈ ਕੋਈ ਪਤੀ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ; ਇਹ ਅਦਵਿਤੀਯ ਅਭਾਗਾ ਕਈ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਭਾਰੀ ਅਤੇ ਔਖਾ ਸਹਿਣਯੋਗ ਹੈ। ਚਲਦਿਆਂ ਅਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਮਹਾਤਮਾ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਅਜੇ ਵੀ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੇਰਾ ਮਨ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੈ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਅਸ਼ੁਭ ਫਲਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹਥਾਂ ਅਤੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਚਿੰਨਾਂ ਨਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਧੀ 'ਉਲਟੇ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲੀ' ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ; ਉਲਟੇ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਿਖਾਰੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਸ਼ੁਭ ਜਨਮ ਅਤੇ ਨਸੀਬ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਦੇ ਦਿੰਦੇ ਨਹੀਂ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ, ਆਪਣੀ ਛਾਂ ਨਾਲ, ਵਿਅਭੀਚਾਰੀ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਵੀ, ਹੇ ਮਹਾਤਮਾ, ਸਾਨੂੰ ਵਧੀਆ ਦੀ ਆਸ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦੀ; ਹੋਰ ਸਰੀਰਕ ਚਿੰਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਲ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਭ ਨਸੀਬ, ਧਨ, ਪੁੱਤਰ, ਆਯੁ, ਅਤੇ ਪਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ ਚਿੰਨ—ਇਹ ਸਭ, ਹੇ ਮਹਾਤਮਾ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਧੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵੰਜੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹੋ; ਹੇ ਮਹਾ-ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਹਾਂ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਟੁੱਟਦਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਸ਼ੈਲ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵੱਡਾ ਦੁਖ ਸੋਚਣਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ; ਇਹ ਸਭ ਪਹਾੜ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਕੰਵਲ-ਮੁਖ ਤੋਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਨਾਰਦ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸੀ, ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਬੋਲਿਆ। "ਤੂੰ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੁਖ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈਂ; ਤੇਰੇ ਬੋਲਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਸਪਸ਼ਟ ਨਹੀਂ, ਤੇਰਾ ਮਨ ਭਟਕ ਗਿਆ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ। ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਜੋ ਮੈਂ ਗੁਪਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਹੀ, ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਬਾਰੇ ਜੋ ਮੈਂ ਦੱਸਿਆ। ਹੇ ਹਿਮਾਚਲ, ਜੋ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦੇਵੀ ਲਈ ਕੋਈ ਪਤੀ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ, ਉਹ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਂਦੇਵ, ਜੋ ਭੂਤ, ਵਰਤਮਾਨ, ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਮੂਲ, ਆਸ਼੍ਰਯ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਆਚਾਰਯ, ਸ਼ੰਕਰ, ਸਰਵੋਚ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਉਹ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਇੰਦਰ, ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜਨਮ, ਮੌਤ, ਅਤੇ ਬੁਢੇਪੇ ਦੁਆਰਾ ਪੀੜਤ, ਉਹ ਸਭ ਉਸ ਸਰਵੋਚ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਖੇਡ-ਖਿਲਾਰੇ ਹਨ, ਹੇ ਪਹਾੜ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਪਣੇ ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਸੰਸਾਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ; ਵਿਸ਼ਨੁ ਹਰ ਜੁਗ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਤੂੰ ਸੋਚਦਾ ਹੈਂ ਕਿ ਵਿਸ਼ਨੁ ਹਰ ਜੁਗ ਵਿੱਚ ਮਾਇਆ ਦੁਆਰਾ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਅਚਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਵੀ ਆਤਮਾ ਦਾ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਹੇ ਪਹਾੜ। ਜੋ ਜੀਵ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ-ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਫਸਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰ ਇੱਥੇ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਆਤਮਾ ਦਾ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਹ ਸੰਸਾਰ-ਚੱਕਰ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਅਚਲ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਨਮ, ਮੌਤ, ਅਤੇ ਦੁਖ ਦੁਆਰਾ ਪੀੜਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਬੇਵਸ ਹੋ ਕੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਮਹਾਂਦੇਵ ਅਡੋਲ, ਅਟੱਲ, ਅਜਨਮਾ, ਮੂਲ, ਅਗਿਆਨ, ਅਤੇ ਸਰਵੋਚ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਉਹ ਸਭ ਦੁਖਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਇਸ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੋਵੇਗਾ। ਅਤੇ ਜੋ ਮੈਂ ਕਿਹਾ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੇਰੇ ਚਿੰਨ ਨਾ ਹੋਣ ਬਾਰੇ—ਹੁਣ ਉਸ ਦੀ ਸਹੀ ਵਿਆਖਿਆ ਸੁਣ। ਦਿਵਿਆ ਚਿੰਨ ਸਰੀਰਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਆਯੁ, ਧਨ, ਤੇ ਨਸੀਬ ਦਾ ਮਾਪ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਸੀਬ ਲਈ, ਹੇ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਅੰਤਹੀਨ ਅਤੇ ਅਣਮਾਪ ਹੈ, ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਚਿੰਨ ਜਾਂ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਬਣਦੇ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਬੁਧੀਮਾਨ, ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਚਿੰਨ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਕਿਹਾ; ਪਰ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਲੇ ਹੱਥ ਦੀ ਮੂਦਰਾ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ।