ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਸਿਰਜਣ ਦੇ ਵਿਗਾਸ ਤੱਕ ਅਟੁੱਟ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਇੱਕ ਮਨਵੰਤਰੇ ਵਿੱਚ, ਇਹੀ ਥਾਂਵਾਂ ਦੈਵੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦੇਵਤੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਦੇ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਹੀ ਜੁੜੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ, ਵਰਤਮਾਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਚੱਕਰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ, ਵਿਵਸਵਾਨ, ਅਦਿਤੀ ਦੇ ਅੱਠਵੇਂ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇਵਤਾਨੂੰ ਵਾਸੁ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਨੂੰ ਦੈਤਿਆ, ਭਾਰਗਵ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਪੁਜਾਰੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਗੁਰੂ, ਅੰਗਿਰਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਸੁੰਦਰ ਬੁਧ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਨੀ, ਜੋ ਠੱਗਾ ਤੇ ਵਿਅੰਗ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸੰਜਨਾ ਤੇ ਵਿਵਸਵਾਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਅੱਗ, ਵਿਕੇਸ਼ੀ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ, ਮੰਗਲ ਦਾ ਨੌਜਵਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ। ਦਕ੍ਸ਼ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ, ਜੋ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਵਰਭਾਨੂ, ਸਿੰਹਿਕਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਉਹ ਅਸੁਰ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਸੂਰਜ, ਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ ਵਿਵਸਵਤ ਦਾ ਸਥਾਨ ਚਿੱਟਾ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ, ਦੈਵੀ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਣਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪਰਖ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਤੇ ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਾਨਣ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤਿ ਸਥਾਨ, ਸੁਖਦਾਇਕ, ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸ਼ੁਕ੍ਰ, ਸੋਲਾਂ ਕਿਰਣਾਂ ਨਾਲ, ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਦੇਵਤਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਪਾਣੀ ਵਾਲਾ ਅਸਥਾਨ ਲਾਲ ਤੇ ਨੌਂ ਕਿਰਣਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਬਾਰਾਂ ਕਿਰਣਾਂ ਵਾਲੇ ਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਰੰਗ ਪੀਲਿਆ ਹੈ। ਸ਼ਨੀ ਦਾ ਅੱਠ ਕਿਰਣਾਂ ਵਾਲਾ ਅਸਥਾਨ ਕਾਲਾ, ਬੁੱਢਾ ਤੇ ਲੋਹੇ ਵਰਗਾ ਹੈ। ਸਵਰਭਾਨੂ ਦਾ ਸਥਾਨ ਲੋਹੇ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਪੀੜਾ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ। ਤਾਰੇ ਨੇਕ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀਆਂ ਹਨ। ਤਾਰੇ ਇਸ ਲਈ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅਸਮਾਨ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਆਪਣੇ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਕਰਕੇ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਨੌ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਸਦਾ ਚੱਕਰ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਚੌੜਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਭਾਸਕਰ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸਦਾ ਚੱਕਰ ਉਸ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਚੌੜਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪੂਰਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਮੰਡਲ ਹਨ, ਹਰ ਇੱਕ ਅੱਧ ਯੋਜਨ ਦੇ ਮਾਪ ਵਾਲੇ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਸਮੂਹ ਹਨ। ਸਵਰਭਾਨੂ, ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਛਾਂ ਨੂੰ ਚੱਕਰ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਚੁਕਦਾ ਹੈ। ਤੀਜਾ, ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸਥਾਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ; ਉਹ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਸੰਧੀਆਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੋਂ ਫਿਰ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸੂਰਜੀ ਸੰਧੀਆਂ ਤੇ; ਉਹ ਆਪਣੀ ਹੀ ਚਾਨਣ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਸਵਰਭਾਨੂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੋਂ, ਸੋਲਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਭਾਰਗਵ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸਦਾ ਹਿਸਾਬ ਯੋਜਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਵਿਸਥਾਰ ਤੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਗਵ ਤੋਂ, ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਘੱਟ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਤੋਂ, ਕੇਤੂ ਤੇ ਵਕ੍ਰਾ ਵੀ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਘੱਟ ਹਨ। ਵਿਸਥਾਰ ਤੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ, ਬੁਧ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਘੱਟ ਹੈ; ਇਥੇ ਤਾਰਿਆਂ ਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਸਭ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਰੂਪ ਬੁਧ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਪਰ ਵਿਸਥਾਰ ਤੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ, ਤਾਰਿਆਂ ਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਘੱਟਦੇ ਹਨ। ਪੰਜ ਸੌ, ਚਾਰ ਸੌ, ਤਿੰਨ ਸੌ, ਦੋ ਸੌ, ਤੇ ਇਕ ਸੌ—ਇਹ ਤਾਰੇ ਦੇ ਚੱਕਰ ਹਨ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ। ਹਰ ਇੱਕ ਅੱਧ ਯੋਜਨ ਦਾ ਮਾਪ ਰੱਖਦਾ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਹਨ, ਕੁਝ ਉੱਤਮ ਤੇ ਕੁਝ ਤੀਖੇ। ਸੂਰਜੀ, ਅੰਗਿਰਸ ਤੇ ਵਕ੍ਰਾ ਹੌਲੀ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਚਾਰ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਗ੍ਰਹਿ ਹਨ। ਸੋਮਾ, ਸੂਰਜ, ਬੁਧ ਤੇ ਭਾਰਗਵ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਜਿੰਨੇ ਨਕਸ਼ਤਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹੇ ਹੀ ਤਾਰੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਰੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਸੂਰਜ ਹੇਠਾਂ ਵੱਡਾ ਚੱਕਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਚਲਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦਾ ਚੱਕਰ ਹੈ; ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਬੁਧ ਹੈ, ਤੇ ਬੁਧ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਭਾਰਗਵ ਹੈ। ਭਾਰਗਵ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਵਕ੍ਰਾ ਹੈ; ਵਕ੍ਰਾ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਹੈ; ਉਸ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ਨੈਸ਼ਚਰ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਪਰ ਖੜਾ ਹੈ। ਸ਼ਨੈਸ਼ਚਰ ਤੋਂ ਉੱਤੇ, ਸੱਤਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਚੱਕਰ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ; ਸੱਤਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਧ੍ਰੁਵ ਹੈ, ਤੇ ਧ੍ਰੁਵ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਪੂਰਾ ਆਕਾਸ਼ ਹੈ। ਹਰ ਗ੍ਰਹਿ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਅਤੇ ਕਈ ਸੌ ਯੋਜਨ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਤਾਰਿਆਂ ਤੇ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੇ ਸਥਾਨ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਉੱਤੇ-ਉੱਤੇ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਗ੍ਰਹਿ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੈਵੀ ਚਾਨਣ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ, ਨਿਯਮਤ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਚਲਦੇ ਹਨ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਸੂਰਜ, ਗ੍ਰਹਿ ਤੇ ਤਾਰੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਉੱਚੇ ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਿਲਦੇ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਥਾਪਿਤ ਤੇ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਯੋਗਾਂ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀਆਂ ਬਿਨਾ ਭੁਲਾਵੇ ਦੇ ਸਮਝ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਤੀ ਤੇ ਚਾਨਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ। ਖੰਡ, ਸਮੁੰਦਰ, ਪਹਾੜ, ਖੇਤਰ, ਦਰਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਇਹੀ ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਚਾਨਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਇਹ ਵਿਵਸਥਾ ਬਣੀ ਹੈ; ਇਹ ਇਕ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰਲੀ ਖਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ, ਵਿਚਕਾਰ ਗੁੰਝਲਦਾਰਤਾ, ਤੇ ਧ੍ਰੁਵ ਤੋਂ ਅਟੱਲਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਵੱਡੇ, ਗੋਲ ਤੇ ਉੱਚੇ ਹਨ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਚਾਲ ਲਈ ਬਣਾਏ ਹਨ। ਕਲਪ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ, ਸਵੈੰਭੂ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਸੋਚ ਸਮਝ ਕੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ; ਇਹ ਚਾਨਣ ਵਾਲੀ ਸਾਰੀ ਰਚਨਾ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ।