ਦੱਖਣੀ ਪਹਾੜ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ, ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਪੁੰਡ੍ਰਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪੈਣ ਵਾਲੀ ਵਰਖਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਤਣਕਾ ਪੈਣ ਨਾਲ ਮੀਂਹ ਬਣਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਿਰ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਬਰਫ ਪੈਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੀਂਹ ਆਪਣੀ ਹੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਚਲਦੀ ਹੋਈ, ਹਿਮਾਲਿਆ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਵੱਡੇ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਵਰ੍ਹਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਾਕੀ ਮੀਂਹ ਅੱਗੇ ਵਧਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹਾਥੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉੱਤੇ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਵਾਧੂ ਵਾਧੂ ਲਈ, ਦੋਹਰੀ ਵਰਖਾ ਦਾ ਉਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮੀਂਹ ਦੀ ਵਾਧੂ ਪੱਧਰੀ ਲਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬੱਦਲ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪੋਸ਼ਣ-ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਸਾਰਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਰ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਹੀ ਵਰਖਾ ਦਾ ਸਰਗਣਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੀਂਹ, ਗਰਮੀ, ਠੰਢ, ਰਾਤ, ਸ਼ਾਮ, ਦਿਨ, ਤੇ ਚੰਗੇ-ਮੰਦੇ ਫਲ—all ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਧ੍ਰੁਵ ਤੋਂ ਹੀ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਧ੍ਰੁਵ ਦੇ ਆਧੀਨ, ਸੂਰਜ ਜਲ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਜਲ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਥਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ ਸੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਜਲ ਧੂੰਏਂ ਵਾਂਗ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਥੋਂ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬੱਦਲ ਬਣਦੇ ਹਨ; ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਬੱਦਲ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਥਾਂ ਨੂੰ 'ਬੱਦਲ-ਖੇਤਰ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਜਲ ਖਿੱਚ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਕਿਰਨਾਂ ਜਲ ਲੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਫਿਰ, ਰੁੱਤਾਂ ਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੂਰਜ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਬੱਦਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜਲ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਸਫੈਦ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫੈਦ ਬੱਦਲ; ਬੱਦਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਾ ਜਲ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਹਿਲ ਕੇ, ਥੱਲੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਵਾਧੂ ਵਾਧੂ ਲਈ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦੀ ਹੈ; ਗੱਜਣ ਹਵਾਵਾਂ ਕਰਕੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਬਿਜਲੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। 'ਮਿਹ' ਧਾਤੂ ਤੋਂ 'ਮੇਘ' (ਬੱਦਲ) ਸ਼ਬਦ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦਰਸਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਜਲ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਬੱਦਲਾਂ ਦਾ ਹੋਣਾ ਸਥਾਪਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੂਰਜ, ਜੋ ਕਿ ਧ੍ਰੁਵ ਨਾਲ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਵਰਖਾ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਤੇ ਪਾਲਣਹਾਰ ਹੈ। ਹਵਾ, ਜੋ ਕਿ ਧ੍ਰੁਵ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਫੇਰ ਵਰਖਾ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ; ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੇ ਮੁਕ ਜਾਣ ਤੇ, ਇਹ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਗਤੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਇਹ ਧ੍ਰੁਵ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਕਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਰਥ ਦਾ ਵਿਵਸਥਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਰਥ ਇਕ ਪਹੀਏ, ਪੰਜ ਤੀਲੀਆਂ, ਤਿੰਨ ਨਾਭੀਆਂ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਤੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਧੁਰੀ, ਅੱਠ ਚੱਕਰ, ਇੱਕ ਗੇੜ, ਤੇ ਚਮਕਦੇ ਪਹੀਏ ਨਾਲ ਚੱਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਤੇ ਲੰਬਾਈ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਹੈ; ਇਸ ਦਾ ਡੰਡਾ ਰਥ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਥ, ਜੋ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਸੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਬਣਾਇਆ, ਲਗਾਤਾਰ ਨਹੀਂ, ਸੋਨਿਆਂ ਦਾ, ਦਿਵਿਆ, ਤੇ ਹਵਾ ਨਾਲ ਦੌੜਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਛੰਦਾਂ (ਮਾਪ) ਨੂੰ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਂਗ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਰਥ ਵਰੁਣ ਦੇ ਰਥ ਵਾਂਗ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਰਾਹੀਂ, ਚਮਕਦਾਰ ਸੂਰਜ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਸੂਰਜ ਦੇ ਅੰਗ ਤੇ ਰਥ ਦੇ ਹਿੱਸੇ, ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਗ ਵਾਂਗ ਕ੍ਰਮਬੱਧ ਹਨ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਨਾਭੀ ਨੂੰ ਇਕ ਪਹੀਆ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਤੀਲੀਆਂ ਸਾਲ ਹਨ, ਤੇ ਗੇੜ ਛੇ ਰੁੱਤਾਂ ਹਨ। ਰਾਤ ਜੋੜਣ ਵਾਲਾ ਜੂਆ ਹੈ, ਧਰਮ ਝੰਡਾ ਹੈ ਜੋ ਉੱਚਾ ਲਹਿਰਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਧੁਰੀ ਦੇ ਸਿਰੇ ਯੁੱਗ ਹਨ, ਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵੰਡ ਰੁੱਤਾਂ ਦੇ ਵਾਹਕ ਹਨ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਹੱਦ, ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਲਾਈਨ, ਤੇ ਪਲ ਹਨ; ਪਲਕ ਉਸਦੀ ਗਤੀ ਹੈ, ਤੇ ਡੰਡਾ ਉਸਦੀ ਵੰਡ ਹੈ। ਧੁਰੀ ਦੇ ਸਿਰੇ ਉਦੇਸ਼ ਤੇ ਇੱਛਾ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਸੱਤ ਛੰਦਾਂ ਵਾਲੇ ਘੋੜੇ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚੱਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੱਤ ਛੰਦ ਹਨ: ਗਾਯਤਰੀ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਟੁਪ, ਜਗਤੀ, ਅਨੁਸ਼ਟੁਭ, ਪੰਕਤੀ, ਬ੍ਰਿਹਤੀ, ਤੇ ਉਸ਼ਣਿਕ। ਪਹੀਆ ਧੁਰੀ 'ਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਧੁਰੀ ਧ੍ਰੁਵ 'ਤੇ; ਪਹੀਆ ਧੁਰੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ, ਧੁਰੀ ਧ੍ਰੁਵ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ। ਧੁਰੀ ਤੇ ਪਹੀਆ, ਧ੍ਰੁਵ ਤਾਰੇ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਪਣੇ ਉਦੇਸ਼ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਉਸ ਰਥ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਪਣੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਨਾਲ, ਸੂਰਜ ਦਾ ਰਥ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ; ਇਸ ਰਾਹੀਂ, ਚਮਕਦਾਰ ਦੇਵਤਾ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਰਥ ਦੇ ਜੋੜ ਤੇ ਧੁਰੀ ਦੇ ਸਿਰੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਹਨ; ਜਦੋਂ ਇਹ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ, ਕਿਰਣਾਂ ਉਹ ਦੋ ਹਨ, ਜੋ ਪਹੀਏ ਤੇ ਜੋੜ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹਨ। ਇਹ ਰਥ ਦੇ ਚੱਕਰ, ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਕੁੰਭਾਰ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਾਂਗ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਗੇੜ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਜੋੜ ਤੇ ਧੁਰੀ ਦੇ ਸਿਰੇ, ਹਵਾ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਚਲਦੇ ਹੋਏ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ, ਉੱਤਰੀ ਗਤੀ ਵਿੱਚ ਕਿਰਣਾਂ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ; ਦੱਖਣੀ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਮੁੜਦਾ ਹੈ, ਚੱਕਰ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਰਥ ਦੀਆਂ ਦੋ ਕਿਰਣਾਂ, ਜੋ ਜੋੜ ਤੇ ਧੁਰੀ ਦੇ ਸਿਰਿਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੀਆਂ ਹਨ, ਧ੍ਰੁਵ ਤਾਰੇ ਦੁਆਰਾ ਫੜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ—ਇਹ ਦੋ ਸੂਰਜ ਦੇ ਰਥ ਨੂੰ ਖਿੱਚਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਧ੍ਰੁਵ ਤਾਰੇ ਨਾਲ ਖਿੱਚੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਥਿਰ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਅੰਦਰ-ਅੰਦਰ, ਚੱਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਦੋ ਬਿੰਦੂਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਅੱਸੀ ਸੌ ਚੱਕਰਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਧ੍ਰੁਵ ਤਾਰਾ ਛੱਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੁੜ ਕਿਰਣਾਂ ਤੇ ਜੋੜ ਨਾਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੂਰਜ ਬਾਹਰੀ ਚੱਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦਾ ਤੇ ਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਰਥ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ, ਮਹੀਨੇ-ਮਹੀਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ, ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੰਧਰਵ, ਅਪਸਰਾ, ਨਾਗਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ—ਇਹ ਸੂਰਜ ਨਾਲ, ਹਰ ਮਹੀਨੇ, ਜੋੜ-ਜੋੜ ਕੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਧਾਤਾ, ਅਰਯਮਨ, ਪੁਲਸਤਯ, ਪੁਲਹਾ—ਇਹ ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹਨ; ਤੇ ਨਾਗ ਵਾਸੁਕੀ ਤੇ ਸੰਕੀਰਣ, ਇਹ ਦੋ ਵੀ ਹਨ। ਤੁੰਬਰੂ ਤੇ ਨਾਰਦ, ਜੋ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗਾਇਕ ਹਨ; ਅਪਸਰਾ ਕ੍ਰਿਤਸਥਲਾ ਤੇ ਪੁੰਜਿਕਸਥਲਾ ਵੀ ਹਨ।