ਚਾਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਦੇਵਤਾ ਦੁਵਿਤਾ, ਅਹੰਕਾਰ, ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਸੰਪਤੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ। ਉੱਤਰੀ ਪਹਾੜ ਅਗਸਤਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਦਿਵਿਆ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹੈ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਪਰੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸੰਤਾਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਅਗਿਨ ਹੋਤਰ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਸੰਸਾਰਕ ਆਰੰਭ ਅਤੇ ਵਰਦਾਨ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਧਰਮ ਦੀ ਘਾਟ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਰਿਸ਼ੀ ਹਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਗਹਿਰੀ ਤਪਸਿਆ, ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਸੀਮਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਲੋਕ ਮਰਨ ਸਮੇਂ, ਪਿੱਛਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਪਿੱਛਲੇ ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ eighty-four ਹਜ਼ਾਰ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਰਿਸ਼ੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਦ ਤੱਕ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਲੀਲਾ ਸਮਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਚਲ ਕੇ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਲੀਲਾ ਦੇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਹੈ ਜੋ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਸਮਸ਼ਾਨ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਸੰਸਾਰਕ ਵਪਾਰ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਇੱਛਾ-ਅਵੈਰ, ਅਤੇ ਸੰਭੋਗ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਉਹ ਇੱਥੇ ਸਮਸ਼ਾਨ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਕਰਮ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਦੇ ਸੁਖ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਾਰਨ, ਇਹ ਸਭ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਸ਼ਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਦਵਾਪਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਜਉਸ਼ਣੀ ਨਾਮ ਦੇ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀ ਇੱਥੇ ਜਨਮੇ; ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੰਤਾਨ ਉਤਪੱਤੀ ਤੋਂ ਵਿਰਤ ਰਹਿ ਕੇ ਮੌਤ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ eighty-four ਹਜ਼ਾਰ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਰਾਹ ਨਹੀਂ ਮੁਕਦੀ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਲੀਲਾ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਭੋਗ ਤੋਂ ਵਿਰਤ ਰਹਿ ਕੇ, ਇਰਖਾ ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾ ਕੇ, ਇਹ ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੰਭੋਗ ਵਿੱਚ ਹੋਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ, ਧੁਨੀ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਗਲਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਾਰਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਮਰਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਲੀਲਾ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਮਰਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝੋ; ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਮੌਤ ਦੇ ਰਸਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਪਰ ਵਲ, ਧ੍ਰੁਵ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਟਿਕਾਣੇ 'ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦਾ ਦਿਵਿਆ ਤੀਜਾ ਚਮਕਦਾਰ ਲੋਕ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਟਿਕਾਣੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਦੁਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਪਰ ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧ੍ਰੁਵ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਧਰਮ ਰਾਹੀਂ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦਿਵਿਆ ਕਥਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਲੋਮਹਰਸ਼ਣ ਤੋਂ ਸੂਰਜ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਚਲਣ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ। ਇਹ ਚਮਕਦੇ ਪਿੰਡ ਸੂਰਜ ਦੇ ਗੋਲ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਵਿਧੀਵਤ ਅਤੇ ਬਿਨਾ ਗੜਬੜ ਦੇ ਚਲਦੇ ਹਨ? ਕੌਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੁੰਮਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਕੀ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਚਲਦੇ ਹਨ? ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ। ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਇਸ ਗੁੰਝਲ ਨੂੰ ਸਮਝੋ, ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਜੋ ਅੱਖੀਂ ਵੇਖਿਆ ਵੀ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚੌਦਾਂ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੋਫਿਨ ਵਜੋਂ ਸਥਿਤ, ਉੱਤਾਨਪਾਦ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਉਹ ਧ੍ਰੁਵ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਖੜਾ ਹੈ। ਉਹ ਘੁੰਮਦਾ ਹੋਇਆ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਨੂੰ ਘੁੰਮਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਤਾਰੇ ਉਸ ਦੀ ਚਲਣ ਨੂੰ ਪਹੀਏ ਵਾਂਗ ਪਿਛਦੇ ਹਨ। ਚਮਕਦੇ ਪਿੰਡ, ਜੋ ਧ੍ਰੁਵ ਦੀ ਮਨੋ-ਚਲਣ ਨਾਲ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਧ੍ਰੁਵ ਨਾਲ ਹਵਾ ਦੇ ਬੰਧਨ ਰਾਹੀਂ ਜੁੜੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋਣ, ਮਿਲਣ, ਸਮੇਂ ਦੀ ਨਿਰਧਾਰਤਾ, ਉਗਣ-ਡੁੱਗਣ, ਸੰਕੇਤ, ਦੱਖਣੀ-ਉੱਤਰੀ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ, ਵਿਸ਼ੁਵ, ਗ੍ਰਹਾਂ ਦਾ ਰੰਗ—ਇਹ ਸਭ ਧ੍ਰੁਵ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਮੂਤ ਨਾਮ ਦੇ ਬੱਦਲ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹਨ। ਦੂਜਾ ਆਮੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਹਵਾ ਹੈ; ਉਹ ਬੱਦਲ ਉਸ ਵਿੱਚ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇੱਕ-ਅੱਧ ਯੋਜਨ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਦੀ ਰਚਨਾ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਰਖਾ ਵਜੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਪੁਸ਼ਕਰਾਵਰਤਕ ਨਾਮ ਦੇ ਬੱਦਲ ਪੰਖਾਂ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇੰਦਰ ਨੇ, ਉਹਨਾਂ ਬੱਦਲਾਂ ਦੀਆਂ ਪੰਖਾਂ, ਜੋ ਵੱਧ, ਇੱਛਾ-ਪੂਰਨ, ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸਨ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਬੜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਪੰਖਾਂ ਪੁਸ਼ਕਰਾ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ; ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਹ ਪੁਸ਼ਕਰਾਵਰਤਕਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਬੱਦਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਯੁੱਗ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਮੀਂਹ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਲੈ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ। ਹਵਾ ਦੇ ਸਹਾਰੇ, ਇਹ ਅਮਰ ਹਨ ਅਤੇ ਯੁੱਗ ਦਾ ਚੱਕਰ ਪੂਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਜਦੋ ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਟੁੱਟਿਆ, ਇਹ ਉਸ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਉਤਪੱਤੀ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ, ਚੌਹੀਂ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲਾ, ਸਵੈ-ਜਨਮੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ—ਉਹ ਅੰਡੇ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਸਾਰੇ ਬੱਦਲ ਵਜੋਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੋਸ਼ਣ ਧੂੰਆਂ ਹੈ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਜਨਯ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਚਾਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀ ਦੇ ਨਾਲ। ਹਾਥੀਆਂ, ਪਹਾੜਾਂ, ਬੱਦਲਾਂ ਅਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਕੁਲ, ਇੱਕ ਹੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹਨ, ਦੋ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਹੋਏ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਕੋ ਸਰੋਤ ਪਾਣੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰਜਨਯ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀ ਸਰਦੀ ਵਿੱਚ ਠੰਡੀ ਪੈਦਾਈਸ਼ ਵਾਲਾ ਪਾਲਾ ਅਤੇ ਮੀਂਹ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਵਾਧੂ ਲਈ। ਛੇਵਾਂ, ਪਰਿਵਾਹਾ, ਉਹ ਹਵਾ ਹੈ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਵਜੋਂ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ, ਦਿਵਿਆ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ-ਸਮ ਪਾਣੀ, ਜੋ ਤ੍ਰਿਪਥਾ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਕੰਪਦੀ ਬੂੰਦਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀ ਆਪਣੀਆਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹਥੀਂ ਨਾਲ ਛਿੜਕਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਬੂੰਦਾਂ ਛੱਡਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਧੁੰਦ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਹੇਮਕੂਟਾ ਪਹਾੜ ਸਥਿਤ ਹੈ।