ਪ੍ਰਥੁ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਧਰਮਸ਼ੀਲ ਭੂਮੀ, ਜਲਦੀ ਹੀ ਸਾਰੇ ਜਗਤ—ਚਾਹੇ ਜੜ ਹੋਣ ਜਾਂ ਚਲਣ ਵਾਲੇ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਕਰ।” ਧਰਤੀ ਨੇ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਪ੍ਰਥੁ ਨੇ ਸ੍ਵਾਯੰਭੂ ਮਨੁ ਨੂੰ ਵੱਛਾ ਬਣਾਇਆ, ਆਪਣੇ ਹੀ ਹੱਥ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੋ ਭੋਜਨ ਮਿਲਿਆ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸੋਮਾ ਨੂੰ ਵੱਛਾ ਬਣਾਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ। ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਦੁੱਧੀਏ ਬਣੇ, ਵੇਦ ਪਾਤਰ ਸੀ ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਉਸ ਦੁੱਧ ਦਾ ਸਰ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਵੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ, ਉਥੇ ਮਿਤ੍ਰਾ ਦੁੱਧੀਏ ਬਣੇ। ਇੰਦਰ ਵੱਛਾ ਬਣੇ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਤਾਕਤ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸੀ। ਉਹ ਪਾਤਰ ਸੋਨੇ ਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਪਾਤਰ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ। ਅੰਤਕਾ ਦੁੱਧੀਏ ਬਣੇ, ਯਮ ਵੱਛਾ ਬਣੇ ਅਤੇ ਸ੍ਵਧਾ ਉਸ ਦੁੱਧ ਦਾ ਸਰ ਸੀ। ਨਾਗਾਂ ਲਈ ਲੌਕੀ ਦਾ ਪਾਤਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਤਕਸ਼ਕ ਵੱਛਾ ਬਣਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ ਹੀ ਦੁੱਧ ਬਣ ਗਿਆ। ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੁਬਾਰਾ ਦੁੱਧੀਏ ਬਣੇ। ਅਸੁਰਾਂ ਨੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਪਾਤਰ ਨਾਲ ਦੁੱਧਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਕਲੇਸ਼ ਹੋਇਆ। ਉਥੇ ਮੋਹ ਮਾਇਆ ਪਾਤਰ ਸੀ, ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵਿਰੋਚਨ ਵੱਛਾ ਬਣਿਆ, ਅਤੇ ਦੁਵਿਮੂੜ੍ਹਾ ਦੁੱਧੀਏ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੋਹ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ। ਯਕਸ਼ਾਂ ਨੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ, ਵਿਸ਼ਰਵਣ ਵੱਛਾ ਬਣਿਆ, ਅਤੇ ਕੱਚਾ ਪਾਤਰ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ। ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੇ ਵੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ, ਭਿਆਨਕ ਲਹੂ ਮਿਲਿਆ, ਸੁਮਾਲੀ ਦੁੱਧੀਏ ਬਣੇ, ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਪਾਤਰ ਸੀ ਅਤੇ ਵੱਛਾ ਵੀ ਉਹੀ ਸੀ। ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੇ ਚਿਤਰਰਥ ਨੂੰ ਵੱਛਾ ਬਣਾਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੁਗੰਧੀ ਮਿਲੀ ਜੋ ਕਮਲਾਂ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਉੱਤੇ ਸੀ। ਨਾਟਯਵੇਦ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਵਰਰੁਚਿ ਦੁੱਧੀਏ ਬਣੇ, ਪਹਾੜਾਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਮੇਰੂ, ਮਹਾਨ ਪਹਾੜ, ਨੇ ਦਿਵ੍ਯ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਦੁੱਧੀਆਂ; ਹਿਮਵਤ ਵੱਛਾ ਬਣਿਆ, ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਦਾ ਪਾਤਰ ਸੀ। ਰੁੱਖਾਂ ਨੇ ਵੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ, ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਟਹਿਣੀਆਂ ਲਈ ਰਸ ਮਿਲਿਆ; ਪਲਾਸ਼ ਦਾ ਪਾਤਰ ਸੀ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਲਤਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਸਾਲ ਰੁੱਖ ਦੁੱਧੀਏ ਸੀ। ਫਿਰ ਪਲਕਸ਼ ਵੱਛਾ ਬਣਿਆ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੇ ਦੁੱਧਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ। ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਥੁ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਧਨ ਅਤੇ ਸੁੱਖ ਮਿਲਿਆ। ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਾ ਤੰਗੀ ਸੀ, ਨਾ ਰੋਗ ਸੀ, ਨਾ ਕੋਈ ਦੁਸ਼ਟਤਾ ਸੀ। ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਪਸ਼ਕੁਨ ਜਾਂ ਆਫ਼ਤ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਲੋਕ ਸਦਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ, ਦੁੱਖ ਤੇ ਵਿਯੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਪ੍ਰਥੁ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੀਰ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸਮਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਥੇ ਨਾ ਕੋਈ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ, ਨਾ ਪਿੰਡ, ਨਾ ਕਿਲ੍ਹੇ, ਨਾ ਹੀ ਹਥਿਆਰ ਧਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ। ਨਾ ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਿਗਾੜ ਜਾਂ ਵਣਜ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਥੁ ਰਾਜ ਕਰਦੇ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੁਚੀ ਸੀ। ਜਿਹੜੇ ਪਾਤਰ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਮੈਂ ਤੇਨੂੰ ਦੱਸੇ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ। ਜੋ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੁੰਦੀ, ਪ੍ਰਥੁ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੰਦੇ। ਹਰੇਕ ਯਜਨਾ ਅਤੇ ਪਿਤਰ ਤਰਪਣ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਕੁਝ ਸੀ, ਮੈਂ ਤੇਨੂੰ ਅਰਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਕਿਉਂਕਿ ਧਰਮੀ ਪ੍ਰਥੁ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਧੀ ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਪਸੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਕਾਰਨ, ਧਰਤੀ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ 'ਪृथਿਵੀ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਈ। ਫਿਰ, ਸੂਤ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸੁਣਾਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਪਹਿਲਾਂ ਕਸ਼੍ਯਪ ਅਤੇ ਅਦਿਤੀ ਤੋਂ ਵਿਵਸਵਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਪਤਨੀਆਂ ਸਨ: ਸੰਜਨਾ, ਰਾਣੀ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾ। ਰਾਵਤ ਦੀ ਧੀ ਰਾਣੀ ਨੇ ਰੇਵਤ ਨਾਮਕ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਪ੍ਰਭਾ ਨੇ ਪ੍ਰਭਾਤਾ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸੰਜਨਾ ਤੋਂ ਤਵਸ਼ਟਰੀ ਨੇ ਮਨੁ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਯਮ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ ਜੁੜਵਾ ਹੋਏ। ਸੰਜਨਾ, ਵਿਵਸਵਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਚੰਡ ਜ੍ਵਾਲਾ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕੀ। ਤਦ ਤਵਸ਼ਟਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਇਕ ਨਿਰਮਲ, ਆਪਣੇ ਵਰਗੀ, ਚਮਕਦਾਰ ਸਤ੍ਰੀ ਬਣਾਈ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਛਾਇਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਸੰਜਨਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਸੁੰਦਰਿ, ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵਾਂਗ ਸੇਵਾ ਕਰ। ਮੇਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਵਾਂਗ ਪਾਲਣਾ ਕਰ।” ਇਹ ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਸੁਧਾਰਮਿਕ ਨਾਰੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਕੋਲ ਚਲੀ ਗਈ। ਵਿਵਸਵਾਨ ਨੇ ਵੀ, ਉਸਨੂੰ ਸੰਜਨਾ ਸਮਝ ਕੇ, ਮੋਹ ਨਾਲ ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਮਨੁ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ। ਰੰਗ ਰੂਪ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਸਾਵਰਣੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਮਨੁ ਵੈਵਸਵਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸ਼ਨੀ, ਤਪਤੀ ਅਤੇ ਵਿਟੀ ਜਨਮੇ। ਛਾਇਆ ਵਿੱਚ ਵਿਵਸਵਾਨ ਨੇ ਇਹ ਸਮਝ ਕੇ ਸੰਤਾਨ ਜਨਮੀ ਕਿ ਉਹ ਸੰਜਨਾ ਹੈ। ਛਾਇਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਮਨੁ ਨਾਲੋਂ ਵਧ ਅਸਲ ਮਾਂ ਵਾਲਾ ਪਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਮਨੁ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਸੀ, ਨੇ ਧਿਆਨ ਨਾ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਯਮ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਆਪਣਾ ਸੱਜਾ ਪੈਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਛਾਇਆ ਨੂੰ ਡਰਾਇਆ। ਛਾਇਆ ਨੇ ਯਮ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, “ਤੇਰਾ ਇਹ ਪੈਰ, ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਕੇ, ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਹੇਗਾ, ਅਤੇ ਪਸ ਤੇ ਲਹੂ ਵਗੇਗਾ।” ਯਮ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, “ਬਿਨਾ ਕਾਰਨ, ਮਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ।” ਉਸਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੈਂ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਪੈਰ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ; ਮਨੁ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਸਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਸਾਡੀ ਮਾਂ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਉਸਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।” ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਯਮ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ? ਕੌਣ ਮੂਰਖਤਾ ਜਾਂ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਜ਼ੰਜੀਰ ਤੋਂ ਬਚ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਜੇ ਜੀਵਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਬਚ ਸਕਦਾ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀ ਕਰੀਏ?” ਫਿਰ, ਮੁਰਗੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਖਾਏ, ਨਮੀ ਤੇ ਲਹੂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਯਮ ਨੇ ਵੈਰਾਗ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਗੋਕਰਨ ਤੀਰਥ ਤੇ ਕਠੋਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ, ਪੱਤਿਆਂ ਤੇ ਹਵਾ 'ਤੇ ਜੀਉਂਦੇ ਹੋਏ।