ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਰਚਨਾਤਮਕ ਰਾਜ਼ ਦੱਸੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਤਿਲ, ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਅਤੇ ਮਸਰਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਵਿਸ਼ਣੂ ਜੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਪਸੀਨੇ ਤੋਂ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਧੁ ਦੈਤਯ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀ ਹਨ, ਉਥੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਤਿਲ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਤਿਲ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ, "ਹੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਤਿਲ ਦੀ ਪਹਾੜੀ! ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਉੱਚਾ ਕਰ।" ਜੋ ਕੋਈ ਭੀ ਇਹ ਤਿਲ ਦੀ ਵਧੀਆ ਪਹਾੜੀ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਣੁ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਮੁੜ ਆਉਣਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਸ਼ਵਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਿਲ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਪੌਤਰਿਆਂ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਸੁਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਕਪਾਹ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ। ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕਪਾਹ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਦਾ ਹੀ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਪਾਹ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਵੀਹ ਮਾਪ ਦੀ, ਮੱਧਮ ਦਸ ਮਾਪ ਦੀ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਪੰਜ ਮਾਪ ਦੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਕੋਲ ਘੱਟ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਖੁਸ਼ ਦਿਲੀ ਨਾਲ ਦੇਵੇ। ਜਿਵੇਂ ਅਨਾਜ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਵੇਰੇ ਸਵੇਰੇ, ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਕਪਾਹ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਭੀ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਗਿਆ, "ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਓੜਕ ਹੈਂ, ਹੇ ਕਪਾਹ ਦੀ ਪਹਾੜੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ।" ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਮਹਾਨ ਕਪਾਹ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯੁਗ ਤੱਕ ਵੱਸਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ, ਘਿਉਂ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸੀ ਗਈ। ਇਹ ਪਹਾੜੀ ਚਮਕਦਾਰ, ਅਮਰ, ਦਿਵਯ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਘਿਉਂ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਵੀਹ ਘੜਿਆਂ ਦੀ, ਮੱਧਮ ਦਸ ਦੀ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਪੰਜ ਘੜਿਆਂ ਦੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਕੋਲ ਘਿਉਂ ਘੱਟ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਦੋ ਘੜਿਆਂ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਬਣਾਵੇ ਅਤੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਛੋਟੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵੀ ਬਣਾਵੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਘੜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚਾਵਲ ਅਤੇ ਧਾਨ ਦੇ ਪਾਤਰ ਟਿਕਾਏ ਜਾਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਫਿਰ ਚਿੱਟੇ ਕਪੜੇ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਜਾਵੇ, ਗੰਨੇ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਜਾਣ। ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੰਸਕਾਰ, ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਹਵਨ ਕਰਕੇ, ਸਵੇਰੇ ਇਹ ਪਹਾੜੀ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਪੰਡਤਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਘਿਉਂ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਅਮਰ ਚਮਕ ਤੋਂ ਹੋਈ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਘਿਉਂ ਦੀ ਜਵਾਲਾ ਨਾਲ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਹਮ ਰੂਪ ਚਮਕ ਘਿਉਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘਿਉਂ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਦਾ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਭਾਵ ਨਾਲ ਘਿਉਂ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚਾਹੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਹੰਸਾਂ, ਬਗਲਿਆਂ ਅਤੇ ਘੰਟੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਦਿਵਯ ਰਥੀ ਵਿੱਚ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ, ਸਿੱਧਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਵਿਗਾਸ ਤੱਕ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਹਜ਼ਾਰ ਮੋਤੀਆਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੋਈ ਪਹਾੜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪੰਜ ਸੌ ਮੋਤੀਆਂ ਵਾਲੀ ਮੱਧਮ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸੌ ਵਾਲੀ ਨੀਵੀਂ। ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਚੌਥੇ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਣ। ਪੰਡਿਤ ਲੋਕ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਜਰ ਅਤੇ ਗੋਮੇਦ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਗੰਧਮਾਦਨ ਪਹਾੜ ਬਣਾਉਣ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਇੰਦਰਨੀਲ ਅਤੇ ਪਦਮਰਾਗ ਨਾਲ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵੈਦੂਰਿਆ ਤੇ ਵਿਦ੍ਰੁਮ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵਿਮਲਾਚਲ ਬਣਾਉਣ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਪਦਮਰਾਗ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਕਰਣ। ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਬੰਧ, ਅਨਾਜ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਵਾਂਗ, ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਨੀ ਹੈ। ਫੁੱਲਾਂ, ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਨ ਕਰਕੇ ਪੰਡਤਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਰਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਤੂੰ ਭੀ ਸਦਾ ਰਤਨ ਰੂਪ ਹੈਂ, ਤਦ ਨਮਸਕਾਰ ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ। ਕਿਉਂਕਿ ਹਰੀ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਪਹਾੜ, ਸਾਡੀ ਸਦਾ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਇਹ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਣੁ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਅਮਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਵਲੋਂ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸੌ ਕਲਪ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੋਹਣੇ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਤੇ ਗੁਣੀ ਹੋ ਕੇ, ਸੱਤਾਂ ਮਹਾਦੀਪਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਇੱਥੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਪਾਪ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਠੀਕ ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਪਹਾੜ ਚੱਕਣਾ-ਚੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੋਮ ਦੇ ਅਤੁੱਲ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਦੱਸ ਹਜ਼ਾਰ ਪਲਾਂ ਦੀ, ਮੱਧਮ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਦੀ ਅਤੇ ਨੀਵੀਂ ਅੱਧੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਵੀਹ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕਦਾ, ਤਾਂ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣਾਵੇ; ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵੀ ਚੌਥੇ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲ ਬਣਾਉਣ। ਪਿਛਲੇ ਨਿਯਮਾਂ ਵਾਂਗ, ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਮੰਦਰ ਆਦਿ ਬਣਾਏ ਜਾਣ, ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਪਾਤਰਾਂ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਣੁ ਅਤੇ ਅਰਕਾ ਦੇ ਵਿਗ੍ਰਹ ਸੋਨੇ ਦੇ ਬਣਾਉਣ, ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ, ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਲੋੜ ਹੋਵੇ ਉੱਥੇ ਸੋਨਾ ਵਰਤਣਾ। ਪਿਛਲੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਮ ਤੇ ਜਾਗਰਣ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਵੇਰੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਨੀ ਹੈ। ਛੋਟੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਪੰਡਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਜਾ, ਵਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਆਭੂਸ਼ਣ ਸਮੇਤ ਦਾਨ ਕਰਨੀ, ਅਤੇ ਦਰਭਾ ਘਾਸ ਫੜਕੇ, ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਨਿਰਵੈਰ ਹੋ ਕੇ ਦਾਨ ਕਰਨਾ। ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਪਿਤਰਾਂ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਅ ਹੈਂ, ਹੇ ਚਾਂਦੀ ਵਾਲੀ ਪਹਾੜੀ, ਸਾਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਦੁ:ਖ ਅਤੇ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾ। ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੱਸ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੋਮ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਉਹ ਗਿਆਨੀ ਮਨੁੱਖ ਗੰਧਰਵਾਂ, ਕਿਨਰਾਂ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਤ ਹੋ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਵਿਗਾਸ ਤੱਕ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਦਾਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਉੱਚਤਮ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਅਮਰਤਾ ਦੀ ਦਾਤ ਦੇਂਦੇ ਹਨ।