ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਜਦੋਂ ਦਿਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀਜਲੀ ਵਰਗੀ ਵੱਜੀ, ਉਹ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਏ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਭਗਤੀ ਦੇ ਫਲਸਰੂਪ ਸੀ। ਫਿਰ, ਜਦ ਦਿਤੀ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿਚ ਇਕ ਤੋਂ ਅਨੇਕ ਪੁੱਤਰ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਸਭ ਨੇ ਸਮਝ ਲਿਆ ਕਿ ਇਹ ਬੱਚੇ ਅਟੂਟ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵਤਾ ਬਣਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲੀ। ਜਦ ਉਹ ਗਰਭ ਵਿਚ ਹੀ "ਨਾ ਰੋਵੋ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਰੋ ਪਏ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਮਰੁਤ ਪਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਜਨਾਂ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਮਿਲਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਦਿਤੀ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ ਦਿਓ; ਮੈਂ ਨੀਤੀ ਵਿਦਿਆ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਿਆਂ ਇਹ ਗਲਤ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।" ਅਮਰਤਾ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਮਰੁਤਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਦਿਤੀ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਦਿਵਿ-ਰਥ ਵਿਚ ਬਿਠਾ ਕੇ ਸਵਰਗ ਲੈ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਰੁਤਾਂ ਨੂੰ ਯਜਨ-ਭਾਗ ਮਿਲਿਆ, ਉਹ ਅਸੁਰਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇ, ਇਸ ਲਈ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਤ ਲੱਗੇ। ਇਸ ਤੋ ਬਾਅਦ, ਸੂਤ ਜੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਮੂਲ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ, ਹੁਣ ਦੂਜੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਹਰ ਇਕ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀਆਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ।" ਜਦ ਪૃਥੁ ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਔਸ਼ਧੀਆਂ, ਯਜਨਾਂ ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਸੋਨੇ-ਗਰਭ ਵਾਲੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਤਾਰਿਆਂ, ਗ੍ਰਹਾਂ, ਦੋਜਾ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਰੁੱਖਾਂ, ਬੂਟਿਆਂ ਅਤੇ ਲਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਬਣਾਇਆ; ਵਰੁਣ ਨੂੰ ਜਲਾਂ ਦਾ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਨੂੰ ਧਨ-ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਸੂਰਜਾਂ ਦਾ, ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਵਾਸੂਆਂ ਦਾ, ਦਕ੍ਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀਆਂ ਦਾ, ਅਤੇ ਸ਼ਕ੍ਰ ਨੂੰ ਮਰੁਤਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਬਣਾਇਆ। ਫਿਰ, ਦੈਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ, ਯਮ ਨੂੰ ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ, ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਨੂੰ ਪਿਸ਼ਾਚਾਂ, ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ, ਭੂਤਾਂ ਅਤੇ ਵੇਤਾਲਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਹਿਮਾਲਾ ਨੂੰ ਪਹਾੜਾਂ ਦਾ, ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦਾ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ ਅਤੇ ਕਿਨਰਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਬਣਾਇਆ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਚਿਤ੍ਰਰਥ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁਖੀਆ ਬਣਾਇਆ। ਵਾਸੁਕੀ ਨੂੰ ਨਾਗਾਂ ਦਾ, ਤੱਖਸ਼ਕ ਨੂੰ ਸੱਪਾਂ ਦਾ, ਅਤੇ ਏਰਾਵਤ (ਗਜੇੰਦ੍ਰ) ਨੂੰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਬਣਾਇਆ। ਸੁਪਰਣ ਨੂੰ ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ, ਉਚੈਸ਼੍ਰਵਾਸ ਨੂੰ ਘੋੜਿਆਂ ਦਾ, ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦਾ, ਬਲਦ ਨੂੰ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਪਲਕਸ਼ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਪਹਿਲਾਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਸੁਧਰਮਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਰਾਤਿਕੇਤੁ ਵੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਪੂਰਬ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਬਣਾਇਆ। ਫਿਰ, ਸ਼ੰਖਪਦ ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਦਾ, ਕੇਤੁਮੰਤ ਨੂੰ ਪੱਛਮ ਦਾ, ਜੋ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦਾ ਮੁੱਖ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਤਰ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹਿਰਣਯਰੋਮਨ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਬਣਾਇਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੌਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਪૃਥੁ ਰਾਜਾ ਪਹਿਲਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕਤ ਹੋਇਆ। ਜਦ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਾਨਵੰਤ੍ਰ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੈਵਸ੍ਵਤ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ੀ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿ ਸਾਰੇ ਜੜ-ਚੇਤਨ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣਿਆ। ਇਹ ਸਭ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਨੁ ਨੇ ਫਿਰ ਜਨਾਰਦਨ ਜੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਪਿਛਲੇ ਮਨੁਆਂ ਦੇ ਕਰਤੱਬ, ਸਮਿਆਂ ਦੀ ਮਿਆਦ, ਅਤੇ ਉਸ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ।" ਫਿਰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, "ਸੂਰਜ ਪੁੱਤਰ! ਏਕਾਗ੍ਰ ਚਿੱਤ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਸੁਣੋ, ਉਹ ਯਾਮਾ ਨਾਮ ਦੇ ਦੇਵਤੇ ਜੋ ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ ਹੋਏ।" ਸੱਤ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ—ਮਰੀਚਿ ਆਦਿ—ਅਤੇ ਆਗਨੀਧ੍ਰ, ਆਗਨਿਬਾਹੁ, ਸਹ, ਸਵਨ, ਜੋਤਿਸ਼ਮਾਨ, ਦ੍ਯੁਤਿਮਾਨ, ਹਵ੍ਯ, ਮੈਧਾ, ਮੈਧਾਤਿਥਿ, ਵਸੁ—ਇਹ ਦਸੇ, ਜੋ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਇਹ ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਮਨੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਜਦ ਇਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਚੱਕਰ ਪੂਰੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਸਭ ਉੱਚ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ। ਇਹ ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਮਾਨਵੰਤ੍ਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ੍ਵਾਰੋਚਿਸ਼ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਸ੍ਵਾਰੋਚਿਸ਼ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਨਭ, ਨਭਸ੍ਯ, ਪ੍ਰਸ੍ਰਿਤੀ, ਅਤੇ ਭਾਨਵ—ਇਹ ਸਭ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਦੱਤਾ, ਨਿਸ਼ਚਯਵਨ, ਸਤੰਭ, ਪ੍ਰਾਣ, ਕਸ਼੍ਯਪ, ਔਰਵ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤਿ—ਇਹ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇਵਤੇ ਤੁਸ਼ਿਤਾ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਹਸਤਿੰਦ੍ਰ, ਸੁਕ੍ਰਿਤ, ਮੂਰਤੀ, ਆਪ, ਜੋਤਿਰਯ, ਅਤੇ ਸਮਯਾ ਆਦਿ ਸਨ। ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੇ ਸੱਤ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿ ਸਨ, ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਇਹ ਦੂਜਾ ਮਾਨਵੰਤ੍ਰ ਸੀ। ਅਗਲੇ ਮਾਨਵੰਤ੍ਰ ਦਾ ਨਾਮ ਉਤ੍ਤਮ ਹੈ। ਉਥੇ ਉਤ੍ਤਮ ਨਾਮ ਦੇ ਮਨੁ ਨੇ ਦਸ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮੇ: ਈਸ਼, ਊਰਜ, ਤਰਜ, ਸ਼ੁਚਿ, ਸ਼ੁਕ੍ਰ, ਮਧੁ, ਮਾਧਵ, ਨਭਸ੍ਯ, ਨਭ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਸਹ। ਉਥੇ ਭਾਵਨ ਦੇਵਤੇ ਸਨ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ: ਕੌਕੁਰੁੰਡੀ, ਦਾਲਭ੍ਯ, ਸ਼ੰਗ, ਪ੍ਰਵਾਹਣ, ਸ਼ਿਵ, ਸੀਤਾ, ਅਤੇ ਸਸ੍ਮਿਤਾ—ਇਹ ਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਚੌਥਾ ਮਾਨਵੰਤ੍ਰ ਤਾਮਸ ਨਾਮਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਕਵੀ, ਪૃਥੁ, ਅਗਨੀ, ਅਕਪੀ, ਕਪੀ, ਜਲਪਧੀ, ਅਤੇ ਧੀਮਾਨ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਹਨ। ਉਥੇ ਸਾਧ੍ਯਾ ਦੇਵਤੇ ਹਨ। ਤਾਮਸ ਦੇ ਦਸ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਨ: ਅਕਲਮਸ਼, ਧਨਵੀ, ਤਪੋਮੂਲ, ਤਪੋਧਨ, ਤਪੋਰਤੀ, ਤਪੱਸਿਆ, ਤਪੋਦ੍ਯੁਤੀ, ਪਰੰਤਪ, ਤਪੋਭਾਗੀ, ਅਤੇ ਤਪੋਯੋਗੀ—ਇਹ ਸਭ ਧਰਮ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਪੰਜਵੇਂ ਮਾਨਵੰਤ੍ਰ ਰੈਵਤ ਦਾ ਵਰਣਨ ਸੁਣੋ। ਉਥੇ ਦੇਵਬਾਹੁ, ਸੁਬਾਹੁ, ਪਰਜਨਯ, ਸੋਮਪਾ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ। ਹਿਰਣਯਰੋਮ ਅਤੇ ਸਪਤਾਸ਼੍ਵ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ। ਉਥੇ ਦੇਵਤਾ ਆਭੂਤਰਜਸ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਰੁਣ, ਹਵ੍ਯ, ਕਪੀ, ਯੁਕਤ, ਨਿਰੁਤਸੁਕ, ਸਤ੍ਵ, ਨਿਰਮੋਹ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਆਦਿ ਦਸ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਜੋ ਗੁਣ, ਵੀਰਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ। ਭ੍ਰਿਗੁ, ਸੁਧਾਮਾ, ਵਿਰਜਾ, ਸਹਿਸ਼ਣੁ, ਨਾਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਰ ਮਾਨਵੰਤ੍ਰ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਦੇਵਤੇ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਧਰਮ, ਯਸ਼ ਅਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੇ ਰਹੇ।