ਹਮੇਸ਼ਾ ਘਰਵਾਲਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਨਿੱਤ ਨਿੱਤ ਭੇਟਾਂ ਅਤੇ ਕਰਮ ਕਰੇ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਪਾਠ ਰਾਹੀਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸਾਂਭ ਨਿਯਮਤ ਤਰਪਣਾਂ ਨਾਲ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਭੋਜਨ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਭੂਤ-ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਦੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਵਿਧੀਅਨੁਸਾਰ ਹੋਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਜ ਯਜਨਾਂ (ਪੰਜ ਮਹਾਯਜ) ਇਸ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅਣਜਾਣੇ ਹੋਏ ਪੰਜ ਹਤਿਆਵਾਂ—ਉਹ ਹਨ ਚੱਕੀ, ਜੰਤਾ, ਚੁੱਲ੍ਹਾ, ਘੜਾ ਤੇ ਝਾੜੂ—ਦੇ ਪਾਪ ਮਿਟ ਸਕਣ। ਇਹ ਪੰਜ ਹਤਿਆਵਾਂ ਘਰਵਾਲੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤਰਦਾ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਸੁਗਮ ਗਤੀ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਪੰਜ ਯਜਨਾਂ ਕਰਣੇ ਆਵਸ਼ਕ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੋਰ ਅਠਾਈਂ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਤੱਕ ਸਜਜਿਤ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਲਈ, ਜਿਸ ਅੰਦਰ ਆਤਮ ਗੁਣ ਹਨ, ਉਹ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਧਨ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗਊਆਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰੇ। ਗਊ, ਧਰਤੀ, ਸੋਨਾ, ਵਸਤ੍ਰ, ਸੁਗੰਧਤ ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਆਦਿਕ ਨਾਲ ਉਸ ਮੰਗਲਮੂਰਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ ਜੋ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਸੂਰਜ, ਰੁਦ੍ਰ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਆਤਮਾ ਰੂਪ ਹੈ। ਵਰਤ, ਉਪਵਾਸ, ਵਿਧੀਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ, ਵਿਅਕਤੀ ਰਾਗ-ਦਵੈਸ਼ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਰਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੇ ਜੋ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਸ਼ਾਂਤ, ਸੁਖਸ਼ਮ, ਅਵਿਅਕਤ, ਸਦਾ ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਸਾਰਾ ਵਿਸ਼ਵ ਰੂਪ ਵਾਸੁਦੇਵ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਇਹ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਭਗਵਾਨ, ਸੂਰਜ, ਨੰਦੀਸ਼ਵਰ, ਅੱਠ ਵਸੂ, ਗਿਆਰਾਂ ਰੂਦ੍ਰ, ਲੋਕਪਾਲ, ਪਿਤਰ ਅਤੇ ਮਾਤਾਵਾਂ—all ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਚਲਦੀਆਂ ਅਤੇ ਅਚਲ, ਦੋਹਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿਕ ਚਾਰਾਂ ਦੀ ਜੜ੍ਹੀ ਅਵਿਅਕਤ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿੱਚ ਹੈ। "ਓਮ, ਓਮ"—ਚਾਹੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸੂਰਜ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਜਾਂ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਜੇ ਵਿਭੇਦ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਭ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿਕ ਦੇ ਪਰਮ ਧਾਮ ਅਤੇ ਤਿੰਨਾਂ ਦੀ ਆਧਾਰ-ਸਥਿਤੀ ਵੇਦ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਪੂਸ਼ਣ ਦੀ ਯਥਾਵਿਧਿ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਾਨ, ਵਰਤ, ਉਪਵਾਸ, ਜਪ, ਹੋਮ ਆਦਿਕ ਨਾਲ ਯਥਾਵਿਧਿ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਨ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵੇਦਾਂਤ, ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਸਮ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਪਵਾਦ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਇਸ ਲੋਕ ਜਾਂ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਅਲਭ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਫਿਰ, ਸੂਤ ਜੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਗਿਆ, "ਹੇ ਸੂਤ, ਹੁਣ ਤੂੰ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਅਤੇ ਦਾਨ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਅਤੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਦੱਸ।" ਇਹੀ ਉਪਦੇਸ਼, ਜੋ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਦਿ ਪੁਰਖ, ਜਗਤ ਦੇ ਆਤਮਾ ਨੇ ਮਨੂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਪੁਰਾਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਆਇਆ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਖੋਂ ਵੇਦ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਪਿਛਲੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ, ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਸੀ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸੋ ਲੱਖ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਮ, ਅਰਥ ਅਤੇ ਕਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਸਾਧਨ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਲੋਕ ਜਲਾਏ ਗਏ, ਮੈਂ ਘੋੜੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਮੀਮਾਂਸਾ ਤੇ ਧਰਮਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਵੀ ਰਚੇ, ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਮੱਛੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਜਲ ਰੂਪ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸਭ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਜਦ ਮੈਂ ਜਲ ਵਿੱਚ ਵਸਦਾ ਸੀ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਗਿਆਨ ਮੈਂ ਉਚਾਰਿਆ; ਫਿਰ ਚਤੁਰਮੁਖ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਇਹ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਇਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਰਾਣਾ ਸਾਰਿਆਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਬਣਿਆ; ਪਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜਦ ਇਸਦਾ ਪੂਰਨ ਪ੍ਰਚਲਨ ਨਾ ਰਿਹਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਵਿਆਸ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਹਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਦਵਾਪਰ ਯੁਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਲੱਖ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਕੁਚਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੈਂ ਇਹ ਅੱਠਾਰਾਂ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ; ਪਰ ਦੇਵ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਜੇ ਵੀ ਸੋ ਲੱਖ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਇਸ ਦਾ ਸਾਰ ਚਾਰ ਲੱਖ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ; ਹੁਣ ਅੱਠਾਰਾਂ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਮਰੀਚੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ—ਸਾਰੇ ਸੁਣੋ। ਬ੍ਰਾਹਮਾ ਪੁਰਾਣਾ ਤੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਨੂੰ ਲਿਖ ਕੇ, ਗਊ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਵੈਸ਼ਾਖ ਦੀ ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਸੰਸਾਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਮਲ ਰੂਪ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਥਾ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣਾ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਦਮ ਪੁਰਾਣਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਚਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਇਹ ਪੁਰਾਣਾ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਮਲ ਅਤੇ ਤਿਲ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੇਸ਼ਠ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਪੁਰਾਣਾ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਬੋਅਰ ਯੁਗ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁਣਾਇਆ, ਉਹ ਵੈਸ਼ਨਵ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਜਿਸਨੇ ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੂੰ ਗਊ ਅਤੇ ਘਿਉ ਦੇ ਨਾਲ, ਪਵਿੱਤਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਇਹ ਦਾਨ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਵਰੁਣ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੇਈ ਹਜ਼ਾਰ ਹੈ। ਸ਼੍ਵੈਤਕਲਪ ਦੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ, ਵਾਯੂ ਨੇ ਇੱਥੇ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਕੀਤੀ; ਇਹ ਰੁਦ੍ਰ ਮਹਾਤਮ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਵਾਯੂ ਪੁਰਾਣਾ ਚੋਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸਾਵਣ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੂੰ, ਗਊ, ਗੁੜ ਅਤੇ ਬਲਦ ਦੇ ਨਾਲ, ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਆਤਮਾ ਇੱਕ ਕਲਪ ਤੱਕ ਸ਼ਿਵ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਰਣਿਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾਸੁਰ ਵਧ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ, ਉਹ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਸਰਸਵਤ ਕਲਪ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਉੱਤਮ ਪੁਰਖ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਸਾਰਿਕ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਭੀ ਭਾਗਵਤ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਨੂੰ ਲਿਖ ਕੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਲ, ਭਾਦਰਪਦ ਦੀ ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉੱਚਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਪੁਰਾਣਾ ਅਠਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਨਾਰਦ ਨੇ ਧਰਮ ਅਤੇ ਮਹਾਂਕਲਪਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਨਾਰਦੀਆ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੱਚੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ। ਅਸ਼ਵਿਨ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੰਨਚਮੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਗਊ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਪੁਰਾਣਾ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਉੱਤਮ ਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਕੁਨਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਧਰਮ ਦੀ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਧਰਮ ਨਿਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਵਰਣਨ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਜੀ ਨੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਕੀਤਾ; ਇਹ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਪੁਰਾਣਾ ਨੌ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਰਮਕਾਂਡ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਮੂਲ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ।