ਧਰਮਕਤਾ ਅਤੇ ਸਤਕਰਮ ਵਾਲਾ ਦਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਮਲੇਛ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਮਨੋਂ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤੇ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਮਾਨਸਿਕ ਰੂਪ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁੜੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦਸ ਉਸ ਨੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਤੇਰਾਂ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਸੱਤੀ ਵੱਡੀਆਂ ਸੋਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜੋ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ ਉੱਤੇ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ, ਮਨੁੱਖ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਜਨਮੇ, ਅਤੇ ਇੰਝ ਪੂਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਫੈਲਾਅ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਸੂਤ ਜੀ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਉਹ ਸੱਚਾਈ ਅਤੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਣ ਕਿ ਦੇਵਤੇ, ਦਾਨਵ, ਗੰਧਰਵ, ਸੱਪ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ। ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਸਿਰਫ ਸੰਕਲਪ, ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਪਰਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਰ ਦਕ੍ਸ਼ ਪ੍ਰਚੇਤਸਪੁੱਤਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਯੌਨ ਸੰਸਰਗ ਰਾਹੀਂ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਸਵਯੰਭੂ ਨੇ ਦਕ੍ਸ਼ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਕਰੇ। ਪਹਿਲਾਂ ਦਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਦੇਵਤੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸੱਪ ਬਣਾਏ, ਪਰ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਵਾਧਾ ਨਾ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਦਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਪਾਂਚਜਨੀ ਤੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ, ਤਾਂ ਮਹਾਨ ਨਾਰਦ ਜੀ, ਜੋ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੀਵ ਬਣਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਹਰੀਅਸ਼ਵ ਨਾਮਕ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸਿਆਂ, ਉੱਤੇ-ਹੇਠਾਂ ਜਾਣੋ ਅਤੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰੋ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਚਾਰੀਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ ਤੇ ਮੁੜ ਕੇ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਆਏ। ਜਦ ਹਰੀਅਸ਼ਵ ਪੁੱਤਰ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਏ, ਤਦ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਵੈਰੀਣੀ ਤੋਂ ਫਿਰ ਹਜ਼ਾਰ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਬਲਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਧਰਤੀ ਦਾ ਪੂਰਾ ਗਿਆਨ ਲੈ ਕੇ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰੋ। ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਚਲੇ ਗਏ ਤੇ ਮੁੜ ਕੇ ਨਾ ਆਏ। ਇਸ ਤੋ ਅੱਜ ਤੱਕ ਕੋਈ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਦੇ ਰਸਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਰਸਤੇ ਤੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਏ, ਤਦ ਦਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਵੈਰੀਣੀ ਤੋਂ ਸੱਠ ਧੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦਸ ਧਰਮ ਨੂੰ, ਤੇਰਾਂ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੂੰ, ਸੱਤੀ ਵੱਡੀਆਂ ਸੋਮ ਨੂੰ ਅਤੇ ਚਾਰ ਅਰਿਸ਼੍ਟਨੇਮੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਦੋ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਾਸ਼ਵ ਨੂੰ ਦੋ, ਅਤੇ ਅੰਗੀਰਸ ਨੂੰ ਵੀ ਦੋ-ਦੋ ਧੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਧੀਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਹੁਣ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨਾਂ ਦਾ ਫੈਲਾਅ ਸੁਣੋ: ਮਰੁਤਵਤੀ, ਵਸੂ, ਯਾਮੀ, ਲੰਬਾ, ਭਾਨੁ ਅਤੇ ਅਰੁੰਧਤੀ—ਇਹਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵੰਸ਼ ਚਲੇ। ਸੰਕਲਪਾ, ਮੁਹੂਰਤਾ, ਸਾਧਿਆ, ਵਿਸ਼ਵਾ ਅਤੇ ਭਾਮਿਨੀ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਪਤਨੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਵਾ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਵੇ ਦੇਵਤੇ, ਸਾਧਿਆ ਤੋਂ ਸਾਧਿਆ, ਮਰੁਤਵਤੀ ਤੋਂ ਮਰੁਤਵੰਤ, ਅਤੇ ਵਸੂ ਤੋਂ ਵਸੂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਭਾਨੁ ਤੋਂ ਭਾਨਵ, ਮੁਹੂਰਤਾ ਤੋਂ ਮੁਹੂਰਤਕ, ਲੰਬਾ ਤੋਂ ਘੋਸ਼, ਯਾਮੀ ਤੋਂ ਨਾਗਵੀਥੀ, ਤੇ ਅਰੁੰਧਤੀ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਪੁੱਤਰ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਸੰਕਲਪਾ ਤੋਂ ਸੰਕਲਪ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ। ਹੁਣ ਵਸੂਆਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਸੁਣੋ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅੱਠ ਵਸੂਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ: ਆਪ, ਧ੍ਰੁਵ, ਸੋਮ, ਧਰਾ, ਅਨਿਲ, ਅਨਲ, ਪ੍ਰਤਿਊਸ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਸ। ਆਪ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ—ਸ਼ਾਂਤ, ਦੰਡ, ਸ਼ਾਂਬ ਅਤੇ ਮਣਿਵਕਤ੍ਰ—ਯਜਨਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਧ੍ਰੁਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕਾਲ ਹੈ; ਸੋਮ ਤੋਂ ਵਰਚਾ; ਧਰਾ ਤੋਂ ਦ੍ਰਵਿਣ ਅਤੇ ਹਵ੍ਯਵਾਹ। ਕਲ੍ਯਾਣਿਨੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਣ, ਰਮਣ ਅਤੇ ਸ਼ੀਸ਼ਿਰ; ਮਨੋਹਰਾ ਨੇ ਧਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਹਰੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਹਨ। ਸ਼ਿਵਾ ਨੇ ਮਨੋਜਵ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਚਾਲ ਅਗਿਆਤ ਹੈ; ਅਨਲ ਤੋਂ ਅੱਗ ਵਰਗੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ। ਅੱਗ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕੁਮਾਰਾ ਨੂੰ ਝਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਮਿਲਿਆ; ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀ ਸ਼ਾਖਾ, ਵਿਸ਼ਾਖਾ ਅਤੇ ਨੈਗਮੇਯਾ ਹਨ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਪਿੱਠ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਕਾਰਤਿਕੇਯਾ ਕ੍ਰਿਤਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਤਿਊਸ਼ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵਿਭੂ ਅਤੇ ਦੇਵਲ ਹਨ। ਪ੍ਰਭਾਸ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਹੈ, ਜਨਮਿਆ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਵਿਦ੍ਯਾ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਮਹਲਾਂ, ਮੰਦਰਾਂ, ਬਾਗਾਂ, ਮੂਰਤੀਆਂ, ਗਹਣਿਆਂ, ਸਰੋਵਰਾਂ, ਉਧਿਆਂ ਅਤੇ ਖੂਹਾਂ ਦਾ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟਿਕਰਤਾ ਹੈ। ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ: ਅਜੈਕਪਾਦ, ਅਹਿਰਬੁਧਨਯ, ਵਿਰੂਪਾਖ੍ਸ਼, ਰੈਵਤ, ਹਰਾ, ਬਹੁਰੂਪ ਅਤੇ ਤ੍ਰਯੰਬਕ (ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਥ)। ਸਾਵਿਤ੍ਰ, ਜਯੰਤ, ਪਿਨਾਕੀ ਅਤੇ ਅਪਰਾਜਿਤ—ਇਹ ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਦੇ ਗਣਪਤਿ ਹਨ, ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਗਿਆਰਾਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤ੍ਰਿਸੂਲਧਾਰੀ ਮਾਨਸ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਅਣਗਿਣਤ ਹੈ, ਚੌਰਾਸੀ ਕਰੋੜ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗਣਪਤਿ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਪੌਤਰੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਜੋ ਸੁਰਭੀ ਦੀ ਕੋਖ ਤੋਂ ਜਨਮੇ, ਚਾਰੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਕਸ਼੍ਯਪ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਤੋਂ ਹੋਈ ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਪੌਤਰੇ ਸੁਣੋ: ਅਦਿਤੀ, ਦਿਤੀ, ਦਾਨੁ, ਅਰਿਸ਼੍ਟਾ ਅਤੇ ਸੁਰਸਾ; ਫਿਰ ਸੁਰਭੀ, ਵਿਨਤਾ, ਤਾਮ੍ਰਾ, ਕ੍ਰੋਧਵਸ਼ਾ, ਇਰਾ, ਕਦਰੂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹੋਈ ਸੰਤਾਨਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਸੁਣੋ। ਤੁਸ਼ਿਤ ਨਾਮ ਦੇ ਦੇਵਤੇ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਏ; ਵੈਵਸ੍ਵਤ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਬਾਰਾਂ ਆਦਿਤਯਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਏ: ਇੰਦਰ, ਧਾਤਾ, ਭਗ, ਤਵਸ਼੍ਟਾ, ਮਿਤ੍ਰ, ਵਰੁਣ, ਯਮ, ਵਿਵਸ੍ਵਾਨ, ਸਵਿਤਾ, ਪੂਸ਼ਾ, ਅੰਸ਼ੁਮਾਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੁ। ਇਹ ਬਾਰਾਂ ਆਦਿਤਯਾ, ਜੋ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰੇਸ਼ਮੀਆਂ ਵਾਲੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ, ਮਾਰੀਚ ਅਤੇ ਕਸ਼੍ਯਪ ਤੋਂ ਅਦਿਤੀ ਦੀਆਂ ਉਤਪੱਤੀ ਹਨ। ਭ੍ਰਿਸ਼ਾਸ਼ਵ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਦਿਵ੍ਯ ਅਸਤਰਾਂ ਦੇ ਧਾਰੀ ਹਨ, ਹਰ ਇਕ ਮਨੁਵੰਤਰਾ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।