ଵିଵର୍ଧତା ବଲଵତା ଵେଗାଦ୍ଵିକ୍ଷୋଭିତୋ ଽର୍ଣଵଃ ତସ୍ଯାର୍ଣଵସ୍ଯ କ୍ଷୁବ୍ଧସ୍ଯ ତସ୍ମିନ୍ନମ୍ଭସି ମନ୍ଥିତେ କୃଷ୍ଣଵର୍ତ୍ମା ସମଭଵତ୍ ପ୍ରଭୁର୍ଵୈଶ୍ଵାନରୋ ମହାନ୍
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପବନ ବଢ଼ିବା ସହିତ, ସମୁଦ୍ର ତାହାର ଶକ୍ତିରେ ବିକ୍ଷୋଭିତ ହେଲା; ତାହାରେ ଜଳ ବିକ୍ଷୋଭିତ ହେଲା, ମନ୍ଥନ ହେଲା, ତାହାରେ ଅନ୍ଧାର ମାର୍ଗର ବୈଶ୍ୱାନର ଅଗ୍ନି ପ୍ରଭୁ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
ତତଃ ସଂଶୋଷଯାମାସ ପାଵକଃ ସଲିଲଂ ବହୁ କ୍ଷଯାଜ୍ଜଲନିଧେଶ୍ଛିଦ୍ରମ୍ ଅଭଵଦ୍ଵିସ୍ତୃତଂ ନଭଃ
ତାପରେ ଅଗ୍ନି ବହୁ ଜଳକୁ ଶୁଷ୍କ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ; ଜଳନିଧି କ୍ଷୟ ହେଲାପରେ, ବଡ଼ ଫାଟ ହେଲା, ଆକାଶ ବିସ୍ତାରିତ ହେଲା।
ଆତ୍ମତେଜୋଦ୍ଭଵାଃ ପୁଣ୍ଯା ଆପୋ ଽମୃତରସୋପମାଃ ଆକାଶଂ ଛିଦ୍ରସମ୍ଭୂତଂ ଵାଯୁରାକାଶସଂଭଵଃ
ଅନ୍ତର୍ୟାମୀର ତେଜରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଶୁଭ ପାଣି ଅମରତ୍ୱର ସାର ଭଳି; ଆକାଶ ଚିଦ୍ରରୁ ଉପଜିଥାଏ, ଓ ବାୟୁ ଆକାଶରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।
ଆଭ୍ଯାଂ ସଂଘର୍ଷଣୋଦ୍ଭୂତଂ ପାଵକଂ ଵାଯୁସଂଭଵମ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରୀତୋ ମହାଦେଵୋ ମହାଭୂତଵିଭାଵନଃ
ଏହି ଦୁଇଟିର ଘସାଘସିରୁ ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା; ଏହାକୁ ଦେଖି ବଡ଼ ଦେବତା, ମହାଭୂତଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବା, ଖୁସି ହେଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭୂତାନି ଭଗଵାଂଲ୍ ଲୋକସୃଷ୍ଟ୍ଯର୍ଥମୁତ୍ତମମ୍ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଜନ୍ମସହିତଂ ବହୁରୂପୋ ଵ୍ଯଚିନ୍ତଯତ୍
ଭୂତଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖି ଭଗବାନ, ସମସ୍ତ ଲୋକ ସୃଷ୍ଟିର ଉତ୍ତମ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ବହୁରୂପ ଜନ୍ମ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କଲେ।
ଚତୁର୍ଯୁଗାଭିସଂଖ୍ଯାତେ ସହସ୍ରଯୁଗପର୍ଯଯେ ବହୁଜନ୍ମା ହି ଵିଶ୍ଵାତ୍ମା ବ୍ରହ୍ମଣୋ ହଵିରୁଚ୍ଯତେ
ଚାରି ଯୁଗର ହଜାର ଚକ୍ର ଶେଷରେ, ବହୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ବିଶ୍ୱର ଆତ୍ମା, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ହବିର ନାମରେ ପରିଚିତ।
ଯତ୍ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଦ୍ଵିଜେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ତପସା ଭାଵିତାତ୍ମନାମ୍ ଜ୍ଞାନଂ ଵୃଷ୍ଟଂ ତୁ ଵିଶ୍ଵାର୍ଥେ ଯୋଗିନାଂ ଯାତି ମୁଖ୍ଯତାମ୍
ପୃଥିବୀରେ ଦ୍ୱିଜେନ୍ଦ୍ରମାନେ ତପସ୍ୟାରେ ଶୁଧ୍ଧ ଆତ୍ମା ହୋଇ ଯେଉଁ ଜ୍ଞାନ ବିଶ୍ୱର ଉପକାରରେ ବର୍ଷା ହୁଏ, ସେହି ଜ୍ଞାନ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ହୋଇଯାଏ।
ତଂ ଯୋଗଵନ୍ତଂ ଵିଜ୍ଞାଯ ସମ୍ପୂର୍ଣୈଶ୍ଵର୍ଯମୁତ୍ତମମ୍ ପଦେ ବ୍ରହ୍ମଣି ଵିଶ୍ଵେଶଂ ନ୍ଯଯୋଜଯତ ଯୋଗଵିତ୍
ଯେଉଁଥିରେ ଯୋଗ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଅଛି, ଯୋଗ ଜାଣିଥିବା ଜଣେ, ବିଶ୍ୱର ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦରେ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ।
ତତସ୍ତସ୍ମିନ୍ମହାତୋଯେ ମହୀଶୋ ହରିରଚ୍ଯୁତଃ ଜଲେ କ୍ରୀଡଂଶ୍ଚ ଵିଧିଵନ୍ ମୋଦତେ ସର୍ଵଲୋକକୃତ୍
ତାପରେ ସେଇ ବଡ଼ ପାଣିରେ, ମହୀଶ୍ୱର ହରି, ଅଚ୍ୟୁତ, ସମସ୍ତ ଲୋକର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଜଳରେ ଖେଳି ଆନନ୍ଦ କରିଥିଲେ।
ପଦ୍ମଂ ନାଭ୍ଯୁଦ୍ଭଵଂ ଚୈକଂ ସମୁତ୍ପାଦିତଵାଂସ୍ତଦା ସହସ୍ରପର୍ଣଂ ଵିରଜଂ ଭାସ୍କରାଭଂ ହିରଣ୍ମଯମ୍
ସେ ସମୟରେ, ନାଭିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଏକ ପଦ୍ମ ତିଆରି କଲେ; ଏହି ପଦ୍ମ ହଜାର ପତ୍ର, ନିର୍ମଳ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଚମକୁଥିବା, ଓ ସୁନା ରଙ୍ଗର।
ହୁତାଶନଜ୍ଵଲିତଶିଖୋଜ୍ଜ୍ଵଲତ୍ପ୍ରଭମ୍ ଉପସ୍ଥିତଂ ଶରଦମଲାର୍କତେଜସମ୍ ଵିରାଜତେ କମଲମୁଦାରଵର୍ଚସଂ ମହାତ୍ମନସ୍ତନୁରୁହଚାରୁଦର୍ଶନମ୍
ଅଗ୍ନିର ଜ୍ୱାଳା ଭଳି ଚମକୁଥିବା, ଶରତ୍କାଳର ନିର୍ମଳ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ତେଜ ଦେଉଥିବା, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ରୂପର ଏହି ପଦ୍ମ ମହାତ୍ମାଙ୍କର ଚାରୁ ଛାତି ନିକଟରେ ଦେଖାଯାଏ।
ଅଥ ଯୋଗଵତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠମ୍ ଅସୃଜଦ୍ଭୂରିତେଜସମ୍ ସ୍ରଷ୍ଟାରଂ ସର୍ଵଲୋକାନାଂ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ସର୍ଵତୋମୁଖମ୍
ତାପରେ ସେ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ବଡ଼ ତେଜରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ସମସ୍ତ ଲୋକର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ମୁହଁ ଥିବା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
ଯସ୍ମିନ୍ହିରଣ୍ମଯେ ପଦ୍ମେ ବହୁଯୋଜନଵିସ୍ତୃତମ୍ ସର୍ଵତେଜୋଗୁଣମଯଂ ପାର୍ଥିଵୈର୍ଲକ୍ଷଣୈର୍ଵୃତମ୍
ସେ ସୁନା ରଙ୍ଗର ପଦ୍ମ ଭିତରେ, ଅନେକ ଯୋଜନ ଚଉଡ଼ା, ସମସ୍ତ ତେଜ ଓ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପୃଥିବୀର ଚିହ୍ନରେ ସୁସଜ୍ଜିତ।
ତଚ୍ଚ ପଦ୍ମଂ ପୁରାଣଜ୍ଞାଃ ପୃଥିଵୀରୂପମୁତ୍ତମମ୍ ନାରାଯଣସମୁଦ୍ଭୂତଂ ପ୍ରଵଦନ୍ତି ମହର୍ଷଯଃ
ପୁରାଣ ଜ୍ଞାନୀମାନେ କହନ୍ତି, ସେହି ପଦ୍ମ ହେଉଛି ପୃଥିବୀର ଉତ୍ତମ ରୂପ, ମହାର୍ଷିମାନେ ନାରାୟଣରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ବୋଲି ବିବେଚନା କରନ୍ତି।
ଯା ପଦ୍ମା ସା ରସା ଦେଵୀ ପୃଥିଵୀ ପରିଚକ୍ଷ୍ଯତେ ଯେ ପଦ୍ମସାରଗୁରଵସ୍ ତାନ୍ଦିଵ୍ଯାନ୍ ପର୍ଵତାନ୍ଵିଦୁଃ
ସେହି ପଦ୍ମା ହେଉଛି ଦେବୀ ରସା, ଯାହାକୁ ପୃଥିବୀ ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଏ; ପଦ୍ମର ସାର ଜାଣିଥିବା ଗୁରୁମାନେ ସେହି ଦିବ୍ୟ ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକୁ ଜାଣନ୍ତି।
ହିମଵନ୍ତଂ ଚ ମେରୁଂ ଚ ନୀଲଂ ନିଷଧମେଵ ଚ କୈଲାସଂ ମୁଞ୍ଜଵନ୍ତଂ ଚ ତଥାନ୍ଯଂ ଗନ୍ଧମାଦନମ୍
ହିମବନ୍ତ, ମେରୁ, ନୀଳ, ନିଷଧ, କୈଳାସ, ମୁଞ୍ଜବନ୍ତ, ଓ ଗନ୍ଧମାଦନ।
ପୁଣ୍ଯଂ ତ୍ରିଶିଖରଂ ଚୈଵ କାନ୍ତଂ ମନ୍ଦରମେଵ ଚ ଉଦଯଂ ପିଞ୍ଜରଂ ଚୈଵ ଵିନ୍ଧ୍ଯଵନ୍ତଂ ଚ ପର୍ଵତମ୍
ପୁଣ୍ୟ ତ୍ରିଶିଖର, ମନ୍ଦାର, ଉଦୟ, ପିଞ୍ଜର, ଓ ବିନ୍ଧ୍ୟ ପାହାଡ଼।
ଏତେ ଦେଵଗଣାନାଂ ଚ ସିଦ୍ଧାନାଂ ଚ ମହାତ୍ମନାମ୍ ଆଶ୍ରଯାଃ ପୁଣ୍ଯଶୀଲାନାଂ ସର୍ଵକାମଫଲପ୍ରଦାଃ
ଏହି ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକ ଦେବମାନେ, ମହାତ୍ମା ସିଦ୍ଧମାନେ ଓ ପୁଣ୍ୟଶୀଳ ଲୋକମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ; ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ଏତେଷାମନ୍ତରେ ଦେଶୋ ଜମ୍ବୂଦ୍ଵୀପ ଇତି ସ୍ମୃତଃ ଜମ୍ବୂଦ୍ଵୀପସ୍ଯ ସଂସ୍ଥାନଂ ଯଜ୍ଞିଯା ଯତ୍ର ଵୈ କ୍ରିଯାଃ
ଏହି ପାହାଡ଼ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଛି ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପ ନାମକ ଦେଶ; ଏଠି ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପର ଆକୃତି, ଯେଉଁଠି ବେଦିକ କ୍ରିୟା ହୁଏ।
ଏଭ୍ଯୋ ଯତ୍ସ୍ରଵତେ ତୋଯଂ ଦିଵ୍ଯାମୃତରସୋପମମ୍ ଦିଵ୍ଯାସ୍ତୀର୍ଥଶତାଧାରାଃ ସୁରମ୍ଯାଃ ସରିତଃ ସ୍ମୃତାଃ
ଏହି ପାହାଡ଼ମାନରୁ ଯେଉଁ ପାଣି ବହିଯାଏ, ଦିବ୍ୟ ଅମୃତ ଭଳି; ଶତ ଶତ ଦିବ୍ୟ ତୀର୍ଥ ଓ ସୁନ୍ଦର ନଦୀ ଚିହ୍ନିତ।
ସ୍ମୃତାନି ଯାନି ପଦ୍ମସ୍ଯ କେସରାଣି ସମନ୍ତତଃ ଅସଂଖ୍ଯେଯାଃ ପୃଥିଵ୍ଯାସ୍ତେ ଵିଶ୍ଵେ ଵୈ ଧାତୁପର୍ଵତାଃ
ପଦ୍ମର ଅନେକ କେସର, ଯେଉଁଗୁଡିକୁ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ, ସେଗୁଡିକ ଏହି ପୃଥିବୀର ଅସଂଖ୍ୟ ଖଣି ପାହାଡ଼ ଅଟେ ।
ଯାନି ପଦ୍ମସ୍ଯ ପର୍ଣାନି ଭୂରୀଣି ତୁ ନରାଧିପ ତେ ଦୁର୍ଗମାଃ ଶୈଲଚିତା ମ୍ଲେଚ୍ଛଦେଶା ଵିକଲ୍ପିତାଃ
ହେ ରାଜା, ପଦ୍ମର ଅନେକ ପତ୍ରଗୁଡିକ ହେଉଛି ସେଇ ଦୁର୍ଗମ ଦେଶ, ଯେଉଁଠାରେ ପାହାଡ଼ ଭରି ଅଛି, ଏବଂ ମ୍ଲେଚ୍ଛ ଦେଶ ଭାବରେ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଛି ।
ଯାନ୍ଯଧୋଭାଗପର୍ଣାନି ତେ ନିଵାସାସ୍ତୁ ଭାଗଶଃ ଦୈତ୍ଯାନାମୁରଗାଣାଂ ଚ ପତଙ୍ଗାନାଂ ଚ ପାର୍ଥିଵ
ପଦ୍ମର ତଳ ପତ୍ରଗୁଡିକ ହେଉଛି ଦେଉ, ସେଠି ଦେଉ ଭାଗରେ ଦେତ୍ୟ, ନାଗ ଓ ପୋକମାନଙ୍କର ନିବାସ ।
ତେଷାଂ ମହାର୍ଣଵୋ ଯତ୍ର ତଦ୍ରସେତ୍ଯଭିସଂଜ୍ଞିତମ୍ ମହାପାତକକର୍ମାଣୋ ମଜ୍ଜନ୍ତେ ଯତ୍ର ମାନଵାଃ
ସେଠି, ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ଏକ ବଡ଼ ସାଗର ଅଛି, ଯାହାକୁ 'ତଦ୍ରସ' ଭାବରେ ଜଣାଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ଭୟଙ୍କର ପାପ କରିଥିବା ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଡୁବିଯାନ୍ତି ।
ପଦ୍ମସ୍ଯାନ୍ତରତୋ ଯତ୍ତଦ୍ ଏକାର୍ଣଵଗତା ମହୀ ପ୍ରୋକ୍ତାଥ ଦିକ୍ଷୁ ସର୍ଵାସୁ ଚତ୍ଵାରଃ ସଲିଲାକରାଃ
ପଦ୍ମର ଭିତରେ ଯେଉଁ ମହୀ ଏକାର୍ଣ୍ଣବ ଭିତରକୁ ଗଲା, ସେ ମହୀକୁ କୁହାଯାଏ; ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଚାରିଟି ଜଳାଶୟ ଅଛି ।
ଏଵଂ ନାରାଯଣସ୍ଯାର୍ଥେ ମହୀ ପୁଷ୍କରସଂଭଵା ପ୍ରାଦୁର୍ଭାଵୋ ଽପ୍ଯଯଂ ତସ୍ମାନ୍ ନାମ୍ନା ପୁଷ୍କରସଂଜ୍ଞିତଃ
ଏଭଳି ନାରାୟଣଙ୍କ ପାଇଁ ପଦ୍ମରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ମହୀ ପ୍ରକଟ ହେଲା; ଏହି କାରଣରୁ ଏହାକୁ 'ପୁଷ୍କର' ନାମରେ ଡାକାଯାଏ ।
ଏତସ୍ମାତ୍କାରଣାତ୍ତଜ୍ଜ୍ଞୈଃ ପୁରାଣୈଃ ପରମର୍ଷିଭିଃ ଯାଜ୍ଞିକୈର୍ଵେଦଦୃଷ୍ଟାନ୍ତୈର୍ ଯଜ୍ଞେ ପଦ୍ମଵିଧିଃ ସ୍ମୃତଃ
ଏହି କାରଣରୁ, ଜ୍ଞାନୀ, ପୁରାତନ ଋଷି ଓ ବେଦ ଦ୍ୱାରା ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ଯଜ୍ଞିକମାନେ, ପଦ୍ମ ବିଧିକୁ ଯଜ୍ଞରେ ସ୍ମରଣ କରିଛନ୍ତି ।
ଏଵଂ ଭଗଵତା ତେନ ଵିଶ୍ଵେଷାଂ ଧାରଣାଵିଧିଃ ପର୍ଵତାନାଂ ନଦୀନାଂ ଚ ହ୍ରଦାନାଂ ଚୈଵ ନିର୍ମିତଃ
ଏଭଳି ଭଗବାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ସମସ୍ତ ପାହାଡ଼, ନଦୀ ଓ ହ୍ରଦମାନଙ୍କୁ ଧାରଣ କରିବା ଉପାୟ ନିର୍ମିତ ହେଲା ।
ଵିଭୁସ୍ତଥୈଵାପ୍ରତିମପ୍ରଭାଵଃ ପ୍ରଭାକରାଭୋ ଵରୁଣଃ ସିତଦ୍ଯୁତିଃ ଶନୈଃ ସ୍ଵଯଂଭୂଃ ଶଯନଂ ସୃଜତ୍ତଦା ଜଗନ୍ମଯଂ ପଦ୍ମଵିଧିଂ ମହାର୍ଣଵେ
ତାପରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୁଳନାହୀନ, ରୂପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଦୃଶ, ଧଳା ଆଲୋକରେ ଚମକୁଥିବା ଭାରୁଣ, ଦୀରେ-ଦୀରେ, ସ୍ୱୟଂଭୂ ତାଙ୍କର ଶୟନ, ପଦ୍ମ ବିଧି, ବଡ଼ ସାଗର ମଧ୍ୟରେ, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଆବୃତ କରି ସୃଜନ କଲେ ।
ଵିଘ୍ନସ୍ତପସି ସମ୍ଭୂତୋ ମଧୁର୍ନାମ ମହାସୁରଃ ତେନୈଵ ଚ ସହୋଦ୍ଭୂତୋ ହ୍ଯ୍ ଅସୁରୋ ନାମ କୈଟଭଃ
ତପସ୍ୟାରେ ବାଧା ଆସିଲା; ମଧୁ ନାମକ ଏକ ବଡ଼ ଦେତ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଲା, ତାଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ଭାଇ କୈଟଭ ଦେତ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା ।