ଅହଂ ସର୍ଵାଣି ସତ୍ତ୍ଵାନି ଦୈଵତାନ୍ଯଖିଲାନି ତୁ ଭୁଜଂଗାନାମହଂ ଶେଷସ୍ ତାର୍କ୍ଷ୍ଯୋ ଵୈ ସର୍ଵପକ୍ଷିଣାମ୍
ମୁଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ, ସମସ୍ତ ଦେବତା; ସର୍ପମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମୁଁ ଶେଷ, ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମୁଁ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ।
କୃତାନ୍ତଃ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ଵିଶ୍ଵେଷାଂ କାଲସଂଜ୍ଞିତଃ ଅହଂ ଧର୍ମସ୍ତପଶ୍ଚାହଂ ସର୍ଵାଶ୍ରମନିଵାସିନାମ୍
ମୁଁ ସମସ୍ତ ଜୀବର ମୃତ୍ୟୁ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ କାଳ ନାମରେ ପରିଚିତ; ମୁଁ ଧର୍ମ, ମୁଁ ତପସ୍ୟା, ସମସ୍ତ ଆଶ୍ରମର ନିବାସୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ।
ଅହଂ ଚୈଵ ସରିଦ୍ଦିଵ୍ଯା କ୍ଷୀରୋଦଶ୍ଚ ମହାର୍ଣଵଃ ଯତ୍ତତ୍ସତ୍ଯଂ ଚ ପରମମ୍ ଅହମେକଃ ପ୍ରଜାପତିଃ
ମୁଁ ସମସ୍ତ ଦିବ୍ୟ ନଦୀ, କ୍ଷୀରସାଗର ଏବଂ ବଡ଼ ସମୁଦ୍ର; ଯେଉଁଠି ସତ୍ୟ ଏବଂ ପରମ ଅଛି, ମୁଁ ଏକା ପ୍ରଜାପତି।
ଅହଂ ସାଂଖ୍ଯମହଂ ଯୋଗୋ ଽପ୍ଯହଂ ତତ୍ପରମଂ ପଦମ୍ ଅହମିଜ୍ଯା କ୍ରିଯା ଚାହମ୍ ଅହଂ ଵିଦ୍ଯାଧିପଃ ସ୍ମୃତଃ
ମୁଁ ସାଂଖ୍ୟ, ମୁଁ ଯୋଗ, ମୁଁ ପରମ ପଦ; ମୁଁ ଉପାସନା ଏବଂ କ୍ରିୟା, ମୁଁ ଜ୍ଞାନର ଅଧିପତି ବୋଲି ପରିଚିତ।
ଅହଂ ଜ୍ଯୋତିରହଂ ଵାଯୁର୍ ଅହଂ ଭୂମିରହଂ ନଭଃ ଅହମାପଃ ସମୁଦ୍ରାଶ୍ଚ ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ଦିଶୋ ଦଶ
ମୁଁ ହେଉଛି ଆଲୋକ, ମୁଁ ହେଉଛି ପବନ, ମୁଁ ହେଉଛି ପୃଥିବୀ, ମୁଁ ହେଉଛି ଆକାଶ; ମୁଁ ହେଉଛି ଜଳ ଓ ସମୁଦ୍ର, ମୁଁ ହେଉଛି ତାରା ଓ ଦଶ ଦିଗ।
ଅହଂ ଵର୍ଷମହଂ ସୋମଃ ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଽହମହଂ ରଵିଃ କ୍ଷୀରୋଦସାଗରେ ଚାହଂ ସମୁଦ୍ରେ ଵଡଵାମୁଖଃ
ମୁଁ ହେଉଛି ବର୍ଷା, ମୁଁ ହେଉଛି ଚନ୍ଦ୍ର, ମୁଁ ହେଉଛି ବଦଳ, ମୁଁ ହେଉଛି ସୂର୍ଯ୍ୟ; କ୍ଷୀରସାଗରରେ ମୁଁ ଅଛି, ସମୁଦ୍ରରେ ମୁଁ ଅଗ୍ନିର ରୂପରେ ଅଛି।
ଵହ୍ନିଃ ସଂଵର୍ତକୋ ଭୂତ୍ଵା ପିବଂସ୍ତୋଯମଯଂ ହଵିଃ ଅହଂ ପୁରାଣଃ ପରମଂ ତଥୈଵାହଂ ପରାଯଣମ୍
ମୁଁ ବିନାଶକାରୀ ଅଗ୍ନି ହେଇ, ଜଳର ଅର୍ପଣ ପାନ କରେ; ମୁଁ ପ୍ରାଚୀନ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଓ ଶେଷ ଲକ୍ଷ୍ୟ ମଧ୍ୟ ହେଉଛି।
ଅହଂ ଭୂତସ୍ଯ ଭଵ୍ଯସ୍ଯ ଵର୍ତମାନସ୍ଯ ସଂଭଵଃ ଯତ୍କିଂଚିତ୍ପଶ୍ଯସେ ଵିପ୍ର ଯଚ୍ଛୃଣୋଷି ଚ କିଂଚନ
ମୁଁ ହେଉଛି ଭୂତ, ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ବର୍ତମାନର ଉତ୍ପତ୍ତି; ତୁମେ ଯାହା ଦେଖୁଛ, ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯାହା ଶୁଣୁଛ, ସେ ସବୁ ମୁଁ।
ଯଲ୍ଲୋକେ ଚାନୁଭଵସି ତତ୍ସର୍ଵଂ ମାମନୁସ୍ମର ଵିଶ୍ଵଂ ସୃଷ୍ଟଂ ମଯା ପୂର୍ଵଂ ସୃଜ୍ଯଂ ଚାଦ୍ଯାପି ପଶ୍ଯ ମାମ୍
ତୁମେ ଏହି ଜଗତରେ ଯାହା ଅନୁଭବ କରୁଛ, ସେ ସବୁକୁ ମୋ ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କର; ଏହି ବିଶ୍ୱକୁ ଆଗରୁ ମୁଁ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି, ଏବେ ମଧ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି—ମୋତେ ଦେଖ।
ଯୁଗେ ଯୁଗେ ଚ ସ୍ରକ୍ଷ୍ଯାମି ମାର୍କଣ୍ଡେଯାଖିଲଂ ଜଗତ୍ ତଦେତଦଖିଲଂ ସର୍ଵଂ ମାର୍କଣ୍ଡେଯାଵଧାରଯ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ, ମାର୍କଣ୍ଡେୟ, ମୁଁ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିବି; ମାର୍କଣ୍ଡେୟ, ଏହି ସବୁ ଏହି ଭାବରେ ଏକାଉଁ।
ଶୁଶ୍ରୂଷୁର୍ମମ ଧର୍ମାଂଶ୍ଚ କୁକ୍ଷୌ ଚର ସୁଖଂ ମମ ମମ ବ୍ରହ୍ମା ଶରୀରସ୍ଥୋ ଦେଵୈଶ୍ଚ ଋଷିଭିଃ ସହ
ମୋର ଧର୍ମ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ମୋ ଗର୍ଭରେ ସୁଖରେ ବସ; ବ୍ରହ୍ମା ମୋ ଶରୀରରେ ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନଙ୍କ ସହିତ ଅଛନ୍ତି।
ଵ୍ଯକ୍ତମଵ୍ଯକ୍ତଯୋଗଂ ମାମ୍ ଅଵଗଚ୍ଛାସୁରଦ୍ଵିଷମ୍ ଅହମେକାକ୍ଷରୋ ମନ୍ତ୍ରସ୍ ତ୍ର୍ଯକ୍ଷରଶ୍ଚୈଵ ତାରକଃ
ମୋତେ ବ୍ୟକ୍ତ ଓ ଅବ୍ୟକ୍ତର ଏକତା ଭାବରେ ବୁଝ, ଅସୁରମାନଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ଭାବରେ; ମୁଁ ଏକ ଅକ୍ଷର ମନ୍ତ୍ର ଓ ତିନି ଅକ୍ଷର ତାରକ ମନ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ହେଉଛି।
ପରସ୍ତ୍ରିଵର୍ଗାଦ୍ ଓଂକାରସ୍ ତ୍ରିଵର୍ଗାର୍ଥନିଦର୍ଶନଃ ଏଵମାଦିପୁରାଣେଶୋ ଵଦନ୍ନେଵ ମହାମତିଃ
ତିନି ଲକ୍ଷ୍ୟରୁ ଉପରେ, ମୁଁ ଓଁ ଅଟା, ତାଙ୍କର ଅର୍ଥକୁ ଦର୍ଶାଉଥିବା; ଏଭଳି ପୁରାଣର ମହାପ୍ରଭୁ ଜ୍ଞାନୀ କଥା କହିଲେ।
ଵକ୍ତ୍ରମାହୃତଵାନାଶୁ ମାର୍କଣ୍ଡେଯଂ ମହାମୁନିମ୍ ତତୋ ଭଗଵତଃ କୁକ୍ଷିଂ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ମୁନିସତ୍ତମଃ
ସେ ତୁରନ୍ତ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ମହାମୁନିଙ୍କୁ ମୁଁ ମୁଖ ମାଧ୍ୟମରେ ଭିତରକୁ ନେଲେ; ତାପରେ ମୁନିମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭଗବାନଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ସ ତସ୍ମିନ୍ସୁଖମେକାନ୍ତେ ଶୁଶ୍ରୂଷୁର୍ହଂସମଵ୍ଯଯମ୍ ଯୋ ଽହମେଵ ଵିଵିଧତନୁଂ ପରିଶ୍ରିତୋ ମହାର୍ଣଵେ ଵ୍ଯପଗତଚନ୍ଦ୍ରଭାସ୍କରେ ଶନୈଶ୍ଚରନ୍ପ୍ରଭୁରପି ହଂସସଂଜ୍ଞିତୋ ଽସୃଜଜ୍ଜଗଦ୍ଵିହରତି କାଲପର୍ଯଯେ
ସେଠାରେ, ସେ ଏକାନ୍ତରେ ସୁଖରେ ଅବିନାଶୀ ହଂସଙ୍କୁ ଶୁଣିଲେ; ମୁଁ ନିଜେ ବିଭିନ୍ନ ରୂପ ନେଇ ବଡ଼ ସମୁଦ୍ରରେ ଚାଲିଥିଲି, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ, ଦୀରେ ଦୀରେ ଚାଲିଥିଲି—ପ୍ରଭୁ ହଂସ ନାମରେ ଜଗତକୁ ସୃଷ୍ଟି କରି ଏହି ସମୟରେ ଘୁଞ୍ଚିଥିଲେ।
ଆପଵଃ ସ ଵିଭୁର୍ଭୂତ୍ଵା ଚାରଯାମାସ ଵୈ ତପଃ ଛାଦଯିତ୍ଵାତ୍ମନୋ ଦେହଂ ଯାଦସାଂ କୁଲସଂଭଵମ୍
ସେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଜଳର ରୂପ ନେଇ, ନିଜ ଦେହକୁ ଲୁଚାଇ, ମାଛମାନଙ୍କ ଜାତିରେ ଜନ୍ମ ନେଇ ତପସ୍ୟା କଲେ।
ତତୋ ମହାତ୍ମାତିବଲୋ ମତିଂ ଲୋକସ୍ଯ ସର୍ଜନେ ମହତାଂ ପଞ୍ଚଭୂତାନାଂ ଵିଶ୍ଵୋ ଵିଶ୍ଵମଚିନ୍ତଯତ୍
ତାପରେ ମହାତ୍ମା, ଅତିଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଜଗତ ସୃଷ୍ଟିର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ପଞ୍ଚ ମହାଭୂତ ଓ ବିଶ୍ୱ ସଂପର୍କରେ ଚିନ୍ତା କଲେ।
ତସ୍ଯ ଚିନ୍ତଯମାନସ୍ଯ ନିର୍ଵାତେ ସଂସ୍ଥିତେ ଽର୍ଣଵେ ନିରାକାଶେ ତୋଯମଯେ ସୂକ୍ଷ୍ମେ ଜଗତି ଗହ୍ଵରେ
ସେ ଚିନ୍ତା କରୁଥିବାବେଳେ, ପବନ ଶାନ୍ତ ଓ ସମୁଦ୍ର ଶାନ୍ତ ଥିଲା, ଜଳରେ ଭରିଥିବା, ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ଗଭୀର ଜଗତରେ ଆକାଶ ନଥିଲା।
ଈଷତ୍ସଂକ୍ଷୋଭଯାମାସ ସୋ ଽର୍ଣଵଂ ସଲିଲାଶ୍ରଯଃ ଅନନ୍ତରୋର୍ମିଭିଃ ସୂକ୍ଷ୍ମମ୍ ଅଥ ଛିଦ୍ରମଭୂତ୍ପୁରା
ସେ ଜଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ଥିବା ଜଣେ, ସମୁଦ୍ରକୁ ଅଳ୍ପ ଉତ୍ତେଜିତ କଲେ; ଅନେକ ତରଙ୍ଗରେ, ପ୍ରାଚୀନ ସମୟରେ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ଫାଟ ହେଲା।
ଶବ୍ଦଂ ପ୍ରତି ତଦୋଦ୍ଭୂତୋ ମାରୁତଶ୍ଛିଦ୍ରସଂଭଵଃ ସ ଲବ୍ଧ୍ଵାନ୍ତରମକ୍ଷୋଭ୍ଯୋ ଵ୍ଯଵର୍ଧତ ସମୀରଣଃ
ସେ ଫାଟରୁ ଶବ୍ଦ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ତାହାରୁ ପବନ ଜନ୍ମ ନେଲା; ଫାଟ ପାଇଁ, ଅପରିବାର୍ତ୍ତିତ ପବନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲା।
ଵିଵର୍ଧତା ବଲଵତା ଵେଗାଦ୍ଵିକ୍ଷୋଭିତୋ ଽର୍ଣଵଃ ତସ୍ଯାର୍ଣଵସ୍ଯ କ୍ଷୁବ୍ଧସ୍ଯ ତସ୍ମିନ୍ନମ୍ଭସି ମନ୍ଥିତେ କୃଷ୍ଣଵର୍ତ୍ମା ସମଭଵତ୍ ପ୍ରଭୁର୍ଵୈଶ୍ଵାନରୋ ମହାନ୍
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପବନ ବଢ଼ିବା ସହିତ, ସମୁଦ୍ର ତାହାର ଶକ୍ତିରେ ବିକ୍ଷୋଭିତ ହେଲା; ତାହାରେ ଜଳ ବିକ୍ଷୋଭିତ ହେଲା, ମନ୍ଥନ ହେଲା, ତାହାରେ ଅନ୍ଧାର ମାର୍ଗର ବୈଶ୍ୱାନର ଅଗ୍ନି ପ୍ରଭୁ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
ତତଃ ସଂଶୋଷଯାମାସ ପାଵକଃ ସଲିଲଂ ବହୁ କ୍ଷଯାଜ୍ଜଲନିଧେଶ୍ଛିଦ୍ରମ୍ ଅଭଵଦ୍ଵିସ୍ତୃତଂ ନଭଃ
ତାପରେ ଅଗ୍ନି ବହୁ ଜଳକୁ ଶୁଷ୍କ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ; ଜଳନିଧି କ୍ଷୟ ହେଲାପରେ, ବଡ଼ ଫାଟ ହେଲା, ଆକାଶ ବିସ୍ତାରିତ ହେଲା।
ଆତ୍ମତେଜୋଦ୍ଭଵାଃ ପୁଣ୍ଯା ଆପୋ ଽମୃତରସୋପମାଃ ଆକାଶଂ ଛିଦ୍ରସମ୍ଭୂତଂ ଵାଯୁରାକାଶସଂଭଵଃ
ଅନ୍ତର୍ୟାମୀର ତେଜରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଶୁଭ ପାଣି ଅମରତ୍ୱର ସାର ଭଳି; ଆକାଶ ଚିଦ୍ରରୁ ଉପଜିଥାଏ, ଓ ବାୟୁ ଆକାଶରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।
ଆଭ୍ଯାଂ ସଂଘର୍ଷଣୋଦ୍ଭୂତଂ ପାଵକଂ ଵାଯୁସଂଭଵମ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରୀତୋ ମହାଦେଵୋ ମହାଭୂତଵିଭାଵନଃ
ଏହି ଦୁଇଟିର ଘସାଘସିରୁ ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା; ଏହାକୁ ଦେଖି ବଡ଼ ଦେବତା, ମହାଭୂତଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବା, ଖୁସି ହେଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭୂତାନି ଭଗଵାଂଲ୍ ଲୋକସୃଷ୍ଟ୍ଯର୍ଥମୁତ୍ତମମ୍ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଜନ୍ମସହିତଂ ବହୁରୂପୋ ଵ୍ଯଚିନ୍ତଯତ୍
ଭୂତଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖି ଭଗବାନ, ସମସ୍ତ ଲୋକ ସୃଷ୍ଟିର ଉତ୍ତମ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ବହୁରୂପ ଜନ୍ମ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କଲେ।
ଚତୁର୍ଯୁଗାଭିସଂଖ୍ଯାତେ ସହସ୍ରଯୁଗପର୍ଯଯେ ବହୁଜନ୍ମା ହି ଵିଶ୍ଵାତ୍ମା ବ୍ରହ୍ମଣୋ ହଵିରୁଚ୍ଯତେ
ଚାରି ଯୁଗର ହଜାର ଚକ୍ର ଶେଷରେ, ବହୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ବିଶ୍ୱର ଆତ୍ମା, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ହବିର ନାମରେ ପରିଚିତ।
ଯତ୍ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଦ୍ଵିଜେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ତପସା ଭାଵିତାତ୍ମନାମ୍ ଜ୍ଞାନଂ ଵୃଷ୍ଟଂ ତୁ ଵିଶ୍ଵାର୍ଥେ ଯୋଗିନାଂ ଯାତି ମୁଖ୍ଯତାମ୍
ପୃଥିବୀରେ ଦ୍ୱିଜେନ୍ଦ୍ରମାନେ ତପସ୍ୟାରେ ଶୁଧ୍ଧ ଆତ୍ମା ହୋଇ ଯେଉଁ ଜ୍ଞାନ ବିଶ୍ୱର ଉପକାରରେ ବର୍ଷା ହୁଏ, ସେହି ଜ୍ଞାନ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ହୋଇଯାଏ।
ତଂ ଯୋଗଵନ୍ତଂ ଵିଜ୍ଞାଯ ସମ୍ପୂର୍ଣୈଶ୍ଵର୍ଯମୁତ୍ତମମ୍ ପଦେ ବ୍ରହ୍ମଣି ଵିଶ୍ଵେଶଂ ନ୍ଯଯୋଜଯତ ଯୋଗଵିତ୍
ଯେଉଁଥିରେ ଯୋଗ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଅଛି, ଯୋଗ ଜାଣିଥିବା ଜଣେ, ବିଶ୍ୱର ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦରେ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ।
ତତସ୍ତସ୍ମିନ୍ମହାତୋଯେ ମହୀଶୋ ହରିରଚ୍ଯୁତଃ ଜଲେ କ୍ରୀଡଂଶ୍ଚ ଵିଧିଵନ୍ ମୋଦତେ ସର୍ଵଲୋକକୃତ୍
ତାପରେ ସେଇ ବଡ଼ ପାଣିରେ, ମହୀଶ୍ୱର ହରି, ଅଚ୍ୟୁତ, ସମସ୍ତ ଲୋକର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଜଳରେ ଖେଳି ଆନନ୍ଦ କରିଥିଲେ।
ପଦ୍ମଂ ନାଭ୍ଯୁଦ୍ଭଵଂ ଚୈକଂ ସମୁତ୍ପାଦିତଵାଂସ୍ତଦା ସହସ୍ରପର୍ଣଂ ଵିରଜଂ ଭାସ୍କରାଭଂ ହିରଣ୍ମଯମ୍
ସେ ସମୟରେ, ନାଭିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଏକ ପଦ୍ମ ତିଆରି କଲେ; ଏହି ପଦ୍ମ ହଜାର ପତ୍ର, ନିର୍ମଳ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଚମକୁଥିବା, ଓ ସୁନା ରଙ୍ଗର।