ଲବ୍ଧସଂଜ୍ଞଃ କ୍ଷଣାଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଶ୍ ଚକ୍ରଂ ଜଗ୍ରାହ ଦୁର୍ଧରମ୍ ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରଵସାସିକ୍ତଂ ପିଶିତାଶନକୋନ୍ମୁଖମ୍
କିଛି ସମୟ ପରେ ବିଷ୍ଣୁ ସ୍ଥିର ହୋଇ, ଦାନବରାଜଙ୍କ ରକ୍ତରେ ରଙ୍ଗା ଓ ମାଂସଭୋଜୀଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରୁଥିବା ଦୁର୍ଲଭ ଚକ୍ରକୁ ଧରିଲେ।
ମୁମୋଚ ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଦୃଢଂ ଵକ୍ଷସି କେଶଵଃ ପପାତ ଚକ୍ରଂ ଦୈତ୍ଯସ୍ଯ ହୃଦଯେ ଭାସ୍କରଦ୍ଯୁତି
କେଶବ ଏହାକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦାନବରାଜଙ୍କ ଛାତିରେ ଛାଡ଼ିଲେ; ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଚକ୍ର ଦାନବଙ୍କ ହୃଦୟରେ ପଡ଼ିଗଲା।
ଵ୍ଯଶୀର୍ଯତ ତତଃ କାଯେ ନୀଲୋତ୍ପଲମିଵାଶ୍ମନି ତତୋ ଵଜ୍ରଂ ମହେନ୍ଦ୍ରସ୍ତୁ ପ୍ରମୁମୋଚାର୍ଚିତଂ ଚିରମ୍
ତାପରେ ଏହା ତାଙ୍କ ଦେହରେ ନୀଳ କମଳ ପଥରରେ ଭାଙ୍ଗିଯିବା ପରି ଭାଙ୍ଗିଗଲା; ତାପରେ ମହେନ୍ଦ୍ର ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ରଖିଥିବା ବଜ୍ରକୁ ଛାଡ଼ିଲେ।
ଯସ୍ମିଞ୍ଜଯାଶା ଶକ୍ରସ୍ଯ ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରରଣେ ତ୍ଵଭୂତ୍ ତାରକସ୍ଯ ସୁସଂପ୍ରାପ୍ଯ ଶରୀରଂ ଶୌର୍ଯଶାଲିନଃ
ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବିଜୟ ଆଶା ଯେଉଁଠାରେ ଦାନବରାଜ ଉପରେ ଥିଲା, ସେଠାରେ ଶୌର୍ୟଶାଳୀ ତାରକଙ୍କ ଦେହକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରାଗଲା।
ଵ୍ଯଶୀର୍ଯତ ଵିକୀର୍ଣାର୍ଚିଃ ଶତଧା ଖଣ୍ଡତାଂ ଗତମ୍ ଵିନାଶମଗମନ୍ମୁକ୍ତଂ ଵାଯୁନାସୁରଵକ୍ଷସି
ଏହା ଶତଧା ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ତାର ଆଗୁନି ପରି ଚାରିପାଖରେ ଛିଟିଗଲା; ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଅସୁରଙ୍କ ଛାତିରେ ପଡ଼ି, ଏହା ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲା।
ଜ୍ଵଲିତଂ ଜ୍ଵଲନାଭାସମ୍ ଅଙ୍କୁଶଂ କୁଲିଶଂ ଯଥା ଵିନାଶମାଗତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵାଯୁଶ୍ଚାଙ୍କୁଶମାହଵେ
ଅଗ୍ନି ପରି ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଙ୍କୁଶ ବଜ୍ର ପରି ଭାଙ୍ଗିଗଲା; ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଙ୍କୁଶ ନଷ୍ଟ ହେବାକୁ ଦେଖି ବାୟୁ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେଲେ।
ରୁଷ୍ଟଃ ଶୈଲେନ୍ଦ୍ରମୁତ୍ପାଟ୍ଯ ପୁଷ୍ପିତଦ୍ରୁମକନ୍ଦରମ୍ ଚିକ୍ଷେପ ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରାଯ ପଞ୍ଚଯୋଜନଵିସ୍ତୃତମ୍
କ୍ରୋଧିତ ହେଇ ସେ ଫୁଲ ଫୁଟିଥିବା ଗୁହାସହିତ ପାହାଡ଼ଟିକୁ ଉପଡ଼ି, ଦାନବମାନଙ୍କର ରାଜାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦେଲା, ଯାହାର ପ୍ରସ୍ଥ ଫାଇ ଯୋଜନ ଥିଲା।
ମହୀଧରଂ ତମ୍ ଆଯାନ୍ତଂ ଦୈତ୍ଯଃ ସ୍ମିତମୁଖସ୍ତଦା ଜଗ୍ରାହ ଵାମହସ୍ତେନ ବାଲକନ୍ଦୁକଲୀଲଯା
ସେଇ ପାହାଡ଼ଟି ଆସୁଥିବାବେଳେ, ଦାନବଟି ହସୁଥିବା ମୁହଁରେ, ତାଙ୍କ ବାମ ହାତରେ ଏମିତି ଧରିଲେ, ଯେପରି ଏକ ଶିଶୁ ବଲ ଖେଳୁଛି।
ତତୋ ଦଣ୍ଡଂ ସମୁଦ୍ଯମ୍ଯ କୃତାନ୍ତଃ କ୍ରୋଧମୂର୍ଛିତଃ ଦୈତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରଂ ମୂର୍ଧ୍ନି ଚିକ୍ଷେପ ଭ୍ରାମ୍ଯ ଵେଗେନ ଦୁର୍ଜଯଃ
ତାପରେ, ଯମଦେବ ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କ ଦଣ୍ଡ ଉଠାଇ, ଜୋରରେ ଘୁମାଇ, ଦାନବରାଜଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଯେଉଁଠାରେ କେହି ଜିତିପାରିବେନି।
ସୋ ଽସୁରସ୍ଯାପତନ୍ମୂର୍ଧ୍ନି ଦୈତ୍ଯସ୍ତଂ ଚ ନ ବୁଦ୍ଧଵାନ୍ କଲ୍ପାନ୍ତଦହନାଲୋକାମ୍ ଅଜଯ୍ଯାଂ ଜ୍ଵଲନସ୍ତତଃ
ସେଇ ଦଣ୍ଡଟି ଦାନବର ମୁଣ୍ଡରେ ପଡ଼ିଲା, କିନ୍ତୁ ଦାନବଟି ଏହାକୁ ଅନୁଭବ କରିଲେ ନାହିଁ, କାରଣ ଏହା କଳ୍ପାନ୍ତର ଅଗ୍ନି ପରି ତେଜମୟ ଓ ଅଜୟ ଥିଲା।
ଶକ୍ତିଂ ଚିକ୍ଷେପ ଦୁର୍ଧର୍ଷାଂ ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରାଯ ସଂଯୁଗେ ନଵା ଶିରୀଷମାଲେଵ ସାସ୍ଯ ଵକ୍ଷସ୍ଯରାଜତ
ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦାନବମାନଙ୍କ ରାଜାଙ୍କୁ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ଶକ୍ତି ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଯାହା ତାଜା ଶିରିଷ ଫୁଲ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା ଏବଂ ତାଙ୍କ ଛାତିରେ ପଡ଼ି ଚମକିଉଠିଲା।
ତତଃ ଖଡ୍ଗଂ ସମାକୃଷ୍ଯ କୋଶାଦ୍ ଆକାଶନିର୍ମଲମ୍ ଭାସିତାସିତଦିଗ୍ଭାଗଂ ଲୋକପାଲୋ ଽପି ନିରୃତିଃ
ତାପରେ ନିରୃତି ଦେବତା ତାଙ୍କର ଖଡ଼ଗ ନିର୍ମଳ ମଞ୍ଜୁଷାରୁ ଉଠାଇଲେ, ଯାହାର ତେଜ ଆକାଶର ଅନ୍ଧକାର ପ୍ରଦେଶକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରିଦେଲା।
ଚିକ୍ଷେପ ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରାଯ ତସ୍ଯ ମୂର୍ଧ୍ନି ପପାତ ଚ ପତିତଶ୍ଚାଗମତ୍ଖଡ୍ଗଃ ସ ଶୀଘ୍ରଂ ଶତଖଣ୍ଡତାମ୍
ସେ ଖଡ଼ଗଟିକୁ ଦାନବମାନଙ୍କ ରାଜାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଏହା ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ପଡ଼ିଲା; କିନ୍ତୁ ପଡ଼ିବା ସହିତ ସହିତ ଖଡ଼ଗଟି ଶତ ଖଣ୍ଡରେ ଭାଙ୍ଗିଗଲା।
ଜଲେଶସ୍ତୂଗ୍ରଦୁର୍ଧର୍ଷଂ ଵିଷପାଵକଭୈରଵମ୍ ମୁମୋଚ ପାଶଂ ଦୈତ୍ଯସ୍ଯ ଭୁଜବନ୍ଧାଭିଲାଷୁକଃ
ପାଣିର ଦେବତା, ଭୟଙ୍କର ଓ ଅପରାଜିତ, ବିଷ ଅଗ୍ନି ପରି ତେଜସ୍ୱୀ ଏକ ପାଶ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଦାନବର ହାତ ବାନ୍ଧିବାକୁ ଚାହାଁଥିଲେ।
ସ ଦୈତ୍ଯଭୁଜମାସାଦ୍ଯ ସର୍ପଃ ସଦ୍ଯୋ ଵ୍ଯପଦ୍ଯତ ସ୍ଫୁଟିତକ୍ରକଚକ୍ରୂରଦଶନାଲିର୍ ମହାହନୁଃ
ସେଇ ସର୍ପଟି ଦାନବର ହାତକୁ ଛୁଇଁଥିବା ସହିତ ସହିତ ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲା, ତାର ବଡ଼ ମୁହଁ ଓ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଦାନ୍ତ ଭାଙ୍ଗିଗଲା।
ତତୋ ଽଶ୍ଵିନୌ ସମରୁତଃ ସସାଧ୍ଯାଃ ସମହୋରଗାଃ ଯକ୍ଷରାକ୍ଷସଗନ୍ଧର୍ଵା ଦିଵ୍ଯନାନାସ୍ତ୍ରପାଣଯଃ
ତାପରେ ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାର, ମାରୁତ, ସାଧ୍ୟ, ବଡ଼ ସର୍ପ, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ, ସମସ୍ତେ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି ଥିଲେ—
ଜଘ୍ନୁର୍ଦୈତ୍ଯେଶ୍ଵରଂ ସର୍ଵେ ସମ୍ଭୂଯ ସୁମହାବଲାଃ ନ ଚାସ୍ତ୍ରାଣ୍ଯସ୍ଯ ସଜନ୍ତି ଗାତ୍ରେ ଵଜ୍ରାଚଲୋପମେ
ସମସ୍ତେ ଏକଠା ହୋଇ ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତି ସହିତ ଦାନବରାଜଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ଶରୀର ବଜ୍ର ପାହାଡ଼ ପରି କଠିନ ଥିଲା, କୌଣସି ଅସ୍ତ୍ର ଲାଗିଲା ନାହିଁ।
ତତୋ ରଥାଦଵପ୍ଲୁତ୍ଯ ତାରକୋ ଦାନଵାଧିପଃ ଜଘାନ କୋଟିଶୋ ଦେଵାନ୍ କରପାର୍ଷ୍ଣିଭିରେଵ ଚ
ତାପରେ ତାରକ ଦାନବମାନଙ୍କ ରାଜା ତାଙ୍କ ରଥରୁ ଅବତରି, କେବଳ ହାତ ଓ ପାଦରେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ କୋଟିକୋଟି ମାରିଦେଲେ।
ହତଶେଷାଣି ସୈନ୍ଯାନି ଦେଵାନାଂ ଵିପ୍ରଦୁଦ୍ରୁଵୁଃ ଦିଶୋ ଭୀତାନି ସଂତ୍ଯଜ୍ଯ ରଣୋପକରଣାନି ତୁ
ଦେବମାନେଙ୍କ ସେନାର ଅବଶିଷ୍ଟ ଅଂଶ ହାରିଗଲା, ଭୟରେ ତାଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ି ଚାରିଦିଗରେ ପଳାଇଗଲେ।
ଲୋକପାଲାଂସ୍ତତୋ ଦୈତ୍ଯୋ ବବନ୍ଧେନ୍ଦ୍ରମୁଖାନ୍ରଣେ ସକେଶଵାନ୍ଦୃଢୈଃ ପାଶୈଃ ପଶୁମାରଃ ପଶୂନିଵ
ତାପରେ ଦାନବଟି ଯୁଦ୍ଧରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଲୋକପାଳମାନେଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ ପାଶରେ ତାଙ୍କର କେଶ ବାନ୍ଧି ଧରିଲେ, ଯେପରି ଜଣେ ଜଣ୍ତୁମାର ଗାଈମାନେକୁ ବାନ୍ଧେ।
ସ ଭୂଯୋ ରଥମାସ୍ଥାଯ ଜଗାମ ସ୍ଵକମାଲଯମ୍ ସିଦ୍ଧଗନ୍ଧର୍ଵସଂଘୁଷ୍ଟଵିପୁଲାଚଲମସ୍ତକମ୍
ପୁଣି ରଥରେ ଚଢ଼ି ସେ ନିଜ ରାଜମହଳକୁ ଫେରିଗଲେ, ଯାହାର ଉଚ୍ଚ ଶିଖର ସିଦ୍ଧ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେଙ୍କ ଗୀତରେ ଗୁଞ୍ଜିଥିଲା।
ସ୍ତୂଯମାନୋ ଦିତିସୁତୈର୍ ଅପ୍ସରୋଭିର୍ଵିନୋଦିତଃ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଲକ୍ଷ୍ମୀସ୍ତଦ୍ଦେଶେ ପ୍ରାଵିଶତ୍ସ୍ଵପୁରଂ ଯଥା
ଦିତିର ପୁଅମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିଲେ, ଅପ୍ସରାମାନେ ରଙ୍ଗ ଦେଉଥିଲେ, ସେ ଏମିତି ନିଜ ସହରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯେପରି ତିନି ଲୋକର ଶ୍ରୀ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଅଛି।
ନିଷସାଦାସନେ ପଦ୍ମରାଗରତ୍ନଵିନିର୍ମିତେ ତତଃ କିଂନରଗନ୍ଧର୍ଵନାଗନାରୀଵିନୋଦିତୈଃ କ୍ଷଣଂ ଵିନୋଦ୍ଯମାନସ୍ତୁ ପ୍ରଚଲନ୍ମଣିକୁଣ୍ଡଲଃ
ସେ ପଦ୍ମରାଗ ମଣିରେ ତିଆରି ଆସନରେ ବସିଲେ, ତାଙ୍କ ମଣିର କୁଣ୍ଡଳ ହଲୁହଲୁ କମ୍ପିଉଥିଲା, କିନ୍ନର, ଗନ୍ଧର୍ବ, ନାଗ ଓ ନାରୀମାନେ ସହିତ କିଛି ଖ୍ଷଣ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିଲେ।
ପ୍ରାଦୁରାସୀତ୍ପ୍ରତୀହାରଃ ଶୁଭ୍ରନୀଲାମ୍ବୁଜାମ୍ବରଃ ସ ଜାନୁଭ୍ଯାଂ ମହୀଂ ଗତ୍ଵା ପିହିତାସ୍ଯଃ ସ୍ଵପାଣିନା
ତାପରେ ଦ୍ୱାରପାଳ ଦେଖାଦେଲେ, ଶୁଭ୍ର ନୀଳ କମଳ ରଙ୍ଗର ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ; ସେ ଜମିନରେ ଗୁଡ଼ିଗଲେ, ତାଙ୍କ ମୁଁହ ନିଜ ହାତରେ ଢାକି ରହିଲେ।
ଉଵାଚାନାଵିଲଂ ଵାକ୍ଯମ୍ ଅଲ୍ପାକ୍ଷରପରିସ୍ଫୁଟମ୍ ଦୈତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରମର୍କଵୃନ୍ଦାନାଂ ବିଭ୍ରତଂ ଭାସ୍ଵରଂ ଵପୁଃ
ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ସରଳ କଥା କହିଲେ, ଅତି କମ୍ ଶବ୍ଦରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ବୁଝାଇଲେ; ତାଙ୍କର ଦେହ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଥିଲା, ଦୈତ୍ୟନାୟକ ଓ ସୂର୍ୟମଣ୍ଡଳୀଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଉଭୟ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
କାଲନେମିଃ ସୁରାନ୍ବଦ୍ଧାଂଶ୍ ଚାଦାଯ ଦ୍ଵାରି ତିଷ୍ଠତି ସ ଵିଜ୍ଞାପଯତି ସ୍ଥେଯଂ କ୍ଵ ବନ୍ଦିଭିରିତି ପ୍ରଭୋ
କାଳନେମି ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ବାନ୍ଧି ଦ୍ୱାରରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ; ସେ ଏହିପରି ଜଣାଇଲେ, 'ହେ ପ୍ରଭୁ, ବନ୍ଦିମାନେ କେଉଁଠି ରହିବେ?'
ତନ୍ନିଶମ୍ଯାବ୍ରଵୀଦ୍ଦୈତ୍ଯଃ ପ୍ରତୀହାରସ୍ଯ ଭାଷିତମ୍ ଯଥେଷ୍ଟଂ ସ୍ଥୀଯତାମେଭିର୍ ଗୃହଂ ମେ ଭୁଵନତ୍ରଯମ୍
ଦ୍ୱାରପାଳଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଦୈତ୍ୟ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, 'ସେମାନେ ଯେଉଁଠି ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ସେଠି ରୁହନ୍ତୁ; ମୋ ଘର ତିନି ଲୋକ ଅଟୁଟ ଅଛି।'
କେଵଲଂ ପାଶବନ୍ଧେନ ଵିମୁକ୍ତୈରଵିଲମ୍ବିତମ୍ ଏଵଂ କୃତେ ତତୋ ଦେଵା ଦୂଯମାନେନ ଚେତସା
କେବଳ ଦୌର୍ବଳ୍ୟ ଦେଇ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ବାନ୍ଧାଯାଇଥିଲା, ବିଳମ୍ବ ଛାଡ଼ି; ଏହିପରି ହେବାରୁ ସେମାନେ ମନରେ ଅତି ଦୁଃଖିତ ହେଲେ।
ଜଗ୍ମୁର୍ଜଗଦ୍ଗୁରୁଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଶରଣଂ କମଲୋଦ୍ଭଵମ୍ ନିଵେଦିତାସ୍ତେ ଶକ୍ରାଦ୍ଯାଃ ଶିରୋଭିର୍ଧରଣିଂ ଗତାଃ ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ସ୍ପଷ୍ଟଵର୍ଣାର୍ଥୈର୍ ଵଚୋଭିଃ କମଲାସନମ୍
ଦେବତାମାନେ ଚିନ୍ତାଗ୍ରସ୍ତ ହୃଦୟରେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଗୁରୁ, ପଦ୍ମଯୋନିଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ; ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମାଥା ଝୁକାଇ ଭୂମିକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ଶବ୍ଦରେ ପଦ୍ମାସନଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ତ୍ଵମୋଂକାରୋ ଽସ୍ଯଙ୍କୁରାଯ ପ୍ରସୂତୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯାତ୍ମାନନ୍ତଭେଦସ୍ଯ ପୂର୍ଵମ୍ ସମ୍ଭୂତସ୍ଯାନନ୍ତରଂ ସତ୍ତ୍ଵମୂର୍ତେ ସଂହାରେଚ୍ଛୋସ୍ତେ ନମୋ ରୁଦ୍ରମୂର୍ତେ
ତୁମେ ଓଁକାର, ଏହି ବିଶ୍ୱର ମୂଳ ଅଙ୍କୁର; ଅନେକ ପ୍ରକାର ରୂପର ଆତ୍ମା, ସବୁଠୁ ପ୍ରଥମେ ଉତ୍ପନ୍ନ, ପରେ ସତ୍ତାର ମୂର୍ତ୍ତି; ନାଶ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ରୁଦ୍ରର ରୂପ, ଆମେ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରୁଛୁ।