ଆସୀନଂ ନାରଦଂ ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ମଯସ୍ତ୍ଵଥ ମହାସୁରଃ ଅବ୍ରଵୀଦ୍ଵଚନଂ ତୁଷ୍ଟୋ ହୃଷ୍ଟରୋମାନନେକ୍ଷଣଃ
ନାରଦଙ୍କୁ ବସିଥିବା ଦେଖି, ମହାଅସୁର ମୟା ଖୁସି ହୋଇ, ଚମକୁଥିବା ଲୋମ ଓ ତୀବ୍ର ଦୃଷ୍ଟିରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଏଭଳି କହିଲେ।
ଔତ୍ପାତିକଂ ପୁରେ ଽସ୍ମାକଂ ଯଥା ନାନ୍ଯତ୍ର କୁତ୍ରଚିତ୍ ଵର୍ତତେ ଵର୍ତମାନଜ୍ଞ ଵଦ ତ୍ଵଂ ହି ଚ ନାରଦ
ନାରଦ, ଆମ ନଗରରେ ଏହି ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ କାହିଁକି ଦେଖାଯାଉଛି, ଯେଉଁମାନେ ଅନ୍ୟ କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେନି? ତୁମେ ଏହାର କାରଣ ଜାଣିଛ।
ଦୃଶ୍ଯନ୍ତେ ଭଯଦାଃ ସ୍ଵପ୍ନା ଭଜ୍ଯନ୍ତେ ଚ ଧ୍ଵଜାଃ ପରମ୍ ଵିନା ଚ ଵାଯୁନା କେତୁଃ ପତତେ ଚ ତଥା ଭୁଵି
ଭୟଙ୍କର ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖାଯାଉଛି, ଧ୍ୱଜ ଭାଙ୍ଗିଯାଉଛି, ଏବଂ ପବନ ନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ କେତୁ ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିଯାଉଛି।
ଅଟ୍ଟାଲକାଶ୍ଚ ନୃତ୍ଯନ୍ତେ ସପତାକାଃ ସଗୋପୁରାଃ ହିଂସ ହିଂସେତି ଶ୍ରୂଯନ୍ତେ ଗିରଶ୍ଚ ଭଯଦାଃ ପୁରେ
ପତାକା ଓ ଗୋପୁର ସହିତ ଅଟ୍ଟାଳିକାଗୁଡ଼ିକ ନୃତ୍ୟ କରୁଛି, ଏବଂ ନଗରରେ 'ହିଂସା, ହିଂସା' ବୋଲି ଭୟଙ୍କର ସ୍ୱର ଶୁଣାଯାଉଛି।
ନାହଂ ବିଭେମି ଦେଵାନାଂ ସେନ୍ଦ୍ରାଣାମପି ନାରଦ ମୁକ୍ତ୍ଵୈକଂ ଵରଦଂ ସ୍ଥାଣୁଂ ଭକ୍ତାଭଯକରଂ ହରମ୍
ନାରଦ, ମୁଁ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଦେବତାମାନେକୁ ଭୟ କରେନି, କେବଳ ଏକ ଦୟାଳୁ ଭଗବାନ, ଭକ୍ତଙ୍କୁ ନିର୍ଭୟ କରୁଥିବା ହରା ଛାଡ଼ି।
ଭଗଵନ୍ନାସ୍ତ୍ଯଵିଦିତମ୍ ଉତ୍ପାତେଷୁ ତଵାନଘ ଅନାଗତମତୀତଂ ଚ ଭଵାଞ୍ଜାନାତି ତତ୍ତ୍ଵତଃ
ଭଗବନ୍, ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ବିଷୟରେ କିଛି ମଧ୍ୟ ତୁମ ପାଖରେ ଅଜଣା ନାହିଁ; ତୁମେ ଭୂତକାଳ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ୍ ସତ୍ୟସ୍ୱରୂପେ ଜାଣିଛ।
ତଦେତନ୍ନୋ ଭଯସ୍ଥାନମ୍ ଉତ୍ପାତାଭିନିଵେଦିତମ୍ କଥଯସ୍ଵ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରପନ୍ନସ୍ଯ ତୁ ନାରଦ
ଏହି ଭୟର କାରଣ ଯାହା ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ତାହା ଆମକୁ କହ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, କାରଣ ମୁଁ ତୁମ ଶରଣ ନେଇଛି, ନାରଦ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତୋ ନାରଦସ୍ତେନ ମଯେନାମଯଵର୍ଜିତଃ
ମୟା ଏଭଳି କହିବା ପରେ, ଅକପଟ ନାରଦ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ଶୃଣୁ ଦାନଵ ତତ୍ତ୍ଵେନ ଭଵନ୍ତ୍ଯୌତ୍ପାତିକା ଯଥା ଧର୍ମେତି ଧାରଣେ ଧାତୁର୍ ମାହାତ୍ମ୍ଯେ ଚୈଵ ପଠ୍ଯତେ ଧାରଣାଚ୍ଚ ମହତ୍ତ୍ଵେନ ଧର୍ମ ଏଷ ନିରୁଚ୍ଯତେ
ଦାନବ, ଶୁଣ, କିପରି ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ସେଥିର ସତ୍ୟ ତୁମେ ଜାଣ। 'ଧୃ' ମାନେ ଧରିବା, ଏହାର ମହତ୍ତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ 'ଧର୍ମ' କୁହାଯାଏ; ଏହି ମହତ୍ତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମର ସଠିକ୍ ଅର୍ଥ ହୁଏ।
ସ ଇଷ୍ଟପ୍ରାପକୋ ଧର୍ମ ଆଚାର୍ଯୈରୁପଦିଶ୍ଯତେ ଇତରଶ୍ଚାନିଷ୍ଟଫଲ ଆଚାର୍ଯୈର୍ନୋପଦିଶ୍ଯତେ
ଯେ ଧର୍ମ ଇଚ୍ଛିତ ଫଳ ଦେଇଥାଏ, ଗୁରୁମାନେ ସେଥିକୁ ଶିଖାନ୍ତି; ଅନ୍ୟ ଯେଉଁଥିରୁ ଅନିଚ୍ଛିତ ଫଳ ମିଳେ, ଗୁରୁମାନେ ସେଥିକୁ ଶିଖାନ୍ତି ନାହିଁ।
ଉତ୍ପଥାନ୍ମାର୍ଗମାଗଚ୍ଛେନ୍ ମାର୍ଗାଚ୍ଚେଵ ଵିମାର୍ଗତାମ୍ ଵିନାଶସ୍ତସ୍ଯ ନିର୍ଦେଶ୍ଯ ଇତି ଵେଦଵିଦୋ ଵିଦୁଃ
ଯଦି କେହି ସଠିକ୍ ପଥ ଛାଡ଼ି ଭ୍ରମିତ ପଥକୁ ଯାଏ, କିମ୍ବା ପଥରୁ ଭ୍ରଷ୍ଟ ହୁଏ, ତେବେ ତାଙ୍କର ନାଶ ହେବ ବୋଲି ବେଦଜ୍ଞମାନେ କହନ୍ତି।
ତ୍ଵମଧର୍ମରଥାରୂଢଃ ସହୈଭିର୍ମତ୍ତଦାନଵୈଃ ଅପକାରିଷୁ ଦେଵାନାଂ କୁରୁଷେ ତ୍ଵଂ ସହାଯତାମ୍
ତୁମେ ଅଧର୍ମର ରଥରେ ଚଡ଼ି, ଏହି ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ଦାନବମାନେ ସହିତ, ଦେବତାମାନେଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଅପକାର କରୁଛ, ତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନେଙ୍କୁ ସହଯୋଗ କରୁଛ।
ତଦେତାନ୍ଯେଵମାଦୀନି ଉତ୍ପାତାଵେଦିତାନି ଚ ଵୈନାଶିକାନି ଦୃଶ୍ଯନ୍ତେ ଦାନଵାନାଂ ତଥୈଵ ଚ
ଏହି ଓ ଏପରି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଦେଖାଯାଉଛି, ଯାହା ଦାନବମାନେ ପାଇଁ ବିନାଶର ଚିହ୍ନ।
ଏଷ ରୁଦ୍ରଃ ସମାସ୍ଥାଯ ମହାଲୋକମଯଂ ରଥମ୍ ଆଯାତି ତ୍ରିପୁରଂ ହନ୍ତୁଂ ମଯ ତ୍ଵାମସୁରାନପି
ରୁଦ୍ର, ବଡ଼ ବିଶ୍ୱର ରଥ ଚଡ଼ି, ତ୍ରିପୁର ଓ ତୁମେ ମୟା, ଏବଂ ଅସୁରମାନେଙ୍କୁ ସଂହାର କରିବାକୁ ଆସୁଛନ୍ତି।
ସ ତ୍ଵଂ ମହୌଜସଂ ନିତ୍ଯଂ ପ୍ରପଦ୍ଯସ୍ଵ ମହେଶ୍ଵରମ୍ ଯାସ୍ଯସେ ସହ ପୁତ୍ରେଣ ଦାନଵୈଃ ସହ ମାନଦ
ସେଥିପାଇଁ, ସଦା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ଶରଣ ନିଅ; ତୁମେ ତୁମ ପୁଅ ଓ ଦାନବମାନେ ସହିତ ଏଠାରୁ ଚାଲିଯିବ।
ଇତ୍ଯେଵମାଵେଦ୍ଯ ଭଯଂ ଦାନଵୋପସ୍ଥିତଂ ମହତ୍ ଦାନଵାନାଂ ପୁନର୍ଦେଵୋ ଦେଵେଶପଦମାଗତଃ
ଏଭଳି ଦାନବମାନେଙ୍କ ଉପରେ ଆସୁଥିବା ବଡ଼ ଭୟ ବିଷୟରେ ଜଣେଇ, ଦେବତା ଆଉଥରେ ଦେବେଶଙ୍କ ପଦକୁ ଫେରିଗଲେ।
ନାରଦେ ତୁ ମୁନୌ ଯାତେ ମଯୋ ଦାନଵନାଯକଃ ଶୂରସଂମତମିତ୍ଯେଵଂ ଦାନଵାନାହ ଦାନଵଃ
ମୁନି ନାରଦ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ଦାନବମାନେଙ୍କ ନେତା ମୟା, ତାଙ୍କୁ ସୂର୍ଯ୍ୟବନ୍ଧୁ ବୋଲି ଭାବି, ଦାନବମାନେଙ୍କୁ ଏଭଳି କହିଲେ।
ଶୂରାଃ ସ୍ଥ ଜାତପୁତ୍ରାଃ ସ୍ଥ କୃତକୃତ୍ଯାଃ ସ୍ଥ ଦାନଵାଃ ଯୁଧ୍ଯଧ୍ଵଂ ଦୈଵତୈଃ ସାର୍ଧଂ କର୍ତଵ୍ଯଂ ଚାପି ନୋ ଭଯମ୍
ଦାନବମାନେ, ତୁମେ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ପୁଅ ହୋଇଛ, କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପୂରଣ କରିଛ; ଦେବତାମାନେ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କର, ଆମ ପାଇଁ କୌଣସି ଭୟ ନାହିଁ।
ଜିତ୍ଵା ଵଯଂ ଭଵିଷ୍ଯାମଃ ସର୍ଵେ ଽମରସଭାସଦଃ ଦେଵାଂଶ୍ଚ ସେନ୍ଦ୍ରକାନ୍ହତ୍ଵା ଲୋକାନ୍ଭୋକ୍ଷ୍ଯାମହେ ଽସୁରାଃ
ଆମେ ଯଦି ଜିତିପାରିବା, ସମସ୍ତେ ଅମରମଣ୍ଡଳର ସଭ୍ୟ ହେବୁ। ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରି, ଆମେ ଦାନବମାନେ ସମସ୍ତ ଲୋକର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରିବୁ।
ଅଟ୍ଟାଲକେଷୁ ଚ ତଥା ତିଷ୍ଠଧ୍ଵଂ ଶସ୍ତ୍ରପାଣଯଃ ଦଂଶିତା ଯୁଦ୍ଧସଜ୍ଜାଶ୍ଚ ତିଷ୍ଠଧ୍ଵଂ ପ୍ରୋଦ୍ଯତାଯୁଧାଃ
ତେଣୁ, ସମସ୍ତେ ଅଟାଳିକାରେ ଅସ୍ତ୍ର ହାତରେ ଦୃଢ଼ ହୋଇ ଦଢ଼ିଅ। ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ସଜାଗ ଓ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରୁହ, ଅସ୍ତ୍ର ଉଠାଇ ରଖ।
ପୁରାଣି ତ୍ରୀଣି ଚୈତାନି ଯଥାସ୍ଥାନେଷୁ ଦାନଵାଃ ତିଷ୍ଠଧ୍ଵଂ ଲଙ୍ଘନୀଯାନି ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁରାଣି ଚ
ତିନିଟି ପୁରରେ ତୁମେ ତୁମର ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସ୍ଥାନରେ ଦଢ଼ିଅ, ଦାନବମାନେ। ଏହି ପୁରଗୁଡ଼ିକୁ କେହି ଭାଙ୍ଗି ପାରିବେ ନାହିଁ।
ନମୋଗତାସ୍ତଥା ଶୂରା ଦେଵତା ଵିଦିତା ହି ଵଃ ତାଃ ପ୍ରଯତ୍ନେନ ଵାର୍ଯାଶ୍ଚ ଵିଦାର୍ଯାଶ୍ଚୈଵ ସାଯକୈଃ
ଯେ ଶୂରବୀର ଦେବତାମାନେ ଏଠାକୁ ଆସିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ତୁମେ ଜାଣିଛ। ସେମାନେକୁ ସବୁ ଚେଷ୍ଟା କରି ରୋକ, ଓ ତୀର ଦ୍ୱାରା ବିଧ୍ୱଂସ କର।
ଇତି ଦନୁତନଯାନ୍ମଯସ୍ତଥୋକ୍ତ୍ଵା ସୁରଗଣଵାରଣଵାରଣେ ଵଚାଂସି ଯୁଵତିଜନଵିଷଣ୍ଣମାନସଂ ତତ୍ ତ୍ରିପୁରପୁରଂ ସହସା ଵିଵେଶ ରାଜା
ଏଭଳି ଦାନୁର ପୁଅମାନଙ୍କୁ ମାୟା କହି, ଦେବଗଣଙ୍କୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଭୟ ଦେଇ, ଯୁବତୀମାନଙ୍କର ମନ ଅଶାନ୍ତ କରିଦେଲେ। ତାପରେ ରାଜା ତ୍ରିପୁର ପୁରକୁ ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଅଥ ରଜତଵିଶୁଦ୍ଧଭାଵଭାଵୋ ଭଵମଭିପୂଜ୍ଯ ଦିଗମ୍ବରଂ ସୁଗୀର୍ଭିଃ ଶରଣମୁପଜଗାମ ଦେଵଦେଵଂ ମଦନାର୍ଯନ୍ଧକଯଜ୍ଞଦେହଘାତମ୍
ତାପରେ ଚାନ୍ଦି ପରି ଶୁଦ୍ଧ ମନରେ, ଦିଗମ୍ବର ଭବଙ୍କୁ ମଧୁର କଥାରେ ପୂଜା କରି, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ଦେବତା, ମଦନ, ଅରି, ଅନ୍ଧକ ଓ ଯଜ୍ଞଦେହ ନାଶକଙ୍କ ଶରଣ ନେଲେ।
ମଯମଭଯପଦୈଷିଣଂ ପ୍ରପନ୍ନଂ ନ କିଲ ବୁବୋଧ ତୃତୀଯଦୀପ୍ତନେତ୍ରଃ ତଦଭିମତମଦାତ୍ତତଃ ଶଶାଙ୍କୀ ସ ଚ କିଲ ନିର୍ଭଯ ଏଵ ଦାନଵୋ ଽଭୂତ୍
ତୃତୀୟ ଦୀପ୍ତ ନୟନ ଥିବା ଭଗବାନ ମାୟାଙ୍କୁ ଭୟମୁକ୍ତି ଚାହିଁ ଆସିଥିବା ବୋଝିଲେ ନାହିଁ। ତଥାପି, ସେ ଚାହିଥିବା ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ, ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଚିହ୍ନିତ ଏହି ଦାନବ ସତ୍ୟରେ ନିର୍ଭୟ ହେଲେ।
ତତୋ ରଣେ ଦେଵବଲଂ ନାରଦୋ ଽଭ୍ଯଗମତ୍ପୁନଃ ଆଗତ୍ଯ ଚୈଵ ତ୍ରିପୁରାତ୍ ସଭାଯାମାସ୍ଥିତଃ ସ୍ଵଯମ୍
ତାପରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବସେନା ପାଖକୁ ନାରଦ ଆଉଥରେ ଆସିଲେ। ତ୍ରିପୁରରୁ ଆସି ସେ ନିଜେ ସଭାରେ ବସିଲେ।
ଇଲାଵୃତମିତି ଖ୍ଯାତଂ ତଦ୍ଵର୍ଷଂ ଵିସ୍ତୃତାଯତମ୍ ଯତ୍ର ଯଜ୍ଞୋ ବଲେର୍ଵୃତ୍ତୋ ବଲିର୍ଯତ୍ର ଚ ସଂଯତଃ
ଏହି ବିସ୍ତୃତ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଭୂମିକୁ ଇଳାବୃତ ବୋଲି ଡାକାଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ବଳିଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ହୋଇଥିଲା ଓ ବଳି ସେଠାରେ ବନ୍ଧିତ ହୋଇଥିଲେ।
ଦେଵାନାଂ ଜନ୍ମଭୂମିର୍ଯା ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତା ଵିଵାହାଃ କ୍ରତଵଶ୍ଚୈଵ ଜାତକର୍ମାଦିକାଃ କ୍ରିଯାଃ
ଏହିଠାରେ, ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଜନ୍ମସ୍ଥଳ, ବିବାହ, ଯଜ୍ଞ ଓ ଜନ୍ମାଦି କାର୍ଯ୍ୟ ହୁଏ।
ଦେଵାନାଂ ଯତ୍ର ଵୃତ୍ତାନି କନ୍ଯାଦାନାନି ଯାନି ଚ ରେମେ ନିତ୍ଯଂ ଭଵୋ ଯତ୍ର ସହାଯୈଃ ପାର୍ଷଦୈର୍ଗଣୈଃ
ଏଠାରେ ଦେବତାମାନେ କନ୍ୟାଦାନ ଓ ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। ଏଠାରେ ଭବ ସଦା ତାଙ୍କର ସହଚର ଓ ପାର୍ଷଦମାନଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିଲେ।
ଲୋକପାଲାଃ ସଦା ଯତ୍ର ତସ୍ଥୁର୍ମେରୁଗିରୌ ଯଥା ମଧୁପିଙ୍ଗଲନେତ୍ରସ୍ତୁ ଚନ୍ଦ୍ରାଵଯଵଭୂଷଣଃ ଦେଵାନାମଧିପଂ ପ୍ରାହ ଗଣପାଂଶ୍ଚ ମହେଶ୍ଵରଃ
ଏଠାରେ, ମେରୁ ପର୍ବତ ଭଳି, ଲୋକପାଳମାନେ ସଦା ଦଢ଼ି ରହୁଥିଲେ। ମଧୁର ରଙ୍ଗର ଚକ୍ଷୁ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରଖଣ୍ଡ ଭୂଷିତ ମହେଶ୍ୱର, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଓ ଗଣମାନଙ୍କୁ କହିଲେ।