ଯାଵନ୍ମହେନ୍ଦ୍ରପ୍ରମୁଖୈର୍ନଗେନ୍ଦ୍ରୈଃ ପୃଥ୍ଵା ଚ ସପ୍ତାବ୍ଧିଯୁତେହ ତିଷ୍ଠେତ୍ ତାଵତ୍ସ ଗନ୍ଧର୍ଵଗଣୈର୍ ଅଶେଷୈଃ ସମ୍ପୂଜ୍ଯତେ ନାରଦ ନାକପୃଷ୍ଠେ
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମହେନ୍ଦ୍ର ଆଦି ପାହାଡ଼ ଓ ସପ୍ତ ସମୁଦ୍ର ସହିତ ପୃଥିବୀ ରହିବ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ନାରଦ, ସେ ମଣିଷ ସ୍ୱର୍ଗର ଶିଖରରେ ସମସ୍ତ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହେବେ।
ତତସ୍ତୁ କର୍ମକ୍ଷଯମାପ୍ଯ ସପ୍ତଦ୍ଵୀପାଧିପଃ ସ୍ଯାତ୍କୁଲଶୀଲଯୁକ୍ତଃ ସୃଷ୍ଟେର୍ମୁଖେ ଽଵ୍ଯଙ୍ଗଵପୁଃ ସଭାର୍ଯଃ ପ୍ରଭୂତପୁତ୍ରାନ୍ଵଯଵନ୍ଦିତାଙ୍ଘ୍ରିଃ
ତାପରେ, କର୍ମ ଶେଷ ହେଲେ, ସେ ସପ୍ତଦ୍ୱୀପର ଅଧିପତି ହେବେ, ଉତ୍ତମ କୁଳ ଓ ଶୀଳ ଥିବା, ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରେ ଦୋଷରହିତ ଦେହ ଓ ସ୍ତ୍ରୀ ସହିତ, ଅନେକ ପୁଅ ଓ ବଂଶଧରମାନେ ପାଦ ପୂଜା କରିବେ।
ଇତି ପଠତି ଶୃଣୋତି ଵାଥ ଭକ୍ତ୍ଯା ଵିଧିମଖିଲଂ ରଵିସଂକ୍ରମସ୍ଯ ପୁଣ୍ଯମ୍ ମତିମପି ଚ ଦଦାତି ସୋ ଽପି ଦେଵୈର୍ ଅମରପତେର୍ଭଵନେ ପ୍ରପୂଜ୍ଯତେ ଚ
ଏହିପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଂକ୍ରାନ୍ତିର ସମସ୍ତ ବିଧି ଓ ପୁଣ୍ୟ ଯେଉଁଠି ଭକ୍ତିରେ ପଢ଼ନ୍ତି, କିମ୍ବା ଶୁଣନ୍ତି, କିମ୍ବା ଚିନ୍ତା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଦେବମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅମରପତିଙ୍କ ଗୃହରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଶୃଣୁ ନାରଦ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଵିଷ୍ଣୋର୍ଵ୍ରତମନୁତ୍ତମମ୍ ଵିଭୂତିଦ୍ଵାଦଶୀ ନାମ ସର୍ଵଦେଵନମସ୍କୃତମ୍
ନାରଦ, ଶୁଣ, ମୁଁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରତ ବିଷୟରେ କହିବି, ଯାହାକୁ 'ବିଭୂତି ଦ୍ୱାଦଶୀ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ।
କାର୍ତ୍ତିକେ ଚୈତ୍ରଵୈଶାଖେ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷେ ଚ ଫାଲ୍ଗୁନେ ଆଷାଢେ ଵା ଦଶମ୍ଯାଂ ତୁ ଶୁକ୍ଲାଯାଂ ଲଘୁଭୁଙ୍ନରଃ କୃତ୍ଵା ସାଯନ୍ତନୀଂ ସଂଧ୍ଯାଂ ଗୃହ୍ଣୀଯାନ୍ନିଯମଂ ବୁଧଃ
କାର୍ତ୍ତିକ, ଚୈତ୍ର, ବୈଶାଖ, ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ, ଫାଲ୍ଗୁନ କିମ୍ବା ଆଷାଢ଼ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ଦଶମୀ ତିଥିରେ, ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଲୋକେ ହଳୁକା ଭୋଜନ କରି, ସାଞ୍ଜ ବେଳେ ସନ୍ଧ୍ୟା କରି, ପରେ ନିୟମ ଆରମ୍ଭ କରିବା ଉଚିତ।
ଏକାଦଶ୍ଯାଂ ନିରାହାରଃ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଜନାର୍ଦନମ୍ ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ଦ୍ଵିଜସଂଯୁକ୍ତଃ କରିଷ୍ଯେ ଭୋଜନଂ ଵିଭୋ
ଏକାଦଶୀ ଦିନେ ଉପବାସ ରହି, ଯଥାବିଧି ଜନାର୍ଦନଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସହିତ ଭୋଜନ କରିବି, ହେ ପ୍ରଭୁ।
ତଦଵିଘ୍ନେନ ମେ ଯାତୁ ସଫଲଂ ସ୍ଯାଚ୍ଚ କେଶଵ ନମୋ ନାରାଯଣାଯେତି ଵାଚ୍ଯଂ ଚ ସ୍ଵପତା ନିଶି
ଏହି ବ୍ରତ ମୋ ପାଇଁ ବିଘ୍ନ ଛଡ଼ା ସଫଳ ହେଉ, ହେ କେଶବ। ରାତିରେ ଶୋଇବା ସମୟରେ 'ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର' ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ।
ତତଃ ପ୍ରଭାତ ଉତ୍ଥାଯ କୃତସ୍ନାନଜପଃ ଶୁଚିଃ ପୂଜଯେତ୍ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷଂ ଶୁକ୍ଲମାଲ୍ଯାନୁଲେପନୈଃ
ପରେ ପ୍ରଭାତରେ ଉଠି, ସ୍ନାନ ଓ ଜପ କରି, ପବିତ୍ର ହୋଇ, ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷଙ୍କୁ ଧଳା ମାଳା ଓ ଚନ୍ଦନ ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଵିଭୂତଯେ ନମଃ ପାଦାଵ୍ ଅଶୋକାଯ ଚ ଜାନୁନୀ ନମଃ ଶିଵାଯେତ୍ଯୂରୂ ଚ ଵିଶ୍ଵମୂର୍ତେ ନମଃ କଟିମ୍
ପାଦରେ 'ବିଭୂତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', ଜାଙ୍ଘରେ 'ଅଶୋକଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', ଉରୁରେ 'ଶିବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', କଟିରେ 'ବିଶ୍ୱମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର' ବୋଲି ପୂଜା କରିବା।
କନ୍ଦର୍ପାଯ ନମୋ ମେଢ୍ରମ୍ ଆଦିତ୍ଯାଯ ନମଃ କରୌ ଦାମୋଦରାଯେତ୍ଯୁଦରଂ ଵାସୁଦେଵାଯ ଚ ସ୍ତନୌ
ଗୁପ୍ତାଙ୍ଗରେ 'କନ୍ଦର୍ପଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', ହାତରେ 'ଆଦିତ୍ୟଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', ପେଟରେ 'ଦାମୋଦରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', ସ୍ତନରେ 'ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର' ବୋଲି ପୂଜା କରିବା।
ମାଧଵାଯେତ୍ଯୁରୋ ଵିଷ୍ଣୋଃ କଣ୍ଠମ୍ ଉତ୍କଣ୍ଠିନେ ନମଃ ଶ୍ରୀଧରାଯ ମୁଖଂ କେଶାନ୍ କେଶଵାଯେତି ନାରଦ
ଉରରେ 'ମାଧବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', କଣ୍ଠରେ 'ଉତ୍କଣ୍ଠିନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', ମୁହଁରେ 'ଶ୍ରୀଧରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', କେଶରେ 'କେଶବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର' ବୋଲି, ହେ ନାରଦ, ପୂଜା କରିବା।
ପୃଷ୍ଠଂ ଶାର୍ଙ୍ଗଧରାଯେତି ଶ୍ରଵଣୌ ଵରଦାଯ ଵୈ ସ୍ଵନାମ୍ନା ଶଙ୍ଖଚକ୍ରାସିଗଦାଜଲଜପାଣଯେ ଶିରଃ ସର୍ଵାତ୍ମନେ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ନମ ଇତ୍ଯଭିପୂଜଯେତ୍
ପିଠିରେ 'ଶାର୍ଙ୍ଗଧରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', କାନରେ 'ବରଦାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର', ତାଙ୍କର ନାମ ଅନୁଯାୟୀ, ହାତରେ 'ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଖଡ଼, ଗଦା, ପଦ୍ମ' ଦେଇ, ମୁଣ୍ଡରେ 'ସର୍ବାତ୍ମାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର' ବୋଲି, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପୂଜା କରିବା।
ମତ୍ସ୍ଯମୁତ୍ପଲସଂଯୁକ୍ତଂ ହୈମଂ କୃତ୍ଵା ତୁ ଶକ୍ତିତଃ ଉଦକୁମ୍ଭସମାଯୁକ୍ତମ୍ ଅଗ୍ରତଃ ସ୍ଥାପଯେଦ୍ବୁଧଃ
ଯେଉଁଠାରେ ଯେତେ ସମ୍ଭବ, ସୁନାର ମାଛ ଓ ପଦ୍ମ ତିଆରି କରି, ଜଳଭରା କୁମ୍ଭ ସହିତ ସାମ୍ନାରେ ରଖିବାକୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଲୋକେ ଉଚିତ।
ଗୁଡପାତ୍ରଂ ତିଲୈର୍ଯୁକ୍ତଂ ସିତଵସ୍ତ୍ରାଭିଵେଷ୍ଟିତମ୍ ରାତ୍ରୌ ଜାଗରଣଂ କୁର୍ଯାଦ୍ ଇତିହାସକଥାଦିନା
ଗୁଡ଼ ଓ ତିଳ ମିଶା ଥିବା ପାତ୍ରକୁ ଧଳା କପଡ଼ାରେ ମୁଡ଼ି ରଖିବା, ଏବଂ ରାତିରେ ଇତିହାସ କଥା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କଥା ଶୁଣି ଜାଗି ରହିବା।
ପ୍ରଭାତାଯାଂ ତୁ ଶର୍ଵର୍ଯାଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ କୁଟୁମ୍ବିନେ ସକାଞ୍ଚନୋତ୍ପଲଂ ଦେଵଂ ସୋଦକୁମ୍ଭଂ ନିଵେଦଯେତ୍
ପ୍ରଭାତ ହେଲେ, ପରିବାରସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସୁନାର ପଦ୍ମ ଓ ଜଳଭରା କୁମ୍ଭ ଦେଇ, ଦେବତା ଭାବେ ନିବେଦନ କରିବା।
ଯଥା ନ ମୁଚ୍ଯସେ ଦେଵ ସଦା ସର୍ଵଵିଭୂତିଭିଃ ତଥା ମାମୁଦ୍ଧରାଶେଷଦୁଃଖସଂସାରକର୍ଦମାତ୍
ଯେପରି ତୁମେ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ସବୁ ବିଭୂତି ସହିତ କେବେ ବି ଅଲଗା ହେଉନାହାଁ, ସେପରି ମୋତେ ଅନନ୍ତ ଦୁଃଖର ସଂସାର କାଦୁରୁ ଉଦ୍ଧାର କର।
ଦଶାଵତାରରୂପାଣି ପ୍ରତିମାସଂ କ୍ରମାନ୍ମୁନେ ଦତ୍ତାତ୍ରେଯଂ ତଥା ଵ୍ଯାସମ୍ ଉତ୍ପଲେନ ସମନ୍ଵିତମ୍ ଦଦ୍ଯାଦେଵଂ ସମା ଯାଵତ୍ ପାଷଣ୍ଡାନଭିଵର୍ଜଯେତ୍
ଦଶାବତାର, ଦତ୍ତାତ୍ରେୟ ଓ ବ୍ୟାସଙ୍କ ପଦ୍ମ ସହିତ ପ୍ରତିମା ପ୍ରତି ମାସରେ ଅନୁକ୍ରମେ ଦାନ କରିବା, ଏବଂ ପାଷଣ୍ଡୀମାନେ ଛଡ଼ି ଯେତେବେଳେ ସମ୍ଭବ ତେତେବେଳେ କରିବା।
ସମାପ୍ଯୈଵଂ ଯଥାଶକ୍ତ୍ଯା ଦ୍ଵାଦଶ ଦ୍ଵାଦଶୀଃ ପୁନଃ ସଂଵତ୍ସରାନ୍ତେ ଲଵଣପର୍ଵତେନ ସମନ୍ଵିତାମ୍ ଶଯ୍ଯାଂ ଦଦ୍ଯାନ୍ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁରଵେ ଧେନୁସଂଯୁତାମ୍
ଏପରି ଭାବେ ଯେତେ ସମ୍ଭବ, ବାରୋଟି ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଲୁଣ ପାହାଡ଼ ଓ ଗାଈ ସହିତ ଶଯ୍ୟା ଦାନ କରିବା, ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଗ୍ରାମଂ ଚ ଶକ୍ତିମାନ୍ଦଦ୍ଯାତ୍ କ୍ଷେତ୍ରଂ ଵା ଭଵନାନ୍ଵିତମ୍ ଗୁରୁଂ ସମ୍ପୂଜ୍ଯ ଵିଧିଵଦ୍ ଵସ୍ତ୍ରାଲଂକାରଭୂଷଣୈଃ
ଯିଏ ସମର୍ଥ, ସେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର, ଆଳଙ୍କାର ଓ ଭୂଷଣ ଦେଇ ଯଥାବିଧି ସମ୍ମାନ କରି, ଗ୍ରାମ କିମ୍ବା ଘର ସହିତ କ୍ଷେତ୍ର ଦାନ କରିବା।
ଅନ୍ଯାନପି ଯଥାଶକ୍ତ୍ଯା ଭୋଜଯିତ୍ଵା ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାନ୍ ତର୍ପଯେଦ୍ ଵସ୍ତ୍ରଗୋଦାନୈ ରତ୍ନୌଘଧନସଂଚଯୈଃ ଅଲ୍ପଵିତ୍ତୋ ଯଥାଶକ୍ତ୍ଯା ସ୍ତୋକଂ ସ୍ତୋକଂ ସମାଚରେତ୍
ଅନ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଯେତେ ସମ୍ଭବ ଭୋଜନ ଦେଇ, ବସ୍ତ୍ର, ଗାଈ, ମଣି, ଧନ ଦାନ କରି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବା; ଯାହାର ଅଳ୍ପ ସମ୍ପତ୍ତି, ସେ ଯେତେ ସମ୍ଭବ, ଥୋରେ ଥୋରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବା।
ଯଶ୍ଚାପ୍ଯତୀଵ ନିଃସ୍ଵଃ ସ୍ଯାଦ୍ ଭକ୍ତିମାନ୍ମାଧଵଂ ପ୍ରତି ପୁଷ୍ପାର୍ଚନଵିଧାନେନ ସ କୁର୍ଯାଦ୍ଵତ୍ସରଦ୍ଵଯମ୍
ଯିଏ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦରିଦ୍ର ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମାଧବଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରେ, ସେ ଫୁଲ ଦେଇ ପୂଜା କରି ଦୁଇ ବର୍ଷ ଏହି ବ୍ରତ କରିପାରିବ।
ଅନେନ ଵିଧିନା ଯସ୍ତୁ ଵିଭୂତିଦ୍ଵାଦଶୀଵ୍ରତମ୍ କୁର୍ଯାତ୍ପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତଃ ପିତୄଣାଂ ତାରଯେଚ୍ଛତମ୍
ଏହି ପ୍ରକାର ଯିଏ ବିଭୂତି ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ କରେ, ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ ଓ ଶତଜନ ପିତୃଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ।
ଜନ୍ମନାଂ ଶତସାହସ୍ରଂ ନ ଶୋକଫଲଭାଗ୍ଭଵେତ୍ ନ ଚ ଵ୍ଯାଧିର୍ଭଵେତ୍ତସ୍ଯ ନ ଦାରିଦ୍ର୍ଯଂ ନ ବନ୍ଧନମ୍ ଵୈଷ୍ଣଵୋ ଵାଥ ଶୈଵୋ ଵା ଭଵେଜ୍ଜନ୍ମନି ଜନ୍ମନି
ଶହ ହଜାର ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ସେ କେବେ ଦୁଃଖର ଫଳ ଭୋଗ କରିବେ ନାହିଁ; ତାଙ୍କୁ ରୋଗ ହେବ ନାହିଁ, ଦରିଦ୍ରତା ଆସିବ ନାହିଁ, ବାନ୍ଧନ ମଧ୍ୟ ହେବ ନାହିଁ। ସେ ଯେଉଁଠି ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭକ୍ତ ହେଉନ୍, କିମ୍ବା ଶିବଙ୍କ ଭକ୍ତ ହେଉନ୍, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜନ୍ମରେ ଏହି ଦୟା ଥାଏ।
ଯାଵଦ୍ଯୁଗସହସ୍ରାଣାଂ ଶତମଷ୍ଟୋତ୍ତରଂ ଭଵେତ୍ ତାଵତ୍ସ୍ଵର୍ଗେ ଵସେଦ୍ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଭୂପତିଶ୍ଚ ପୁନର୍ଭଵେତ୍
ଏକ ଶହ ଆଠ ହଜାର ଯୁଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେ ସ୍ବର୍ଗରେ ବସିଥାଏ, ପୁନି ପୃଥିବୀରେ ରାଜା ହେବାକୁ ମିଳେ।
ପୁରା ରଥଂତରେ କଲ୍ପେ ରାଜାସୀତ୍ପୁଷ୍ପଵାହନଃ ନାମ୍ନା ଲୋକେଷୁ ଵିଖ୍ଯାତସ୍ ତେଜସା ସୂର୍ଯସଂନିଭଃ
ପୁରୁଣା ରଥନ୍ତର କଳ୍ପରେ, ପୁଷ୍ପବାହନ ନାମକ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ସେ ସମସ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ, ତାଙ୍କର ତେଜ ରବି ସମାନ ଥିଲା।
ତପସା ତସ୍ଯ ତୁଷ୍ଟେନ ଚତୁର୍ଵକ୍ତ୍ରେଣ ନାରଦ କମଲଂ କାଞ୍ଚନଂ ଦତ୍ତଂ ଯଥାକାମଗମଂ ମୁନେ
ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ଚାରିମୁହଁ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ଏକ ସୁନା ଦଳ ଦେଇଥିଲେ, ଯାହା ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଅନୁଯାୟୀ କଏଠି ଯିବାକୁ ପାରିଥିଲା, ହେ ନାରଦ।
ଲୋକୈଃ ସମସ୍ତୈର୍ ନଗରଵାସିଭିଃ ସହିତୋ ନୃପଃ ଦ୍ଵୀପାନି ସୁରଲୋକଂ ଚ ଯଥେଷ୍ଟଂ ଵ୍ଯଚରତ୍ତଦା
ସମସ୍ତ ଲୋକ ଓ ନଗରବାସୀଙ୍କ ସହିତ, ସେଇ ରାଜା ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଦ୍ବୀପ ଓ ଦେବଲୋକରେ ଘୁଞ୍ଚିବାକୁ ଲାଗିଥିଲେ।
କଲ୍ପାଦୌ ସପ୍ତମଂ ଦ୍ଵୀପଂ ତସ୍ଯ ପୁଷ୍କରଵାସିନଃ ଲୋକେ ଚ ପୂଜିତଂ ଯସ୍ମାତ୍ ପୁଷ୍କରଦ୍ଵୀପମୁଚ୍ଯତେ
କଳ୍ପର ଆରମ୍ଭରେ, ସେ ସପ୍ତମ ଦ୍ବୀପରେ ବସିଥିଲେ, ଏହି ଦ୍ବୀପ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପୂଜିତ ହେବାରୁ, ଏହାକୁ ପୁଷ୍କର ଦ୍ବୀପ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଦେଵେନ ବ୍ରହ୍ମଣା ଦତ୍ତଂ ଯାନମସ୍ଯ ଯତୋ ଽମ୍ବୁଜମ୍ ପୁଷ୍ପଵାହନମିତ୍ଯାହୁସ୍ ତସ୍ମାତ୍ତଂ ଦେଵଦାନଵାଃ
ବ୍ରହ୍ମା ଦେବ ତାଙ୍କୁ ଏହି ଦଳ ରୂପ ଯାନ ଦେଇଥିଲେ, ଏହିଠାରୁ ଦେବ ଓ ଦାନବମାନେ ତାଙ୍କୁ ପୁଷ୍ପବାହନ ବୋଲି କହିଥିଲେ।
ନାଗମ୍ଯମସ୍ଯାସ୍ତି ଜଗତ୍ତ୍ରଯେ ଽପି ବ୍ରହ୍ମାମ୍ବୁଜସ୍ଥସ୍ଯ ତପୋ ଽନୁଭାଵାତ୍ ପତ୍ନୀ ଚ ତସ୍ଯାପ୍ରତିମା ମୁନୀନ୍ଦ୍ର ନାରୀସହସ୍ରୈରଭିତୋ ଽଭିନନ୍ଦ୍ଯା ନାମ୍ନା ଚ ଲାଵଣ୍ଯଵତୀ ବଭୂଵ ସା ପାର୍ଵତୀଵେଷ୍ଟତମା ଭଵସ୍ଯ
ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦଳ ଉପରେ ବସିଥିବା ସମୟରେ, ତିନି ଲୋକରେ କିଛି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅପହ୍ରାସ୍ୟ ନାହିଁ। ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କର ଜଣେ ଜଣା ଥିଲେ ଲାବଣ୍ୟବତୀ, ସେ ଅପୂର୍ବ ସୌନ୍ଦର୍ୟର ମାଲିକା, ହଜାର ନାରୀ ମଧ୍ୟରେ ସେ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ, ଭବଙ୍କ ପାର୍ବତୀ ପରି।