ବ୍ରୂଯାତ୍ ସାଯନ୍ତନୀଂ କୃତ୍ଵା ସଂଧ୍ଯାମସ୍ତମିତେ ରଵୌ ନମୋ ନାରାଯଣାଯେତି ତ୍ଵାମହଂ ଶରଣଂ ଗତଃ
ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ ହେବାବେଳେ ସାଂଧ୍ୟା ବନ୍ଧନ କରି, 'ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ମୁଁ ତୁମ ପାଖରେ ଶରଣ ନେଇଛି' ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ।
ଏକାଦଶ୍ଯାଂ ନିରାହାରଃ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଚ କେଶଵମ୍ ରାତ୍ରିଂ ଚ ସକଲାଂ ସ୍ଥିତ୍ଵା ସ୍ନାନଂ ଚ ପଯସା ତଥା
ଏକାଦଶୀ ଦିନ ଉପବାସ ରହି, କେଶବଙ୍କୁ ଭକ୍ତିସହିତ ପୂଜା କରି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାତି ଜାଗି, ଦୁଧରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସର୍ପିଷା ଚାପି ଦହନଂ ହୁତ୍ଵା ବ୍ରାହ୍ମଣପୁଂଗଵୈଃ ସହୈଵ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ କ୍ଷୀରଭୋଜନମ୍
ଘିଅ ଦେଇ ଅଗ୍ନିକୁ ହୋମ କରି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ସହିତ, ହେ କମଳନୟନ, ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନ ଦୁଧରେ ପକାଯାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
କରିଷ୍ଯାମି ଯତାତ୍ମାହଂ ନିର୍ଵିଘ୍ନେନାସ୍ତୁ ତଚ୍ଚ ମେ ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵପେଦ୍ଭୂମାଵ୍ ଇତିହାସକଥାଂ ପୁନଃ
ମୁଁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ନିଷ୍ଠାରେ କରିବି, ମୋର କୌଣସି ବିଘ୍ନ ନ ହେଉ। ଏଭଳି କହି, ଭୂମିରେ ଶୋଇ, ପୁନି ପୁନି ପୁରାତନ କଥା ଶୁଣିବା ଉଚିତ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରଭାତେ ସଂଜାତେ ନଦୀଂ ଗତ୍ଵା ଵିଶାଂ ପତେ ସ୍ନାନଂ କୃତ୍ଵା ମୃଦା ତଦ୍ଵତ୍ ପାଷଣ୍ଡାନ୍ ଅଭିଵର୍ଜଯେତ୍
ସେଇ କଥା ଶୁଣି, ପ୍ରଭାତ ହେଲେ, ହେ ରାଜା, ନଦୀକୁ ଯାଇ, ପୂର୍ବବତ୍ ମାଟିରେ ସ୍ନାନ କରି, ଅପସନ୍ଦିତ ଲୋକମାନେଠାରୁ ଦୂରେ ରହିବା ଉଚିତ।
ଉପାସ୍ଯ ସଂଧ୍ଯାଂ ଵିଧିଵତ୍ କୃତ୍ଵା ଚ ପିତୃତର୍ପଣମ୍ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଚ ହୃଷୀକେଶଂ ସପ୍ତଲୋକୈକମୀଶ୍ଵରମ୍
ଯଥାବିଧି ସାଂଧ୍ୟା ବନ୍ଧନ କରି, ପିତୃତର୍ପଣ କରି, ସପ୍ତ ଲୋକର ଏକମାତ୍ର ନାଥ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇବା ଉଚିତ।
ଗୃହସ୍ଯ ପୁରତୋ ଭକ୍ତ୍ଯା ମଣ୍ଡପଂ କାରଯେଦ୍ବୁଧଃ ଦଶହସ୍ତମଥାଷ୍ଟୌ ଵା କରାନ୍କୁର୍ଯାଦ୍ଵିଶାଂ ପତେ
ଘରର ସାମ୍ନାରେ ଭକ୍ତିସହିତ, ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ୟକ୍ତି ଦଶ ହସ୍ତ କିମ୍ବା ଅଠ ହସ୍ତ ଲମ୍ବା ଏକ ମଣ୍ଡପ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ, ହେ ରାଜା।
ଚତୁର୍ହସ୍ତାଂ ଶୁଭାଂ କୁର୍ଯାଦ୍ ଵେଦୀମରିନିଷୂଦନ ଚତୁର୍ହସ୍ତପ୍ରମାଣଂ ଚ ଵିନ୍ଯସେତ୍ତତ୍ର ତୋରଣମ୍
ଚାରି ହସ୍ତ ଆକାରର ଏକ ସୁନ୍ଦର ବେଦି ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ, ହେ ଶତ୍ରୁନାଶକ, ଏବଂ ସେଠାରେ ଚାରି ହସ୍ତ ମାପର ଏକ ତୋରଣ ଲଗାଇବା ଉଚିତ।
ଆରୋପ୍ଯ କଲଶଂ ତତ୍ର ଦିକ୍ପାଲାନ୍ପୂଜଯେତ୍ତତଃ ଛିଦ୍ରେଣ ଜଲସମ୍ପୂର୍ଣମ୍ ଅଥ କୃଷ୍ଣାଜିନସ୍ଥିତଃ ତସ୍ଯ ଧାରାଂ ଚ ଶିରସା ଧାରଯେତ୍ସକଲାଂ ନିଶାମ୍
ସେଠାରେ ଏକ କଳଶ ରଖି, ଦିଗପାଳମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଛିଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଜଳ ଭରି, କୃଷ୍ଣମୃଗଚର୍ମ ଉପରେ ବସି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାତି ତାହାର ଧାର ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ପଡ଼ିବା ଦେବା ଉଚିତ।
ତଥୈଵ ଵିଷ୍ଣୋଃ ଶିରସି କ୍ଷୀରଧାରାଂ ପ୍ରପାତଯେତ୍ ଅରତ୍ନିମାତ୍ରଂ କୁଣ୍ଡଂ ଚ କୁର୍ଯାତ୍ତତ୍ର ତ୍ରିମେଖଲମ୍
ଏହିପରି ଭାବରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଦୁଧର ଧାର ପକାଇବା ଉଚିତ, ଏବଂ ସେଠାରେ ଏକ ଅରତ୍ନି ମାପର ତିନି ମେଖଳା ଥିବା ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ଯୋନିଵକ୍ତ୍ରଂ ଚ ତତ୍କୃତ୍ଵା ବ୍ରାହ୍ମଣୈଃ ଯଵସର୍ପିଷୀ ତିଲାଂଶ୍ଚ ଵିଷ୍ଣୁଦେଵତ୍ଯୈର୍ ମନ୍ତ୍ରୈରେକାଗ୍ନିଵତ୍ତଦା
ଏହି କୁଣ୍ଡକୁ ଯୋନି ଆକାରରେ କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସହିତ, ଯବ, ଘିଅ ଓ ତିଳ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦିଶ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରରେ, ଏକ ଅଗ୍ନି ପାଇଁ ଯେପରି ହୋମ କରିବା ଉଚିତ।
ହୁତ୍ଵା ଚ ଵୈଷ୍ଣଵଂ ସମ୍ଯକ୍ ଚରୁଂ ଗୋକ୍ଷୀରସଂଯୁତମ୍ ନିଷ୍ପାଵାର୍ଧପ୍ରମାଣାଂ ଵୈ ଧାରାମାଜ୍ଯସ୍ଯ ପାତଯେତ୍
ଏଭଳି ଭାବେ ଗାଈର ଦୁଧ ମିଶାଇଥିବା ବୈଷ୍ଣବ ଚରୁ ସଠିକ୍ ଭାବେ ହୋମ କରି, ସେଠାରେ ନିଷ୍ପାବର ଅର୍ଧ ମାପ ଘିଅ ଧାର ପକାଇବା ଉଚିତ।
ଜଲକୁମ୍ଭାନ୍ମହାଵୀର୍ଯ ସ୍ଥାପଯିତ୍ଵା ତ୍ରଯୋଦଶ ଭକ୍ଷ୍ଯୈର୍ନାନାଵିଧୈର୍ଯୁକ୍ତାନ୍ ସିତଵସ୍ତ୍ରୈରଲଂକୃତାନ୍
ତେରଟି ବଳିୟସୀ ଜଳକୁମ୍ଭ ରଖି, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଖାଦ୍ୟ ଓ ଧଳା ବସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସଜାଇବା ଉଚିତ।
ଯୁକ୍ତାନୌଦୁମ୍ବରୈଃ ପାତ୍ରୈଃ ପଞ୍ଚରତ୍ନସମନ୍ଵିତାନ୍ ଚତୁର୍ଭିର୍ବହ୍ଵୃଚୈର୍ହୋମସ୍ ତତ୍ର କାର୍ଯ ଉଦଙ୍ମୁଖୈଃ
ଉଦୁମ୍ବର କାଠର ବାତ୍ରା ଓ ପଞ୍ଚ ମୂଲ୍ୟ ରତ୍ନରେ ଭରି, ଚାରିଜଣ ବହ୍ୱୃଚ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଉତ୍ତର ମୁହଁ କରି ହୋମ କରିବା ଉଚିତ।
ରୁଦ୍ରଜାପଶ୍ଚତୁର୍ଭିଶ୍ଚ ଯଜୁର୍ଵେଦପରାଯଣୈଃ ଵୈଷ୍ଣଵାନି ତୁ ସାମାନି ଚତୁରଃ ସାମଵେଦିନଃ ଅରିଷ୍ଟଵର୍ଗସହିତାନ୍ଯ୍ ଅଭିତଃ ପରିପାଠଯେତ୍
ଏବଂ ଚାରିଜଣ ଯଜୁର୍ବେଦ ପାଠକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ରୁଦ୍ରଜପ କରି, ଚାରିଜଣ ସାମବେଦୀ ବ୍ୟକ୍ତି ବୈଷ୍ଣବ ସାମ ଓ ଅରିଷ୍ଟ ଗୁଚ୍ଛ ସହିତ ଚାରିଦିଗରେ ପାଠ କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ଦ୍ଵାଦଶ ତାନ୍ଵିପ୍ରାନ୍ ଵସ୍ତ୍ରମାଲ୍ଯାନୁଲେପନୈଃ ପୂଜଯେଦଙ୍ଗୁଲୀଯୈଶ୍ଚ କଟକୈର୍ହେମସୂତ୍ରକୈଃ
ଏଭଳି ଭାବେ ସେଇ ବାରୋଟି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର, ମାଳା, ଚନ୍ଦନ ଓ ସୁନା ତାରର ଅଙ୍ଗୁଠି ଓ କଡ଼ା ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଵାସୋଭିଃ ଶଯନୀଯୈଶ୍ଚ ଵିତ୍ତଶାଠ୍ଯଵିଵର୍ଜିତଃ ଏଵଂ କ୍ଷପାତିଵାହ୍ଯା ଚ ଗୀତମଙ୍ଗଲନିଃସ୍ଵନୈଃ
ଧନରେ କୌଶଳ ଓ ଚତୁରତା ଛାଡ଼ି, ଉପଯୁକ୍ତ ପୋଷାକ ଓ ଶୋଇବା ଜିନିଷ ଦେଇ, ଏହିପରି ରାତିକୁ ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗଳ ସଙ୍ଗୀତରେ କଟାଇବା ଉଚିତ।
ଉପାଧ୍ଯାଯସ୍ଯ ଚ ପୁନର୍ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ସର୍ଵମେଵ ତୁ ତତଃ ପ୍ରଭାତେ ଵିମଲେ ସମୁତ୍ଥାଯ ତ୍ରଯୋଦଶ
ଉପାଧ୍ୟାୟଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଜିନିଷ ଦୁଇଗୁଣା ଦେବା ଉଚିତ। ତାପରେ, ତ୍ରୟୋଦଶୀ ଦିନର ସକାଳେ ଉଠିବାକୁ ହେବ।
ଗା ଵୈ ଦଦ୍ଯାତ୍କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୌଵର୍ଣମୁଖସଂଯୁତାଃ ପଯସ୍ଵିନୀଃ ଶୀଲଵତୀଃ କାଂସ୍ଯଦୋହସମନ୍ଵିତାଃ
ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସୁନାର ମୁଣ୍ଡି ଓ କାଂସ୍ୟ ଦୁଧ ଦେବା ପାତ୍ର ସହିତ, ଦୁଧ ଦେଉଥିବା, ଭଲ ଚରିତ୍ର ଥିବା ଗାଈ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ରୌପ୍ଯଖୁରାଃ ସଵସ୍ତ୍ରାଶ୍ଚ ଚନ୍ଦନେନାଭିଷେଚିତାଃ ତାସ୍ତୁ ତେଷାଂ ତତୋ ଭକ୍ତ୍ଯା ଭକ୍ଷ୍ଯଭୋଜ୍ଯାନ୍ନତର୍ପିତାନ୍
ଚାନ୍ଦିର ନଖ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଚନ୍ଦନ ଲେପିଥିବା, ଏହି ଗାଈମାନେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଖାଦ୍ୟ ଓ ମିଠା ଖାଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ, ଭକ୍ତି ସହିତ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
କୃତ୍ଵା ଵୈ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ସର୍ଵାନ୍ ଅନ୍ନୈର୍ନାନାଵିଧୈସ୍ତଥା ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଚାକ୍ଷାରଲଵଣମ୍ ଆତ୍ମନା ଚ ଵିସର୍ଜଯେତ୍
ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରି, ନିଜେ ନମକ ଓ ମସଲା ଛଡ଼ା ଖାଇ, ପରେ ବିଦାୟ ନେବା ଉଚିତ।
ଅନୁଗମ୍ଯ ପଦାନ୍ଯଷ୍ଟୌ ପୁତ୍ରଭାର୍ଯାସମନ୍ଵିତଃ ପ୍ରୀଯତାମତ୍ର ଦେଵେଶଃ କେଶଵଃ କ୍ଲେଶନାଶନଃ
ପୁଅ ଓ ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ଆଠ ପଦ ଚାଲି ବିଦାୟ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦୁଃଖ ନାଶକ କେଶବ ଖୁସି ହେଉନ୍ତୁ।
ଶିଵସ୍ଯ ହୃଦଯେ ଵିଷ୍ଣୁର୍ ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚ ହୃଦଯେ ଶିଵଃ ଯଥାନ୍ତରଂ ନ ପଶ୍ଯାମି ତଥା ମେ ସ୍ଵସ୍ତି ଚାଯୁଷଃ
ଶିବଙ୍କ ହୃଦୟରେ ବିଷ୍ଣୁ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଶିବ ଅଛନ୍ତି। ମୁଁ ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ଭିନ୍ନତା ଦେଖୁନି। ଏହା ମୋ ପାଇଁ ଶୁଭ ଓ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହେଉ।
ଏଵମୁଚ୍ଚାର୍ଯ ତାନ୍କୁମ୍ଭାନ୍ ଗାଶ୍ଚୈଵ ଶଯନାନି ଚ ଵାସାଂସି ଚୈଵ ସର୍ଵେଷାଂ ଗୃହାଣି ପ୍ରାପଯେଦ୍ବୁଧଃ
ଏପରି କହି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ସମସ୍ତଙ୍କୁ କୁମ୍ଭ, ଗାଈ, ଶୋଇବା ଜିନିଷ ଓ ପୋଷାକ ଦେଇଦେବା ଉଚିତ।
ଅଭାଵେ ବହୁଶଯ୍ଯାନାମ୍ ଏକାମପି ସୁସଂସ୍କୃତାମ୍ ଶଯ୍ଯାଂ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଦ୍ଵିଜାତେଶ୍ଚ ସର୍ଵୋପସ୍କରସଂଯୁତାମ୍
ଯଦି ଅଧିକ ଶୋଇବା ଜିନିଷ ନଥାଏ, ତେବେ ଭଲ ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଏକଟି ଶୋଇବା ଜିନିଷ ସମସ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ସହିତ ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ଇତିହାସପୁରାଣାନି ଵାଚଯିତ୍ଵାତିଵାହଯେତ୍ ତଦ୍ଦିନଂ ନରଶାର୍ଦୂଲ ଯ ଇଚ୍ଛେଦ୍ଵିପୁଲାଂ ଶ୍ରିଯମ୍
ଯିଏ ବହୁ ସମ୍ପଦ ଚାହେ, ସେ ଦିନଟି ଇତିହାସ ଓ ପୁରାଣ ପଢ଼ାଇ ଓ ଶୁଣି ଅତିବାହିତ କରିବା ଉଚିତ।
ତସ୍ମାତ୍ତ୍ଵଂ ସତ୍ତ୍ଵମାଲମ୍ବ୍ଯ ଭୀମସେନ ଵିମତ୍ସରଃ କୁରୁ ଵ୍ରତମିଦଂ ସମ୍ଯକ୍ ସ୍ନେହାତ୍ତଵ ମଯେରିତମ୍
ତେଣୁ ଭୀମସେନ, ନିଷ୍ପକ୍ଷ ଓ ନିର୍ମଲ ମନେ ଏହି ବ୍ରତକୁ ଠିକ୍ ଭାବେ କର, ମୁଁ ତୋତେ ସ୍ନେହରୁ ଏହା କହିଛି।
ତ୍ଵଯା କୃତମିଦଂ ଵୀର ତ୍ଵନ୍ନାମାଖ୍ଯଂ ଭଵିଷ୍ଯତି ସା ଭୀମଦ୍ଵାଦଶୀ ହ୍ଯେଷା ସର୍ଵପାପହରା ଶୁଭା ଯା ତୁ କଲ୍ଯାଣିନୀ ନାମ ପୁରା କଲ୍ପେଷୁ ପଠ୍ଯତେ
ହେ ବୀର, ତୁମେ ଯାହା କରିଛ, ଏହା ତୁମ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେବ। ଏହି ଭୀମ ଦ୍ୱାଦଶୀ ଶୁଭ ଓ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶକ, ପୂର୍ବେ ଏହା କଲ୍ୟାଣିନୀ ନାମରେ ଖ୍ୟାତି ପାଇଥିଲା।
ତ୍ଵମାଦିକର୍ତା ଭଵ ସୌକରେ ଽସ୍ମିନ୍ କଲ୍ପେ ମହାଵୀରଵରପ୍ରଧାନ ଯସ୍ଯାଃ ସ୍ମରନ୍କୀର୍ତନମପ୍ଯଶେଷଂ ଵିନଷ୍ଟପାପସ୍ତ୍ରିଦଶାଧିପଃ ସ୍ଯାତ୍
ଏହି କଳିଯୁଗରେ ତୁମେ ଏହାର ଆରମ୍ଭକାରୀ ହେବ। ହେ ମହାବଳୀ, ଏହାକୁ କେବଳ ସ୍ମରଣ କିମ୍ବା ସ୍ତୁତି କଲେ ମଧ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେଇପାରନ୍ତି।
କୃତ୍ଵା ଚ ଯାମପ୍ସରସାମ୍ ଅଧୀଶା ଵେଶ୍ଯା କୃତା ହ୍ଯନ୍ଯଭଵାନ୍ତରେଷୁ ଆଭୀରକନ୍ଯାତିକୁତୂହଲେନ ସୈଵୋର୍ଵଶୀ ସମ୍ପ୍ରତି ନାକପୃଷ୍ଠେ
ଅନ୍ୟ ଜନ୍ମରେ ଯେଉଁ ଅପ୍ସରାମାନେ ବେଶ୍ୟା ଥିଲେ, ଆଭୀର କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଉତ୍ସୁକତାରୁ, ସେଇ ଉର୍ବଶୀ ଏବେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସୁଛନ୍ତି।