ଯୁଗଦତ୍ତଃ ସୁତସ୍ତସ୍ଯ ଵିଷ୍ଵକ୍ସେନୋ ମହାଯଶାଃ ଵିଭ୍ରାଜଃ ପୁନର୍ ଆଜାତଃ ସୁକୃତେନେହ କର୍ମଣା
ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତଙ୍କର ପୁଅ ଯୁଗଦତ୍ତ ଓ ବିଷ୍ୱକ୍ସେନ ଥିଲେ, ସେମାନେ ମହାୟଶସ୍ବୀ । ସୁକୃତଙ୍କର ନିକଟରେ ଉତ୍ତମ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ବିଭ୍ରାଜ ପୁନି ଜନ୍ମିଲେ ।
ଵିଷ୍ଵକ୍ସେନସ୍ଯ ପୁତ୍ରସ୍ତୁ ଉଦକ୍ସେନୋ ବଭୂଵ ହ ଭଲ୍ଲାଟସ୍ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରସ୍ତୁ ତସ୍ଯାସୀଜ୍ଜନମେଜଯଃ ଉଗ୍ରାଯୁଧେନ ତସ୍ଯାର୍ଥେ ସର୍ଵେ ନୀପାଃ ପ୍ରଣାଶିତାଃ
ବିଷ୍ୱକ୍ସେନଙ୍କର ପୁଅ ଉଦକ୍ସେନ ଥିଲେ । ଉଦକ୍ସେନଙ୍କର ପୁଅ ଭଲ୍ଲାଟ ଓ ଭଲ୍ଲାଟଙ୍କର ପୁଅ ଜନମେଜୟ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଉଗ୍ରାୟୁଧ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ନୀପ ବଂଶ ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲେ ।
ଉଗ୍ରାଯୁଧଃ କସ୍ଯ ସୁତଃ କସ୍ଯ ଵଂଶେ ସ କଥ୍ଯତେ କିମର୍ଥଂ ତେନ ତେ ନୀପାଃ ସର୍ଵେ ଚୈଵ ପ୍ରଣାଶିତାଃ
ଉଗ୍ରାୟୁଧ କାହାର ପୁଅ, କେଉଁ ବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ? କେଉଁ କାରଣରେ ସେ ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ନଷ୍ଟ କରିଦେଲେ?
ଉଗ୍ରାଯୁଧଃ ସୂର୍ଯଵଂଶ୍ଯସ୍ ତପସ୍ତେପେ ଵରାଶ୍ରମେ ସ୍ଥାଣୁଭୂତୋ ଽଷ୍ଟସାହସ୍ରଂ ତଂ ଭେଜେ ଜନମେଜଯଃ
ଉଗ୍ରାୟୁଧ ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶର ଥିଲେ, ସେ ବରାଶ୍ରମରେ ଅଷ୍ଟ ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ, ଜନମେଜୟ।
ତସ୍ଯ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତ୍ଯ ନୀପାନ୍ ଆଜଘ୍ନିଵାନ୍ ପ୍ରଭୁଃ ଉଵାଚ ସାନ୍ତ୍ଵଂ ଵିଵିଧଂ ଜଘ୍ନୁସ୍ତେ ଵୈ ହ୍ଯ୍ ଉଭାଵ୍ ଅପି
ତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟ ଦେବା ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇ, ସେ ରାଜାମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ବିଭିନ୍ନ ଶାନ୍ତିର କଥା କହିଲେ, କିନ୍ତୁ ଶେଷରେ ଦୁଇପକ୍ଷକୁ ମାରିଦେଲେ।
ହନ୍ଯମାନାଗତାନ୍ ଊଚେ ଯସ୍ମାଦ୍ଧେତୋର୍ନ ମେ ଵଚଃ ଶରଣାଗତରକ୍ଷାର୍ଥଂ ତସ୍ମାଦେଵଂ ଶପାମି ଵଃ
ମାରିବା ସମୟରେ ଯେଉଁମାନେ ଆସିଥିଲେ, ସେ କହିଲେ, 'ଶରଣ ନେଇଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ମୋର କଥା ଶୁଣିଲେ ନାହିଁ, ତେଣୁ ଏହି ଶାପ ଦେଉଛି।'
ଯଦି ମେ ଽସ୍ତି ତପସ୍ତପ୍ତଂ ସର୍ଵାନ୍ନଯତୁ ଵୋ ଯମଃ ତତସ୍ତାନ୍ କୃପ୍ଯମାଣାଂସ୍ତୁ ଯମେନ ପୁରତଃ ସ ତୁ
ମୋର ତପସ୍ୟାର କିଛି ଫଳ ଥିଲେ, ଯମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନେଇଯାଉ; ତାପରେ, ଦୟାକରି, ସେମାନେ ଯମଙ୍କ ପାଖକୁ ଆଣିଦେଲେ।
କୃପଯା ପରଯାଵିଷ୍ଟୋ ଜନମେଜଯମ୍ ଊଚିଵାନ୍ ଗତାନେତାନିମାନ୍ଵୀରାଂସ୍ ତ୍ଵଂ ମେ ରକ୍ଷିତୁମର୍ହସି
ବଡ଼ ଦୟାରେ ଭରି, ସେ ଜନମେଜୟଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ଏହି ବୀରମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଚାଲିଗଲେ, ତୁମେ ମୋ ପାଇଁ ସେମାନେ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ।'
ଅରେ ପାପା ଦୁରାଚାରା ଭଵିତାରୋ ଽସ୍ଯ କିଂକରାଃ ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତସ୍ତତୋ ରାଜା ଯମେନ ଯୁଯୁଧେ ଚିରମ୍
'ଅରେ, ପାପୀ, ମନ୍ଦଚରିତ୍ର, ତୁମେ ତାଙ୍କର ଦାସ ହେବା।' ଏଭଳି କହିବା ପରେ, ରାଜା ଯମଙ୍କ ସହ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
ଵ୍ଯାଧିଭିର୍ନାରକୈର୍ଘୋରୈର୍ ଯମେନ ସହ ତାନ୍ବଲାତ୍ ଵିଜିତ୍ଯ ମୁନଯେ ପ୍ରାଦାତ୍ ତଦଦ୍ଭୁତମିଵାଭଵତ୍
ଭୟଙ୍କର ନରକ ରୋଗରେ ପୀଡିତ, ସେ ଯମଙ୍କ ସହ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଉପରେ ଜିତିଲେ, ଏବଂ ମୁନିଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ; ଏହି ଘଟଣା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲା।
ଯମସ୍ତୁଷ୍ଟସ୍ତତସ୍ତସ୍ମୈ ମୁକ୍ତିଜ୍ଞାନଂ ଦଦୌ ପରମ୍ ସର୍ଵେ ଯଥୋଚିତଂ କୃତ୍ଵା ଜଗ୍ମୁସ୍ତେ କୃଷ୍ଣମଵ୍ଯଯମ୍
ତାପରେ ଯମ ଖୁସି ହେଇ, ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୁକ୍ତି ଜ୍ଞାନ ଦେଲେ; ସମସ୍ତ କାମ ହେଇଯିବା ପରେ, ସେମାନେ ଅବିନାଶୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।
ଯେଷାଂ ତୁ ଚରିତଂ ଗୃହ୍ଯ ହନ୍ଯତେ ନାପମୃତ୍ଯୁଭିଃ ଇହ ଲୋକେ ପରେ ଚୈଵ ସୁଖମକ୍ଷଯ୍ଯମଶ୍ନୁତେ
ଯେଉଁମାନେ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସେମାନେ ମରିଯିବା ସମୟରେ ଅକାଳ ମୃତ୍ୟୁର ଶିକାର ହେନାହିଁ; ଏହି ଜଗତରେ ଓ ପରଲୋକରେ ଅନନ୍ତ ସୁଖ ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ଅଜମୀଢସ୍ଯ ଧୂମିନ୍ଯାଂ ଵିଦ୍ଵାଞ୍ଜଜ୍ଞେ ଯଵୀନରଃ ଧୃତିମାଂସ୍ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରସ୍ତୁ ତସ୍ଯ ସତ୍ଯଧୃତିଃ ସ୍ମୃତଃ ଅଥ ସତ୍ଯଧୃତେଃ ପୁତ୍ରୋ ଦୃଢନେମିଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍
ଅଜମୀଢ଼ଙ୍କୁ ଧୂମିନୀ ରୁ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଯବୀନର ଜନ୍ମ ହେଲେ; ତାଙ୍କର ପୁଅ ଧୃତିଶୀଳ ସତ୍ୟଧୃତି, ଏବଂ ସତ୍ୟଧୃତିଙ୍କର ପୁଅ ପ୍ରତାପଶାଳୀ ଦୃଢନେମି।
ଦୃଢନେମିସୁତଶ୍ଚାପି ସୁଧର୍ମା ନାମ ପାର୍ଥିଵଃ ଆସୀତ୍ସୁଧର୍ମତନଯଃ ସାର୍ଵଭୌମଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍
ଦୃଢନେମିଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ସୁଧର୍ମା ନାମକ ରାଜା; ସୁଧର୍ମାଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ପ୍ରତାପଶାଳୀ ସାର୍ବଭୌମ।
ସାର୍ଵଭୌମେତି ଵିଖ୍ଯାତଃ ପୃଥିଵ୍ଯାମ୍ ଏକରାଡ୍ ବଭୌ ତସ୍ଯାନ୍ଵଵାଯେ ମହତି ମହାପୌରଵନନ୍ଦନଃ
ସେ ପୃଥିବୀରେ ସାର୍ବଭୌମ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ, ଏକମାତ୍ର ଶାସକ ଭାବେ ରହିଲେ; ତାଙ୍କର ବଡ଼ ବଂଶରେ ମହାପୌରବ ନାମକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ମହାପୌରଵପୁତ୍ରସ୍ତୁ ରାଜା ରୁକ୍ମରଥଃ ସ୍ମୃତଃ ଅଥ ରୁକ୍ମରଥସ୍ଯାସୀତ୍ ସୁପାର୍ଶ୍ଵୋ ନାମ ପାର୍ଥିଵଃ
ମହାପୌରବଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ରୁକ୍ମରଥ ନାମକ ରାଜା; ଏବଂ ରୁକ୍ମରଥଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ସୁପାର୍ଶ୍ୱ ନାମକ ରାଜା।
ସୁପାର୍ଶ୍ଵତନଯଶ୍ଚାପି ସୁମତିର୍ନାମ ଧାର୍ମିକଃ ସୁମତେରପି ଧର୍ମାତ୍ମା ରାଜା ସଂନତିମାନପି
ସୁପାର୍ଶ୍ୱଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ସୁମତି, ଧାର୍ମିକ ଓ ଉତ୍ତମ; ସୁମତିଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ଧାର୍ମିକ ଓ ବିନୟଶୀଳ ରାଜା ସମ୍ନତି।
ତସ୍ଯାସୀତ୍ସଂନତିମତଃ କୃତୋ ନାମ ସୁତୋ ମହାନ୍ ହିରଣ୍ଯନାଭିନଃ ଶିଷ୍ଯଃ କୌଶଲ୍ଯସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ
ସମ୍ନତିମତଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ବଡ଼ କୃତ, ଯିଏ କୌଶଳ୍ୟ ମହାତ୍ମା ହିରଣ୍ୟନାଭଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ଥିଲେ।
ଚତୁର୍ଵିଂଶତିଧା ଯେନ ପ୍ରୋକ୍ତା ଵୈ ସାମସଂହିତାଃ ସ୍ମୃତାସ୍ତେ ପ୍ରାଚ୍ଯସାମାନଃ କାର୍ତା ନାମେହ ସାମଗାଃ
ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସାମ ସଂହିତା ଚବିଶଟି ଭାଗରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲା; ପ୍ରାଚ୍ୟ ସାମଗାନ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ, ଏଠାରେ ଗାୟକମାନେ ସାମଗା ଭାବରେ ପରିଚିତ।
କାର୍ତିରୁଗ୍ରାଯୁଧୋ ଽସୌ ଵୈ ମହାପୌରଵଵର୍ଧନଃ ବଭୂଵ ଯେନ ଵିକ୍ରମ୍ଯ ପୃଥୁକସ୍ଯ ପିତା ହତଃ
କୃତି ହେଉଛନ୍ତି ଉଗ୍ରାୟୁଧ, ମହାପୌରବ ବଂଶର ବୃଦ୍ଧିକାରୀ; ତାଙ୍କର ପ୍ରଭାବରେ ପୃଥୁକଙ୍କର ପିତାଙ୍କୁ ମାରିଦେଲେ।
ନୀଲୋ ନାମ ମହାରାଜଃ ପାଞ୍ଚାଲାଧିପତିର୍ଵଶୀ ଉଗ୍ରାଯୁଧସ୍ଯ ଦାଯାଦଃ କ୍ଷେମୋ ନାମ ମହାଯଶାଃ
ନୀଳ ନାମକ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ପାଞ୍ଚାଳ ଦେଶର ଅଧିପତି ଏବଂ ଉଗ୍ରାୟୁଧଙ୍କର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ, ଅତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ଶ୍ରୀମତ୍ କ୍ଷେମ ନାମକ ଏକ ଅନ୍ୟ ରାଜା ଥିଲେ।
କ୍ଷେମାତ୍ସୁନୀଥଃ ସଂଜଜ୍ଞେ ସୁନୀଥସ୍ଯ ନୃପଂଜଯଃ ନୃପଂଜଯାଚ୍ଚ ଵିରଥ ଇତ୍ଯେତେ ପୌରଵାଃ ସ୍ତୁତାଃ
କ୍ଷେମଙ୍କୁ ଦେଖି ସୁନୀଥ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ସୁନୀଥଙ୍କୁ ଦେଖି ନୃପଂଜୟ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ନୃପଂଜୟଙ୍କୁ ଦେଖି ବିରଥ ଜନ୍ମ ନେଲେ—ଏହିମାନେ ପୌରବ ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରଶଂସିତ।
ଅଜମୀଢସ୍ଯ ନୀଲିନ୍ଯାଂ ନୀଲଃ ସମଭଵନ୍ନୃପଃ ନୀଲସ୍ଯ ତପସୋଗ୍ରେଣ ସୁଶାନ୍ତିରୁଦପଦ୍ଯତ
ଅଜମୀଢ଼ ଓ ନୀଳିନୀଙ୍କୁ ଦେଖି ନୀଳ ନାମକ ରାଜା ଜନ୍ମ ନେଲେ; ନୀଳଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ସୁଶାନ୍ତି ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ପୁରୁଜାନୁଃ ସୁଶାନ୍ତେସ୍ତୁ ପୃଥୁସ୍ତୁ ପୁରୁଜାନୁତଃ ଭଦ୍ରାଶ୍ଵଃ ପୃଥୁଦାଯାଦୋ ଭଦ୍ରାଶ୍ଵତନଯାଞ୍ଛୃଣୁ
ସୁଶାନ୍ତିଙ୍କୁ ଦେଖି ପୁରୁଜାନୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ପୁରୁଜାନୁଙ୍କୁ ଦେଖି ପୃଥୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ପୃଥୁଙ୍କର ପୁତ୍ର ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ। ଏବେ ଭଦ୍ରାଶ୍ୱଙ୍କର ପୁତ୍ରମାନେ ବିଷୟରେ ଶୁଣ।
ମୁଦ୍ଗଲଶ୍ଚ ଜଯଶ୍ଚୈଵ ରାଜା ବୃହଦିଷୁସ୍ତଥା ଜଵୀନରଶ୍ଚ ଵିକ୍ରାନ୍ତଃ କପିଲଶ୍ଚୈଵ ପଞ୍ଚମଃ
ମୁଦ୍ଗଳ, ଜୟ, ରାଜା ବୃହଦିଷୁ, ବିର ଜବୀନର, ଏବଂ ପଞ୍ଚମ କପିଳ—
ପଞ୍ଚାନାଂ ଚୈଵ ପଞ୍ଚାଲାନ୍ ଏତାଞ୍ଜନପଦାନ୍ଵିଦୁଃ ପଞ୍ଚାଲରକ୍ଷିଣୋ ହ୍ଯ୍ ଏତେ ଦେଶାନାମିତି ନଃ ଶ୍ରୁତମ୍
ଏହି ପଞ୍ଚ ଜଣେ ପାଞ୍ଚାଳ ନାମରେ ପରିଚିତ; ଏହି ଦେଶର ଲୋକମାନେ। ପାଞ୍ଚାଳ ଦେଶକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ଏହିମାନେ, ଯେପରି ଆମେ ଶୁଣିଛୁ।
ମୁଦ୍ଗଲସ୍ଯାପି ମୌଦ୍ଗଲ୍ଯାଃ କ୍ଷତ୍ରୋପେତା ଦ୍ଵିଜାତଯଃ ଏତେ ହ୍ଯ୍ ଅଙ୍ଗିରସଃ ପକ୍ଷଂ ସଂଶ୍ରିତାଃ କାଣ୍ଵମୁଦ୍ଗଲାଃ
ମୁଦ୍ଗଳଙ୍କୁ ଦେଖି ମୌଦ୍ଗଳ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କ୍ଷତ୍ରିୟ ଗୁଣ ଥିବା ଦ୍ୱିଜମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ଏହି କାଣ୍ବ-ମୁଦ୍ଗଳମାନେ ଅଙ୍ଗିରସ ବଂଶକୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଛନ୍ତି।
ମୁଦ୍ଗଲସ୍ଯ ସୁତୋ ଜଜ୍ଞେ ବ୍ରହ୍ମିଷ୍ଠଃ ସୁମହାଯଶାଃ ଇନ୍ଦ୍ରସେନଃ ସୁତସ୍ତସ୍ଯ ଵିନ୍ଧ୍ଯାଶ୍ଵସ୍ତସ୍ଯ ଚାତ୍ମଜଃ
ମୁଦ୍ଗଳଙ୍କର ପୁତ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲେ, ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠ ଏବଂ ବଡ଼ ଖ୍ୟାତିର; ତାଙ୍କର ପୁତ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରସେନ, ଇନ୍ଦ୍ରସେନଙ୍କର ପୁତ୍ର ବିନ୍ଧ୍ୟାଶ୍ୱ।
ଵିନ୍ଧ୍ଯାଶ୍ଵାନ୍ମିଥୁନଂ ଜଜ୍ଞେ ମେନକାଯାମିତି ଶ୍ରୁତିଃ ଦିଵୋଦାସଶ୍ଚ ରାଜର୍ଷିର୍ ଅହଲ୍ଯା ଚ ଯଶସ୍ଵିନୀ
ବିନ୍ଧ୍ୟାଶ୍ୱଙ୍କୁ ଦେଖି ମେନକା ଦ୍ୱାରା ଏକ ଦମ୍ପତି ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଯେପରି ପୁରାତନ କଥାରେ ଅଛି; ଏବଂ ରାଜା ଋଷି ଦିବୋଦାସ ଓ ଯଶସ୍ବିନୀ ଅହଲ୍ୟା।
ଶରଦ୍ଵତସ୍ତୁ ଦାଯାଦମ୍ ଅହଲ୍ଯା ସମ୍ପ୍ରସୂଯତ ଶତାନନ୍ଦମୃଷିଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ତସ୍ଯାପି ସୁମହାତପାଃ
ଅହଲ୍ୟାଙ୍କୁ ଦେଖି ଶରଦ୍ବତଙ୍କର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଜନ୍ମ ନେଲେ: ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷି ଶତାନନ୍ଦ, ତିନି ମଧ୍ୟ ଅତି ତପସ୍ୟାଶୀଳ।