ପୁରୁଷଃ କଶ୍ଯପସ୍ତ୍ଵାସୀଦ୍ ଅଦିତିସ୍ତୁ ପ୍ରିଯା ସ୍ମୃତା ବ୍ରହ୍ମଣଃ କଶ୍ଯପସ୍ତ୍ଵଂଶଃ ପୃଥିଵ୍ଯାସ୍ତ୍ଵଦିତିସ୍ତଥା
ପୁରୁଷ କଶ୍ୟପ ଥିଲେ, ଅଦିତି ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା; କଶ୍ୟପ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଅଂଶ, ଅଦିତି ମଧ୍ୟ ପୃଥିବୀଙ୍କ ଅଂଶ।
ଅଥ କାମାନ୍ମହାବାହୁର୍ ଦେଵକ୍ଯାଃ ସମପୂରଯତ୍ ଯେ ତଯା କାଙ୍କ୍ଷିତା ନିତ୍ଯମ୍ ଅଜାତସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ
ତାପରେ ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବକୀଙ୍କ ଇଚ୍ଛା, ଯାହା ସେ ସଦା ଅଜନ୍ମା ବିଶାଳ ଆତ୍ମା ପାଇଁ ଚାହିଁଥିଲେ, ସେଗୁଡିକ ପୂରଣ କଲେ।
ସୋ ଽଵତୀର୍ଣୋ ମହୀଂ ଦେଵଃ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ମାନୁଷୀଂ ତନୁମ୍ ମୋହଯନ୍ସର୍ଵଭୂତାନି ଯୋଗାତ୍ମା ଯୋଗମାଯଯା
ସେ ଦେବ ଭୂମିରେ ଅବତରିଲେ, ମାନବ ଦେହରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ତାଙ୍କ ଯୋଗ ଶକ୍ତି ଓ ଯୋଗ ମାୟାରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଭ୍ରମିତ କଲେ।
ନଷ୍ଟେ ଧର୍ମେ ତଥା ଜଜ୍ଞେ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵୃଷ୍ଣିକୁଲେ ପ୍ରଭୁଃ କର୍ତୁଂ ଧର୍ମସ୍ଯ ସଂସ୍ଥାନମ୍ ଅସୁରାଣାଂ ପ୍ରଣାଶନମ୍
ଧର୍ମ ନଷ୍ଟ ହେଲାବେଳେ, ବିଷ୍ଣୁ ବୃଷ୍ଣି କୁଳରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ପ୍ରଭୁ ଧର୍ମକୁ ପୁନଃ ସ୍ଥାପନ କରିବା ଓ ଅସୁରମାନେ ନଷ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ।
ରୁକ୍ମିଣୀ ସତ୍ଯଭାମା ଚ ସତ୍ଯା ନାଗ୍ନଜିତୀ ତଥା ସୁଭାମା ଚ ତଥା ଶୈବ୍ଯା ଗାନ୍ଧାରୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣା ତଥା
ରୁକ୍ମିଣୀ, ସତ୍ୟଭାମା, ସତ୍ୟା, ନାଗ୍ନଜିତୀ, ସୁଭାମା, ଶୈବ୍ୟା, ଗାନ୍ଧାରୀ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣା।
ମିତ୍ରଵିନ୍ଦା ଚ କାଲିନ୍ଦୀ ଦେଵୀ ଜାମ୍ବଵତୀ ତଥା ସୁଶୀଲା ଚ ତଥା ମାଦ୍ରୀ କୌଶଲ୍ଯା ଵିଜଯା ତଥା ଏଵମାଦୀନି ଦେଵୀନାଂ ସହସ୍ରାଣି ଚ ଷୋଡଶ
ମିତ୍ରବିନ୍ଦା, କାଳିନ୍ଦୀ, ଦେବୀ ଜାମ୍ବବତୀ, ସୁଶୀଳା, ମାଦ୍ରୀ, କୌଶଳ୍ୟା, ବିଜୟା ଓ ଏପରି ଅନେକ ଦେବୀ, ସୋଳେ ହଜାର।
ରୁକ୍ମିଣୀ ଜନଯାମାସ ପୁତ୍ରାନ୍ରଣଵିଶାରଦାନ୍ ଚାରୁଦେଷ୍ଣଂ ରଣେ ଶୂରଂ ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନଂ ଚ ମହାବଲମ୍
ରୁକ୍ମିଣୀ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରବୀଣ ପୁଅମାନେ ଜନ୍ମ ଦେଲେ: ଚାରୁଦେଷ୍ଣ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଶୂର, ଓ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ।
ସୁଚାରୁଂ ଭଦ୍ରଚାରୁଂ ଚ ସୁଦେଷ୍ଣଂ ଭଦ୍ରମେଵ ଚ ପରଶୁଂ ଚାରୁଗୁପ୍ତଂ ଚ ଚାରୁଭଦ୍ରଂ ସୁଚାରୁକମ୍ ଚାରୁହାସଂ କନିଷ୍ଠଂ ଚ କନ୍ଯାଂ ଚାରୁମତୀଂ ତଥା
ସୁଚାରୁ, ଭଦ୍ରଚାରୁ, ସୁଦେଷ୍ଣ, ଭଦ୍ରା, ପରଶୁ, ଚାରୁଗୁପ୍ତ, ଚାରୁଭଦ୍ର, ସୁଚାରୁକ, ଚାରୁହାସା ସବୁଠୁ ଛୋଟ, ଓ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା କନ୍ୟା ଚାରୁମତୀ।
ଜଜ୍ଞିରେ ସତ୍ଯଭାମାଯାଂ ଭାନୁର୍ଭ୍ରମରତେକ୍ଷଣଃ ରୋହିତୋ ଦୀପ୍ତିମାଂଶ୍ଚୈଵ ତାମ୍ରଶ୍ ଚକ୍ରୋ ଜଲଂଧମଃ
ସତ୍ୟଭାମାଙ୍କୁ ଭାନୁ, ଭୃଙ୍ଗ ଦୃଷ୍ଟି ଭାନୁ, ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ରୋହିତ, ତାମ୍ର, ଚକ୍ର ଓ ଜଳନ୍ଧମ ନାମକ ପୁଅମାନେ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
ଚତସ୍ରୋ ଜଜ୍ଞିରେ ତେଷାଂ ସ୍ଵସାରସ୍ତୁ ଯଵୀଯସୀଃ ଜାମ୍ବଵତ୍ଯାଃ ସୁତୋ ଜଜ୍ଞେ ସାମ୍ବଃ ସମିତିଶୋଭନଃ
ସେମାନଙ୍କର ଚାରିଜଣ ଛୋଟ ଭଉଣୀ ଜନ୍ମିଥିଲେ। ଜାମ୍ବବତୀଙ୍କୁ ସାମ୍ବ ନାମକ ପୁଅ ଜନ୍ମିଥିଲେ, ଯିଏ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଡ଼ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଥିଲେ।
ମିତ୍ରଵାନ୍ମିତ୍ରଵିନ୍ଦଶ୍ଚ ମିତ୍ରଵିନ୍ଦା ଵରାଙ୍ଗନା ମିତ୍ରବାହୁଃ ସୁନୀଥଶ୍ଚ ନାଗ୍ନଜିତ୍ଯାଃ ପ୍ରଜା ହି ସା
ନାଗ୍ନଜିତିଙ୍କୁ ମିତ୍ରବାନ୍, ମିତ୍ରବିନ୍ଦା, ମିତ୍ରବିନ୍ଦା ନାମକ ସୁନ୍ଦରୀ, ମିତ୍ରବାହୁ ଓ ସୁନୀଥ ନାମକ ପୁଅମାନେ ଜନ୍ମିଥିଲେ। ଏହିମାନେ ସେମାନଙ୍କର ସନ୍ତାନ।
ଏଵମାଦୀନି ପୁତ୍ରାଣାଂ ସହସ୍ରାଣି ନିବୋଧତ ଶତଂ ଶତସହସ୍ରାଣାଂ ପୁତ୍ରାଣାଂ ତସ୍ଯ ଧୀମତଃ
ଏବେ ସେ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍ଙ୍କର ହଜାର-ହଜାର ପୁଅମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣ। ସେଠି ଏକ ଲକ୍ଷ ପୁଅ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
ଅଶୀତିଶ୍ଚ ସହସ୍ରାଣି ଵାସୁଦେଵସୁତାସ୍ତଥା ଲକ୍ଷମେକଂ ତଥା ପ୍ରୋକ୍ତଂ ପୁତ୍ରାଣାଂ ଚ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ବାସୁଦେବଙ୍କ ଅସୀ ହଜାର ପୁଅ ଥିଲେ, ଏବଂ କିଛିଏ ଏକ ଲକ୍ଷ ପୁଅ ଥିଲେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଉପସଙ୍ଗସ୍ଯ ତୁ ସୁତୌ ଵଜ୍ରଃ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଏଵ ଚ ଭୂରୀନ୍ଦ୍ରସେନୋ ଭୂରିଶ୍ଚ ଗଵେଷଣସୁତାଵ୍ ଉଭୌ
ଉପସଙ୍ଗଙ୍କୁ ଦୁଇ ପୁଅ ଥିଲେ—ବଜ୍ର ଓ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ। ଗବେଷଣଙ୍କୁ ଭୂରୀନ୍ଦ୍ରସେନ ଓ ଭୂରୀ ନାମକ ଦୁଇ ପୁଅ ଥିଲେ।
ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନସ୍ଯ ତୁ ଦାଯାଦୋ ଵୈଦର୍ଭ୍ଯାଂ ବୁଦ୍ଧିସତ୍ତମଃ ଅନିରୁଦ୍ଧୋ ରଣେ ଽରୁଦ୍ଧୋ ଜଜ୍ଞେ ଽସ୍ଯ ମୃଗକେତନଃ
ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ବଂଶରେ ବୈଦର୍ଭୀଙ୍କୁ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ପୁଅ ଅନିରୁଦ୍ଧ ଜନ୍ମିଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅରୁଦ୍ଧ ଓ ମୃଗକେତନ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
କାଶ୍ଯା ସୁପାର୍ଶ୍ଵତନଯା ସାମ୍ବାଲ୍ଲେଭେ ତରସ୍ଵିନଃ ସତ୍ଯପ୍ରକୃତଯୋ ଦେଵାଃ ପଞ୍ଚ ଵୀରାଃ ପ୍ରକୀର୍ତିତାଃ
ସୁପାର୍ଶ୍ୱଙ୍କ ଝିଅ କାଶ୍ୟା ସାମ୍ବଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚ ଶୂର ପୁଅ ଦେଇଥିଲେ, ସେମାନେ ସତ୍ୟବାନ୍ ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଥିଲେ।
ତିସ୍ରଃ କୋଟ୍ଯଃ ପ୍ରଵୀରାଣାଂ ଯାଦଵାନାଂ ମହାତ୍ମନାମ୍ ଷଷ୍ଟିଃ ଶତସହସ୍ରାଣି ଵୀର୍ଯଵନ୍ତୋ ମହାବଲାଃ
ତିନି କୋଟି ଶୂର ଓ ମହାତ୍ମା ଯାଦବ ଥିଲେ, ଏବଂ ଷଷ୍ଟି ଶତ ହଜାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ବଳବାନ୍ ଥିଲେ।
ଦେଵାଂଶାଃ ସର୍ଵ ଏଵେହ ହ୍ଯ୍ ଉତ୍ପନ୍ନାସ୍ତେ ମହୌଜସଃ ଦେଵାସୁରେ ହତା ଯେ ଚ ତ୍ଵ୍ ଅସୁରା ଯେ ମହାବଲାଃ
ଏଠାରେ ଥିବା ସମସ୍ତେ ଦେବତାଙ୍କ ଅଂଶରେ ଜନ୍ମିଥିଲେ, ସେମାନେ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ। ଯେଉଁମାନେ ଦେବତା ଓ ଅସୁରଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ, ସେଉଁଠି ମହାବଳୀ ଅସୁରମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଇହୋତ୍ପନ୍ନା ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ବାଧନ୍ତେ ସର୍ଵମାନଵାନ୍ ତେଷାମୁତ୍ସାଦନାର୍ଥାଯ ଉତ୍ପନ୍ନୋ ଯାଦଵେ କୁଲେ
ଏଠାରେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କୁ ଦୁଃଖ ଦେଉଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ନାଶ ପାଇଁ ଯାଦବ ବଂଶରେ ଜଣେ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
କୁଲାନାଂ ଶତମେକଂ ଚ ଯାଦଵାନାଂ ମହାତ୍ମନାମ୍ ସର୍ଵମେତତ୍କୁଲଂ ଯାଵଦ୍ ଵର୍ତତେ ଵୈଷ୍ଣଵେ କୁଲେ
ମହାତ୍ମା ଯାଦବମାନଙ୍କର ଏକ ଶତ କୁଳ ଥିଲା। ସମସ୍ତ କୁଳ ବୈଷ୍ଣବ ବଂଶରେ ଚାଲିଥିଲା।
ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତେଷାଂ ପ୍ରଣେତା ଚ ପ୍ରଭୁତ୍ଵେ ଚ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତଃ ନିଦେଶସ୍ଥାଯିନସ୍ତସ୍ଯ କଥ୍ଯନ୍ତେ ସର୍ଵଯାଦଵାଃ
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଷ୍ଣୁ ନେତୃତ୍ୱ ଓ ଶାସନରେ ଅଟୁଟ ଅଛନ୍ତି। ସମସ୍ତ ଯାଦବ ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାକୁ ମାନନ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ସପ୍ତର୍ଷଯଃ କୁବେରଶ୍ଚ ଯକ୍ଷୋ ମାଣିଚରସ୍ତଥା ଶାଲକିର୍ ନାରଦଶ୍ଚୈଵ ସିଦ୍ଧୋ ଧନ୍ଵନ୍ତରିସ୍ତଥା
ସାତଜଣ ଋଷି, କୁବେର, ଯକ୍ଷ ମାଣିଚର, ଶାଳକ, ନାରଦ, ସିଦ୍ଧ ଓ ଧନ୍ୱନ୍ତରି ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଆଦିଦେଵସ୍ତଥା ଵିଷ୍ଣୁର୍ ଏଭିସ୍ତୁ ସହ ଦୈଵତଃ କିମର୍ଥଂ ସଂଘଶୋ ଭୂତାଃ ସ୍ମୃତାଃ ସମ୍ଭୂତଯଃ କତି
ଏହି ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଦିଦେବ ବିଷ୍ଣୁ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। କେଉଁଠି ଏମିତି ଦେବତାମାନେ ଦଳ ଦଳ ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ ହୁଏ, ଏବଂ କେତେ ପ୍ରକାର ଉତ୍ପତ୍ତି ଅଛି?
ଭଵିଷ୍ଯାଃ କତି ଚୈଵାନ୍ଯେ ପ୍ରାଦୁର୍ଭାଵା ମହାତ୍ମନଃ ବ୍ରହ୍ମକ୍ଷତ୍ରେଷୁ ଶାନ୍ତେଷୁ କିମର୍ଥମିହ ଜାଯତେ
ଭବିଷ୍ୟତରେ ଏହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ କେତେ ଅନ୍ୟ ଅବତାର ହେବେ? ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଶାନ୍ତ ଥିଲେ, ସେ ଏଠାରେ କାହିଁକି ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ?
ଯଦର୍ଥମିହ ସମ୍ଭୂତୋ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵୃଷ୍ଣ୍ଯନ୍ଧକୋତ୍ତମଃ ପୁନଃ ପୁନର୍ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ତନ୍ନଃ ପ୍ରବ୍ରୂହି ପୃଚ୍ଛତାମ୍
ବୃଷ୍ଣି ଓ ଅନ୍ଧକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିଷ୍ଣୁ ପୁନିପୁନି ଏଠାରେ ମନୁଷ୍ୟ ଭାବେ କାହିଁକି ଅବତାର ନେଇଥିଲେ? ଆମେ ପଚାରୁଛୁ, ଦୟାକରି କହ।
ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଦିଵ୍ଯାଂ ତନୁଂ ଵିଷ୍ଣୁର୍ ମାନୁଷେଷ୍ଵିହ ଜାଯତେ ଯୁଗେ ତ୍ଵ୍ ଅଥ ପରାଵୃତ୍ତେ କାଲେ ପ୍ରଶିଥିଲେ ପ୍ରଭୁଃ
ଦେବତା ଶରୀର ଛାଡ଼ି ବିଷ୍ଣୁ ଏଠାରେ ମନୁଷ୍ୟ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ଯେତେବେଳେ ଯୁଗ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୁଏ ଓ ସମୟ ଦୁର୍ବଳ ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ପ୍ରଭୁ ଅବତାର ନେଇଥିଲେ।
ଦେଵାସୁରଵିମର୍ଦେଷୁ ଜାଯତେ ହରିରୀଶ୍ଵରଃ ହିରଣ୍ଯକଶିପୌ ଦୈତ୍ଯେ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ପ୍ରାକ୍ପ୍ରଶାସତି
ଦେବତା ଓ ଅସୁରଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ହରି, ଭଗବାନ ନିଜେ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି; ଦୈତ୍ୟ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ଏକ ସମୟରେ ତିନି ଲୋକରେ ଶାସନ କରିଥିଲେ।
ବଲିନାଧିଷ୍ଠିତେ ଚୈଵ ପୁରା ଲୋକତ୍ରଯେ କ୍ରମାତ୍ ସଖ୍ଯମାସୀତ୍ପରମକଂ ଦେଵାନାମସୁରୈଃ ସହ
ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ବଳି ତିନି ଲୋକରେ ଅଧିପତି ହେବା ସମୟରେ, ଦେବତା ଓ ଅସୁରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମିତ୍ରତା ଥିଲା।
ଯୁଗାଖ୍ଯାସୁରସମ୍ପୂର୍ଣଂ ହ୍ଯ୍ ଆସୀଦ୍ ଅତ୍ଯାକୁଲଂ ଜଗତ୍ ନିଦେଶସ୍ଥାଯିନଶ୍ଚାପି ତଯୋର୍ଦେଵାସୁରାଃ ସମମ୍
ଯୁଗାଖ୍ୟ ଅସୁରମାନେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଇଥିବା ଦୁନିଆ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅସ୍ଥିର ଓ ଅଶାନ୍ତ ହୋଇଗଲା; ଦେବତା ଓ ଅସୁରମାନେ ସେମାନଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ସମାନ ଥିଲେ।
ମୃଧୋ ବଲିଵିମର୍ଦାଯ ସମ୍ପ୍ରଵୃଦ୍ଧଃ ସୁଦାରୁଣଃ ଦେଵାନାମସୁରାଣାଂ ଚ ଘୋରଃ କ୍ଷଯକରୋ ମହାନ୍
ବଳିଙ୍କ ଶକ୍ତି ପାଇଁ ଦେବତା ଓ ଅସୁରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଭୀଷଣ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯାହା ଦୁହେଁ ପକ୍ଷର ନାଶ ଆଣିଲା।