ଏଇ ଉପାଖ୍ୟାନରେ ରାଜକୁମାର ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ଏହି ହସ ପ୍ରେମର ଉତ୍ତେଜନାରେ ପ୍ରକାଶିତ ଜିଉଁ ଗୋଟିଏ ପ୍ରମାଣ ଆଣ୍ଟର କଥାରୁ ଆସିଛି।” ତାଙ୍କର ହସର କୌଣସି ଅନ୍ୟ କାରଣ ନଥିଲା, ଏହା ସାଧାରଣ ହସ ନୁହେଁ। ତାପରେ ରାଣୀ କିଛି ଅସତ୍ୟ କଥା କହିଲେ, “ଆଜି ମୁଁ ଏକା ହସିଛି; ଏବେ ତୁମ ପାଇଁ ମୁଁ ଜୀବନ ରଖିପାରିବି ନାହିଁ। ଏକ ମାନବ କିପରି ଦେବତା ଛଡ଼ା ଆଣ୍ଟର କଥା ବୁଝିପାରିବ?” ତେଣୁ ଏଠାରେ ମୁଁ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ହସିଛି—ଅଧିକ କିଏ କହିବି? ଏହି କଥାର ସମାଧାନ ମିଳିଲାନି, ରାଜା ହରିଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବାକୁ ଚାହିଲେ। ସପ୍ତ ରାତି ପରିଷ୍କାର ରହି ଉପବାସ କଲେ; ସ୍ୱପ୍ନରେ ହୃଷୀକେଶ ତାଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ, ଏବଂ ପ୍ରଭାତେ ରାଜା ସହର ମଧ୍ୟରେ ଘୁଞ୍ଚିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯେଉଁ ଉପଦେଶରେ ସବୁ ଜଣିପାରିବେ—ଏହି କଥା କହି ବିଷ୍ଣୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ; ପ୍ରଭାତେ ରାଜା ସହର ଛାଡ଼ିଲେ। ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ରାଣୀଙ୍କ ସହ ଚାଲିବା ସମୟରେ, ରାଜା ଦେଖିଲେ ଏକ ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆସୁଛନ୍ତି, ଆସିବା ସମୟରେ କଥା କହୁଛନ୍ତି। ସେ କହିଲେ, “ଆମେ କୁରୁମାନ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଜାଙ୍ଗଳରେ, ଦାଶାପୁରରେ ଦାସ, କାଳଞ୍ଜରରେ ହରିଣ, ମାନସସରସରେ ସାତ ଚକ୍ରବାକ ପକ୍ଷୀ; ଏଠାରେ ଆମେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଛୁ।” ଏହି କଥା ଶୁଣି ରାଜା ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ିଗଲେ; ତାପରେ ଦୁଇ ମୁଖ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ କଲେ। ବାଭ୍ରବ୍ୟ, ଯିଏ କାମଶାସ୍ତ୍ରର ରଚୟିତା, ଲୋକମାନେ ପଞ୍ଚାଳ ବୋଲି ଜଣା, ସମସ୍ତ ବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଯୁବକ ଥିଲେ। କଣ୍ଡରୀକ ମଧ୍ୟ ଧାର୍ମିକ ଓ ବେଦ ଜ୍ଞାନର ପ୍ରଚାରକ, ପୂର୍ବଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ କରିଲେ; ଦୁଃଖରେ ଦୁଇଜଣ ରାଜାଙ୍କ ପାଦପକ୍ଷେ ଗଡ଼ିଯାଇଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ, “ହାୟ, ଆମେ ଯୋଗରୁ ପତିତ, ଇଚ୍ଛା ଓ କାର୍ମିକ ବନ୍ଧନରେ ଆଟକିଛୁ!” ଏଭଳି ଦୁଃଖ କରି କରି, ସେ ତିନିଜଣ ଯୋଗରେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଶ୍ରାଦ୍ଧର ମହତ୍ତ୍ୱକୁ ଅନେକବେଳେ ଆଶ୍ଚର୍ୟ ଭାବରେ ସ୍ତୁତି କଲେ; ତାପରେ ରାଜା ସେ ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଧନ ଓ ଗ୍ରାମ ଦେଇ ମୁକ୍ତ କଲେ। ରାଜା ତାଙ୍କର ରାଜସି ଗୁଣ ଥିବା ପୁଅକୁ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କଲେ। ସେ ପୁଅକୁ ବିଷ୍ୱକ୍ସେନ ବୋଲି ନାମକରଣ କରି ରାଜା କଲେ; ମାନସସରସରେ ଏକତ୍ରିତ ସମସ୍ତେ ଯୋଗରେ ପାରଙ୍ଗତ ଥିଲେ। ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ପୂର୍ବଜଙ୍ଗ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଓ ଦ୍ୱେଷ ଶୂନ୍ୟ ଥିଲେ; ଏହା ମୋ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବା ଦେଖିଲେ। ରାଜ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରି ଚାହିଁଥିବା ଫଳ ସମସ୍ତ ମିଳିଛି, ରାଜା କହିଲେ, “ଏହିପରି ହେଉ,” ପୁନି ଅନୁମୋଦନ କଲେ। ତାପରେ ସମସ୍ତେ ଅରଣ୍ୟରେ ଯୋଗ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବାକୁ ଲଗିଲେ। ବ୍ରହ୍ମର ଚିଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତିରେ ସେମାନେ ପରମ ପଦ ଲାଭ କରିଲେ—ଏଭଳି ଆୟୁ, ଧନ, ଜ୍ଞାନ, ସ୍ୱର୍ଗ, ମୋକ୍ଷ ଓ ସୁଖ ପାଇଲେ। ପୂର୍ବଜଙ୍ଗ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ, ଏହି ମହତ୍ତ୍ୱକୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁଥିବା ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ପୁତ୍ର ଓ ରାଜ୍ୟ ଦେଇଥିବା ଦେଖିଲେ। ଯିଏ ଏହି କଥା ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଶୁଣାନ୍ତି, କିମ୍ବା ଶୁଣନ୍ତି, କିମ୍ବା ପାଠ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମାର ଲୋକରେ ଏକଶ ଶତ କୋଟି କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିବେ। ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଲା—କେବେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଅନନ୍ତ ଫଳ ଦେଇଥାଏ? ଦିନର କିଏ ଅଂଶରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ? କେଉଁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ବହୁତ ଫଳ ଦେଇଥାଏ? ଅପରାହ୍ନ ସମୟରେ, ଅଭିଜିତ କିମ୍ବା ରୌହିଣୀ ଉଦୟ ହେବା ସମୟରେ ଯାହା ଦିଆଯାଏ, ତାହା ଅବିନାଶୀ ମାନାଯାଏ। ଏବେ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ପ୍ରାଚୀନ ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକର ନାମ କହିବି, ଯେଉଁଗୁଡ଼ିକ ପୂର୍ବଜଙ୍ଗ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ ଓ ଶୁଭ। ଗୟା, ପୂର୍ବଜଙ୍ଗର ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଶୁଭ, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମହାପିତା ବସିଛନ୍ତି। ଏଠାରେ ପୂର୍ବଜଙ୍ଗ ତାଙ୍କର ଅଂଶ ପାଇଁ ଏକ ଶ୍ଲୋକ ଗାଇଥିଲେ। ଅନେକ ପୁତ୍ର ଚାହିଁବା ଉଚିତ, କାରଣ ଏକେଇ ଗୟାକୁ ଯିବା, କିମ୍ବା ଏକ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିବା, କିମ୍ବା ନୀଳ ବଳଦ ବନ୍ଧନ କରିବା, ଏହି ସମସ୍ତ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏହିପରି, ବାରାଣସୀ ପବିତ୍ର ଓ ପୂର୍ବଜଙ୍ଗ ପାଇଁ ସଦା ପ୍ରିୟ, ଯେଉଁଠାରେ ଅବିମୁକ୍ତ ଉପସ୍ଥିତି ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାଏ। ଭଳି, ବିମଲେଶ୍ୱର ପବିତ୍ର ଓ ପୂର୍ବଜଙ୍ଗ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ; ପ୍ରୟାଗ, ପୂର୍ବଜଙ୍ଗର ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛାର ଫଳ ଦେଇଥାଏ। ବଟେଶ୍ୱରରେ ଭଗବାନ ମାଧବ ସହ ସଦା ଯୋଗ ନିଦ୍ରାରେ ବସିଛନ୍ତି; କେଶବ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଅଛନ୍ତି। ଦଶାଶ୍ୱମେଧିକ, ଗଙ୍ଗାଦ୍ୱାର, ନନ୍ଦା, ଲଳିତା, ମାୟାପୁରୀ—ଏହି ସମସ୍ତ ଶୁଭ ତୀର୍ଥ। ମିତ୍ରପଦ, କେଦାର, ଗଙ୍ଗାସାଗର—ଏହି ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଓ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ରହିଛି। ବ୍ରହ୍ମସରସ ତୀର୍ଥ, ଶତଦ୍ରୁ ଜଳରେ, ନଇମିଷ ହ୍ରଦ—ଏହି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ଫଳ ଦେଇଥାଏ। ଗୋମତୀରେ ଗଙ୍ଗାର ଉତ୍ପତ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ନିତ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି ଆସିଥିଲେ; ଯଜ୍ଞବରାହ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାଥ, ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ ସେଠାରେ ଅଛନ୍ତି। ସେଠାରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଦ୍ୱାର, ଯେଉଁଠାରେ ଅଷ୍ଟାଦଶ ଭୁଜ ହରା ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ହରିଙ୍କ ଚକ୍ରର ଧାର ଭଙ୍ଗ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ନଇମିଷ ଅରଣ୍ୟ, ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ପ୍ରିୟ; ସେଠାରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାଥ ବରାହଙ୍କ ଦର୍ଶନ ମିଳେ। ଯିଏ ଏଠାକୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟରେ ଯାଏ, ସେ ନାରାୟଣଙ୍କ ନିବାସ ଲାଭ କରିବେ, ବଡ଼ ପୁଣ୍ୟ ଓ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରିବେ। ସେଠାରେ ନାରସିଂହ ଜନାର୍ଦନ ଅଛନ୍ତି; ଇକ୍ଷୁମତୀ ତୀର୍ଥ ସଦା ପୂର୍ବଜଙ୍ଗ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ। ଗଙ୍ଗାର ସଙ୍ଗମରେ ପୂର୍ବଜଙ୍ଗ ସଦା ବସିଥାନ୍ତି; କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ସମ୍ମିଳିତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ। ସରୟୁ ନଦୀ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଏବଂ ଇରାବତୀ ନଦୀ ମଧ୍ୟ, ସମସ୍ତ ପୂର୍ବଜଙ୍ଗର ତୀର୍ଥ ନିବାସ। ଏହି ପରି, ପୂର୍ବଜଙ୍ଗର ମହତ୍ତ୍ୱ, ତୀର୍ଥର ଶ୍ରେଷ୍ଠତା, ଓ ଶ୍ରାଦ୍ଧର ଫଳ ଏହି ଉପାଖ୍ୟାନରେ ବିବର୍ଣ୍ତିତ।