ଏକ ଦିନ ସନାତନ ଧର୍ମର ଦୀର୍ଘ ପରମ୍ପରା ଅନୁସାରେ, ଏକ ଗୃହସ୍ଥ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ କରି ଘରକୁ ଫେରିଲେ । ଘରକୁ ଆସି, ସେ ପ୍ରଥମେ ଅଗ୍ନିକୁ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ନମସ୍କାର କରି, ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିକୁ ସ୍ପ୍ରିଙ୍କଲ କରି, ବୈଶ୍ୱଦେବ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଦୈନିକ ଅର୍ପଣ କରେ । ବୈଶ୍ୱଦେବ ଆଚାର ପୂର୍ବକ, ସେ ନିଜ ପରିଜନ, ପୁରୁଷ, ପୁତ୍ର, ଦାସ-ଦାସୀ ଏବଂ ଅତିଥିମାନେ ସହିତ ଆଉ ଯେଉଁ ଖାଦ୍ୟ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରାଯାଇଛି, ତାହା ଦେଖି ସେମାନେ ଖାଇଥାନ୍ତି । ଏହି ବିଶ୍ୱ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କୌଣସି ଦିନ ଉପବିତ୍ ନଥିବା ଲୋକ ମଧ୍ୟ କରିପାରିବେ; ଏହି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହୁଏ । ଏହି ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ଗୃହସ୍ଥ ଦାୟିତ୍ୱ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା ପାଇଁ ପତ୍ନୀ ନଥିଲେ ବା ବିଦେଶରେ ଥିଲେ, ଜ୍ଞାନୀ ଭକ୍ତ ଲୋକ ବା ଶୂଦ୍ର ମଧ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର ବିନା ଏହି ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିପାରିବେ । ତୃତୀୟ ଶ୍ରାଦ୍ଧକୁ "ସମୃଦ୍ଧି ଶ୍ରାଦ୍ଧ" କୁହାଯାଏ, ଯାହା ଉତ୍ସବ, ବିବାହ ଓ ମଙ୍ଗଳ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଦିନରେ କରାଯାଏ । ପ୍ରଥମେ ମାମାନେ, ପରେ ପିତାମାନେ, ତାପରେ ମାତୃପକ୍ଷୀୟ ପୁରୁଷ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ । ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ଦୂର୍ବା ଏବଂ କୁଶା ଶାକରେ ମିଶିତ ଦଧି, ଅଖଣ୍ଡ ଚାଉଳ, ଫଳ ଓ ଜଳ ଦ୍ୱାରା ପିଣ୍ଡ ଅର୍ପଣ କରାଯିବା ଉଚିତ୍ । ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସମାପ୍ତ ହେଲେ, ଦ୍ୱିଜ ଦମ୍ପତିମାନେ ପାଇଁ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍, ତାଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପହାର ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ । ତିଳ ଦ୍ୱାରା ଯବ ନିୟମରେ ନନ୍ଦୀ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଅର୍ପଣ ହେବା ଉଚିତ୍, ଏବଂ ମଙ୍ଗଳ ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ପ୍ରଶିଷ୍ଟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବେ । ଏହିପରି, ଶୂଦ୍ର ମଧ୍ୟ ସମୃଦ୍ଧି ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ବିନମ୍ରତା ଓ ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଏହି ନିୟମ ଅନୁସାରେ କରିପାରିବେ । ପ୍ରଭୁ କହିଛନ୍ତି, ଶୂଦ୍ର ଦାନ ଦେବାରେ ଭକ୍ତ ରହିବା ଉଚିତ୍, କାରଣ ଦାନ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହୁଏ । ଏବେ ଏକୋଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମ ବିଷୟରେ କଥା ଆସିଲା । ଚକ୍ରଧରୀ ପ୍ରଭୁ ଯେଉଁପରି କହିଛନ୍ତି, ପିତାଙ୍କ ପାଇଁ ପୁତ୍ରମାନେ କ'ଣ କରିବେ, ଏବଂ ଅଶୁଚିତା କିପରି ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବେ, ତାହା ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଏ । ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ ଶବ ଦ୍ୱାରା ଦଶ ଦିନ ଅଶୁଚିତା ରହିଥାଏ; କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କ ପାଇଁ ବାର ଦିନ, ବୈଶ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ପନ୍ଦର ଦିନ ଅଶୁଚିତା ରହିଥାଏ । ଶୂଦ୍ରମାନେ ସପିଣ୍ଡମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମାସ ଅଶୁଚିତା ରହିଥାଏ; ଯେଉଁ ଶିଶୁଙ୍କର ଚୁଲ କାଟିବା ନିୟମ ହୋଇନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତିନି ଦିନ ଅଶୁଚିତା ଥାଏ । ଏହି ନିୟମ ଜନ୍ମ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ଜାତିପାଇଁ ଲାଗୁ ହୁଏ; ଅସ୍ଥି ସଂଗ୍ରହ ପରେ ଶବ ସ୍ପର୍ଶ କରିବା ଉଚିତ୍ । ପରଲୋକଗତ ପାଇଁ ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପିଣ୍ଡ ଅର୍ପଣ କରାଯିବା ଉଚିତ୍, ଏହି ଅର୍ପଣ ତାଙ୍କ ଯାତ୍ରାର ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଏବଂ ଅତି ସନ୍ତୋଷ ଦେଇଥାଏ । ଏହି ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପରଲୋକଗତ ପିତା ମୃତ୍ୟୁ ନଗରକୁ ଯାଉନାହାନ୍ତି; ସେ ଏହି ଦିନଗୁଡିକରେ ନିଜ ଘର, ପୁତ୍ର ଓ ପତ୍ନୀକୁ ଦେଖନ୍ତି । ଏହିପରି, ଦଶ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦିନରେ ଦୁଧ ଖୋଲା ଆକାଶରେ ରଖିବା ଉଚିତ୍, ଯାହା ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଅଗ୍ନିକୁ ଶାନ୍ତି ଦେବା ଓ ଯାତ୍ରାର କ୍ଳାନ୍ତି ଦୂର କରିବା ପାଇଁ । ଏକୋଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମର ଏଗାର ଦିନରେ, ଏଗାର ଜଣ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବା କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ଅନ୍ୟ ଜାତିମାନେ ଅଶୁଚିତା ଶେଷ ହେଲେ, ଏକ ଶୋକମୁକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ତାଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଦେଇବେ । ଦ୍ୱିତୀୟ ଦିନରେ, ଏକୋଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମ ପୁନଃ କରିବା ଉଚିତ୍, ଅଗ୍ନି ପ୍ରବେଶ ନିୟମ ଅନୁସାରେ, କିନ୍ତୁ ଦେବତାଙ୍କ ଅଂଶ ବିନା । ଏଠି ଏକ ଜନ୍ୟ ଉପବୀତ, ଏକ ଅର୍ଘ୍ୟ, ଏକ ପିଣ୍ଡ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍; "ସେ ଆସନ୍ତୁ" ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ୍ ଓ ତିଳ ମିଶା ଜଳ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ । ଅବଶିଷ୍ଟ ଭାଗ ଉପରେ "ପ୍ରସ୍ଥାନରେ ସନ୍ତୋଷ ହେଉ" ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ୍, ଏବଂ ପୂର୍ବ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ପିତା ପାଇଁ ଅନ୍ୟ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ୍ । ଏହିପରି, ଏକ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ନିୟମ କରିବା ଉଚିତ୍; ଅଶୁଚିତା ଶେଷ ହେଲା ପରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଦିନରେ ନୂତନ ଶୟନ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ । ଏକ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୂର୍ତ୍ତି, ଫଳ ଓ ବସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଉପାସନା କରିବା ଉଚିତ୍; ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦମ୍ପତିକୁ ବିଭିନ୍ନ ଉପହାର ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ । ଏକ ବୃଷ ମୁକ୍ତ କରିବା ଓ ଏକ ଶୁଭ୍ର ପିଲା କୁହା ଦେବା ଉଚିତ୍; ଏକ ଜଳପାତ୍ର ଭରି ଖାଦ୍ୟ ଓ ଭୋଜ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ୍ । ଏକ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତିଳ ଦ୍ୱାରା ଜଳ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ୍, ଏବଂ ବର୍ଷ ଶେଷ ହେଲା ପରେ ସପିଣ୍ଡୀକରଣ ନିୟମ କରିବା ଉଚିତ୍ । ସପିଣ୍ଡୀକରଣ ପରେ, ପରଲୋକଗତ ପିତା ପକ୍ଷପକ୍ଷ ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଅଂଶଗ୍ରାହୀ ହେଉଛନ୍ତି; ପରେ ତାଙ୍କୁ ବୃଦ୍ଧି ନିୟମର ଅର୍ପଣ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍, ଏବଂ ସେ ଗୃହସ୍ଥ ମାନ୍ୟତା ପାଇଯାନ୍ତି । ସପିଣ୍ଡୀକରଣ ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ପ୍ରଥମେ ଦେବତାଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିବା ଉଚିତ୍, ପିତୃମାନେ ବସିବେ, ଏବଂ ପରଲୋକଗତ ପିତାକୁ ଅଲଗା ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିବା ଉଚିତ୍ । ଚାରି ଗ୍ରହଣୀ ପାତ୍ର ଚନ୍ଦନ, ଜଳ ଓ ତିଳ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଉଚିତ୍; ପରଲୋକଗତ ପାତ୍ରର ଜଳ ପିତୃମାନଙ୍କ ପାତ୍ରରେ ଏକତ୍ର କରି ଅର୍ଘ୍ୟ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ । ଏହିପରି, ନିଶ୍ଚୟ କରି, ଦାତା ଚାରି ପିଣ୍ଡ ତିଆରି କରି "ସମ" ବୋଲି କହିବେ; ଶେଷ ଦୁଇ ପିଣ୍ଡର ଅନ୍ତିମ ଟିକୁ ତିନି ଭାଗରେ ଭାଗ କରିବା ଉଚିତ୍ । ଚାରି ପିଣ୍ଡ ପରେ ଆଉ କୌଣସି ନିୟମ ନାହିଁ; ପରେ, ପିତା ପିତୃମାନଙ୍କ ଅଂଶରେ ଏକତ୍ର ହୋଇ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୋଷ ପାଇଯାନ୍ତି । ସେ ଅଗ୍ନିଷ୍ୱାତ୍ତ ଓ ଅନ୍ୟ ମଧ୍ୟମ ଅବସ୍ଥା ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଅମୃତତ୍ୱ ଲାଭ କରନ୍ତି; ସପିଣ୍ଡୀକରଣ ପରେ ତାଙ୍କୁ ଆଉ କୌଣସି ଅର୍ପଣ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ । ଏହି ଅର୍ପଣ ଏବେ ଏହି ପିତୃମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଏକତ୍ର ହୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍; ଏହି ସମୟରୁ ଗ୍ରହଣ, ଉତ୍ସବ ଓ ଅନ୍ୟ ଦିନରେ ଏହି ସ୍ଥାନାନ୍ତର ହୁଏ ।