ବିଷ୍ଣୁ ଶୁମ୍ଭଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ଶୁମ୍ଭ, ତୁମେ ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଛାଡ଼ିଦିଅ। ତୁମର ବିଧି ହେଉଛି ଏକ କନ୍ୟା ହସ୍ତରେ ବଧ ହେବା; ମୋ ହସ୍ତରେ ଏଠାରେ ତୁମର ମୃତ୍ୟୁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। ଅବାସ୍ଥାରେ କାହିଁକି ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଆଗ୍ରହ କରୁଛ? ନିର୍ଥକ ଚେଷ୍ଟା କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ।" ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି ନିମି ତାଙ୍କୁ ଦଳିଦେବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ତାଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଗଦା ଉଠାଇ, ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଭୟଙ୍କର ଆଘାତ କଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଶୁମ୍ଭ ମଧ୍ୟ ରତ୍ନର ଆଭାରେ ଭାସ୍କରିତ ତାଙ୍କର ଗଦା ଦ୍ୱାରା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଆଘାତ କଲେ। ଏହି ଦୁଇ ଦାନବଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଆଘାତରେ ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଗରୁଡ଼ ଦୁଇଁଜଣ ତପ୍ତ ମେଘର ନିମ୍ନଭାଗରେ ପଡ଼ିବା ପରି ଭୂମିରେ ଚିତିହେଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଦିତିପୁତ୍ରମାନେ ସିଂହ ଦହାଡ଼ ଦେଇ, ବଡ଼ ଉତ୍ସାହରେ ଚିତ୍କାର କରିଲେ। ସେମାନେ ତାଙ୍କର ଧନୁଷ ଭଲେଇ ଭୂମିକୁ ଅନୁନ୍ନତ କରିଦେଲେ, କେହି ତାଙ୍କର ପୋଷାକ ନାଡ଼ି ହଲେ, ଅନ୍ୟମାନେ ଶଂଖ, ଭେରି, ଓ ରଣଦୁନି ବଜାଇଲେ। ତାପରେ, ଗରୁଡ଼ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଫେରି, କେଶବଙ୍କ ସହ ସେ ତୁରନ୍ତ ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ର ଛାଡ଼ି ଦୃତ ଗତିରେ ପଳାଇଗଲେ। ହରିଙ୍କୁ ଏଭଳି ପଳାଇଯିବା, ତାଙ୍କ ଧ୍ୱଜ ଓ ଧନୁଷ ହାରାଇଯିବା ଦେଖି, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ବିଶିଷ୍ଟ ଇନ୍ଦ୍ର ଭାବିଲେ ଯେ, ଏହି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଷ୍ଣୁ ପରାଜିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଦାନବମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଉଥିବା ଦେଖି, ସେ କ'ଣ କରିବେ ବୁଝିପାରିଲେ ନାହିଁ। ତେଣୁ ତିନି ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ବଜ୍ରଧାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ସେ ମୃଦୁ ଓ ଶକ୍ତିଦାୟକ କଥାରେ କହିଲେ, "ହେ ଦେବ, ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ଦାନବମାନେ ସହିତ କାହିଁକି ଖେଳ କରୁଛ? ଯେଉଁ ଲୋକଙ୍କ ଦୁର୍ବଳତା ଦୁଷ୍ଟମନେ ଅନ୍ବେଷଣ କରିନେଇଛି, ସେ କ'ଣ କରିପାରିବ? ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଲୋକେ ଯଦି ନିମ୍ନମାନଙ୍କୁ ଅନଦେଖା କରନ୍ତି, ତେବେ ନିମ୍ନମାନେ ନିଜକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବନ୍ତି।" "ତେଣୁ, ଜେଉଁମାନେ ଅସହାୟ ଓ ନିରାଶ୍ରୟ, ସେମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦିଅ ନାହିଁ। ଯେଉଁମାନେ ମୁଣ୍ଡରେ ଅଗ୍ରଭାଗର ସୁବିଧା ନେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ବିଜୟ ଲାଭ କରନ୍ତି।" "ହେ ପ୍ରଭୁ, ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷ ଓ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ବଧ ସମୟରେ ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ କିଏ ଥିଲେ? ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଅହଂକାରୀ ଦାନବମାନେ ଆପଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଆସି ବିପଦ ଓ ମନୋଭ୍ରମ ଦେଖିଥିଲେ। ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ଦାନବରାଜାମାନେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦ୍ୱେଷ କରୁଥିଲେ, ସେମାନେ ଅଗ୍ନିରେ ପୋକା ପଡ଼ିବା ପରି ନଶ୍ୱର ହୋଇଯାଇଥିଲେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ଆପଣ ଦେବତାଙ୍କ ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତା ଓ ଦାନବବିଧ୍ୱଂସକ।" "ଏହିପରି, ଏବେ ବି ଦେବତାମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ବିପଦରେ ଏଠାରେ ଆପଣ ଆଶ୍ରୟ ଦିଅ।" ଏହିପରି ଉତ୍ସାହବାନ୍ କଥାଶୁଣି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶକ୍ତି ବଢ଼ିଗଲା। ଏହିପରି ଅପାର ସମୃଦ୍ଧି ଓ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆଶ୍ରୟ ଥିବା ଅଧୋକ୍ଷଜ ବିଷ୍ଣୁ, ଦୀର୍ଘସମୟ ପରି ଧୈର୍ୟ ଧରିଥିବା ସହସ୍ରାକ୍ଷ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଦାନବ ରାଜାମାନେ ସେମାନଙ୍କ ନିଜ ଉପାୟରେ ମାତ୍ର ବଧ ହୋଇପାରନ୍ତି, ଅନ୍ୟ ଉପାୟରେ ନୁହେଁ। ଦାନବ ତାରା କେବଳ ସପ୍ତ ଦିନର ଶିଶୁ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଜୟ। କେହି ଜଣେ ନାରୀ ହସ୍ତରେ ବଧ ହେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ, ଅନ୍ୟ ଜଣେ କନ୍ୟା ହସ୍ତରେ; ଜମ୍ଭ ନାମକ ଭୟଙ୍କର ଦାନବ ବଧ ହେବା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ।" "ତେଣୁ, ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତିରେ ଜମ୍ଭ ଦାନବଙ୍କୁ ବଧ କର। ସେ ସମସ୍ତ ଜୀବଙ୍କୁ ଛଡ଼ି ତୁମେ ଛାଡ଼ି ଅଜୟ। ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମୋର ସୁରକ୍ଷାରେ, ଏହି ସଂସାରକୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉଥିବା ଜମ୍ଭକୁ ଉପଡ଼ି ଦିଅ।" ଏହିପରି ବାଇକୁଣ୍ଠଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ସହସ୍ରାକ୍ଷ ଇନ୍ଦ୍ର ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ସେନା ବିନ୍ୟାସ ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦେଲେ। ସମସ୍ତ ଲୋକର ଶୌର୍ୟ ଓ ତପସ୍ୟାର ସାର ଏଠାରେ ମିଶିଗଲା। ହରି ଏଗାରୋଟି ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଅଗ୍ରଭାଗର ନେତୃତ୍ୱ ଦେଇ, ତାଙ୍କୁ ନୀଳକଣ୍ଠ, ନାଗ ତାଲା ଚଡ଼ାଇଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅବସ୍ଥାରେ ପ୍ରସ୍ଥାପନ କଲେ। ସେମାନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଚନ୍ଦ୍ର ଖଣ୍ଡ ଓ ମଣିଷ ଖୋପରେ ଶୋଭିତ, ଶରୀର ତ୍ରିଶୂଳ ଅଗ୍ନିରେ ଲିପ୍ତ, ଭୟଙ୍କର ଅଳଙ୍କାର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ପିଲା ଗୋଟିଏ ଲମ୍ବା ଜଟା, ସିଂହଚର୍ମ ପିନ୍ଧିଥିବା, କପାଳୀ ଆଦି ରୁଦ୍ରମାନେ ମହାଦାନବମାନେଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରି ଦୂର କରିଦେଲେ। ସେମାନେ ଥିଲେ—କପାଳୀ, ପିଂଗଳ, ଭୀମ, ବିରୂପାକ୍ଷ, ବିଲୋହିତ, ଅଜେଶ, ଶାସନ, ଶାସ୍ତା, ଶମ୍ଭୁ, ଚଣ୍ଡ, ଓ ଧ୍ରୁବ। ଏହି ଏଗାରୋଟି ରୁଦ୍ର ଅନନ୍ତ ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବରେ ଅଗ୍ରଭାଗରେ ରହି, ଦାନବମାନେଙ୍କୁ ଚିରିଦେଉଥିଲେ। ସେମାନେ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରୁଥିଲେ, ମେଘ ଦହାଡ଼ ପରି ଚିତ୍କାର କରୁଥିଲେ, ହିମାଳୟ ପରି ବିଶାଳ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ କମଳମାଳାରେ ଶୋଭିତ। ଏହି ସମୟରେ, ଚାରିଦଣ୍ଡ ଦନ୍ତ ଥିବା ଏୟରାବତ ହାତୀରେ, ଚଳମାନ ପଙ୍ଖା ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘଣ୍ଟିର ଗୁଚ୍ଛରେ ଶୋଭିତ, ଇନ୍ଦ୍ର ଅଚଳ ଥିଲେ। ସଂଖ୍ୟାତୀତ ଯଜ୍ଞ କରିଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର, ଚାହାଁଲେ ଯେହିଁଁ ରୂପ ଧାରଣ କରିପାରିବେ, ସେ ସ୍ନୋୟ ପର୍ବତ ଶିଖରେ ଉଦିତ ସୂର୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଥିଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ହାତୀରୁ ମଦ ଧାରା ବହୁଥିଲା। ତାଙ୍କ ବାମପଟେ ବଡ଼ ବାୟୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, ଅଗ୍ନି ତାଙ୍କ ଅନ୍ୟ ପଟେ ଜ୍ୱାଳା ମୁଁହରେ ରହି ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ତାଙ୍କ ସେନାର ପିଛୁ ପଟେ ବିଷ୍ଣୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ; ଆଦିତ୍ୟ, ବସୁ, ବିଶ୍ୱେଦେବ, ମାରୁତ ଓ ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ଗନ୍ଧର୍ବ, ରାକ୍ଷସ, ଯକ୍ଷ, କିନ୍ନର, ଓ ମହାନାଗମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ, ସେଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ। ଅନେକ ଦଳ, ନିଜ ନିଜ ଚିହ୍ନ ଧାରଣ କରି, ଗାୟକମାନେ ନେତୃତ୍ୱ କରୁଥିବା, ଦାନବ ନାଶର ଆନନ୍ଦରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଦେବତାମାନେ ସହ ନିଜ ମହିମା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରୁଥିଲେ। ଅମର ସେନାମାନେ ଧ୍ୱଜାରେ ଶୋଭିତ, ଶତଶ ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ାର ଗଜ୍ଜନରେ ତାଲମେଳ, ଅନେକ ଉଚ୍ଚ ଧଳା ଧ୍ୱଜା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଏହି ସେନା ଦିତିପୁତ୍ରମାନେ ପାଇଁ ଦୁଃଖର କାରଣ ହେଲା। ଦେବସେନା ଅଗ୍ରସର ହେଉଥିବା ଦେଖି, ହାତୀର ଆକାର ଧାରଣ କରିଥିବା ଦାନବ, ମହାମେଘ ମାଳା ପରି ଭୟଙ୍କର ଦେଖାଗଲା।