ଏହି ଭୟାନକ ସଂଘର୍ଷରେ ଦୁଇ ଅଶ୍ୱିନୀଦେବତା ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ତାଙ୍କର ରଥରୁ ଉତ୍ପ୍ରେରିତ ହେଲେ। ସେହି ସମୟରେ ଏକ ପର୍ବତ ପରି ଭାରୀ ଗଦା ତୀବ୍ର ଶକ୍ତିରେ ତାଙ୍କର ରଥକୁ ଚୁର୍ମ୍ମାର୍ମାର କରିଦେଲା। ସେହି ଗଦା ପୃଥିବୀକୁ ମଧ୍ୟ ଫାଟିଦେଲା, ଯାହା ସୁନାର ଜାଳରେ ଶୋଭିତ ହେଉଥିଲା। ଏହି ଦାନବ କଳାନେମିଙ୍କ କୃତ୍ୟ ଦେଖି ଦୁଇ ଅଶ୍ୱିନୀ, ଯେଉଁମାନେ ଚିକିତ୍ସାରେ ନିପୁଣ ଓ ବିର ଯୋଦ୍ଧା, ବିଜ୍ଞାନ ମାନେ ବଜ୍ରାସ୍ତ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତ କଲେ ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଦାନବ ନାୟକଙ୍କୁ ରୋକାଯିବ। ଏହି ସମୟରେ ଭୟଙ୍କର ବଜ୍ରମୁଷ୍ଟିର ବର୍ଷା ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ସେହି ଭୟାନକ ବଜ୍ରପାତରେ କଳାନେମିଙ୍କ ରଥ, ଧ୍ୱଜ, ଧନୁଷ, ଚକ୍ର ଓ ସୁନାର କବଚ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସାମ୍ନାସାମ୍ନି ସେନାର ଦୃଷ୍ଟିରେ ଚୁର୍ମ୍ମାର୍ମାର ହୋଇଗଲା। ଅଶ୍ୱିନୀମାନଙ୍କ ଏହି ଦୁର୍ଲ୍ଲଭ କୌଶଳ ଦେଖି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ କଳାନେମି ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ନାରାୟଣାସ୍ତ୍ର ମୁକ୍ତ କଲେ। ସେହି ଶସ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତିରେ ବଜ୍ରାସ୍ତ୍ର ନିର୍ବଳ ହୋଇଗଲା। ଏଉଁପରେ, ବଜ୍ରାସ୍ତ୍ର ଶାନ୍ତ ହେଉଥିବାବେଳେ, କଳାନେମି ଦୁଇ ଅଶ୍ୱିନୀଙ୍କୁ ଜୀବିତ ଧରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ଯୁଦ୍ଧର ଭୟରେ ଅଶ୍ୱିନୀମାନେ ଅସ୍ତ୍ରହୀନ ଓ କମ୍ପିତ ହୋଇ ପଦେ ପଦେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ରଥକୁ ଦୌଡ଼ିଗଲେ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ କଳାନେମି ସେମାନଙ୍କ ପଛେ ପଛେ ଦୌଡ଼ି, ଦାନବ ସେନା ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ରଥକୁ ପହଞ୍ଚିଗଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଜୀବ ଭୟଭୀତ ଓ ବିଷଣ୍ଣ ହୋଇଯାଇଥିଲେ। ଦାନବର ନିଷ୍ଠୁରତା ଦେଖି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଭୟରେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାଇଥିଲେ। ମୁଖ୍ୟ ପର୍ବତଶୃଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକ ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରାଜୟ ଓ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ବିନାଶର ସୂଚନା ଦେଇ ଆକାଶରୁ ଉଲ୍କା ପରି ପଡ଼ିଯାଉଥିଲେ। ଚାରିପାଖରେ ମେଘ ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ, ବିସ୍ତୃତ ସାଗର ଉତ୍ତାଳିତ ହେଉଥିଲା। ଏହି ଭୟାନକ ଉପଦ୍ରବ ଦେଖି, ଯିଏ ଗରୁଡ଼ ଧ୍ୱଜବାହନ, ସେଇ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଭଗବାନ ନିଜ ସେଷ ନାଗ ଶୟନରୁ ଯୋଗନିଦ୍ରା ତ୍ୟାଗ କରି ଜାଗ୍ରତ ହେଲେ। ତାଙ୍କର ପଦପଦ୍ମ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ କରକମଳ ଦ୍ୱାରା ଅବିରତ ସେବିତ ହୋଇଥିଲା। ସେ ନୀଳ ପଦ୍ମ ପରି ଦେହର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ଚାତୁର୍ମାସୀ ପଦ୍ମର ନୀଳତା ଭଳି ଶୋଭିତ, କୌସ୍ତୁଭ ମଣିର ଚମକ ଚାତୁର୍ୟ ଛାତିରେ ବିକିରଣ କରୁଥିଲା, ଦୁର୍ଲ୍ଲଭ କଙ୍କଣରେ ଶୋଭିତ ହେଉଥିଲେ। ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଉତ୍ପାତ ଚିନ୍ତା କରି, ସେ ଭଗବାନ୍ ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ଡାକିଲେ। ଡାକିବା ସହିତ, ବେନତନନ୍ଦନ ଗରୁଡ଼ ସର୍ପ ଆକୃତି ଧାରଣ କରି, ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଲେ। ଭଗବାନ୍ ଗରୁଡ଼ରେ ଆରୋହଣ କରି, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତାମାନେ ସଂକଟରେ ପଡ଼ିଥିଲେ, ସେଠିକୁ ଯାଇ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ଆକ୍ରମଣରେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଥିଲେ। ଦାନବ ପ୍ରଧାନମାନେ, ନବନୀତ ମେଘ ପରି ଗାଢ଼ ଛାୟାରେ ତୀବ୍ର ଶକ୍ତିରେ, ଏମିତି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ, ଯେପରି ଦୁଷ୍ଟ ଆତ୍ମିୟମାନେ ଏକ ଲୋକଙ୍କୁ ଘେରି ରଖନ୍ତି। ରକ୍ଷା ପାଇଁ ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରରେ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ ସଂପନ୍ନ ହେଲା। ତାପରେ ଦାନବମାନେ ଆକାଶରେ ଏକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକ ଚକ୍ର ଦେଖିଲେ। ଏହି ଆଲୋକ ଉଦୟ ଶିଖର ଉପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ତୀବ୍ର କିରଣ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଥିଲା। ଦାନବମାନେ ଏହି ଚମକର ଉତ୍ସ ଜାଣିବାକୁ ଚାହିଁ, ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠି ସୃଷ୍ଟିର ସମାପ୍ତିର ଅଗ୍ନି ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ଏବଂ ଅବିନାଶୀ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠି ମେଘମାଳା ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଥିଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଦାନବ ନାୟକମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ହୃଦୟ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି କହିଲେ, "ଏଇଁ ନିଶ୍ଚୟ ଦେବତାମାନଙ୍କର ସାର। ଯଦି ଏହାଙ୍କୁ ଜୟ କରାଯିବ, ଦେବତାମାନେ ହାରିଯିବେ।" ସେମାନେ ଆଉ କହିଲେ, "ଏହିଁ ଦାନବ ସେନାଙ୍କର ନାଶ, କେଶବ ଶତ୍ରୁନାଶୀ। ଏହାଙ୍କୁ ଭରସା କରି ସମସ୍ତ ଦେବତା ଯଜ୍ଞର ଅଂଶ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି।" ଏପରେ ସମସ୍ତ ଦାନବ ଚାରିପଟେ ଘେରି ତାଙ୍କୁ ନାନା ପ୍ରକାର ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କଲେ। କଳାନେମି ଓ ଅନ୍ୟ ନଅଜଣ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରଥୀ ଦାନବ, କଳାନେମି ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ସାଠି ଟିଏ ତୀର ଦେଇ ଘାୟଳ କଲେ। ନିମି ଏକଶତ ତୀର, ମଥନ ଅସୀ ତୀର, ଜମ୍ଭକ ସପ୍ତତି ତୀର, ଶୁମ୍ଭ ଦଶ ତୀର ଦେଲେ। ଅନ୍ୟ ଦାନବନାୟକମାନେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦଶ ତୀର ଦେଇ ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ଏକାସାଥି ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ତାଙ୍କର ଆକ୍ରମଣ ସହିପାରିଲେନି, ଦାନବନାଶକ ବିଷ୍ଣୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦାନବକୁ ଛଅଟି ସରଳ ତୀରରେ ବିଧ୍ୱଂସ କଲେ। ପୁନି କଳାନେମି ତିନି ତୀର ଦେଇ କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ ଦୃଷ୍ଟିରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ଘାତ କଲେ। ସେ ତୀରଗୁଡ଼ିକ ତାପିତ ସୁନା ପରି ଚମକୁଥିଲା ଏବଂ କୌସ୍ତୁଭ ମଣିର ଅଲୋକ ପରି ତାଙ୍କର ହୃଦୟରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇଯାଉଥିଲା। ସେଇ ତୀରରେ ଅଳ୍ପ ଘାୟଳ ହୋଇ, ହରି ଦୁର୍ଦ୍ଦମ ଗଦା ଧରି ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଘୁଞ୍ଚି ଦାନବ ଉପରେ ନିକ୍ଷେପ କଲେ। କ୍ରୋଧିତ କଳାନେମି ନିଜ ଚାତୁର୍ୟ ଦେଖାଇ, ଶତାଧିକ ତୀରରେ ଏହି ଗଦାକୁ ଆକାଶରେ ଚୁର୍ମ୍ମାର୍ମାର କରିଦେଲେ। ଏହାପରେ ବିଷ୍ଣୁ କ୍ରୋଧାନ୍ୱିତ ହୋଇ ଭୟାନକ ଶୂଳ ଧରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବରେ ଦାନବଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ଘାତ କଲେ। କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ସୁସ୍ଥ ହୋଇ, ମହାଦାନବ କଳାନେମି ସୁନା ଘଣ୍ଟାରେ ଶୋଭିତ ଧାରାଳ ଶୂଳ ଧରିଲେ। ସେ ଶସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଦିତିପୁତ୍ର ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ବାମ ହସ୍ତକୁ ଘାୟଳ କଲେ। ଶୂଳଘାତରେ ତାଙ୍କର ବାମ ହସ୍ତ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଯାଇ, ଲାଲ ପଦ୍ମର ରତ୍ନ ଚଡ଼ି ପରି ଶୋଭା ପାଉଥିଲା। ତାପରେ ବିଷ୍ଣୁ କ୍ରୋଧରେ ଅତିବିଶାଳ ଧନୁଷ ଧରି, ସତର ଧାରାଳ ତୀର ମଧ୍ୟରୁ ଛଅଟି ତୀର ଦ୍ୱାରା ଦାନବଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ଘାତ କଲେ, ତିନି ତୀର ଅନ୍ୟଠାରେ ଘାୟଳ କଲେ। ଚାରି ତୀର ଦାନବ ରଥୀକୁ, ଏକ ପଙ୍ଖୀ ତୀର ଧ୍ୱଜକୁ, ଦୁଇ ଧନୁଷ ଓ ତନୁକୁ, ଏବଂ ଆଉ ଏକ ତୀର ଦାନବଙ୍କ ବାମ ହସ୍ତକୁ ଘାତ କଲେ। ହରିଙ୍କ ତୀବ୍ର ଇଷ୍ଟକ ତୀରରେ ହୃଦୟରେ ଘାୟଳ ହୋଇ, ଦାନବ ଶରୀରରୁ ରକ୍ତ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଥିଲା, ମନରେ ଭୟ ଓ ବିଷଣ୍ଣତା ଭରିଯାଇଥିଲା। ସେ ବାୟୁରେ ଉଡ଼ୁଥିବା କିମ୍ଶୁକ ଗଛ ପରି କମ୍ପିତ ହେଉଥିଲେ। ଏପରି ଅସ୍ଥିର ଦେଖି, କେଶବ ତାଙ୍କର ଗଦା ଧରିଲେ।