ଦାନବ କଳାନେମି ତାଙ୍କ ମାୟାର ଭୟଙ୍କର ଅଗ୍ନିଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ। ଏକ ମାତ୍ର କ୍ଷଣରେ ତିନି ଲୋକ ଏହି ଅଗ୍ନିରେ ଆବୃତ ହେଇଗଲା। ଏହି ଅଗ୍ନିର ତାପରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ତାଙ୍କର ଶୀତଳତା ହରାଇଦେଲେ, ଏବଂ ଦିନର କଠୋର ଶୀତ ମଧ୍ୟେ ଦୂର ହେଲା। ଏହା ଦାନବ ମହାବଳୀମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ଓ କଳାନେମିଙ୍କର ମାୟା ଥିଲା। ଏହା ଦେଖି ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଏକମାତ୍ର ଦୃଷ୍ଟି, କ୍ରୋଧିତ ହେଇ, ତାଙ୍କର ସାରଥି ଅରୁଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଅରୁଣ, ଚାଲ, ଦ୍ରୁତ ଚାରିଅ, କଳାନେମିଙ୍କର ରଥ ସମ୍ନାରେ ଅଛି; ଏଠାରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ହେବ, ବହୁତ ବୀର ପତିତ ହେବେ।” ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏହିପରି କହି, ଗରୁଡ଼ଙ୍କର ଭାଇ ଅରୁଣ ରଥକୁ ଉତ୍ସାହିତ କଲେ। ଚେଷ୍ଟାରେ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଘୋଡ଼ା, ଧଳା ଚାମର ଦ୍ୱାରା ସୁଶୋଭିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କର ଧନୁଷ୍ୟ ତାଣି ଧରିଲେ। ଦେବସର୍ପବିଷ ସମ ଦୁଇଟି ଦୀପ୍ତିମାନ ବାଣ ନେଇ, ସଞ୍ଚାର ଅସ୍ତ୍ର ଉପଯୋଗ କରି, ଏକଟି ବାଣ ଧନୁଷ୍ୟରେ ଲଗାଇ ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ଦ୍ୱିତୀୟ ବାଣକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଜାଳ ମାୟାରେ ଭରି ଛାଡ଼ିଦେଲେ; ସଞ୍ଚାର ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଆକୃତି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ବିପରୀତ କରିଦେଲେ। ଏହି ମାୟାରେ ଦେବତାମାନେ ଦାନବ ଭାବରେ, ଦାନବମାନେ ଦେବତା ଭାବରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ଦେବତାମାନେ ନିଜମାନେ ଭାବି, କଳାନେମି ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। କଳାନେମି, ପ୍ରଳୟକାଳୀନ ଯମ ସମ କ୍ରୋଧରେ, କେତେକୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଳୱାରରେ, କେତେକୁ ବାଣବୃଷ୍ଟିରେ, କେତେକୁ ଭୟଙ୍କର ମୁସଳରେ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଭୟଙ୍କର କୁଟାରରେ ବଧ କଲେ। କେତେକର ମୁଣ୍ଡ କଟିଦେଲେ, କେତେକର ହାତ, ରଥ, ସାରଥି ଛେଦନ କଲେ; କେତେକୁ ରଥର ଚାପରେ ଚାପିଦେଲେ, କେତେକୁ କ୍ରୋଧରେ ମୁଷ୍ଟି ଦେଇ ଘାତ କଲେ। ନିଜ ଦଳ ମୃତ୍ୟୁ ବିକ୍ଷିପ୍ତ ହେବାକୁ ଦେଖି, ଦାନବପତି ନେମି ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଅସୁରମାନେ ଦେବତାଙ୍କର ମାୟା ଭଙ୍ଗ କରି ସ୍ୱରୂପକୁ ଫେରିଲେ। କିନ୍ତୁ କଳାନେମି କ୍ରୋଧରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ ସେମାନଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେ ନାହିଁ। ତେବେ ନେମି କଳାନେମିଙ୍କୁ କହିଲେ, “ମୁଁ ନେମି, ଦେବତା ନୁହେଁ, ମୋତେ ଚିହ୍ନ। ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋର ଅନେକ ବଳଶାଳୀଙ୍କୁ ମାୟାରେ ହତ କରିଛ। ଏଠାରେ ଏକ ଲକ୍ଷ ଦାନବ ଅଛନ୍ତି, ଯାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ଜୟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ରକୁ ରୋକିବାକୁ ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼।" ଏହିପରି ଉପଦେଶ ପାଇ, ଦାନବ ଅସ୍ଥିର ମନରେ ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ସମ୍ପାନ୍ନ ବାଣ ଧନୁଷ୍ୟରେ ଲଗାଇ ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ଦାନବପତି, ଦେବତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୁର୍ଜୟ ଅସ୍ତ୍ର ମୁକ୍ତ କଲେ; ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ତିନି ଲୋକ ଚରାଚର ସହିତ ଆବୃତ ହେଇଗଲା। ସମସ୍ତ ଦେବସେନା ଭୟକ୍ରାନ୍ତ ହେଲେ, ସଞ୍ଚାର ଅସ୍ତ୍ର ନିର୍ବଳ ହେଇଗଲା, ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଲା। ଯେତେବେଳେ ସେଠାରେ ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ନିବାରଣ ହେଲା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କର ତେଜ ହରାଇଲେ; ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମାୟାରେ ଅନେକ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଆକୃତି ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହେଲା। ତାଙ୍କର କର ଘାତର ଗର୍ଜନରେ ତିନି ଲୋକ ଅସ୍ଥିର ହେଲା; ଦାନବସେନା ତୀବ୍ର ତାପରେ ଦଗ୍ଧ ହେଲେ, ରକ୍ତ ଧାରା ପ୍ରବାହିତ ହେଲା। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏବେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଅଗ୍ନିବର୍ଷା କଲେ, ଦାନବନାୟକମାନଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଅନ୍ଧ କରିଦେଲେ। ହାତୀମାନଙ୍କ ଚର୍ବି ଗଳିଗଲା, ସେମାନଙ୍କର ଡାକ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲା; ଘୋଡ଼ାମାନେ ତାପରେ ଦଗ୍ଧ ହୋଇ ହାଁଫିଲେ, ଏବଂ ସାରଥିମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ଏଠାରେ ସେଠାରେ ତୀବ୍ର ପିପାସାରେ ଜଳ ଓ ଛାୟା ଖୋଜିଲେ, ପାହାଡ଼ ଗୁହା, ବୃକ୍ଷ ତଳ ଦେଖିଲେ। ଶୀତଳତା ଅଭିଲାଷାରେ ତାପସ୍ପୃଷ୍ଟ ଜଙ୍ଗଲରେ ଅଗ୍ନି ଲାଗିଗଲା, ଗଛମାନଙ୍କ ତଣ୍ଡ ଦହିଗଲା; ସେମାନେ ସାମ୍ନାରେ ତରଙ୍ଗିତ ଜଳ ଦେଖି, ଦୌଡ଼ିଲେ। କିନ୍ତୁ ଶକ୍ତିହୀନ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଜଳ ପାଇପାରିଲେ ନାହିଁ, ମୁଁହ ଖୋଲି ଜଳ ଅଭାବରେ ଚେତନା ହରାଇ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ। ଏଠାରେ ସେଠାରେ ଭୂମିରେ ମୃତ୍ ଦାନବନାୟକ, ରଥ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା ଦେଖାଗଲା। କେହି ଦଣ୍ଡାୟମାନ, କେହି ଦୌଡ଼ୁଥିବା, କେହି ରକ୍ତ ଓ ଉତ୍ସର୍ଗ ଭିଜା ପୋଷାକରେ, ହଜାର ହଜାର ଦାନବ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିଥିଲେ। ଏପରି ଦାନବରାଜମାନଙ୍କର ବିନାଶ ଦେଖି, କଳାନେମି ରକ୍ତାକ୍ଷ ଓ କ୍ରୋଧରେ ଦହିଯାଇ ଉଠିଲେ। ସେ ଏକ ମେଘାଚ୍ଛନ୍ନ ଆକାଶ ସମ ଦେଖାଗଲେ, ତାଙ୍କର ଘନ ଗର୍ଜନ ସମସ୍ତ ଜଗତର ହୃଦୟ କମ୍ପିତ କଲା। ସେ ଆକାଶକୁ ଢାକି ଦେଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କର ମାୟାକୁ ଦୂର କଲେ, ଦାନବରାଜମାନଙ୍କ ସେନା ଉପରେ ଶୀତଳ ଜଳ ବର୍ଷା କଲେ। ଏହି ବର୍ଷା ପାଇ ଦାନବମାନେ ନବଜୀବନ ଲାଗିଲେ, ମୃତ୍ସ୍ନା ଚାରା ମେଘବୃଷ୍ଟି ପରେ ପୁନଃ ଜୀବନ ଲାଗିଥିବା ପ୍ରକୃତିପରି। ଏହା ପରେ କଳାନେମି ବଡ଼ ମେଘ ଆକୃତି ଧାରଣ କରି, ଦେବସେନା ଉପରେ ଦୁର୍ଜୟ ଅସ୍ତ୍ରବର୍ଷା କଲେ। ଏହି ଅସ୍ତ୍ରବର୍ଷାରେ ଦାନବରାଜମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ, ପଳାଇବା ପଥ ମିଳିଲା ନାହିଁ; ସେମାନେ ଶୀତରେ କ୍ଷୁଦ୍ର ଚାଗଳି ଭଳି ଅସ୍ଥିର ହେଲେ। ଏକାଉପରେ ଏକ ପଡ଼ିଗଲେ, ହାତ ଢିଲା ହେଲା, ନିଜ ଦୁଃଖରେ ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ା ମଧ୍ୟରେ ଲୁହାଇଗଲେ। ରଥରେ ଅମରମାନେ ଭୟରେ ଏଠାରେ ସେଠାରେ ଲୁଚିଗଲେ, କେହି ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗ ମୁଡ଼ି, ମୁଁହ ଉପରେ ହାତ ଦେଇ ଅବସ୍ଥିତ ହେଲେ। ସମସ୍ତେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ଦଶଦିଗରେ ଧାଇଲେ, ଏପରି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ବିନାଶ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଭୂମିରେ ଏଠାରେ ସେଠାରେ ମୃତ ଶରୀର, ଅସ୍ତ୍ର ଘାତରେ ଅଙ୍ଗ ଭଙ୍ଗ, କେଉଁଠି ହାତ କଟା, କେଉଁଠି ମୁଣ୍ଡ ଫାଟିଥିଲା, କେଉଁଠି ଜଂଘା କଟା ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ରଥ ଉଲ୍ଟା, ଧ୍ୱଜା ଭଙ୍ଗ, ଘୋଡ଼ା ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗ, ପାହାଡ଼ ସମ ହାତୀ ଭୂମିରେ ଚିତ୍ତ ହୋଇଥିଲେ। ଭୂମି ରକ୍ତ ଝରାରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଦୃଶ୍ୟ ନେଇଥିଲା; ଏପରି ଯୁଦ୍ଧରେ ଦାନବ କଳାନେମି ବିଜୟୀ ହେଲେ। ଏକ କ୍ଷଣରେ ସେ ଏକ ଲକ୍ଷ ଗନ୍ଧର୍ବ, ପାଞ୍ଚ ଲକ୍ଷ ଯକ୍ଷ, ଛଅ ଲକ୍ଷ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।