ପୁରାଣରେ ଦକ୍ଷ ଏବଂ ଧର୍ମରେ ପାରଙ୍ଗତ, ନିତ୍ୟ ପାଠ ଓ ଅଧ୍ୟୟନରେ ଲିନ, ଶିବଙ୍କ ଉପାସକ, ପିତୃପୂଜନରେ ନିଷ୍ଠାବାନ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭକ୍ତ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଅନୁଗାମୀ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ସହିତ, ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠ, ଯୋଗରେ ଶାନ୍ତ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟନିଗ୍ରହୀ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ବ୍ୟକ୍ତି; ନାତି, ନିଜ ମିତ୍ର ଓ ଗୁରୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଭୋଜନ ପାଇଁ ସାବଧାନରେ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ହେବା ଉଚିତ। ବୁଦ୍ଧିମାନ, ମାମା, ଆତ୍ମୀୟ, ଉପାଧ୍ୟାୟ, ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ସୋମପାନୀ, ଧର୍ମ ଉପଦେଶକ ଓ ଯଜ୍ଞ ପରୀକ୍ଷକ ମଧ୍ୟ ଏହି ଶ୍ରେଣୀରେ ଆସନ୍ତି। ସାମବେଦର ସ୍ୱର ଓ ପଦ୍ଧତିରେ ପାରଙ୍ଗତ, କୁଳ ପବିତ୍ରକାରୀ, ସାମଗାୟକ, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ, ଵେଦବିଦ୍, ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞ ବ୍ୟକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଉଲ୍ଲେଖ୍ୟ। ଏମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ସେଠି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନ୍ତାଯାଏ। ଏମାନଙ୍କୁ ସାବଧାନରେ ଭୋଜନ ଦେବା ଉଚିତ। ଏବେ କେଉଁମାନେ ଏଠାରୁ ବଞ୍ଚିତ ହେବେ, ତାହା ଶୁଣ। ପତିତ, ଅଭିଯୁକ୍ତ, କ୍ଲୀବ, ନିନ୍ଦକ, ଅଙ୍ଗବିକଳ, ରୋଗୀ, ଖରାପ ନଖ ବା ଦାନ୍ତ ଥିବା, ଓ ଶୂଅ, ଗଧା କିମ୍ବା ଘୋଡ଼ା ପାଳନ କରୁଥିବା ଲୋକ; ଅନ୍ୟଙ୍କର ଧନରେ ମନ ଲଗାଇଥିବା, ଅସାବଧାନ, ପାଗଳ, କ୍ରୂର, ବିଲାଇ ଓ ବକୁଳ ଚରିତ୍ର ଧାରଣ କରୁଥିବା, ମିଥ୍ୟାଚାରୀ, ଦେଵଳକ ଓ ଏହାପରି ଅନ୍ୟମାନେ; କୃତଘ୍ନ, ନାସ୍ତିକ, ମ୍ଲେଚ୍ଛ ଭୂମିରେ ବସୁଥିବା, ତ୍ରିଶଙ୍କୁ, ବାର୍ବର, ଦ୍ରାୱିଡ଼, କୋଙ୍କଣ ଓ ଏହିପରି ଅଞ୍ଚଳର ଲୋକମାନେ—ଏମାନେ ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ବଞ୍ଚିତ। ବିଶେଷକରି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସମୟରେ ପାଖାଣ୍ଡ ଚିହ୍ନ ଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ, କିନ୍ତୁ ଆଗ ଦିନ କିମ୍ବା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦିନ ନିୟମିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଏମାନଙ୍କୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରେ। ଯେତେବେଳେ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରାଯାଏ, ପିତୃଗଣ ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି; ପବନ ସମାନ ରୂପ ଧାରଣ କରି ସେଠାକୁ ଯାଆନ୍ତି ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ବସିଲେ, ସେମାନଙ୍କୁ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରାଯାଏ। ଡାହାଣ ଘୁଣ୍ଠିକୁ ଛୁଇଁ, 'ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଛି' ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରି, ପିତୃପକ୍ଷ ଆତ୍ମୀୟଙ୍କୁ ନିୟମ ବିଜ୍ଞାପନ କରିବା ଦରକାର। ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରୁଥିବା ଆପଣ ଓ ମୁଁ, ଦୁଇଜଣେ ସଦା କ୍ରୋଧରୁ ଦୂରେ, ପବିତ୍ରତାରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ୟରେ ଅଟୁଟ ରହିବା ଉଚିତ। ତର୍ପଣ ନାମକ ପିତୃଯଜ୍ଞ ସମାପ୍ତ କରି, ଅଗ୍ନି ଧାରଣ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଉଚିତ ନିୟମରେ ପିଣ୍ଡ ଦେଇ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ, ଏହା ଚନ୍ଦ୍ରର କ୍ଷୟପକ୍ଷରେ କରିବା ଉପଯୁକ୍ତ। ଗୋବର ଲେପା ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଢଳା ଥିବା ସ୍ଥାନରେ, ଗୋଶାଳା କିମ୍ବା ଜଳନିକଟରେ ଭକ୍ତିଭାବରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ। ଅଗ୍ନି ଥିଲେ, ପିତୃ ହୋମ ଓ ପିଣ୍ଡ ସମାନ ହାତରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ 'ଏହା ପିତୃମାନେ ପାଇଁ' ବୋଲି ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ। ପରେ, ଜଳ ଛିଟିଁ ତିନିଟି ଅଗ୍ରଭାଗରେ ଦେଇବା ଦରକାର, ଏଠି ଲମ୍ବା ଏବଂ ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଠି ଚଉଡ଼ା ହେବା ଉଚିତ। ଖଦିର କାଠର ତିନିଟି କୁଶା, ରୂପା ଶୋଭିତ, ଆଙ୍ଗୁଠି ପରି ଉଚିତ ଆକୃତିର ଏବଂ ହାତ ଆକୃତି ହାଣ୍ଡଲ୍ ଥିବା ତିଆରି କରିବା ଦରକାର। ଏହିପରି, ଜଳପାତ୍ର, କଞ୍ଚା ପାତ୍ର, ଛାନି, ହୋମଦଣ୍ଡ, ତିଳ, ପାତ୍ର, ଶୁଭ୍ର ବସ୍ତ୍ର, ସୁଗନ୍ଧ ଧୂପ ଓ ଚନ୍ଦନ ଆଣିବା ଦରକାର। ଏହାସବୁ ବାମ ହାତରେ ଧରି, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରୁ ଧୀରେ ଆଣି, ଘର ପାଖରେ ଭୂମିରେ ରଖିବା ଉଚିତ। ଗୋବର ଲେପା ସ୍ଥାନରେ ଗୋମୁତ୍ରରେ ବୃତ୍ତ ଆଙ୍କି, ଅଖଣ୍ଡ ଚାଉଳ ଓ ଫୁଲରେ ନମସ୍କାର କରିବା ଦରକାର। ଏହାପରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଦ ପ୍ରକ୍ଷାଳନ କରି, ପୁନଃପୁନଃ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଦେଇ, ନିୟମାନୁସାରେ ଦର୍ଭା ଉପରେ ବସାଇବା ଉଚିତ। ଜଳ ଛିଟିଁ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ବସାଇ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଦରକାର; ଦେବ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପାଇଁ ଦୁଇଜଣ, ପିତୃ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପାଇଁ ତିନିଜଣ—ଏକାଏକି କିମ୍ବା ଉଭୟ ହେବା ଉଚିତ। ଏଠାରେ ଏକ ରାଜା ମଧ୍ୟ ଭୋଜନ ଭୂରିବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ପ୍ରଥମେ ଦେବ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପାଇଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିଯୁକ୍ତ କରିବା ଦରକାର, ଅର୍ଘ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପଚାର ସହିତ। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଅନୁମତି ପରେ, ନିଜ ଗୃହ୍ୟସୂତ୍ର ନିୟମାନୁସାରେ ଅଗ୍ନି କାର୍ଯ୍ୟ କରି, କଞ୍ଚା ପାତ୍ରରେ ପିଣ୍ଡ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଉଚିତ। ଅଗ୍ନି ଓ ସୋମରେ ଆପ୍ୟାୟନ କରିବା ଦକ୍ଷ ବ୍ୟକ୍ତି କିମ୍ବା ଏକ ଅଗ୍ନି ଥିଲେ, ଦକ୍ଷିଣ ଅଗ୍ନିରେ କିମ୍ବା ତା’ ପରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ। ଉପବୀତ ପରିଧାନ କରି, ସମସ୍ତ ଛିଟାଓ ଓ ସମ୍ବନ୍ଧିତ କାର୍ଯ୍ୟ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ୟକ୍ତି ଡାହାଣ କାନ୍ଧରେ ଉପବୀତ ଧାରଣ କରି କରିବା ଦରକାର। ଅନ୍ତେ, ଅବଶିଷ୍ଟ ହୋମ ଥିବା ଖାଦ୍ୟରୁ ଛଅଟି ପିଣ୍ଡ ତିଆରି କରି, ତିଳ ଓ ଜଳ ବାମ ହାତରେ ଜଳପାତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ। ଦର୍ଭା ବାମ ଘୁଣ୍ଠିଠାରେ ରଖି, ଇର୍ଷ୍ୟା ଛାଡ଼ି, ନିୟମାନୁସାରେ ରେଖା ଆଙ୍କି, ଛିଟାଓ ଓ ପବିତ୍ରତା ରଖିବା ଦରକାର। ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ହାତରେ କୁଶା ଧରି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ପିଣ୍ଡ ଦର୍ଭା ଉପରେ କ୍ରମକ୍ରମେ ରଖିବା ଉଚିତ। ପରେ, ଦର୍ଭା ଉପରେ ନାମ ଓ କୁଳ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଦର୍ଭା ଛୁଇଁ, ଯେଉଁମାନେ ଅର୍ପଣ ପାଇଁ ଅର୍ହ, ସେମାନେ ପାଇଁ ହାତ ପ୍ରକ୍ଷାଳନ କରିବା ଦରକାର। ଏହିପରି, ପୁନଃ ପବିତ୍ରତା କରି, ଛଅ ଋତୁକୁ ନମସ୍କାର ଦେଇ, ଗନ୍ଧ, ଧୂପ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପଚାର କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି, ବେଦମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ନିୟମାନୁସାରେ ସମସ୍ତ ଆହ୍ବାନ କରି, ଏକ ଅଗ୍ନି ଥିଲେ ଏକ ମାତ୍ର ହୋମ ଓ ଏକ ମାତ୍ର କୁଶା ଦେଇବା ଦରକାର। ଏହିପରି, ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ପାଇଁ ଦର୍ଭା ଉପରେ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ, ପିଣ୍ଡ ଓ ଅନ୍ୟ ଅର୍ପଣ ପାଇଁ ଆହ୍ବାନ ଓ ବିଦାୟ କରିବା ଉଚିତ। ପିଣ୍ଡରୁ ଅଂଶ ନେଇ କ୍ରମକ୍ରମେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସାବଧାନରେ ଦେବା ଉଚିତ। ଖାଦ୍ୟରୁ ଅଂଶ ନେଇ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଭୋଜନ କରିଥିବାରୁ ଏହାକୁ 'ଅନ୍ୱାହାର୍ଯ୍ୟ' କୁହାଯାଏ; ଏହିପରି, ଏହା ଚନ୍ଦ୍ରର କ୍ଷୟପକ୍ଷରେ କରିବା ଉଚିତ। ପ୍ରଥମେ, ତିଳ ଓ ପବିତ୍ର ଅଙ୍ଗୁଳି ଛେଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଜଳ ହାତରେ ଦେଇ, ପିଣ୍ଡର ଅଗ୍ରଭାଗ ଦେଇ, 'ଏହିଠାରୁ ସେମାନେ ପୃଷ୍ଟି ହେଉନ୍ତୁ' ବୋଲି କହିବା ଦରକାର।