ସେଇ ସମୟରେ, ଦୈତ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କର ହାତ ଉପରେ ଭରସା କରି, ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବସି, ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ରହିଥିଲେ। ସେମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତିହୀନ ହୋଇ, ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶୀତଳତାରେ ପରାଜିତ ହୋଇଯାଇଥିଲେ। ଯୁଦ୍ଧର ଆଶା ଛାଡି ଦୈତ୍ୟମାନେ ଦୂରରେ ଦଢ଼ି ରହି, କେବଳ ଜୀବନ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ କାଳନେମି, କ୍ରୋଧରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇ, ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଡାକି କହିଲେ, “ହୋ! ହୋ! ତୁମେ ଶିଂ ଧାରଣ କରିଥିବା ଯୁଦ୍ଧ କୁଶଳ ଦୈତ୍ୟମାନେ, ତୁମେ ପ୍ରତ୍ୟେକେ ଏକା ଏକା ଭାବରେ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ଉଠାଇପାରିବ! ତୁମେ ପ୍ରତ୍ୟେକେ ଚଳନ-ଅଚଳନ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଭକ୍ଷଣ କରିପାରିବ; ଦେବମାନେ ସମସ୍ତେ ମିଶି ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଏକା ଏକା ଦୈତ୍ୟଙ୍କୁ ପରାଜିତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ତୁମେ ଏତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଏକ ଷୋଳ ଭାଗକୁ ତୁମେ ପୂରଣ କରିପାରିବ; ତେଣୁ କାହିଁକି ପଛୁଆଉଛ? ଅମରମାନେ ତୁମକୁ ପରାଜିତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୃଢ଼ ହୁଅ। ଏହା ଦୈତ୍ୟ ଜନ୍ମ ନାୟକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଆମ ରାଜା ତାରକ, ଜଗତ ନାଶକ, ସେ ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଲୁଚି ଅଛନ୍ତି। ଯଦି ତୁମେ ଏହି ଯୁଦ୍ଧରୁ ପଛୁଆଉଛ, ସେ କ୍ରୋଧରେ ତୁମର ଜୀବନ ନେଇଦେବେ; ଏହି ଶୀତଳତାରେ ତୁମେ ଶବ୍ଦ ଶୁଣିପାରିବ ନାହିଁ, ଏବଂ ଉଚ୍ଚ କଥା କହିପାରିବ ନାହିଁ।” ତା’ପରେ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଚୁପ୍ ହୋଇଗଲେ, ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ଦାନ୍ତ ଥରଥର କମ୍ପିବା ଲାଗିଲା। ଦୈତ୍ୟମାନେ ଶୀତ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ତର୍ଗତ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ମନ ଭ୍ରମିଗଲା। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, କାଳନେମି ମହାସୁର, ନିଜ ଦୈତ୍ୟମାୟା ଉପରେ ଭରସା କରି, ନିଜ ରୂପକୁ ଆକାରଶାଳୀ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସେ ଆକାଶ, ଦିଗ, ମଧ୍ୟଦିଗ ସମସ୍ତକୁ ଭରିଦେଲେ। ଦାନବ ମହାପ୍ରଭୁ ନିଜ ଦେହରେ ଦଶ ହଜାର ସୂର୍ଯ୍ୟର ଚମକ ତିଆରି କଲେ। ଭୟଙ୍କର ଅଗ୍ନି ମାୟାରେ ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଭରିଦେଲେ; ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ତିନି ଲୋକ ଅଗ୍ନିରେ ଲିପ୍ତ ହୋଇଗଲା। ଏହି ଅଗ୍ନିର ତୀବ୍ରତାରେ ଚନ୍ଦ୍ର ନିଜ ଶୀତଳତା ହରାଇଲେ; ଦୀରେ-ଦୀରେ ଶୀତ ଦିନ ଅନ୍ତ ହେଲା। ଏହି ଦାନବ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଶକ୍ତି ଏବଂ କାଳନେମିଙ୍କର ମାୟା ଦେଖି, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ନିଜ ଚେତନା ଫେରି, ତାଙ୍କର ରଥଚାଳକ ଅରୁଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଅରୁଣ, ଶୀଘ୍ର ରଥ ଚଳା, କାଳନେମିଙ୍କ ରଥ ଏଠାରେ ଅଛି; ଏଠାରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ହେବ, ନାୟକମାନେ ପଡ଼ିଯିବେ।” “ଏଠି ଚନ୍ଦ୍ର ପରାଜିତ ହୋଇଛି, ଯାହା ଉପରେ ଆମେ ଭରସା କରିଥିଲୁ।” ଏଭଳି କହି, ଗରୁଡଙ୍କ ପୁରୁଣା ଭାଇ ରଥକୁ ତୀବ୍ର କରିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କଲେ। ଘୋଡ଼ାମାନେ ଶକ୍ତିରେ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ, ଧଳା ଚୌରୀରେ ଶୋଭିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଜଗତର ପବିତ୍ର ଦୀପ, ନିଜ ଧନୁଷ୍ୟ ଉଠାଇଲେ। ସେ ଦୁଇଟି ତୀର ନେଲେ, ଦିବ୍ୟ ନାଗ ବିଷର ଭଳି ଚମକ ତିଆରି, ସଂଚାର ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଏକ ତୀର ଧନୁଷ୍ୟରେ ଲଗାଇ ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ଦ୍ୱିତୀୟ ତୀର କୃତ୍ରିମ ମାୟାରେ ଭରି, ଛାଡ଼ିଦେଲେ; ସଂଚାର ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ରୂପ ପରିବର୍ତ୍ତନ କଲେ। ସେ ଦେବମାନେକୁ ଦୈତ୍ୟ ଭଳି ଦେଖାଇଲେ, ଦୈତ୍ୟମାନେକୁ ଦେବ ଭଳି; କାଳନେମି ଭାବିଲେ ଦେବମାନେ ନିଜ ଦୈତ୍ୟ, ତେଣୁ ଭୟଙ୍କର ଶୀଘ୍ର ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସେମାନେକୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। କାଳନେମି, କ୍ରୋଧରେ ଯମ ଭଳି, କିଛି ଦୈତ୍ୟଙ୍କୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଳୱାରରେ, କିଛିକୁ ତୀର ମାରି, କିଛିକୁ ମୁଷଳ ଦ୍ୱାରା, କିଛିକୁ ଦାରୁଣ କୁଟାର ଦ୍ୱାରା ମାରିଦେଲେ। ସେ ତୀବ୍ର ଗତିରେ କିଛିର ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ, କିଛିର ହାତ, ରଥ, ରଥଚାଳକ କାଟିଦେଲେ; କିଛିକୁ ନିଜ ରଥର ଭାର ତଳେ ପିସିଦେଲେ, ଅନ୍ୟମାନେକୁ କ୍ରୋଧରେ ଦଣ୍ଡ ଦିଲେ। ନିଜ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିପାତିତ ହେବା ଦେଖି, ଦୈତ୍ୟ ନେମି ଏବଂ ଅସୁରମାନେ ଦେବମାନେ ଦ୍ୱାରା ପରାଜିତ ହୋଇ, ନିଜ ଦୈତ୍ୟ ରୂପକୁ ଫେରିଆସିଲେ। କାଳନେମି କ୍ରୋଧରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ରୂପ ଚିହ୍ନିପାରିଲେ ନାହିଁ; ଦୈତ୍ୟ ନେମି ସେମାନେକୁ ଦେଖି, କାଳନେମିଙ୍କୁ କହିଲେ, “ମୁଁ ନେମି, ଦେବ ନୁହେଁ, କାଳନେମି; ମୋତେ ଚିହ୍ନ। ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅନେକ ଶକ୍ତିଶାଳୀଙ୍କୁ ମାରିଦେଲା, ଭ୍ରମିତ ହୋଇ। ଏଠି ଏକ ଲକ୍ଷ ଦୈତ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ଦେବମାନେ ତୁମେ ପରାଜିତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ; ବ୍ରହ୍ମା ଅସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼, ଶୀଘ୍ର ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିବାକୁ।” ନେମିଙ୍କ ଉପଦେଶରେ, କାଳନେମି, ଭ୍ରମିତ ମନରେ, ବ୍ରହ୍ମା ଅସ୍ତ୍ର ସଂଯୁକ୍ତ ଏକ ତୀର ଧନୁଷ୍ୟରେ ଲଗାଇଲେ। ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ନାଥ, ଦେବମାନେ ପାଇଁ କଣ୍ଟକ, ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ିଲେ; ଏହାର ଶକ୍ତିରେ ତିନି ଲୋକ ସମସ୍ତ ଚଳନ-ଅଚଳନ ଜୀବ ଭିତରେ ତିଆରି ହୋଇଗଲା। ସମସ୍ତ ଦେବସେନା ଭୟରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେଲା; ସଂଚାର ଅସ୍ତ୍ର ନିବୃତ ହୋଇଯୁଦ୍ଧରେ ଚମକିଲା। ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ପ୍ରତିରୋଧ ହେବା ସମୟରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିଜ ଚମକ ହରାଇଲେ; ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମାୟାରେ ଭରସା କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିଜର ଅନେକ ରୂପ ପ୍ରକାଶ କଲେ। ନିଜ ହାତର ଭୟଙ୍କର ଆଘାତରେ ସେ ତିନି ଲୋକକୁ ଆହତ କଲେ; ଦୈତ୍ୟମାନେ ତୀବ୍ର ଜ୍ୱାଳାରେ ଦଗ୍ଧ ହେବାରେ ତାଙ୍କର ରକ୍ତ ଝରିଲା। ତା’ପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଭୟଙ୍କର ଅଗ୍ନି ବର୍ଷା କଲେ; ଦୈତ୍ୟ ନାୟକମାନଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଅନ୍ଧ କରିଦେଲେ। ହାତୀମାନଙ୍କ ଚର୍ବି ଗଳିଗଲା, ତାଙ୍କର ଉଚ୍ଚ୍ୱାସ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲା; ଘୋଡ଼ାମାନେ ତାପରେ ଦଗ୍ଧ ହୋଇ ହାଁଫିଲେ, ରଥଚାଳକମାନେ ମଧ୍ୟ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେଲେ। ଏଠାଏଠି ତାପରେ ତିଆରି ହୋଇ, ଜଳ ଏବଂ ଗଛ ତଳର ଛାୟା ଏବଂ ପାହାଡ଼ ଗୁହା ଖୋଜିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ସେମାନେ ଶୀତଳତା ଚାହିଁ, ତାଳ ଜଙ୍ଗଳରେ ଅଗ୍ନି ଲାଗିଗଲା, ଗଛ ଗୁଡ଼ିକୁ ଦଗ୍ଧ କରିଦେଲା; ଜଳ ଦେଖି, ତା’ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ ହୋଇ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ। ଯଦିଓ ଜଳ ସାମ୍ନାରେ ଥିଲା, ଶକ୍ତିହୀନ ଦୈତ୍ୟମାନେ ତା’କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ; ଜଳ ନ ମିଳିବାରେ, ମୁଁ ଖୋଲି, ମନ ଅନ୍ୟ ଦିଗରେ ଗଲା, ସେମାନେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ। ଏଠାଏଠି ଭୂମିରେ ମୃତ ଦୈତ୍ୟ ନାଥମାନେ, ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିବା ରଥ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା ଦେଖାଯାଇଲା।