ବାରାଣସୀରେ ମୁଁ ବିଶାଳାକ୍ଷୀ ଭାବେ ବିରାଜିଛି, ନୈମିଷାରଣ୍ୟରେ ଲିଙ୍ଗଧାରିଣୀ ଭାବେ ଅଛି, ପ୍ରୟାଗରେ ଲଳିତା ଦେବୀ ଭାବେ, କାମାକ୍ଷୀ ଓ ଗନ୍ଧମାଦନରେ ମଧ୍ୟ ମୋର ଉପସ୍ଥିତି ଅଛି। ମାନସ ରେ ମୁଁ କୁମୁଦା, ଯାହାକୁ ବିଶ୍ୱକାୟା କୁହାଯାଏ, ଏବଂ ଏମିତି ଅମ୍ବର ରେ ମଧ୍ୟ ମୋର ଅନୁଭୂତି। ଗୋମନ୍ତରେ ମୁଁ ଗୋମତୀ, ମନ୍ଦାରରେ କାମଚାରିଣୀ, ଚୈତ୍ରରଥରେ ମଦୋତ୍କଟା ଜୟନ୍ତୀ ଭାବେ ଅଛି, ଏବଂ ହସ୍ତିନାପୁରରେ ମଧ୍ୟ। କନ୍ୟାକୁବ୍ଜରେ ମୁଁ ଗୌରୀ, ମଲୟ ପର୍ବତରେ ରମ୍ଭା, ଏକାମ୍ଭକରେ କୀର୍ତ୍ତିମତୀ, ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱରରେ ସମସ୍ତେ ମୋତେ ବିଶ୍ୱା ଭାବେ ଜାଣନ୍ତି। ପୁଷ୍କରରେ ପୁରୁହୂତା, କେଦାରରେ ମାର୍ଗଦାୟିନୀ, ନନ୍ଦା ଏବଂ ହିମାଲୟ ଶିଖରରେ, ଗୋକର୍ଣ୍ଣରେ ଭଦ୍ରକର୍ଣ୍ଣିକା ଭାବେ ମୁଁ ବିରାଜିତି। ସ୍ଥାନେଶ୍ୱରରେ ଭବାନୀ, ବିଲ୍ବରେ ବିଲ୍ବପତ୍ରିକା, ଶ୍ରୀଶୈଳରେ ମାଧବୀ, ଭଦ୍ରେଶ୍ୱରରେ ଭଦ୍ରା। ବରାହ ପର୍ବତରେ ଜୟା, କମଳାର ନିବାସରେ କମଳା, ରୁଦ୍ରକୋଟିରେ ରୁଦ୍ରାଣୀ, କଳଞ୍ଜର ପର୍ବତରେ କାଳୀ ଭାବେ ଅଛି। ମହାଲିଙ୍ଗରେ କପିଳା, ମାର୍କୋଟରେ ମୁକୁଟେଶ୍ୱରୀ, ଶାଳଗ୍ରାମରେ ମହାଦେବୀ, ଶିବଲିଙ୍ଗରେ ଜଳପ୍ରିୟା। ମୟାପୁରୀରେ କୁମାରୀ, ସନ୍ତାନରେ ଲଳିତା, ଉତ୍ପଳାକ୍ଷୀରେ ସହସ୍ରାକ୍ଷୀ, କମଳାକ୍ଷୀ ଏବଂ ମହୋତ୍ପଳା ଭାବେ ବିରାଜିତି। ଗଙ୍ଗାରେ ମଙ୍ଗଳା, ପୁରୁଷୋତ୍ତମରେ ବିମଳା, ବିପାଶାରେ ଅମୋଘାକ୍ଷୀ, ପୁଣ୍ଡ୍ରବର୍ଧନରେ ପାତଳା। ସୁପାର୍ଶ୍ୱରେ ନାରାୟଣୀ, ବିକୁଟରେ ଭଦ୍ରସୁନ୍ଦରୀ, ବିପୁଳରେ ବିପୁଳା, ମଲୟାଚଳରେ କଳ୍ୟାଣୀ। କୋଟିତୀର୍ଥରେ କୋଟବୀ, ମାଧବବନରେ ସୁଗନ୍ଧା, ଗୋଦାଶ୍ରମରେ ତ୍ରିସନ୍ଧ୍ୟା, ଗଙ୍ଗାଦ୍ୱାରରେ ରତିପ୍ରିୟା। ଶିବକୁଣ୍ଡରେ ଶିବାନନ୍ଦା, ଦେବିକା ତୀରରେ ନନ୍ଦିନୀ, ଦ୍ୱାରାବତୀରେ ରୁକ୍ମିଣୀ, ବୃନ୍ଦାବନବନରେ ରାଧା। ମଥୁରାରେ ଦେବକୀ, ପାତାଳରେ ପରମେଶ୍ୱରୀ, ଚିତ୍ରକୂଟରେ ସୀତା, ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତରେ ବିନ୍ଧ୍ୟାଧିବାସିନୀ। ସାହ୍ୟାଦ୍ରିରେ ଏକବୀରା, ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଚନ୍ଦ୍ରିକା, ରାମତୀର୍ଥରେ ରମଣା, ଯମୁନାରେ ମୃଗାବତୀ। କରବୀରରେ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ, ବିନାୟକରେ ଉମାଦେବୀ, ବୈଦ୍ୟନାଥରେ ଆରୋଗା, ମହାକାଳରେ ମହେଶ୍ୱରୀ। ଉଷ୍ଣତୀର୍ଥରେ ଅଭୟା, ବିନ୍ଧ୍ୟ ଗୁହାରେ ଚାମୃତା, ମଣ୍ଡବ୍ୟରେ ମଣ୍ଡବୀ, ମହେଶ୍ୱରନଗରରେ ସ୍ୱାହା। ଚଗଲଣ୍ଡରେ ପ୍ରଚଣ୍ଡା, ମକରଣ୍ଡରେ ଚଣ୍ଡିକା, ସୋମେଶ୍ୱରରେ ବରାରୋହା, ପ୍ରଭାସରେ ପୁଷ୍କରାବତୀ। ସରସ୍ୱତୀ ତୀରରେ ଦେବମାତା, ପାରାବର ତୀରରେ ମାତା, ମହାଳୟରେ ମହାଭାଗା, ପୟୋଷ୍ଣୀରେ ପିଙ୍ଗଳେଶ୍ୱରୀ। କୃତଶୌଚରେ ସିଂହିକା, କାର୍ତ୍ତିକେୟରେ ଯଶସ୍କରୀ, ଉତ୍ପଳବର୍ତ୍ତକରେ ଲୋଳା, ଶୋଣସଙ୍ଗମରେ ସୁଭଦ୍ରା। ସିଦ୍ଧପୁରରେ ମାତୃଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଭାରତାଶ୍ରମରେ ଅଙ୍ଗନା, ଜଳନ୍ଧରରେ ବିଶ୍ୱମୁଖୀ, କିଶ୍କିନ୍ଧାପର୍ବତରେ ତାରା। ଦେବଦାରୁବନରେ ପୁଷ୍ଟି, କଶ୍ମୀର ଦେଶରେ ମେଧା, ହିମାଲୟରେ ଭୀମାଦେବୀ, ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱରରେ ପୁଷ୍ଟି। କପାଳମୋଚନରେ ଶୁଦ୍ଧି, କାୟାବରୋହଣରେ ମାତା, ଶଂଖୋଦ୍ଧାରରେ ଧ୍ୱନି, ପିଣ୍ଡାରକରେ ଧୃତି। ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗାରେ କାଳା, ଅଚ୍ଛୋଡାରେ ଶିବକାରିଣୀ, ଭେଣାରେ ଅମୃତା, ବଦରୀରେ ଉର୍ବଶୀ। ଉତ୍ତରକୁରୁରେ ଔଷଧୀ, କୁଶଦ୍ୱୀପରେ କୁଶୋଦକା, ହେମକୂଟରେ ମନ୍ମଥା, ସତ୍ୟବାଦିନୀରେ ମୁକୁଟା। ଅଶ୍ୱତ୍ଥରେ ବନ୍ଦନୀୟା, ବୈଶ୍ରବଣ ନିବାସରେ ନିଧି, ବେଦମୁଖେ ଗାୟତ୍ରୀ, ଶିବସାନ୍ନିଧ୍ୟରେ ପାର୍ବତୀ। ଦେବଲୋକରେ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ, ବ୍ରହ୍ମାସନେ ସରସ୍ୱତୀ, ସୂର୍ଯ୍ୟମଣ୍ଡଳରେ ପ୍ରଭା, ମାତୃଗଣମଧ୍ୟରେ ବୈଷ୍ଣବୀ। ଧର୍ମପତ୍ନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅରୁଣ୍ଧତୀ, ରମାମାନେ ଟିଳୋତ୍ତମା, ମନରେ ବ୍ରହ୍ମକଳା ନାମକ ଶକ୍ତି ଭାବେ ମୋର ବିରାଜ। ଏପରି ଭାବେ ଏଠାରେ ଏକଶ ଓ ଆଠ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାମ ଏବଂ ଶତାଧିକ ପୁଣ୍ୟତୀର୍ଥର ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି। ଯିଏ ଏହି ନାମ ସ୍ମରଣ କରେ କିମ୍ବା ଶୁଣେ, ସେ ଦୁର୍ଗୁଣରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ। ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡିକୁ ସ୍ନାନ କରି, ମୋତେ ଦର୍ଶନ କରିଥିବା ପୁରୁଷ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ଏକ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶିବନଗରରେ ବାସ କରେ। ଯିଏ ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ମୋତେ ଶ୍ରେଷ୍ଠତମ ଭାବେ ଉପାସନା କରେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକକୁ ଭେଦ କରି, ଶିବତ୍ୱକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ଏଉଁ ଏକଶ ଓ ଆଠ ନାମ ଯଦି ଶିବାଗ୍ରେ ପାଠ କରାଯାଏ, ତୃତୀୟ କିମ୍ବା ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିରେ, ସେ ଅନେକ ସନ୍ତାନ ପାଏ। ଗୋଦାନ, ପିଣ୍ଡଦାନ କିମ୍ବା ଯେକୌଣସି ଦିନ, ଯିଏ ଦେବାରାଧନା ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ଏହାକୁ ପାଠ କରେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ଏଭଳି ଦେବୀ ସ୍ୱୟଂ ନିଜେ ଏଠାରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଥିଲେ। ସ୍ୱୟଂଭୂ, କାଳକ୍ରମରେ ପ୍ରଚେତସ ପୁତ୍ର ଦକ୍ଷ ହେଲେ; ପାର୍ବତୀ ଶିବଙ୍କ ଅର୍ଧାଙ୍ଗିନୀ ଦେବୀ ଭାବେ ଉପସ୍ଥିତି ନେଲେ। ମେନାଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇ, ସେ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାନ୍ତି। ଅରୁଣ୍ଧତୀ ଏହି ନାମ ପାଠ କରି ସର୍ବୋତ୍ତମ ଯୋଗ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ। ପୁରୁରବା, ରାଜା ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ମାହାତ୍ମ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ; ଯୟାତି ପୁତ୍ର ଓ ଧନ ପାଇଥିଲେ; ଭାର୍ଗବ ମଧ୍ୟ ଏପରି ଲାଭ କରିଥିଲେ। ଅନ୍ୟ ଦେବତା, ଦାନବ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ ଓ ଅନେକ ଶୂଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ। ଯେଉଁଠି ଏହି ଗୁଣଗାନ ଲିଖାଯାଏ ଓ ଦେବତାଗଣଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ପୂଜା କରାଯାଏ, ସେଠାରେ କେବେ ଦୁଃଖ କିମ୍ବା ଅପମଙ୍ଗଳ ଆସେ ନାହିଁ। ଏହିପରେ, ଦେବଲୋକରେ ସୋମମାର୍ଗ ନାମକ ବିଶେଷ ଲୋକ ଅଛି, ଯେଉଁଠି ମାରୀଚିଙ୍କ ବଂଶଜ ପିତୃମାନେ ବାସ କରନ୍ତି, ଯାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ସଦା ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି। ସେଠାରେ ଅଗ୍ନିଷ୍ୱାତ୍ତ ନାମକ ଯଜ୍ଞ କରିଥିବା ପିତୃମାନେ ଅଛନ୍ତି, ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଚ୍ଛୋଡା ନାମକ ଏକ ନଦୀ ଅଛି, ଯାହା ମନଃସ୍ପୁତି କନ୍ୟା ଭାବେ ଉପସ୍ଥିତ।